zkb0808_密集圓滿次第五次第圓滿直指.g2.0f

宗喀巴大師教言集JTs67རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་རྫོགས་རིམ་རིམ་ལྔ་གདན་རྫོགས་ཀྱི་དམར་ཁྲིད་བཞུགས་སོ།། 8-8-1a ༄༅། །རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་རྫོགས་རིམ་རིམ་ལྔ་གདན་རྫོགས་ཀྱི་དམར་ཁྲིད་བཞུགས་སོ།། ༄། །མར་ལུགས་ཀྱི་འདུས་པའི་གདམས་ངག་ཐོར་བུ་བ་རྣམས་ཁྲིད་ཡིག་གཅིག་ཏུ་སྒྲིགས་ལུགས་བསྟན་པ། ༈ གདམས་ངག་གི་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ། ༄༅། །རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་རྫོགས་རིམ་རིམ་ལྔ་གདན་རྫོགས་ཀྱི་དམར་ཁྲིད་བཞུགས་སོ།། 8-8-1b ༄༅། །རྗེ་བཙུན་དམ་པ་དམིགས་པ་མེད་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་རྗེ་བཙུན་འཇམ་པའི་དབྱངས་དང་གཉིས་སུ་མ་མཆིས་པ་རྣམས་དང་། རྡོ་རྗེ་འཛིན་པའི་ས་བརྙེས་པ་འཕགས་མཆོག་ཀླུ་སྒྲུབ་ཡབ་སྲས་བརྒྱུད་པ་དང་བཅས་པའི་ཞབས་ཀྱི་པདྨོ་ལ། དུས་ཐམས་ཅད་དུ་གུས་པ་ཆེན་པོས་ཕྱག་འཚལ་ཞིང་སྐྱབས་སུ་མཆིའོ། །བརྩེ་བ་ཆེན་པོས་སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་དུ་རྗེས་སུ་བཟུང་དུ་གསོལ་ལོ། །རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་རྩ་རྒྱུད་བཤད་རྒྱུད་ཆེན་པོ་དྲུག་གིས་བཀྲལ་བའི་དོན་འཕགས་པ་ཡབ་སྲས་ཀྱིས་རྒྱུད་དོན་མངོན་དུ་གྱུར་ནས་ལེགས་པར་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་ལམ་ལ་འཇུག་པའི་རིམ་པ་ལ། དང་པོར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པའི་བསམ་པ་ལ་བསླབ་པའི་ཚུལ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་གཉིས་ཐུན་མོང་གི་ལམ་གྱི་རིམ་པ་ལ་བསླབས་པས་དབང་རྣམས་ཀྱི་སྣོད་རུང་དུ་སྒྲུབ་པ་དང་། དེ་ནས་རྣམ་པར་དག་པའི་དབང་བཞིས་ལམ་རིམ་པ་གཉིས་ཉན་པ་དང་སྒོམ་པ་སོགས་ཀྱི་སྣོད་རུང་དུ་བྱ་བ་དང་། དེ་ལྟར་སྣོད་དུ་རུང་ནས་ཁས་བླངས་པའི་དམ་ཚིག་དང་སྡོམ་ 8-8-2a བདག་པར་བྱེད་པའི་ཚུལ་དང་། དེ་ནས་ཐོག་མར་ཐུན་བཞིའི་རིམ་པས་རགས་པ་དྲན་པ་གཅིག་པའི་རྣལ་འབྱོར་ལ་བསླབ་པ་དང་། དེ་ལ་ལོབས་ནས་ཕྲ་བ་རྟོག་པའི་རྣལ་འབྱོར་ལ་ཇི་ལྟར་བསླབ་པ། ཡབ་སྲས་ཀྱི་སྒྲུབ་ཐབས་རྣམ་པ་བཞིའི་དོན། ལས་དང་པོ་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རིམ་པ་རྣམས་ནི་གཞན་དུ་བཤད་ཟིན་པ་ལྟར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་ལ་ལེགས་པར་གནས་པ་དེས།རིམ་པ་གཉིས་པ་རྫོགས་པའི་རིམ་པ་ལ་བསླབ་པའི་གྲུབ་ཆེན་གྱི་མན་ངག་མཐར་ཐུག་པ་ནི། རིམ་ལྔ་དང་སྤྱོད་བསྡུད་དང་། རྣམ་གཞག་གི་ཕྱོགས་གཅིག་དང་ལས་མཐའ་རྣམ་འབྱེད་དང་། རྒྱུད་འགྲེལ་གྱི་སྦྱོར་བ་ཡན་ལག་དྲུག་དང་། རྫོགས་རིམ་གྱི་རིམ་ལྔའི་བཤད་པ་མཛད་པ་རྣམས་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ནའང་གཞུང་དེ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་བརླིང་བས་ཕྱི་རབས་ཀྱི་གདུལ་བྱས། དེ་རྣམས་ལས་ཤིན་ཏུ་གསལ་བའི་བླ་མ་དམ་པའི་མན་ངག་མེད་ན། མན་ངག་གི་གནད་རྫོགས་པར་མི་རྙེད་པས། འཕགས་ཡུལ་གྱི་མཁས་པ་དུ་མ་ལ་གཏུགས་ནས་ལེགས་པར་མནོས་པའི་ལོཙྪ་བ་ཆེན་པོ་ 8-8-2b རྣམས་ཀྱི་མན་ངག་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེའོ། །དེ་ལ་ནི་རྗེ

【現代漢語翻譯】 宗喀巴大師教言集JTs67《密續之王吉祥密集根本續》的圓滿次第五次第次第圓滿之口訣。 8-8-1a 《密續之王吉祥密集根本續》的圓滿次第五次第次第圓滿之口訣。 將瑪爾巴傳承的密集金剛零散口訣彙集成一本引導文的講解。 引導文之前行。 《密續之王吉祥密集根本續》的圓滿次第五次第次第圓滿之口訣。 8-8-1b 至尊上師具足無緣大悲，與至尊文殊菩薩無二無別。以及證得金剛持果位的聖者龍樹師徒等傳承上師蓮足前，我恒時以極大恭敬頂禮並皈依。祈請以大悲於一切生世中攝受我。關於以六大釋續解釋的密續之王吉祥密集根本續的要義，聖者師徒已證悟續部要義並善加確立的道次第，首先是學習佛陀乘的意樂之方式。通過學習大小乘共同道次第，使自己成為接受灌頂之法器。之後，通過四種清凈灌頂，使自己成為聽聞和修持兩種次第之法器。如此成為法器后，受持所承諾之誓言和戒律。 8-8-2a 之後，首先以四座瑜伽次第，學習粗分的一緣瑜伽。熟練后，如何學習細分的分別瑜伽？聖者師徒四種修法之要義。初學者的入定次第等，如其他處所說而行。如此善於生起次第者，對於第二次第圓滿次第，學習大成就者之究竟口訣，即五次第和集密續釋，以及一種分類和事業邊際分別，以及續部註釋的六支瑜伽，以及圓滿次第的五次第之講解等。即便如此，這些論典非常深奧，後世的所化眾生，如果沒有比這些論典更清晰的上師口訣，就無法圓滿獲得口訣之要點。因此，依止諸多印度智者，並從精通翻譯的大譯師處獲得善妙口訣至關重要。其中，宗喀巴大師... 8-8-2b

【English Translation】 Collected Teachings of Master Tsongkhapa JTs67, The Quintessential Instructions on the Five Stages of the Completion Stage of the Glorious Guhyasamaja, King of Tantras. 8-8-1a The Quintessential Instructions on the Five Stages of the Completion Stage of the Glorious Guhyasamaja, King of Tantras. Showing how to compile the scattered instructions of the Guhyasamaja of the Mar tradition into a single instructional manual. Preliminary to the Instructions. The Quintessential Instructions on the Five Stages of the Completion Stage of the Glorious Guhyasamaja, King of Tantras. 8-8-1b To the venerable and holy ones, endowed with impartial great compassion, inseparable from the venerable Manjushri, and to the lineage of noble Nagarjuna and his spiritual sons, who have attained the ground of Vajradhara, I prostrate with great reverence at all times and take refuge. I beseech you to embrace me with great love in all lifetimes. Regarding the meaning of the Glorious Guhyasamaja, King of Tantras, explained by the six great explanatory tantras, the stages of entering the path that the noble father and sons have realized the meaning of the tantras and have well established, first is the manner of training in the thought of the Buddha's vehicle. By training in the stages of the path common to the two great vehicles, one makes oneself a suitable vessel for the empowerments. Then, through the four completely pure empowerments, one makes oneself a suitable vessel for listening to and meditating on the two stages. Having thus become a suitable vessel, one maintains the vows and commitments one has taken. 8-8-2a Then, first, through the stages of the four sessions, one trains in the yoga of coarse one-pointedness. Having become accustomed to that, how does one train in the subtle yoga of conceptualization? The meaning of the four types of sadhana of the father and sons. The stages of samadhi for beginners, etc., should be done as explained elsewhere. One who is well-versed in the generation stage in this way, for the second stage, the completion stage, the ultimate quintessential instructions of the great accomplished ones are the Five Stages and the Compendium of Practices, as well as one aspect of classification and the differentiation of the limits of activities, and the Six Yogas of the Tantric Commentary, and the explanations of the Five Stages of the Completion Stage, etc. Even so, these texts are very profound, and for future disciples, if there are no quintessential instructions from a holy lama that are clearer than these texts, one will not fully find the essential points of the instructions. Therefore, it is extremely important to rely on many Indian scholars and to receive excellent instructions from great translators who are skilled in translation. Among them, Je... 8-8-2b

---

་མར་པ་དང་རྗེ་འགོས་ཀྱི་ལུགས་གཉིས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་ལ། འདིའི་མན་ངག་རྒྱུད་དང་འཕགས་སྐོར་གྱི་གཞུང་ལ་ལེགས་པར་གཏུགས་ནས་ངེས་པ་བསྐྱེད་པ་ལ་ནི། རྗེ་འགོས་ནས་བརྒྱུད་པའི་མན་ངག་གི་བཤད་པ་རྣམས་དགོས་ཤིང་། གཞུང་ནས་དངོས་སུ་ཟིན་པ་ཙམ་དུ་མ་ཟད་ཁོང་ན་གནས་པ་དུ་མ་གསལ་དུ་བཏང་ནས། ད་ལྟར་གྱི་གང་ཟག་གིས་ཉམས་སུ་ལེན་པའི་དམིགས་རིམ་ཁྱད་པར་ཅན་མང་པོའི་སྒོ་ནས་ངེས་པ་རྙེད་པ་ལ་ནི། རྗེ་མར་པའི་གདམས་ངག་རྣམས་དགོས་སོ། །རྗེ་མར་པའི་གདམས་ངག་ཕལ་མོ་ཆེ་ལ་རྒྱ་གཞུང་གི་རྩ་ཚིག་རེ་ཡོད་ལ། རིམ་ལྔའི་མན་ངག་གི་རྩ་ཚིག་ནི་རིམ་ལྔ་བསྡུས་པ་གསལ་བ་ཉིད་ཡིན་གྱི། ཁ་གཡར་གཞན་འདུག་པ་ནི་སྤྱོད་བསྡུས་དང་འགལ་བ་ཆེན་པོ་ཡོད་པས་རྣམ་དག་མིན་ནོ། །རིམ་ལྔ་བསྡུས་པའི་མཇུག་ཏུ། དཔལ་ལྡན་གསང་བ་འདུས་པའི་རྒྱུད། །འཕགས་པ་ཡབ་སྲས་རིམ་བཤད་པ། །དེ་ཉིད་དགོངས་པ་ནཱ་རོས་རྙེད། །འགྲེལ་པ་མཁན་གྱིས་མི་ཤེས་པས། །རྒྱུད་རྐྱང་བཤད་པ་བསྡུས་པ་ཉིད། །བྱིན་བརླབས་ལམ་འདི་ཐུན་མོང་མིན། །ཞེས་སྒྲོན་གསལ་ལ་ཟུར་ཟ་བའི་ཚིག་འབྱུང་བ་ནི་ནཱ་རོ་པ་ལ་བསྟོད་ར་གཏོང་འདོད་ཀྱང་གཏོང་མི་ཤེས་པ་གཅིག་གིས་བཅུག་པར་སྣང་སྟེ་རྒྱུད་ཕྱི་མའི་འགྲེལ་པར་ནཱ་རོ་པས། ཕྱི་མའི་རྒྱུད་ཀྱི་དོན་གསལ་འདི། །སྒྲོན་མ་གསལ་བའི་རྗེས་འབྲངས་ནས། །ཀླུ་སྒྲུབ་མན་ངག་བཤད་པ་ཡིན། །ཞེས་པ་དང་། སློབ་དཔོན་ཀླུ་སྒྲུབ་འཕགས་པའི་ལྷ། །ཀླུ་ཡི་བྱང་ཆུབ་ཤཱཀྱའི་བཤེས། །ཟླ་བ་གྲགས་པ་ལ་སོགས་པའི། །མན་ངག་རིམ་པ་ལ་བརྟེན་ནས། །བདག་གིས་བགྱིས། ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྗེ་མར་པས་རྒྱ་གར་དུ་ལན་གསུམ་པ་ལ་པོར་ལན་བཞི་བྱོན་ 8-8-3a ཏེ། རྒྱ་གར་ཤར་ནུབ་ཁ་ཆེ་བལ་པོ་རྣམས་སུ་མཁས་པ་དང་རྣལ་འབྱོར་པའི་བླ་མ་སྤྱིར་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱུད། ཁྱད་པར་དུ་བརྒྱུད་པ་འཛིན་ངེས་ལྔ་བཅུ་རྩ་བརྒྱད། སྣང་བ་འགྱུར་ངེས་བཅུ་གསུམ། གཙོ་བོར་གྱུར་པ་གསུམ་ལ་གཏུགས་ཤིང་། བྱེ་བྲག་ཏུ་འདུས་པ་འཕགས་ལུགས་དང་ཡེ་ཤེས་ཞབས་ལུགས་སོགས་ལ་མཁས་པའི་བླ་མ་བདུན་བསྟེན་ནོ། །བླ་མ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་ནི་དཔལ་ནཱ་རོ་པ་ཡིན་ལ། དེས་རྒྱུད་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་བཞི་ལ་བརྟེན་ནས་གདམས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་བཞི་སྣང་བའི་ནང་ནས། དཔལ་གསང་བ་འདུས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་རིམ་ལྔ་གདན་ཐོག་གཅིག་ཏུ་རྫོགས་པར་བསྒོམ་པའི་མན་ངག་གནང་ཞེས་པ་ནི། རིམ་ལྔ་བསྡུས་པ་གསལ་བ་ནས་འབྱུང་བ་ལྟར་དུ་འཁྲིད་པའི་མན་ངག་རྣམས་སོ། །བླ་མའི་གསུང་གི་འོད་ཟེར་བསྟན་པ་ཞེས་པའི་རིམ་ལྔའི་ཁྲིད་ཡིག་གཉིས་མེད་རྣམ་རྒྱལ་གྱི་རྒྱུད་རྫུས་མ་ཚད་མར་བྱེད་ཅིང་། རྒྱུད་རྐྱང་གི་བཤད་པ་བྱེད་པ་རྣམས་དང་མཐུན་ལ། མར་ལུགས་ཀྱི་གདམས་པ་ཁུངས་མ་རྣམས་དང་མི་མཐུན་པ་ཅིག་སྣང་བ་ནི

【現代漢語翻譯】 瑪爾巴（Marpa）和俄（Ngog）兩家的傳承都是最殊勝的。要很好地依據此傳承的口訣、續部和聖者法類之論典來生起定解，就需要俄傳承的口訣講解。不僅要從論典中直接掌握，還要闡明其中蘊含的諸多深意。爲了讓現在的人們通過許多特殊的次第來修持並獲得定解，就需要瑪爾巴的教誨。瑪爾巴的教誨大多都有印度論典的根本偈頌。而五次第口訣的根本偈頌，就是《五次第合集光明》。如果借用其他的名義，就與行持總攝相違背，是不清凈的。《五次第合集》的結尾有：『吉祥密集金剛續，聖父子次第宣說，那若巴（Nāropa）領悟其意，註釋者卻不瞭解，僅講續部乃是合集，加持道非是共同。』這段話似乎是在諷刺《燈炬明》，應該是有人想讚美那若巴卻不懂得如何讚美而加入的。因為那若巴在後部續的註釋中說：『此後部續之義明，依隨燈炬明之後，龍樹（Nāgārjuna）口訣如是說。』並且，導師龍樹、聖天（Āryadeva）、龍菩提（Nāgabodhi）、釋迦友（Śākyamitra）、月稱（Candrakīrti）等，依靠口訣次第，我已造。瑪爾巴尊者曾三次前往印度，四次到達頗蘭。 他拜見了印度東西方、喀什米爾、尼泊爾等地的智者和瑜伽士上師共一百零八位，其中特別確定持有傳承的有五十八位，確定顯現轉變的有十三位，主要依止的有三位。尤其依止了精通密集聖者法類和智慧足（Jñānapāda）法類等的大師七位。在所有上師中，最殊勝的是吉祥那若巴。他依靠四部殊勝的續部，從顯現中獲得了四種特殊的教誨。例如，依靠吉祥密集金剛，賜予了在一座上圓滿修持五次第的口訣，這正如《五次第合集光明》中所說的那樣引導的口訣。名為《上師語光》的五次第引導文，將二無別遍勝（Advayavajra）的偽續視為衡量標準，與僅講續部的人相同，這與瑪爾巴傳承的原始教誨不符。

【English Translation】 The traditions of Marpa and Ngog are both supreme. To generate certainty by properly consulting the instructions, tantras, and treatises on the sacred teachings, one needs the explanations of the instructions from the Ngog tradition. It is not enough to merely grasp from the treatises; one must also clarify the many hidden meanings within them. To enable present-day individuals to practice and gain certainty through many special stages, one needs the teachings of Marpa. Most of Marpa's teachings have root verses from Indian treatises. The root verses for the instructions on the Five Stages are clearly the 'Condensed Essence of the Five Stages.' To borrow other names is greatly contradictory to the summary of conduct and is not pure. At the end of 'Condensed Essence of the Five Stages': 'The glorious Guhyasamāja Tantra, explained in sequence by the noble father and sons, Nāropa realized its meaning, but the commentators do not know it. Merely explaining the tantra is a compilation; this path of blessing is not common.' This passage, which seems to satirize the 'Lamp Illuminating,' appears to have been inserted by someone who wanted to praise Nāropa but did not know how. Because Nāropa said in the commentary on the later tantra: 'This clear meaning of the later tantra, following the 'Lamp Illuminating,' is the instruction of Nāgārjuna.' Furthermore, the teacher Nāgārjuna, Āryadeva, Nāgabodhi, Śākyamitra, Candrakīrti, and others, relying on the sequence of instructions, I have done. Marpa went to India three times and reached Phorang four times. He relied on a total of one hundred and eight wise and yogi gurus in eastern and western India, Kashmir, Nepal, and other places. In particular, he definitely held the lineage of fifty-eight, definitely transformed appearances of thirteen, and mainly relied on three. Specifically, he relied on seven masters who were experts in the Guhyasamāja Ārya system and the Jñānapāda system. Among all the gurus, the most supreme was the glorious Nāropa. Relying on four particularly excellent tantras, he obtained four special instructions from appearances. For example, relying on the glorious Guhyasamāja, he granted the instruction to perfectly meditate on the Five Stages in one sitting, which is the instruction that guides as explained in the 'Condensed Essence of the Five Stages.' The guidance manual on the Five Stages called 'Rays of Light from the Guru's Speech' takes the false tantra of Advayavajra as a standard and is the same as those who only explain the tantra, which seems to be inconsistent with the original teachings of the Marpa tradition.

---

། བླ་མ་མར་པས་མཛད་ཟེར་བ་སྣང་ཡང་ཁ་གཡར་འབའ་ཞིག་གོ། རྗེ་མར་པའི་འདུས་པའི་གདམས་ངག་གི་བཀའ་བབས་པ་ནི་མཚུར་སྟོན་དབང་པོ་ཡིན་ལ། དེའི་སློབ་མའི་གཙོ་བོ་གསུམ་ནི། འཁོན་གད་པ་ཀཱིརྟི་དང་། ཁམས་པ་རོ་མཉམ་རྡོ་རྗེ་དང་།ཆོས་སྟོན་བསོད་ནམས་རྒྱལ་མཚན་ནོ། །འཁོན་ལ་ཐུར་ལྷ་བའི་མཁན་པོ་བྱ་སྒོང་པ་དང་། གྲུབ་ཐོབ་ཞང་ཞུང་པ་ལ་སོགས་མང་དུ་བྱུང་ལ། བྱ་སྒང་པ་ནས་གསེར་སྡིངས་པའི་བར་དུ་རིམ་གྱི་བརྒྱུད་ཅིང་། ཞང་ཞུང་པ་ནས་ཕོ་བ་ལུང་པའི་བར་ 8-8-3b དུ་རིམ་པ་བཞིན་བརྒྱུད་དོ། །བྱ་སྒང་པ་མ་ཕྱོགས་ཀྱི་སྤུན་ཡང་ཡིན། སློབ་དཔོན་ཡང་ཡིན་པས། དེ་ལ་མཁོན་གྱིས་དབུ་སྙུང་བཞེས་ནས་གནང་བའི་མན་ངག་གི་གྲངས་དོན་བཞི་མར་སྨོས་པ་ལ། རིམ་ལྔ་གདན་རྫོགས་ཀྱི་དམར་ཁྲིད། འཁོར་བ་ལྡོག་འཇུག་ལ་བརྟེན་ཏེ་མ་རིགས་པ་རྩད་ནས་གཅོད་པ་དང་། སྒྱུ་མ་གསུམ་རྒྱུད་དང་། སྒྱུ་མ་བཙན་ཐབས་ཀྱི་མན་ངག་དང་། སྙིང་ཁའི་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་ལ་བརྟེན་ཏེ་འོད་གསལ་ངོས་བཟུང་བ། མགྱོགས་འགྲོ་ཕོ་ཉའི་ལམ་ལས་རྒྱ། །གསེབ་ལམ་ཆེ་ཆུང་། འཕོ་བ་གྲོང་འཇུག་གཏུམ་མོ། བསྲེ་བ་དྲུག་པ། བཙན་ཐབས་སངས་རྒྱས། འབྲས་བུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཞུགས་ཚུལ་སོགས་མ་ལུས་པ་གནང་ཞེས་འབྱུང་ལ། གསེར་སྡིངས་པ་ཉིད་ཀྱིས་རིམ་ལྔའི་གདམས་ངག་གི་སྐོར་ལ། གཞུང་ཚན་ཉེར་གསུམ་མཛད་པའི་རིམ་ལྔ་དོན་ལྔ་མ་དང་། དོན་བཞི་མ་དང་། གདན་རྫོགས་དང་། འཁོར་ལོ་ཅན་ཏེ་ཆེ་བ་བཞི་ནི་རིམ་ལྔ་གདན་རྫོགས་ཀྱི་དམར་ཁྲིད་ཉིད་དུ་སྣང་ཞིང་། རིམ་ལྔ་འཁོར་ལོ་མེད་པ་དང་། སེམས་དཔའ་གསུམ་རྩེགས་དང་། རིམ་ལྔ་ཅིག་ཅར་བ་སྟེ། རིམ་ལྔ་ཆུང་བ་གསུམ་ནི་སྔགས་འཁོར་གྱི་སྐོར་མེད་པའི་དབང་དུ་བྱས་ལ། གསང་བ་ཐུགས་རྒྱུད་ཀྱི་རིམ་ལྔ་ནི་རིམ་ལྔ་དངོས་དང་། ཆ་མཐུན་གྱི་སྒོ་ནས་རེ་རེ་ལ་ཕྱི་ནང་གསང་བ་གསུམ་གསུམ་དུ་ཕྱེ་བ་ཙམ་ཞིག་སྟེ་འཁྲིད་རིམ་སྟོན་པ་ནི་མིན་ནོ། །ཆུང་བ་བཞི་པོ་དེ་སྔར་དངོས་སུ་སྨོས་པའི་གདམས་ངག་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་མ་བྱུང་ངོ་། །སྔར་བཤད་པའི་སྒྱུ་མ་གསུམ་རྒྱུད་ལ་གཞུང་གསུམ་དང་། འཕོ་བ་ལ་སྐུ་གསུམ་གྱི་འཕོ་བ་དང་། བཙན་ཐབས་ཀྱི་འཕོ་བ་གཉིས་སུ་བྱས་ལ། འོག་སྒོ་བདེ་ཆེན་ཞེས་པ་དང་ཕོ་ཉའི་ལམ་ 8-8-4a གཉིས་གཅིག་གོ། དེ་ལ་དོན་ལྔ་མའི་དོན་ཚན་དང་པོ་བཞི་ལ་ནི་མན་ངག་ཟུར་ན་ཡོད་ཅིང་། གཞུང་དེར་ས་བཅད་བཏབ་པ་ཙམ་མ་གཏོགས་པ་མི་འཆད་པས། དོན་ཚན་ལྔ་པ་རིམ་ལྔ་གདན་ཐོག་གཅིག་ཏུ་སྒོམ་པ་ལ་མ་རྟགས་དང་འབྲེལ་བའི་གདམས་པ་སྟོན་ནོ། །དོན་བཞི་མ་ནི་སྒྲུབ་པ་པོ་དང་གནས་དང་གྲོགས་དང་གདམས་པ་དངོས་ཏེ་བཞི་སྟོན་ལ། རིམ་ལྔ་གདན་ཐོག་གཅིག་ཏུ་སྒོམ་པའི་ཁོག་སྔ་མ་དང་འདྲའོ། །རིམ་ལྔ་གདན་རྫོགས་ཞེས་པ་ཕ་རྒྱུད་ཡང་སྙིང་དུ་གྲགས་པ་ནི་དེ་

【現代漢語翻譯】 雖然表面上說是喇嘛瑪爾巴所作，但那只是個借口。瑪爾巴的傳承下來的竅訣的持有者是楚敦旺波，他的三個主要弟子是：昆·噶當巴·吉諦、康巴·若年多吉和秋敦·索南堅贊。昆氏家族中出現了圖拉瓦的堪布嘉崗巴和成就者香雄巴等等。從嘉崗巴到色丁巴之間是次第相傳，從香雄巴到波瓦隆巴之間也是次第相傳。嘉崗巴既是同母異父的兄弟，又是老師。因此，昆氏向他請教並接受了他給予的四種竅訣：五次第圓滿座的口訣，依賴於輪迴的逆轉來徹底斷除母系，幻化三續，幻化強力法，以及依賴於心間的無壞明點來認識光明。快速行走于使者的道路上，大小岔路，遷識頗瓦，拙火，混合六法，強力成佛，以及證得佛果的坐姿等等，據說全部都傳授了。色丁巴自己關於五次第竅訣方面，著有二十三種論著，即五次第五義論，四義論，圓滿座，以及具輪者，這四大類似乎就是五次第圓滿座的口訣。五次第無輪者，三層勇識，以及五次第頓悟者，這五次第的三小類是假定沒有咒輪的情況。秘密心續的五次第，只是將五次第本身，通過相似之處，分為外、內、秘密三種，這並不是教授次第。這四個小類並沒有出現在之前實際提到的竅訣中。之前所說的幻化三續有三種論著，遷識有身、語、意三種遷識和強力遷識兩種。下門大樂和使者道是同一個。其中，五義論的前四個義項有單獨的竅訣，只是在論中列出章節，並不講解，因此，第五個義項是關於五次第一座修的，展示了與母續相關的訣竅。四義論展示了修行者、地點、道友和實際竅訣這四者，與之前五次第一座修的框架相似。被稱為父續精華的五次第圓滿座就是它。 瑪爾巴喇嘛所作之說，實乃虛假之名。瑪爾巴尊者竅訣之傳承，實乃楚敦旺波。其下三大弟子：昆·噶當巴·吉諦，康巴·若年多吉，秋敦·索南堅贊。昆氏一族，出圖拉瓦堪布嘉崗巴，成就者香雄巴等。嘉崗巴至色丁巴，次第相傳；香雄巴至波瓦隆巴，亦次第相傳。嘉崗巴既是同胞手足，又是授業恩師。昆氏向其請益，得四種竅訣：五次第圓滿座之口訣，依輪迴逆轉，斷絕母系；幻化三續；幻化強力之法；依心間不壞明點，認識光明。疾行使者道，大小岔路，遷識頗瓦，拙火，混合六法，強力成佛，證果之坐姿，無不傳授。色丁巴自著五次第竅訣，有二十三種論著，如五次第五義論，四義論，圓滿座，具輪者，此四大類，似為五次第圓滿座之口訣。五次第無輪者，三層勇識，五次第頓悟者，此五次第三小類，假定無咒輪。秘密心續之五次第，乃五次第本身，以相似之處，分外、內、秘密三種，非教授次第。此四小類，未見於前述竅訣之中。前述幻化三續，有三種論著；遷識，有身、語、意三種遷識，及強力遷識二種。下門大樂，與使者道，實為一體。五義論之前四義，有單獨竅訣，僅于論中列章節，不作講解。故第五義，乃五次第一座修，示與母續相關之訣竅。四義論，示修行者、地點、道友、竅訣四者，與前五次第一座修之框架相似。父續精華之五次第圓滿座，即是此也。

【English Translation】 Although it is said to be composed by Lama Marpa, it is merely an excuse. The holder of the transmitted precepts of Marpa's collected instructions is Tsurton Wangpo, and his three main disciples are: Khon Kadampa Kirti, Khampa Ronyam Dorje, and Chöton Sonam Gyaltsen. Within the Khon family appeared Khenpo Jagongpa of Thurlhawa, and the accomplished Shangzhungpa, among others. From Jagangpa to Serdingpa, the lineage was transmitted in succession, and from Shangzhungpa to Powalungpa, it was also transmitted in succession. Jagangpa was both a maternal half-brother and a teacher. Therefore, Khon consulted him and received four kinds of instructions that he gave: the oral instructions of the Five Stages of the Complete Seat, relying on the reversal of samsara to completely cut off the maternal lineage, the Three Illusory Continuums, the forceful method of illusion, and relying on the indestructible bindu in the heart to recognize clear light. Quickly walking on the path of the messenger, major and minor side paths, transference of consciousness (phowa), tummo (inner heat), the Six Yogas, forceful enlightenment, and the posture of attaining Buddhahood, etc., are said to have all been transmitted. Serdingpa himself, regarding the Five Stages instructions, composed twenty-three treatises, namely the Five Stages Five Meanings, the Four Meanings, the Complete Seat, and the One with Wheels, these four major categories seem to be the oral instructions of the Five Stages Complete Seat. The Five Stages Without Wheels, the Three-Tiered Hero, and the Five Stages All at Once, these three minor categories of the Five Stages are assumed to be without the mandala of mantras. The Five Stages of the Secret Heart Continuum is merely dividing the Five Stages themselves into outer, inner, and secret aspects through similarities, and it is not a teaching on the order of instruction. These four minor categories did not appear in the previously mentioned actual instructions. The previously mentioned Three Illusory Continuums have three treatises, and the transference of consciousness has two types: the transference of the three kayas and the forceful transference. The lower gate of great bliss and the messenger path are the same. Among them, the first four meanings of the Five Meanings have separate instructions, but only list the chapters in the treatise without explaining them, therefore, the fifth meaning is about practicing the Five Stages in one seat, showing the key points related to the mother tantra. The Four Meanings show the practitioner, the place, the companion, and the actual instructions, which is similar to the framework of the Five Stages in one seat. The Five Stages Complete Seat, known as the essence of the father tantra, is it.

---

ཉིད་ལས། གདམས་པ་ལ་ནི་དོན་དྲུག་ཡིན། །བསྐྱེད་རྫོགས་གདན་གཅིག་སྟེང་བསྒོམ་དང་། །འཇུག་ལྡོག་མ་རིག་རྩད་བཅད་དང་། །བདེ་བ་ལམ་དུ་བསླང་བ་དང་། །གཏུམ་མོ་གྲོང་འཕོ་གྲོང་འཇུག་གོ། ཞེས་བཤད་པ་དྲུག་དང་། སྒྱུ་མ་བཙན་ཐབས་དང་། གཉིད་ཀྱི་འོད་གསལ་འཛིན་པ་སྟེ་བརྒྱད་སྟོན་ཀྱང་། གཙོ་བོ་ནི་རིམ་ལྔ་སྟན་གཅིག་གི་སྟེང་དུ་སྒོམ་པའོ། །འཁོར་ལོ་ཅན་ལས་ཀྱང་། རིམ་ལྔ་སྟན་གཅིག་གི་སྟེང་དུ་སྒོམ་པ་ལ་སྔར་བཤད་པའི་དོན་བཞིར་བྱས་ནས་སྟོན་པས་ན། དེ་བཞི་ཀ་རིམ་ལྔ་གདན་ཐོག་གཅིག་ཏུ་ཛོགས་པར་སྒོམ་པའི་རིམ་ལྔ་གདན་རྫོགས་ཡིན་ནོ། །མིང་དེ་ལྟར་འདོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། རིམ་ལྔ་བསྡུས་པ་ལས། ཐེག་པ་སྣ་ཚོགས་ཕ་རོལ་ཕྱིན། །སྲིད་པ་སྐྱེ་དང་གནས་པ་སོགས། །དུས་ཀྱི་དབྱེ་བའི་ཁྱད་པར་གྱིས། །སྟན་གཅིག་སྟེང་དུ་སྦྱར་ཏེ་བསྒོམ། །ཞེས་རིམ་ལྔ་སྟན་གཅིག་གི་སྟེང་དུ་བསྒོམ་པར་གསུངས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱས་སོ། །གདན་གཅིག་གི་སྟེང་དུ་རྫོགས་ཚུལ་ནི་འཁོར་ལོ་ཅན་ལས། སྟན་གཅིག་སྟེང་དུ་རིམ་པ་ལྔ། །འཁོར་ལོ་ཅན་དུ་རྫོགས་པ་ཡི། །མན་ངག་འདི་སྦྱར། ཞེས་ 8-8-4b འབྱུང་བ་ལྟར་རྩ་ཚིག་ནས་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ། སྙིང་ཁར་སྔགས་འཁོར་བཀོད་ནས་སྒོམ་པ་དེའི་སྟེང་ནས་རིམ་པ་ལྔ་ཀའི་གདམས་ངག་གི་གནད་རྫོགས་པར་འགྱུར་བ་ལ་ཟེར་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གདན་རྫོགས་ལས། རིམ་ལྔ་སྟན་གཅིག་གི་སྟེང་དུ་སྒོམ་པ་རྫོགས་པའི་མཐར། དེ་རྣམས་འཁོར་ལོ་ཅན་ཡིན་ནོ། །ཞེས་འབྱུང་བ་ལྟར་དེ་བཞི་ཀ་འཁོར་ལོ་ཅན་ཡང་ཡིན་པས། རིམ་ལྔ་འཁོར་ལོ་ཅན་ཞེས་པའི་མན་ངག་ཟུར་དུ་འབྱུང་བ་ནི་སྤྱི་མིང་སྒོས་ལ་བཏགས་པའོ། །རིམ་ལྔ་སེམས་དཔའ་གསུམ་རྩེགས་དང་། རིམ་ལྔ་ཅིག་ཅར་བ་ལ་ཡང་སྙིང་ཁར་སྔགས་འཁོར་སྒོམ་པ་མེད་པས། ཆུང་བ་གསུམ་ག་ལ་འཁོར་ལོ་མེད་པ་ཞེས་བྱའི་གཅིག་ལ་འཁོར་ལོ་མེད་པ་ཞེས་པ་ནི་སྤྱི་མིང་སྒོས་ལ་བཏགས་པ་ཡིན་ཏེ། གདན་རྫོགས་ལས། སེམས་དཔའ་གསུམ་རྩེགས་ཀྱང་འཁོར་ལོ་མེད་པར་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །གསེར་སྡིངས་པའི་མན་ངག་འདི་རྣམས་བླ་མ་ཐ་དད་དམ། སྔ་ཕྱིའི་གསུང་བགྲོས་མི་འདྲ་བ་ཡིན་ནམ། རྩོམ་པ་པོའི་བློའི་ཁྱད་པར་སྔ་ཕྱིའི་དབང་གིས་ཡིན་པ་འདྲ་སྟེ། མི་མཐུན་པ་མང་དུ་སྣང་ཞིང་བྲི་ནོར་རིང་དུ་བརྒྱུད་པ་ཡང་མང་བར་སྣང་ངོ་། །དེས་ན་དེ་དག་གིས་རིམ་ལྔ་བསྡུས་པའི་དོན་བཤད་པ་རྣམས་རྩ་ཚིག་གི་དོན་དུ་སོང་མ་སོང་དང་། དེ་ཀུན་ཀྱང་རྩ་བཤད་ཀྱི་རྒྱུད་དང་། ཡབ་སྲས་ལྔའི་གཞུང་རྩོད་མེད་རྣམས་ལ་ལེགས་པར་གཏུགས་ནས། དེ་དག་ནས་དངོས་སུ་ཟིན་དང་མ་ཟིན་པའི་རྣམ་དག་རྣམས་ཀྱང་དོན་ཐོབ་ལ་ཡོད་ལུགས་དང་། བརྒྱུད་པ་རིངས་པའི་དབང་གིས་དང་པོའི་གདམས་ངག་གི་དགོངས་པ་ཅུང་ཟད་མ་འཁྱོར་བ་རྣམས་ཀྱི་མ་དག་པའི་རྒྱུ་མཚན་རྣམས

【現代漢語翻譯】 您問道：『關於竅訣，有六個要點：生起次第和圓滿次第在同一個座墊上修習；進入和返回（生死輪迴）；斬斷無明的根源；將樂受轉化為道用；拙火、遷識、入胎。』這六個要點，以及幻化、強力法和把握睡眠光明這八個要點，但最主要的是在同一個座墊上修習五次第。在《輪涅總攝續》中，也是將同一個座墊上修習五次第歸納為前面所說的四個要點來闡述，因此，這四個要點都是在同一個座墊上圓滿修習五次第，這就是五次第座圓滿。之所以這樣命名，是因為在《五次第合集》中說：『各種乘的彼岸，生死輪迴的生和住等等，通過時間差別的不同，在同一個座墊上結合起來修習。』這是根據在同一個座墊上修習五次第而命名的。在同一個座墊上圓滿的方式，如《輪涅總攝續》所說：『同一個座墊上五次第，在輪涅總攝中圓滿，將此口訣結合起來。』 正如根本文中所說的那樣，在心間觀想咒輪，從那裡開始，五次第的所有竅訣要點都將圓滿。因此，在座圓滿中說：『在同一個座墊上修習五次第圓滿的最後，這些都是輪涅總攝。』正如所說，這四個要點也是輪涅總攝，因此，單獨出現五次第輪涅總攝的口訣，是將總名安立在別名上。五次第三勇士重疊和五次第同時修習，因為沒有在心間觀想咒輪，所以三個較小的修法都沒有輪涅總攝，因此，將其中一個稱為沒有輪涅總攝，是將總名安立在別名上。正如座圓滿中所說：『三勇士重疊也沒有輪涅總攝。』這些金法臺的口訣，是上師不同，還是前後說法不同？似乎是由於作者的智慧差異或前後順序造成的，有很多不一致的地方，而且抄寫錯誤和長期流傳的情況也很多。因此，那些對五次第合集的解釋是否符合根本文的含義？所有這些是否都與根本續和無諍的父子五論相符？從那些論典中是否真正把握了要點？以及由於傳承久遠，最初的口訣含義是否有些偏差？這些不純正的原因是什麼？

【English Translation】 You asked: 'Regarding the instructions, there are six key points: the generation stage and completion stage are practiced on the same seat; entering and returning (in samsara); cutting off the root of ignorance; transforming bliss into the path; tummo (fierce heat), transference of consciousness, and entering the womb.' These six points, as well as illusion, forceful method, and grasping the clear light of sleep, these eight points are also taught, but the most important is to meditate on the five stages on the same seat. In the 'Wheel-Possessing Tantra' (འཁོར་ལོ་ཅན་, 'khor lo can), the meditation on the five stages on the same seat is also summarized into the four points mentioned earlier, so all four of these points are the complete meditation on the five stages on the same seat, which is the completion of the five stages on the seat. The reason for naming it this way is because in the 'Collection of Five Stages' it says: 'The other shore of various vehicles, the birth and dwelling of samsara, etc., through the differences of time, are combined and meditated on the same seat.' This is named based on meditating on the five stages on the same seat. The way to complete it on the same seat is as the 'Wheel-Possessing Tantra' says: 'On the same seat, the five stages, are completed in the Wheel-Possessing Tantra, combine this instruction.' As it appears from the root text, visualize the mantra wheel in the heart, and from there, all the key points of the instructions of the five stages will be completed. Therefore, in the Seat Completion it says: 'At the end of the complete meditation on the five stages on the same seat, these are all Wheel-Possessing.' As it is said, these four points are also Wheel-Possessing, therefore, the instruction of the Five Stages Wheel-Possessing appearing separately is the establishment of a general name on a specific name. The Five Stages Three Heroes Stacked and the Five Stages Simultaneously, because there is no visualization of the mantra wheel in the heart, so the three smaller practices do not have Wheel-Possessing, therefore, calling one of them without Wheel-Possessing is the establishment of a general name on a specific name. As it is said in the Seat Completion: 'The Three Heroes Stacked also do not have Wheel-Possessing.' Are these instructions of the Golden Platform different lamas, or different earlier and later teachings? It seems to be due to the difference in the wisdom of the authors or the order of precedence, there are many inconsistencies, and there are also many copying errors and long transmissions. Therefore, do those explanations of the Collection of Five Stages conform to the meaning of the root text? Are all of these in accordance with the root tantras and the undisputed Five Treatises of Father and Sons? From those treatises, have the essential points been truly grasped? And due to the length of the transmission, are there any slight deviations from the original intention of the instructions? What are the reasons for these impurities?

---

་འདི་ལྟར་རོ། ། 8-8-5a ཞེས་བཤད་ན། མར་ལུགས་ཀྱི་འདུས་པའི་མན་ངག་གི་ནུས་པ་རྫོགས་པར་ཐོན་པ་ཅིག་འོང་བར་མཐོང་བས་དེ་བཞིན་དུ་བཤད་པར་བྱའོ། །འདི་ལ་རྩ་ཚིག་ཏུ་ལམ་གྱི་རིམ་པ་ཇི་ལྟར་བཤད་པ་ངེས་དགོས་པས་དེ་བཤད་ན། དེར་གཞི་ལུས་སེམས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དང་། ལམ་བགྲོད་པའི་རིམ་པ་དང་། འབྲས་བུ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་རིམ་པ་གསུམ་དུ་བསྡུས་ནས། དང་པོ་ལ་ལུས་སེམས་སོ་སོ་བ་དང་། ཐུན་མོང་གི་གནས་ཚུལ་དང་། ལུས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བཞིའི་གནད་བཞི་དང་། སྒོམ་པའི་གནད་བཞི་དང་། ཁྱད་པར་དུ་སྙིང་ག་གནད་ཆེ་བ་བསྟན་ཏེ། དེ་ཉིད་ལས། དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་ལམ་དང་ནི། །འབྲས་བུ་སྐྱེ་བའི་རིམ་པའོ། །དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་གཉིས་ཡིན་ཏེ། །སེམས་དང་ལུས་ཀྱི་གནས་ཐབས་ལས། །རགས་དང་ཕྲ་དང་ཤིན་ཏུ་ཕྲ། །ཐུན་མོང་དབྱེར་མེད་རིམ་ཤེས་བྱ། །གཉིད་དང་རྨི་ལམ་སྙོམས་འཇུག་པ། །ཐ་མལ་དུས་དང་རྣམ་པ་བཞི། །འཁོར་ལོ་བཞི་ཡི་བདག་ཉིད་ཀྱི། །རྩ་དང་ཐིག་ལེ་སེམས་ཤེས་པས། །ལུས་དང་དུས་དང་ཡུལ་རླུང་གི། གནད་ནི་རྣམ་པ་བཞིར་ཤེས་བྱ། །དྲན་པ་སྣ་ཚོགས་རྣམ་རྟོག་རྣམས། །སེམས་ལས་ཡང་དག་འབྱུང་བས་ན། རྣམ་ཤེས་སྲོག་ནི་འདུ་བའི་རྟེན། །སྙིང་ཁར་སྔགས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྒོམ། །ཞེས་སོ། །ལམ་ལ་གོང་འོག་ཏུ་རིམ་ལྔ་བཤད་ཐེབས་ཁ་ཡར་ཡོད་ཀྱང་། ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བཤད་ན། དེ་ཉིད་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་ལྡན་བླ་མ་དང་། །ལྷག་པའི་ལྷ་ཡི་རྣལ་འབྱོར་དང་། །ཤིན་ཏུ་རྣལ་འབྱོར་རྣལ་འབྱོར་ཆེ། །རྗེས་སུ་རྣལ་འབྱོར་བཅས་པ་དག །ཏིང་འཛིན་རིམ་པ་ལྡན་པ་ཉིད། །བསྙེན་པ་ཉེར་སྒྲུབ་སྒྲུབ་ 8-8-5b པ་ཆེ། །སྒྲུབ་པའི་ངོ་བོ། ཞེས་དང་། བསྐྱེད་པའི་རིམ་འདི་ལྷ་ཡི་སྐུ། །རྫོགས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་མཆོག །རྣམ་པ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་གང་། །ལེགས་པར་བསླབས་པས་མཐར་ཕྱིན་འགྱུར། །ལུས་དབེན་སྣང་བ་སེམས་དང་ལུས། །རྒྱུ་དང་མི་རྒྱུའི་འཇིག་རྟེན་བཅས། །རིམ་པས་ལྷ་ཡི་བདག་ཉིད་སྦྱོར། །རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་ལམ་དུ་བྱེད། །མོས་པ་ལས་བྱུང་ཏིང་ངེ་འཛིན། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའོ། །ཞེས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྦྱང་བ་དང་། བླ་མའི་རྣལ་འབྱོར་སྒོམ་པ་སྔོན་དུ་བཏང་ནས་བསྐྱེད་རིམ་ལ་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་འཁོར་ལོ་ཚང་བ་ཅིག་བསྒོམས་ནས་མཐར་དབྱུང་བར་བཤད་ཅིང་། དེ་ལྟར་བྱས་པའི་འོག་ཏུ་ལུས་དབེན་ལ་སློབ་པར་བཤད་པས། ལུས་དབེན་ལ་བསྐྱེད་རིམ་གྱི་ཆ་གཅིག་ཀྱང་ཡོད་མོད་ཀྱང་། ལུས་དབེན་ཐམས་ཅད་བསྐྱེད་རིམ་དུ་འདོད་པ་དང་། དོན་ལྔ་མར་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་འཁོར་ལོ་སྒོམ་པ་ལས་ཚོགས་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་ཡིན་པས། དེ་མི་སྒོམ་པར་དཔའ་བོ་གཅིག་པ་བསྒོམ་ཞེས་པ་དང་། དོན་བཞི་མར་དཔའ་བོ་གཅིག་པ་དང་། དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་འཁོར་ལོ་སྒོམ་པ་གདམ་པར་བྱས་པའ

【現代漢語翻譯】 如是說。 如果這樣說，我認為瑪爾巴傳承的會供訣竅的力量會完全顯現，所以應該如是說。對此，首先需要明確解釋道次第的根本詞句，解釋如下：總的來說，可以歸納為基礎身心的狀態、修道次第和證得果位的次第三個方面。首先，關於身心各自的狀態和共同的狀態，以及身體的四個脈輪的關鍵、修行的四個關鍵，特別是要指出心間的重要性。正如經文所說：『事物之實相，道與果之次第。事物之實相有二，即心與身之安住方式。粗、細、極細，共同無別次第知。睡眠、夢境、等持，庸常之時與四相。四輪之自性，知脈、明點與心識。身、時、處、風之要，應知四種相。』各種念頭和分別念，皆從心而生，故識乃生命之所依。於心間修持咒輪。』 關於道，雖然有向上向下次第的五種說法，但如果從一個方面來說，正如經文所說：『具菩提心之上師，以及本尊瑜伽，極瑜伽、瑜伽大，隨瑜伽等。具足三摩地次第者，近修、近成就、大成就，成就之體性。』以及『生起次第此乃本尊身，圓滿佛陀之壇城勝，顯現諸相者，善學終能至究竟。身遠離、顯現、心與身，因與非因之世間，次第與本尊之自性合。轉為大金剛持之道。由信生之三摩地，乃緣起。』 如是先修菩提心和上師瑜伽，然後在生起次第中修持圓滿的壇城輪，最終達到究竟。並且說，這樣做了之後，要學習身遠離。雖然身遠離中也有一部分生起次第，但如果認為所有身遠離都是生起次第，並且認為五義瑪爾巴傳承中修持壇城輪是積累資糧的方法，如果不修持這些，而是修持『獨勇』，或者在四義瑪爾巴傳承中選擇修持『獨勇』和壇城輪……

【English Translation】 Thus it is said. If it is said like this, I think that the power of the gathering secret of the Mar tradition will be fully manifested, so it should be said like this. For this, it is necessary to clearly explain how the stages of the path are explained in the root words. Explaining it, it can be summarized into three aspects: the state of the basic body and mind, the stages of traversing the path, and the stages of realizing the fruit. First, regarding the individual states and common states of body and mind, as well as the key to the four chakras of the body, the four keys to meditation, and especially pointing out the importance of the heart. As the scripture says: 'The reality of things, the path and the order of the fruit. The reality of things is twofold, namely the way of abiding of mind and body. Coarse, subtle, and extremely subtle, common and inseparable, know the order. Sleep, dreams, samadhi, ordinary times and four aspects. The self-nature of the four wheels, knowing the channels, bindus, and consciousness. The key to body, time, place, and wind, should be known as four aspects.' Various thoughts and conceptualizations arise from the mind, therefore consciousness is the basis of life. Meditate on the wheel of mantra in the heart.' Regarding the path, although there are five ways of saying it in an upward and downward order, if speaking from one aspect, as the scripture says: 'The lama with Bodhicitta, and the yoga of the deity, extreme yoga, great yoga, following yoga, etc. Those who possess the stages of samadhi, approach, near accomplishment, great accomplishment, the nature of accomplishment.' And 'This generation stage is the body of the deity, the supreme mandala of the complete Buddha, whoever manifests the aspects, will eventually reach perfection through good learning. Body isolation, appearance, mind and body, the world of cause and non-cause, gradually combine with the self-nature of the deity. Transform into the path of the Great Vajradhara. The samadhi arising from faith is dependent origination.' Thus, first cultivate Bodhicitta and Guru Yoga, and then in the generation stage, meditate on a complete wheel of the mandala, and finally reach perfection. And it is said that after doing this, one should learn body isolation. Although there is a part of the generation stage in body isolation, if one thinks that all body isolation is the generation stage, and thinks that in the Five Meanings Marpa tradition, meditating on the mandala wheel is a method of accumulating merit, if one does not meditate on these, but meditates on 'Sole Hero', or in the Four Meanings Marpa tradition, chooses to meditate on 'Sole Hero' and the mandala wheel...

---

ི་སྔ་མའི་ལུགས་གཉིས་རང་གི་རྩ་ཚིག་དང་། རྒྱུད་དང་ཡབ་སྲས་ཀྱི་གཞུང་ཀུན་དང་འགལ་བས་ཡིད་བརྟན་པར་མི་བྱ་ལ། ཡང་སྔགས་ཀྱི་སྐུ་ལ་བསྐྱེད་རིམ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་གཉིས་སུ་འབྱེད་པ་དང་། ངག་དབེན་སྒོམ་པའི་རྟེན་གྱི་ལྷ་སྐུ་སྒོམ་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུར་བྱེད་པ་ཡང་ཡབ་སྲས་ཀྱི་གཞུང་དང་མི་མཐུན་ནོ། །སྤྱོད་བསྡུས་ལས། རིགས་བརྒྱ་ལ་སོགས་པའི་ལུས་དབེན་བཞི་བཤད་ཀྱང་། རྩ་ཚིག་ལས། གསང་ཆེན་རིགས་གཅིག་གི་ལུས་དབེན་གཅིག་པུ་བཤད་པ་ནི། སྒོམ་པའི་ཚེ་དེ་བཞིའི་ནང་ནས་དེ་གཅིག་པུ་སྒོམ་ 8-8-6a པའི་དབང་དུ་བྱས་ལ། མན་ངག་བཞི་ལས་ཀྱང་། སྔོན་དུ་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཡབ་ཡུམ་ཟུང་གཅིག་བསྒོམ་པར་བཤད་པ་ཡང་རིགས་གཅིག་གི་ལུས་དབེན་ནོ། །དེ་ནས་ངག་དབེན་ལ་སྔོན་དུ་སྔགས་འཁོར་བསྒོམས་ནས་དེའི་འོག་ཏུ། འབྱུང་བ་བཞི་ཡི་རླུང་རྣམས་ཉིད། །རླུང་དང་སྔགས་སུ་རབ་སྦྱོར་བས། །རྡོ་རྗེ་བཟླས་པ་སྦྱང་བར་བྱ། །འབྱུང་འཇུག་གནས་པ་ཉིད་དུ་བཤད། །ཅེས་དང་། རླུང་གི་འབྱུང་འཇུག་གནས་པ་གསུམ། །སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་རྡོ་རྗེ་ལས། །རླུང་སྔགས་མཉམ་པར་རབ་སྦྱོར་གང་། །རྡོ་རྗེ་བཟླས་པའི་རིམ་པའོ། །ཞེས་འཁོར་ལོའི་མི་ཤིགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཡི་གེ་གསུམ་གྱི་རྡོར་བཟླས་ཉིད་བྱ་བར་བཤད་པའི་སྐབས་སུ་པད་འདབ་གསུམ་རིམ་དང་། དེ་ལ་ཡི་གེ་འགོད་པ་རྒྱུད་དང་འཕགས་སྐོར་གྱི་རྒྱ་གཞུང་གཞན་ནས་མ་བྱུང་ཡང་། རླུང་འདུ་སླ་བའི་དགོས་པའི་དོན་དུ་མཛད་པར་སྣང་བས་མན་ངག་ལ་མི་ཐོབ་པ་མན་ནོ། །དོན་ལྔ་མ་དང་། གདན་རྫོགས་དང་། འཁོར་ལོ་ཅན་ལས་ངག་དབེན་གྱི་སྐབས་སུ་སྔགས་ལ་འཁོར་སྒོམ་པར་བཤད་པ་རྩ་ཚིག་གི་ལུགས་ཡིན་གྱི། དོན་བཞི་མར་སེམས་དབེན་གྱི་སྐབས་ཁོ་ནར་སྒོམ་པར་བཤད་པ་མིན་ནོ། །རྡོར་བཟླས་བྱེད་ཚུལ་ནི་དོན་བཞི་མ་དང་འཁོར་ལོ་ཅན་བཞིན་དུ། ཡི་གེ་གསུམ་གྱི་རྡོར་བཟླས་ཉིད་བྱའི། དོན་ལྔ་མ་དང་གདན་རྫོགས་ལས། རླུང་འབྱུང་འཇུག་ཉེར་གཅིག་རེ་ཙམ་སྦྱངས་པའི་འོག་ཏུ། རླུང་ཁ་སྦྱོར་ཉིད་འཛིན་པ་རྡོར་བཟླས་དངོས་གཞིར་བྱེད་པ་དང་པོའི་མན་ངག་གི་དོན་མིན་ནོ། །སེམས་དབེན་སྐྱེད་ཚུལ་ནི། རྩ་ཚིག་ལས། གསང་སྔགས་ལས་བྱུང་རྣམ་པར་ཤེས། །སྣང་བ་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ 8-8-6b ནི། །ཡེ་ཤེས་འཇུག་ལྡོག་ངེས་པ་གང་། །སེམས་ལ་དམིགས་པའི་རིམ་པའོ། །ཞེས་རྡོར་བཟླས་ཀྱི་སྔགས་བཟླས་པ་དང་། འཁོར་ལོ་ལ་བཀོད་པའི་སྔགས་ཀྱི་ཡི་གེ་ལ་དམིགས་པ་ལས་སེམས་དབེན་གྱི་ཡེ་ཤེས་འཇུག་པ་ལུགས་མཐུན་དང་། ལྡོག་པ་ལུགས་བཟློག་ཏུ་སྐྱེ་བར་བཤད་ལ། ཡང་དེ་ཉིད་ལས། མཉམ་པ་ཉིད་དུ་སེམས་བསྡམས་ཏེ། །མཉམ་གཞག་འཁོར་ལོའི་ལྟེ་བ་ཡི། །ཡེ་ཤེས་མཉམ་པར་མཐོང་འགྱུར་བ། །ཉེ་བར་ཐོབ་པ་སྟོང་པ་ཆེ། །ཞེས་འཁོར་ལོ་ལ་བཀོད་པའི་ཡི་གེ་ལ་དམི

【現代漢語翻譯】 因為以前的兩種方法與自己的根本誓言、續部以及父子傳承的所有教義相悖，所以不應信任。此外，將密咒之身份為生起次第之身和智慧之身兩種，以及將觀修語靜的所依本尊觀為智慧之身，也與父子傳承的教義不符。《總集行》中，雖然講述了百種姓等的四種身靜，但根本誓言中只講述了一種大秘密種姓的身靜，這是因為在觀修時，只觀修四種身靜中的一種。而且，在四口訣中，也說先觀脩金剛持父尊母尊雙運，這也是一種種姓的身靜。然後，對於語靜，先觀修咒輪，然後在咒輪之下：『四大的風息，與風和咒語相結合，應修持金剛唸誦，講述了生起、融入和安住。』以及『風的生起、融入和安住三者，從身語意金剛中，風和咒語相結合，是金剛唸誦的次第。』在講述依靠不壞輪而進行三字金剛唸誦時，雖然在蓮花瓣上依次排列，並在其上書寫字母的方法，在續部和聖眾輪的印度論典中沒有出現，但似乎是爲了便於風息融入的需要而作，這屬於口訣的範疇。在《五義論》、《圓滿座》和《輪具》中，語靜的場合講述了觀修咒輪，這是根本誓言的方法，而不是像《四義論》中那樣，只在心靜的場合觀修。金剛唸誦的方法如《四義論》和《輪具》一樣，只進行三字金剛唸誦。而在《五義論》和《圓滿座》中，在修習了二十一次風息的生起和融入之後，將風息結合作為金剛唸誦的實際內容，這不是最初口訣的含義。心靜的生起方法是：根本誓言中說：『從秘密真言中產生的各種識，是三種顯現的自性，什麼是智慧的進入和返回的確定？是對心的專注次第。』因此，唸誦金剛唸誦的咒語，以及專注于輪上排列的咒語字母，是心靜的智慧進入的如法方式，返回則是不如法的方式。此外，在同一論典中說：『在平等性中調伏心，在等持輪的中心，將顯現平等的智慧，這是近乎獲得的大空性。』因此，專注于輪上排列的字母

【English Translation】 Because the previous two methods contradict one's own root vows, tantras, and all the teachings of the Father and Sons lineage, they should not be trusted. Furthermore, dividing the mantra body into two, the body of the generation stage and the body of wisdom, and considering the deity form, which is the support for meditating on speech isolation, as the body of wisdom, is also inconsistent with the teachings of the Father and Sons lineage. In the Compendium of Practices, although the four isolations of the body are explained, such as the hundred families, the root vows only explain one isolation of the body of the great secret one family. This is because, during meditation, only one of the four isolations of the body is meditated upon. Moreover, in the four instructions, it is said that one should first meditate on the union of Vajradhara Father and Mother, which is also the body isolation of one family. Then, for speech isolation, one should first meditate on the mantra wheel, and then below it: 'The winds of the four elements, combined with wind and mantra, should practice Vajra recitation, which explains arising, merging, and abiding.' And, 'The three of the arising, merging, and abiding of the winds, from the body, speech, and mind Vajras, the combination of wind and mantra is the order of Vajra recitation.' When explaining the practice of the three-syllable Vajra recitation based on the indestructible wheel, although the method of arranging the lotus petals in order and writing letters on them does not appear in the tantras and other Indian treatises of the assembly of the holy ones, it seems to have been done for the purpose of facilitating the merging of the winds, which belongs to the category of oral instructions. In the Five Meanings, the Complete Seat, and the Wheel Possessor, the occasion of speech isolation explains the meditation on the wheel, which is the method of the root vows, and not like in the Four Meanings, where it is explained that meditation is only done on the occasion of mind isolation. The method of performing Vajra recitation is like in the Four Meanings and the Wheel Possessor, only the three-syllable Vajra recitation is performed. However, in the Five Meanings and the Complete Seat, after practicing the arising and merging of the winds about twenty-one times each, taking the combination of the winds as the actual content of Vajra recitation is not the meaning of the initial oral instruction. The method of generating mind isolation is: The root vows say: 'The various consciousnesses arising from secret mantra are the nature of the three appearances, what is the certainty of the entry and return of wisdom? It is the order of focusing on the mind.' Therefore, reciting the mantra of Vajra recitation, and focusing on the letters of the mantra arranged on the wheel, is the proper way for the wisdom of mind isolation to enter, and returning is the improper way. Furthermore, in the same treatise, it says: 'Subduing the mind in equality, in the center of the samadhi wheel, equal wisdom will appear, which is the great emptiness that is nearly attained.' Therefore, focusing on the letters arranged on the wheel

---

གས་པའི་སེམས་ཡུལ་གཞན་དུ་གཡེང་བ་བསྡམས་ཏེ། སེམས་ཡི་གེ་ལ་ཞུགས་པ་ལྟ་བུའི་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་བྱས་ཏེ། མཉམ་པར་བཞག་པ་གོམས་པ་ལས། འཁོར་ལོའི་ལྟེ་བའི་མི་ཤིགས་པ་ཨ་ཐུང་དང་བཅས་པ་ལ་སེམས་ཞུགས་ནས་རི་མཉམ་དུ་སོང་བ་ལས་སྟོང་པ་ཆེན་པོ་སྐྱེ་བར་བཤད་ཅིང་། སྐྱེ་ཚུལ་ནི་དེ་ཉིད་ལས། དང་པོ་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུའི་ཉམས། །འོད་ཟེར་ལྔ་དང་བཅས་པ་འཆར། །གཉིས་པ་ཟླ་བ་ལྟ་བུ་དང་། །གསུམ་པ་ཉི་མའི་འོད་ཀྱིས་འཁྲིགས། །མཚམས་སྣང་ལས་ནི་ཐོབ་པ་སྟེ། །ཞེས་བཤད་པ་རྣམས་ཡབ་སྲས་ཀྱི་གཞུང་དང་ཤིན་ཏུ་མཐུན་ནོ། །གསེར་སྡིངས་པའི་མན་ངག་ལས། སེམས་དབེན་སྐྱེད་པ་ན་གདམས་ངག་ཆེ་བ་བཞི་ལས། རླུང་ཁ་སྦྱོར་འཛིན་པ་དང་། འཁོར་ལོའི་སྡུད་རིམ་རེ་སྦྲགས་ནས་བྱེད་པ་གཉིས་རྩ་ཚིག་ན་དངོས་སུ་མེད་ཀྱང་། མཐའི་ཡི་གེ་རྣམས་དབུས་སུ་སྡུད་པ་ནི་བྱ་དགོས་ལ། སྐབས་འདིར་རླུང་ཁ་སྦྱོར་འཛིན་པ་འཕགས་སྐོར་གྱི་རྒྱ་གཞུང་རྣམས་ན་མེད་ཀྱང་མན་ངག་གིས་བྱེད་ནའང་བྱར་རུང་ངོ་། །རིག་མ་ལ་བརྟེན་ནས་སེམས་དབེན་སྐྱེད་ཐབས་རྩ་ཚིག་ནས་དངོས་སུ་མ་བྱུང་ཡང་། འོག་སྒོ་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ལམ་ཞེས་པ་མན་ངག་ལས་འབྱུང་བ་དེ་ལ་ཡང་སྦྱར་དུ་རུང་སྟེ། ཡབ་སྲས་ཀྱི་ 8-8-7a དགོངས་པས་ཕྱག་རྒྱ་ལ་བརྟེན་ནས་ཀྱང་སྐྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །མན་ངག་ཆེ་བ་བཞི་ལ་སྔགས་འཁོར་སྒོམ་པའི་སྐབས་དང་སྡུད་རིམ་སོགས་ལ་མི་མཐུན་པ་འགའ་ཞིག་སྣང་བ་ནི་བླ་མའི་གསུང་བགྲོས་སྔ་ཕྱིའམ། རྩོམ་པ་པོའི་གོ་ལུགས་སྔ་ཕྱིའི་ཁྱད་པར་དུ་སྣང་གི་དང་པོའི་མན་ངག་ལ་མི་མཐུན་པ་བྱུང་བ་མིན་ནོ། །མན་ངག་ཆུང་བ་གསུམ་ལ་སྡུད་རིམ་མི་མཐུན་པ་གསུམ་འདུག་པ་ནི་མན་ངག་མི་གཅིག་པའི་ལུགས་སུ་སྣང་ལ། དེ་གསུམ་དང་གསང་བ་ཐུགས་རྒྱུད་ནི་ཡབ་སྲས་ཀྱི་གཞུང་ནའང་མི་སྣང་ལ། རྩ་ཚིག་ནའང་དེའི་གཞི་མི་སྣང་ངོ་། །སྒྱུ་ལུས་ཀྱི་རིམ་པ་ནི་རྩ་ཚིག་ལས། རླུང་དག་པས་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི། ཀུན་རྫོབ་སྒྱུ་མ་མངོན་དུ་བྱེད། །ཅེས་དང་། རླུང་སེམས་ཙམ་ལས་བྱུང་བ་ཡི། །སྒྱུ་མའི་ལུས་ནི་སྣང་བར་བཅས། །ཞེས་ཀུན་རྟོག་གི་རླུང་དག་པ་ལས་ཀུན་རྫོབ་སྒྱུ་མ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་སྒྲུབ་པ་དང་། དེ་ཡང་ཕུང་པོ་རགས་པ་ལས་མིན་པར་ཕྲ་བའི་རླུང་སེམས་ཙམ་ལས་སྒྲུབ་པར་བཤད་ལ། དེའི་མན་ངག་རྣམས་ལས་དེ་དང་མཐུན་པ་དང་མི་མཐུན་པར་བཤད་པ་གཉིས་སྣང་བ་རྣམས་དབྱེ་བར་བྱ་སྟེ། དེ་ནི་སྒྱུ་ལུས་ཀྱི་དངོས་གཞི་དང་མཉམ་གཞག་སྒྱུ་མའོ། །རྩ་ཚིག་ལས། ལམ་མཆོག་རིམ་པ་ལྔ་པོ་ཉིད། །ཕ་རོལ་ཕྱིན་དང་ཐེག་སྣ་ཚོགས། །སྲིད་པ་སྐྱེ་དང་ཉིན་ཞག་གཅིག། །སྟན་གཅིག་སྟེང་དུ་སྦྱར་ཏེ་བཤད། །ཅེས་ཉིན་ཞག་གཅིག་དང་རིམ་ལྔ་སྦྱར་བའི་སྐབས་སུ་གཉིད་དང་རྨི་ལམ་དང་བསྲེ་བའི་གཞི་བསྟན་ལ། སྲིད་པ་སྐྱེ་འཆིའི་རིམ་པ་དང་ར

【現代漢語翻譯】 將散亂的心收攝回來，專注于所緣之境，使心處於如融入文字般的平等狀態。通過習慣於這種平等安住，心融入于具有阿湯（藏文：ཨ་ཐུང་，梵文天城體：अ थुं，梵文羅馬擬音：a thuṃ，漢語字面意思：阿短）的不壞輪之中心，並如山般穩固，從而生起大空性。關於生起的方式，經文中有這樣的描述：『最初顯現如煙霧般的景象，伴隨著五種光芒。其次如月亮般，第三如太陽的光芒交織。從界限之相中獲得。』這些說法與父子傳承的教義非常一致。 在《金剛座》的口訣中，生起心之寂靜有四大口訣：結合並控制風息，以及輪之收攝次第依次進行。雖然這些在根本文中沒有明確說明，但將最後的字母收攝到中心是必須的。在此處，即使在聖者傳承的印度經文中沒有結合並控制風息的方法，但如果通過口訣來做也是可以的。雖然從根本文中沒有明確說明依靠明妃生起心之寂靜的方法，但『下門大樂道』的口訣中也有提及，可以結合使用。父子傳承的觀點認為，也可以依靠手印來生起。 四大口訣在觀修咒輪和收攝次第等方面存在一些差異，這可能是上師口頭傳授的先後順序或作者理解上的差異所致，並非最初的口訣有所不同。三種小口訣在收攝次第上存在三種不同的方式，這似乎是不同口訣傳承的風格。這三種口訣和《秘密心髓》在父子傳承的教義中沒有出現，在根本文中也沒有其依據。 關於幻身的次第，根本文中說：『通過清凈風息，顯現智慧的世俗幻相。』以及『由風心所生的幻身，具有顯現。』這意味著通過清凈遍計的風息，可以成就智慧的世俗幻身，並且不是從粗大的蘊身，而是從微細的風心來成就。關於其口訣，有些說法與此一致，有些則不一致，需要加以區分。這是幻身的真實基礎和等持幻相。 根本文中說：『殊勝道次第五者，波羅蜜多及諸乘，有生中陰與日夜，一座之上結合說。』這意味著在結合日夜和五次第時，揭示了與睡眠和夢境相結合的基礎。以及有生（藏文：སྲིད་པ་སྐྱེ་，漢語字面意思：有生）中陰的次第和

【English Translation】 Restraining the mind from wandering to other objects, one makes the mind equal, as if absorbed in the letters. From habituating oneself to this equal placement, it is said that great emptiness arises from the mind entering the indestructible center of the wheel, which has the A-thung (Tibetan: ཨ་ཐུང་, Sanskrit Devanagari: अ थुं, Sanskrit Romanization: a thuṃ, Literal meaning: A short), and becoming as stable as a mountain. Regarding the manner of arising, it is described in the text itself: 'At first, a vision like a mirage appears, accompanied by five rays of light. Second, like the moon, and third, intertwined with the light of the sun. Obtained from the boundary appearance.' These statements are very much in accordance with the teachings of the Father and Son lineage. In the instructions of the 'Golden Seat,' there are four great instructions for generating mental solitude: combining and holding the breath, and performing the stages of gathering the wheels one after another. Although these are not explicitly stated in the root text, it is necessary to gather the final letters into the center. In this context, even though the method of combining and holding the breath is not found in the Indian texts of the Noble Tradition, it is permissible to do so through oral instructions. Although the method of generating mental solitude by relying on a consort is not explicitly stated in the root text, it can also be applied to the instruction of the 'Great Bliss Path of the Lower Gate,' which appears in the oral instructions. The view of the Father and Son lineage is that it can also be generated by relying on a mudra. Some differences appear in the four great instructions regarding the practice of the mantra wheel and the stages of gathering, etc. These may be due to differences in the order of the Lama's oral teachings or in the author's understanding, but not because the original instructions were different. The three minor instructions have three different ways of gathering, which seems to be the style of different instruction lineages. These three instructions and the 'Secret Heart Essence' do not appear in the teachings of the Father and Son lineage, nor is there a basis for them in the root text. Regarding the stages of the illusory body, the root text says: 'Through the purification of the winds, the conventional illusion of wisdom is manifested.' And, 'The illusory body that arises from wind and mind alone, is accompanied by appearance.' This means that through the purification of the winds of conceptualization, one can accomplish the conventional illusory body of wisdom, and that it is accomplished not from the gross aggregates, but from the subtle wind and mind alone. Regarding its instructions, some statements are in accordance with this, and some are not, and these must be distinguished. This is the actual basis of the illusory body and the meditative illusion. The root text says: 'The five stages of the supreme path, the perfections and various vehicles, the intermediate state of existence and the days and nights, are taught in combination on a single seat.' This means that in combining the days and nights and the five stages, the basis for combining with sleep and dreams is revealed. And the stages of the intermediate state of existence (Tibetan: སྲིད་པ་སྐྱེ་, Literal meaning: existence birth) and

---

ིམ་ལྔ་སྦྱར་བའི་སྐབས་སུ་འཆི་བ་དང་བར་དོ་བསྲེ་བའི་གཞི་བསྟན་ནོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ལས། རྨི་ལམ་ལུས་ནི་རྣམ་སྦྱང་ཕྱིར། །སྒྱུ་མར་མཚོན་པའི་དུས་གང་ལས། ། 8-8-7b ཡུལ་སྣང་ཀུན་རྫོབ་གང་འབྱུང་བ། །ཀུན་རྫོབ་སྒྱུ་མའི་རིམ་པའོ། །ཞེས་དང་། རྨི་ལམ་སྒྱུ་མ་གཅིག་ཏུ་སྦྱང་། །བར་དོ་རྣམ་གསུམ་བསྲེ་བར་བྱ། །ཞེས་རྨི་ལམ་དང་བསྲེ་བའི་གདམས་ངག་རྣམས་སྒྱུ་ལུས་ཀྱི་གདམས་ངག་ཏུ་བསྡུས་ལ། བར་དོ་དང་བསྲེ་བ་ཡང་དེར་བསྡུས་སོ། །ཡང་གཉིད་དང་རྨི་ལམ་སྙོམས་འཇུག་པ། ཞེས་སོགས་སྔར་དྲངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གཉིད་དང་བསྲེ་བའི་གནད་སྙིང་ཁའི་འཁོར་ལོ་དང་། རྨི་ལམ་དང་བསྲེ་བའི་གནད་མགྲིན་པའི་འཁོར་ལོ་ན་ཡོད་པར་བཤད་ནས། ཇི་ལྟར་བསྲེ་བའི་ཚུལ་གསལ་བར་མ་བཤད་དེ། མན་ངག་བླ་མ་ལ་རག་ལས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དུའོ། །དེ་ལྟར་བཤད་པ་ལ་ནི་རྨི་ལམ་རླུང་སྟོབས་ཀྱིས་འཛིན་པ་དང་འདུན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་འཛིན་པའི་ཁྱད་པར་རྣམས་ཕྱེད་དགོས་སོ། །གཞུང་དེ་རྣམས་ལ་བརྟེན་ནས། སྒྱུ་མ་གསུམ་རྒྱུད་ཀྱི་གཞུང་གསུམ་དང་།སྒྱུ་མ་བཙན་ཐབས་དང་བཞིར་བྱས་པའི་དང་པོ་མཉམ་གཞག་སྒྱུ་མ་ལ་འཆད་ཚུལ་སྣ་ཚོགས་ཤིག་སྣང་ཡང་། སྔར་བཤད་པ་ལྟར་རླུང་སེམས་ཙམ་ལས་གྲུབ་པའི་སྐུ་ལ་བྱ་དགོས་སོ། །སྒྱུ་མ་བཙན་ཐབས་ནི་རྨི་ལམ་སྒྱུ་མའི་ནང་ཚན་ནོ། །སྒྱུ་ལུས་ཀྱི་མན་ངག་ཏུ་བཤད་པའི་བར་དོ་སྒྱུ་མ་དང་བསྲེ་བ་ལ་ནི། བར་དོའི་སྔོན་དུ་འོང་བའི་འཆི་བའི་སྟོང་པ་རྣམས་དང་བསྲེ་དགོས་པ་གདམས་ངག་རྣམས་ཀྱི་དོན་དུ་ཡང་སྣང་ལ། དེ་ལྟར་དགོས་པའང་ཡིན་པས། འཆི་བའི་འོད་གསལ་དང་བསྲེ་བའི་མན་ངག་བཙན་ཐབས་སངས་རྒྱས་སོགས་ཀྱང་བར་དོ་སྒྱུ་མའི་མན་ངག་གི་ཡན་ལག་ཏུ་བྱའོ། །རྨི་ལམ་གྱི་ལུས་སྒྱུ་ལུས་བཞིན་དུ་ལྡང་བ་ལ་དེའི་སྔོན་དུ་སེམས་དབེན་དང་འདྲ་བའི་སྟོང་པ་གསུམ་སྐྱེད་དགོས་ལ། དེ་ལ་རྨི་ལམ་གྱི་སྔ་རོལ་གྱི་གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་བཞི་འཛིན་པའི་གཉིད་ཀྱི་འོད་ 8-8-8a གསལ་སྔོན་དུ་བཏང་དགོས་པས། སྙིང་ཁར་མི་ཤིགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་མ་རིག་པ་རྩད་ནས་གཅོད་པ་སོགས་གཉིད་ཀྱི་འོད་གསལ་འཛིན་པའི་གདམས་ངག་རྣམས་ཀྱང་རྨི་ལམ་སྒྱུ་མའི་མན་ངག་གི་ཡན་ལག་ཏུ་བྱའོ། །དེས་ན་དོན་ལྔ་མར་རྨི་ལམ་གྱི་སྔོན་དུ་གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་བཞི་བཟུང་བའི་མཐར་རྨི་ལམ་ལ་འཇུག་པར་བཤད་པ་ལེགས་ལ། མགྲིན་པའི་པད་འདབ་ཀྱི་ཡི་གེ་བཞི་ལ་རིམ་པ་བཞིན་དུ་དམིགས་ནས། གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་བཞི་འཛིན་ཞེས་པ་ནི། ལུགས་འདིའི་གཉིད་ཀྱི་འོད་གསལ་འཛིན་པའི་གདམས་ངག་གཞན་དང་མི་མཐུན་ཞིང་མི་རིགས་སོ། །གཉིད་དང་འཆི་བའི་འོད་གསལ་འཛིན་པ་རྣམས་འོད་གསལ་འཛིན་པའི་གདམས་པ་ཡིན་པས། རིམ་པ་བཞི་པའི་མན་ངག་ཏུ་བྱ་དགོས་ཀྱི། རིམ་པ་གསུམ་པའི་མན་ངག་མིན་ནོ་སྙམ་དུ་མི་བཟུང་སྟ

【現代漢語翻譯】 在結合五次第時，展示了混合死亡和中陰的基礎。此外，在同一部經中說：'爲了凈化夢身，從以幻象象徵的任何時候，出現的世俗顯現，都是世俗幻象的次第。'以及'將夢和幻象結合爲一，混合三種中陰。'將與夢結合的口訣都歸納為幻身的口訣，與中陰結合的口訣也歸納於此。此外，'平等融入睡眠和夢境'等等，如前所述，與睡眠結合的關鍵在於心輪，與夢結合的關鍵在於喉輪。但如何結合的方式沒有明確說明，因為口訣依賴於上師。如此解釋，必須區分夢由風力執持和由意願力執持的差別。基於這些經典，幻象分為三續部經典和幻象強力法，共四種。第一種，關於等持幻象的解釋方式有很多種，但如前所述，必須是對由風心組成的身體進行。幻象強力法是夢幻象的一部分。在幻身口訣中，與中陰幻象結合，似乎也意味著必須與中陰之前的死亡空性結合，而且也必須如此。因此，與死亡光明結合的強力成佛等口訣，也應作為中陰幻象口訣的一部分。夢身如幻身般生起，在此之前必須生起類似於心寂的三種空性，為此，必須先取執持夢境之前的睡眠四空性的睡眠光明。因此，依靠心間的金剛結，從根本上切斷無明等執持睡眠光明的口訣，也應作為夢幻象口訣的一部分。因此，五次第中，在夢境之前執持睡眠的四種空性之後才進入夢境的說法是正確的。而觀想喉嚨蓮花瓣上的四個字母，依次執持睡眠的四種空性，這種說法與此派執持睡眠光明的其他口訣不一致，也不合理。執持睡眠和死亡光明是執持光明的口訣，因此應作為第四次第的口訣，不要認為不是第三次第的口訣。 When combining the Five Stages, the basis for mixing death and bardo is shown. Furthermore, in the same text, it says: 'For the sake of purifying the dream body, from whatever time is symbolized by illusion, whatever conventional appearances arise are the stages of conventional illusion.' And, 'Combine dream and illusion into one, mix the three bardos.' The instructions for combining with dreams are all summarized into the instructions for the illusory body, and the instructions for combining with the bardo are also summarized therein. Furthermore, 'Equally entering sleep and dreams,' etc., as previously mentioned, the key to combining with sleep is said to be in the heart chakra, and the key to combining with dreams is in the throat chakra. However, the manner of how to combine is not clearly explained, because the instructions depend on the lama. In such explanations, it is necessary to distinguish between dreams held by the power of wind and dreams held by the power of aspiration. Based on these texts, illusion is divided into the three tantras and the forceful illusion, making four in total. The first, the explanations of meditative illusion, appear in various ways, but as previously explained, it must be applied to the body composed of wind and mind alone. Forceful illusion is a part of dream illusion. In the instructions for the illusory body, combining with the bardo illusion seems to imply that it is also necessary to combine with the empty states of death that precede the bardo, and it must be so. Therefore, instructions such as forceful enlightenment through combining with the clear light of death should also be considered as part of the instructions for the bardo illusion. For the dream body to arise like the illusory body, it is necessary to generate three emptinesses similar to mental isolation beforehand. For this, it is necessary to first take the clear light of sleep, which holds the four emptinesses of sleep that precede the dream. Therefore, instructions such as cutting off ignorance from the root by relying on the indestructible point in the heart, which are instructions for holding the clear light of sleep, should also be considered as part of the instructions for dream illusion. Therefore, it is good that the Five Stages explain that one enters the dream after holding the four emptinesses of sleep before the dream. However, the statement that one holds the four emptinesses of sleep by focusing on the four letters on the lotus petals of the throat in sequence is inconsistent with other instructions for holding the clear light of sleep in this tradition, and it is unreasonable. Holding the clear light of sleep and death are instructions for holding the clear light, so they should be considered instructions for the fourth stage, and one should not think that they are not instructions for the third stage.

【English Translation】 In combining the Five Stages, the basis for mixing death and bardo is shown. Furthermore, in the same text, it says: 'For the sake of purifying the dream body, from whatever time is symbolized by illusion, whatever conventional appearances arise are the stages of conventional illusion.' And, 'Combine dream and illusion into one, mix the three bardos.' The instructions for combining with dreams are all summarized into the instructions for the illusory body, and the instructions for combining with the bardo are also summarized therein. Furthermore, 'Equally entering sleep and dreams,' etc., as previously mentioned, the key to combining with sleep is said to be in the heart chakra, and the key to combining with dreams is in the throat chakra. However, the manner of how to combine is not clearly explained, because the instructions depend on the lama. In such explanations, it is necessary to distinguish between dreams held by the power of wind and dreams held by the power of aspiration. Based on these texts, illusion is divided into the three tantras and the forceful illusion, making four in total. The first, the explanations of meditative illusion, appear in various ways, but as previously explained, it must be applied to the body composed of wind and mind alone. Forceful illusion is a part of dream illusion. In the instructions for the illusory body, combining with the bardo illusion seems to imply that it is also necessary to combine with the empty states of death that precede the bardo, and it must be so. Therefore, instructions such as forceful enlightenment through combining with the clear light of death should also be considered as part of the instructions for the bardo illusion. For the dream body to arise like the illusory body, it is necessary to generate three emptinesses similar to mental isolation beforehand. For this, it is necessary to first take the clear light of sleep, which holds the four emptinesses of sleep that precede the dream. Therefore, instructions such as cutting off ignorance from the root by relying on the indestructible point in the heart, which are instructions for holding the clear light of sleep, should also be considered as part of the instructions for dream illusion. Therefore, it is good that the Five Stages explain that one enters the dream after holding the four emptinesses of sleep before the dream. However, the statement that one holds the four emptinesses of sleep by focusing on the four letters on the lotus petals of the throat in sequence is inconsistent with other instructions for holding the clear light of sleep in this tradition, and it is unreasonable. Holding the clear light of sleep and death are instructions for holding the clear light, so they should be considered instructions for the fourth stage, and one should not think that they are not instructions for the third stage.

---

ེ། སྒྱུ་ལུས་མན་ཆད་དུ་དེ་འདྲ་བའི་དཔེའི་འོད་གསལ་དུ་མ་ཞིག་འོང་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་བཤད་པའི་སྐབས་སྒྱུ་ལུས་ཀྱི་སྐབས་སུ་བྱུང་བས་དེར་བསྡུས་ཀྱི། དོན་དབང་བཙན་བྱས་ན་དབེན་པ་གསུམ་གའི་སྐབས་དང་འབྲེལ་ས་ཡོད་དོ། །རྩ་ཚིག་ལས། ལམ་མྱུར་གཅོད་པ་འཕོ་བ་སྟེ། །གྲོང་དུ་འཇུག་པ་ཡན་ལག་གོ། ཞེས་འབྱུང་བའི་མན་ངག་ཏུ་བྱས་ནས་སྦྱར་བའི་སྐུ་གསུམ་གྱི་འཕོ་བའི་ཆོས་སྐུ་དང་། ལོངས་སྐུའི་འཕོ་བ་ནི་མིང་འཕོ་བར་བཏགས་ཀྱང་། དོན་འཆི་བ་དང་བར་དོ་དང་བསྲེ་བའི་ནང་དུ་འདུ་བས་ཟུར་དུ་མ་བཤད་ཀྱང་ཆོག་པར་སྣང་ངོ་། །སྤྲུལ་སྐུའི་འཕོ་བ་དང་། བཙན་ཐབས་ཀྱི་འཕོ་བ་དང་། གསེབ་ལམ་གྱི་འཕོ་བ་གསུམ་ནི། འཕོ་བ་མང་ཉུང་མི་འདྲ་ཙམ་གསུམ་དུ་སྣང་ལ། གསེབ་ལམ་གྱི་མན་ངག་ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱང་འཆི་བ་དང་བསྲེ་བ་དང་བར་དོ་དང་བསྲེ་བའི་ 8-8-8b ཁོངས་སུ་འདུས་ཀྱི་ནུས་པ་ལྷག་པོ་མི་སྣང་ངོ་། །གྲོང་འཇུག་གི་མན་ངག་སྦྱང་བ་ལ་ནི་སྔོན་དུ་གྲོང་འཇུག་ནུས་པའི་རླུང་གི་ནུས་པ་ཇི་ཙམ་ཞིག་ཐོབ་པའི་སྦྱོང་ཚུལ་མི་སྣང་བས་དེ་ཟུར་ནས་བཙལ་དགོས་པར་སྣང་ངོ་། །རྩ་ཚིག་ལས། གཏུམ་མོའི་རྣལ་འབྱོར་རླུང་གིས་ཏེ། །བདེ་ཆེན་སེམས་ལ་དམིགས་པའོ། །རྨི་ལམ་སྒྱུ་མ་གཅིག་ཏུ་སྦྱང་། །བར་དོ་རྣམ་གསུམ་བསྲེ་བར་བྱ། །ཉོན་མོངས་ཡེ་ཤེས་ལམ་དུ་འགྱུར། །ཞེས་སོགས་བཤད་པ་མན་ངག་ཏུ་བྱས་ནས་གཏུམ་མོ་སྒོམ་པ་རིམ་ལྔ་དང་སྦྱར་བ་བྱས་སོ། །དེའི་དོན་ནི་རྡོར་བཟླས་ཀྱི་རླུང་གི་རྣལ་འབྱོར་གྱིས་སེམས་དམིགས་འདྲེན་པའི་དོད་གཏུམ་མོའི་རྣལ་འབྱོར་དང་། རྡོར་བཟླས་ཀྱིས་དྲངས་པའི་སེམས་དམིགས་ཀྱི་དོད་གཏུམ་མོ་ལ་བརྟེན་ནས་དགའ་བཞི་སྐྱེས་པ་ལ་བྱས་ནས། རིམ་པ་ལྷག་མ་གསུམ་ཕ་རྒྱུད་ནས་འབྱུང་བ་མ་རྒྱུད་ཀྱི་གཏུམ་མོའི་ལམ་ལ་སྣོན་པའི་དོན་དུ་འདུག་གི། ལྡང་འཇུག་གནས་གསུམ་ཡི་གེ་གསུམ་དང་སྦྱར་བ་རྡོར་བཟླས་དང་། ལྟེ་བར་དམིགས་ཤིང་ཉམས་བདེ་བ་སེམས་དམིགས་དང་། བདེ་དྲོད་ཉམས་སུ་མྱོང་ཡང་ཞེན་པ་མེད་པ་སྒྱུ་ལུས་དང་། སྒྱུ་མ་ཙམ་དུ་ཡང་མི་དམིགས་པ་འོད་གསལ་དང་། བདེ་སྟོང་གཉིས་མེད་དུ་ཤར་བ་ཟུང་འཇུག་ཡིན་ཞེས་པ་དོན་དུ་མ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ན་གཏུམ་མོ་ནི་མ་རྒྱུད་ཀྱི་གདམས་ངག་ཡིན་ལ། ཕ་རྒྱུད་ཁ་ཅིག་ལས་ཀྱང་འཕོ་བ་དང་གྲོང་འཇུག་གི་རྣམ་གཞག་ཅུང་ཟད་བཤད་ཀྱང་། རྣམ་ཤེས་འདོན་པའི་དམིགས་པ་ཞིབ་ཏུ་བཤད་པ་མེད་པས། སྔར་བཤད་པའི་འཕོ་བ་དང་གྲོང་འཇུག་གི་མན་ངག་རྣམས་ནི་མ་རྒྱུད་ལ་བརྟེན་པའོ། །ཕ་རྒྱུད་ཀྱི་རིམ་ལྔ་བཤད་པའི་སྐབས་སུ་མ་རྒྱུད་ཀྱི་གཏུམ་མོ་སྒོམ་པ་ལ་རིམ་ལྔ་སྦྱར་བ་ནི། རིམ་ལྔ་དངོས་དང་དེའི་ 8-8-9a དོད་ཐུབ་ཀྱི་ལམ་དུ་རྒྱུད་གཉིས་ཀྱི་རྫོགས་རིམ་ཀུན་འདུ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཡིན་ལ། མ་རྒྱ

【現代漢語翻譯】 因此，爲了在幻身等境界中出現如此眾多的光明之譬喻。因此，在講解時，因為幻身時已經提及，所以在此處進行了總結。如果從意義上強制聯繫，那麼與三種寂靜（指身寂靜、語寂靜、意寂靜）都有關聯。根本偈中說：『迅速斷除之道為遷識，入城為支分。』作為口訣來應用，法身、報身之遷識雖可稱為『名相遷識』，但實際上包含在死亡和中陰的混合之中，因此不單獨講解也可以。化身之遷識、強迫遷識和間道遷識這三種，似乎只是遷識的多少不同而已。間道口訣的其餘部分也包含在與死亡和中陰混合的內容中，似乎沒有額外的作用。對於入城之口訣的修習，因為沒有看到事先獲得能夠入城的風息力量的修習方法，所以似乎需要另外尋找。根本偈中說：『拙火瑜伽以風息，大樂專注心之上，夢幻觀修合一修，中陰三者混合修，煩惱轉為智慧道。』等等，將這些講解作為口訣，與五次第結合起來修習拙火。其意義是，以金剛誦的風息瑜伽作為引導心專注的替代，以拙火瑜伽和金剛誦引導的心專注作為生起四喜的憑藉。其餘三個次第是從父續中產生的，是爲了補充母續的拙火道。將升降住三者與三個字結合，是金剛誦；專注臍間並體驗安樂，是心專注；體驗安樂暖相卻不執著，是幻身；甚至不專注幻相，是光明；樂空雙運生起，是雙運，這些意義都沒有看到。如此看來，拙火是母續的教法，雖然在一些父續中也稍微講述了遷識和入城的分類，但沒有詳細講述遷識的專注方法。因此，之前所說的遷識和入城的口訣都是基於母續的。在講解父續的五次第時，將母續的拙火修習與五次第結合，是爲了表明五次第本身以及作為其替代的道路，包含了二續的所有圓滿次第。母續的... 8-8-8b 8-8-9a 續的...

【English Translation】 Therefore, in order for such numerous examples of luminosity to arise in states such as the illusory body. Therefore, when explaining, because it occurred during the illusory body, it is summarized there. If one forcibly connects it in terms of meaning, it is related to all three solitudes (referring to body solitude, speech solitude, and mind solitude). The root text says: 'The path of swift cutting is transference, entering the city is a limb.' Applying it as a pith instruction, the Dharmakaya and Sambhogakaya transference, although called 'name transference,' are actually included within the mixture of death and bardo, so it seems permissible not to explain them separately. The Nirmanakaya transference, forceful transference, and intermediate path transference, these three seem to differ only in the amount of transference. The remaining parts of the intermediate path pith instruction are also included in the content mixed with death and bardo, and there does not seem to be any additional power. For the practice of entering the city pith instruction, because there is no visible method of practice for obtaining the power of wind that enables entering the city beforehand, it seems necessary to search for it separately. The root text says: 'Tummo yoga with wind, great bliss focused on the mind, dream and illusion practiced as one, the three bardos mixed together, afflictions transformed into the path of wisdom.' Etc., taking these explanations as pith instructions, combine them with the five stages to practice Tummo. Its meaning is to use the wind yoga of Vajra recitation as a substitute for guiding the mind's focus, and to rely on Tummo for the mind's focus guided by Vajra recitation to generate the four joys. The remaining three stages arise from the father tantra, and are meant to supplement the Tummo path of the mother tantra. Combining rising, abiding, and dwelling with the three syllables is Vajra recitation; focusing on the navel and experiencing bliss is mind focus; experiencing bliss and warmth without attachment is illusory body; not even focusing on illusion is luminosity; the arising of bliss and emptiness as non-dual is union, these meanings are not seen. Thus, Tummo is a teaching of the mother tantra, and although some father tantras also slightly explain the classification of transference and entering the city, there is no detailed explanation of the focus for extracting consciousness. Therefore, the previously mentioned pith instructions for transference and entering the city are based on the mother tantra. When explaining the five stages of the father tantra, combining the Tummo practice of the mother tantra with the five stages is to show that the five stages themselves, as well as the path that serves as their substitute, include all the completion stages of the two tantras. The mother tantra's... 8-8-8b 8-8-9a ...tantra's

---

ུད་ཀྱི་འཕོ་བ་དང་གྲོང་འཇུག་འདིར་བསྟན་པ་ནི་ཕ་རྒྱུད་ཀྱི་གདམས་ངག་ལ་ཡང་དགོས་པར་སྟོན་པའོ། །བསྲེ་བ་དྲུག་གི་གཉིད་དང་རྨི་ལམ་དང་བསྲེ་བ་དང་འཆི་བ་དང་བར་དོ་དང་བསྲེ་བ་བཞི་ནི་བསྲེ་བ་དེ་བཞིའི་གདམས་ངག་སྔར་བཤད་པ་དེ་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་འདུས་པས་ལོགས་སུ་མ་བཤད་ཀྱང་ཆོག་པར་སྣང་ལ། འདིའི་གཉིད་དང་འཆི་བ་དང་བསྲེ་བ་དང་། གསེབ་ལམ་གྱི་འཆི་ཁའི་གདམས་ངག་ཡེ་ཤེས་ངོ་སྤྲོད་ཅེས་པའི་ཕྱག་རྒྱ་བཞི་ལྡན་ལ་ནི། རླུང་གི་སྟོབས་ཀྱིས་བསྲེ་བའི་སྔགས་ཀྱི་ལམ་ཐུན་མོང་མིན་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐུན་མོང་བའི་རྣམ་གཞག་གཉིས་ཕྱེད་དགོས་པར་སྣང་ངོ་། །སྙོམས་འཇུག་དང་བདེ་སྟོང་བསྲེ་བ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་དང་བདེ་སྟོང་བསྲེ་བ་ཞེས་པ་ལ་ཡང་ནུས་པ་ལྷག་པོ་མི་སྣང་ངོ་། །འཁོར་བ་ལྡོག་འཇུག་ལ་བརྟེན་ནས་མ་རིག་པ་རྩད་ནས་གཅོད་པ་དང་། འབྲས་བུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཞུགས་ཚུལ་གཉིས་ཀྱི་མན་ངག་གི་གཞི་ནི་རྩ་ཚིག་ལ་མེད་ལ། སྔ་མ་ནི་སྒྱུ་ལུས་ཀྱི་མན་ངག་གི་ཡན་ལག་དང་ཕྱི་མ་ནི་བསྐྱེད་རིམ་དང་བཅས་པའི་རིམ་པ་དྲུག་གིས་སྐུ་བཞི་གང་འགྲུབ་སྟོན་པས་རིམ་པ་རྣམས་ཀྱི་འབྲས་བུའོ། །རིམ་པ་ཐ་མ་གཉིས་ནི་རྩ་ཚིག་ལས། རང་བཞིན་ཤེས་པའི་བསམ་གཏན་ལས། །ཐབས་ལས་མ་བསྐྱེད་ཏིང་ངེ་འཛིན། །རང་གསལ་ངོ་བོ་མི་རྟོག་པ། །འོད་གསལ་དོན་དམ་རིམ་པའོ། །བསམ་གཏན་མེས་སྦྱངས་ལྷ་ཡི་སྐུ། །རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་དག་པའི་ལུས། །སྦྱང་གཞི་སྦྱོང་བྱེད་བྲལ་བར་གནས། །ཟུང་དུ་འཇུག་པའི་རིམ་པའོ། །ཞེས་དང་། ཕྱི་ནང་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་ཚུལ། །རྣལ་འབྱོར་ཐོབ་པས་ 8-8-9b བསམ་གཏན་གནས། །འཇུག་དང་འབྱུང་བ་མ་བརྟགས་པར། །སྤྱོར་ཚུལ་ཡེ་ཤེས་དེས་འཐོབ་བོ། །ལྟ་དང་ཉམས་མྱོང་ལུས་དང་ངག །བསམ་གཏན་མཉམ་རྗེས་སྤྱོད་པ་དང་། །སློབ་དང་མི་སློབ་གཉིས་མེད་ཅིང་། །རབ་ཏུ་མི་གནས་ཟུང་དུ་འཇུག །ཅེས་ཕྱི་ནང་གི་བྱང་ཆུབ་པ་གཉིས་དང་། དེ་འདྲེན་པའི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་མན་ངག་ཐོབ་པས། བསམ་གཏན་གཉིས་ལ་གནས་ནས་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་དེས་འོད་གསལ་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པ་དང་། སྒྱུ་ལུས་འོད་གསལ་གྱི་བསམ་གཏན་གྱི་མེས་སྦྱངས་པའི་དག་པའི་ལྷ་སྐུ་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་ལུས་རགས་པ་ལས་ལོགས་སུ་ཕྱེ་བ་ཟུང་འཇུག་ཏུ་བསྟན་ཏེ། ཡབ་སྲས་ཀྱི་གཞུང་དང་ཤིན་ཏུ་མཐུན་པས་དེ་ལྟར་བྱ་དགོས་སོ། །ཐབས་ལས་མ་བསྐྱེད་པ་ནི་འབྱུང་འཇུག་མ་བརྟགས་པར་ཐོབ་པའི་དོན་ཡིན་ལ། དེ་ནི་དོན་གྱི་འོད་གསལ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་སྐབས་སུ་སྣ་བུག་གི་རླུང་གི་འབྱུང་འཇུག་མ་བརྟགས་པའམ། ཡང་ན་ལུགས་མཐུན་དུ་འཇུག་པ་དང་ལུགས་བཟློག་ཏུ་འབྱུང་བ་བློས་བརྟགས་ནས་འཐོབ་པ་མིན་པའོ། །ལྟ་དང་ཞེས་སོགས་ནི་གཉིས་ཆོས་སུ་འབྱེད་པའི་བདེན་འཛིན་གྱི་རྟོག་པ་རྣམས་ཟད་ནས།རྟོག་པ་དེ་དག་གིས་

【現代漢語翻譯】 此處所示的遷識和入定，也表明了父續口訣的必要性。六和合的睡眠、夢境和合合、死亡和中陰和合四者，由於這四種和合的口訣已在之前講述的內容中包含，因此似乎可以不用單獨講述。而此處的睡眠、死亡和合合，以及間道中臨終口訣『認識智慧』的四印，則需要區分風力所致的和合咒語的不共之道，以及定之共相兩種情況。對於等持和樂空和合，以及受用和樂空和合，似乎也沒有額外的作用。 依靠輪迴逆轉入定，從根本上斷除無明，以及果位佛的住持方式這二者的訣竅，在根本偈頌中沒有。前者是幻身訣竅的支分，後者是包含生起次第的六次第，表明如何成就四身，是次第的果。最後的兩個次第在根本偈頌中說：『自性知之禪定中，不由方便生等持，自明本性無分別，光明勝義次第也。禪定火煉天之身，自生智慧清凈體，離於所治能治住，雙運次第如是也。』以及『內外現證菩提法，瑜伽士得禪定住，入出不思量，行持智慧彼獲得。見與體驗身語意，禪定等後行持與，學與無學二無別，不住雙運如是也。』 內外兩種菩提，以及引導它們的瑜伽士獲得訣竅后，安住于兩種禪定而行持的方式，由此獲得光明的智慧，以及幻身光明禪定之火所煉化的清凈天身，與粗大的智慧身份離的，即是雙運。這與父續的教義非常一致，應當如此行持。不由方便生起，是指不思量入出而獲得的意義。這是在顯現意義光明時，不思量鼻孔氣息的出入，或者不是通過思量順行入和逆行出而獲得的。『見與』等等，是指二取分別的實執分別念已經耗盡，那些分別念已經…

【English Translation】 The transference of consciousness and entering into samadhi shown here also indicate the necessity of the father tantra's instructions. The four unions of the six unions—sleep, dream union, death, and bardo union—since the instructions for these four unions are already included in the previously explained content, it seems that it is okay not to explain them separately. However, for the sleep and death union here, and the four mudras of the dying instructions of the intermediate path, 'Recognizing Wisdom,' it is necessary to distinguish between the uncommon path of the mantra of union caused by the power of wind, and the common aspect of samadhi. For the union of equanimity and bliss-emptiness, and the union of enjoyment and bliss-emptiness, there does not seem to be any additional effect. Relying on the reversal of samsara and entering into samadhi, cutting off ignorance from the root, and the manner in which the resultant Buddha abides, the key instructions for these two are not in the root verses. The former is a branch of the illusory body instructions, and the latter is the six stages including the generation stage, showing how to accomplish the four bodies, which are the result of the stages. The last two stages are in the root verses: 'In the samadhi of knowing self-nature, samadhi not generated by means, self-luminous essence without discrimination, the order of clear light ultimate truth. The body of the deity purified by the fire of samadhi, the spontaneously born wisdom pure body, abiding separate from what is to be purified and what purifies, the order of union is thus.' And 'The way of manifest enlightenment, internal and external, the yogi obtains and abides in samadhi, without contemplating entering and exiting, the wisdom of conduct is obtained by that. View and experience, body, speech, and mind, samadhi equal and post conduct, learning and no learning are inseparable, not abiding in union thus.' The two types of enlightenment, internal and external, and the way of abiding in the two samadhis and practicing after the yogi who guides them obtains the key instructions, thereby obtaining the wisdom of clear light, and the pure celestial body purified by the fire of the illusory body clear light samadhi, separated from the coarse wisdom body that is spontaneously born, is the union. This is very consistent with the teachings of the father tantra, and should be practiced accordingly. Not generated by means refers to the meaning obtained without contemplating entering and exiting. This is when manifesting the clear light of meaning, not contemplating the entry and exit of breath in the nostrils, or not obtaining it by contemplating the entry in accordance with the system and the exit in reverse. 'View and' etc., refers to the exhaustion of the conceptual thoughts of clinging to reality that divide into two dharmas, those conceptual thoughts have already...

---

མི་ཕྱེད་པའི་གཉིས་མེད་ཀྱི་ཟུང་འཇུག་ཏུ་སོང་བ་རིམ་ལྔ་ལས་མང་དུ་གསུངས་པའོ། །རྩ་ཚིག་ཏུ་རྒྱུད་ཕྱི་མ་ལས་གསུངས་པའི་ཡན་ལག་དྲུག་གི་དབྱེ་བ་ཙམ་ཞིག་བཤད་པ་ནི་དེ་དང་རིམ་པ་དྲུག་པོ་དོན་གཅིག་ཏུ་བཤད་དགོས་པའི་དོན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་རིམ་ལྔའི་གདམས་ངག་ཆེ་བ་བཞི་ཁྲིད་རིམ་གཅིག་ཏུ་དྲིལ་ནས་ཆུང་བ་བཞི་དང་། མ་རྒྱུད་ཀྱི་གདམས་ངག་རྣམས་མ་གཏོགས་པའི་ཁ་འཐོར་བ་རྣམས་གཅིག་ཏུ་དྲིལ་བ་དེའི་ཐད་ཀ་གང་དུ་འོང་ལེགས་པར་བསྒྲིགས་ནས། ཁྲིད་ཡིག་གཅིག་ཏུ་བྱས་ 8-8-10a ན་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་སྣང་ལ། དེ་ལྟར་བྱས་པའི་ཚེ་གདམས་ངག་གི་ཡི་གེ་རྣམས་ལ་ཕན་ཚུན་མི་མཐུན་པ་འགའ་རེ་སྣང་བ་རྣམས་གང་ལ་ཚད་མར་བྱ་རྒྱུ་ཡིན་དང་། རྩ་ཚིག་དང་ཡབ་སྲས་ཀྱི་གཞུང་དང་འགལ་བའི་མ་དག་པ་ཐན་ཐུན་སྣང་བ་རྣམས་ལེགས་པར་དཔྱོད་པ་དང་། ཐན་ཐུན་འགའ་ཞིག་མ་གཏོགས་པ་རྣམས་རྩ་ཚིག་གི་དོན་ཉིད་དུ་སྣང་ཞིང་། དེ་རྣམས་རྩ་བཤད་ཀྱི་རྒྱུད་དང་ཡབ་སྲས་ཀྱི་གཞུང་རྩོད་མེད་རྣམས་དང་གཏུགས་ཏེ་གསལ་དུ་བཏང་ནས། རྩ་ཚིག་གི་སྟེང་ནས་ཁྲིད་ཡིག་གཅིག་ཏུ་བྱས་ན། སྔོན་གྱི་གདམས་ངག་རྙིང་པ་རྣམས་ཁ་མི་འཐོར་བར་རིང་དུ་གནས་པ་དང་། མར་ལུགས་ཀྱི་གདམས་ངག་གི་གནད་ཐམས་ཅད་རྫོགས་ཤིང་། རིམ་ལྔའི་གདམས་ངག་ཆུང་བ་རྣམས་ཀྱི་གནད་ཀྱང་ལྷག་དང་བཅས་པ་ཚང་བ་ཅིག་འོང་བས་རིམ་ལྔའི་ཁྲིད་ཡིག་རྒྱས་པ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིག་པར་བྱའོ། །མར་ལུགས་ཀྱི་འདུས་པའི་གདམས་ངག་ཐོར་བུ་བ་རྣམས་ཁྲིད་ཡིག་གཅིག་ཏུ་སྒྲིགས་ལུགས་བསྟན་པའོ།། ༈ །།རྗེ་བཙུན་དམ་པ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱི་ཞབས་ལ་གུས་པས་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་རྫོགས་པའི་རིམ་པ་རིམ་ལྔ་གདན་རྫོགས་ཀྱི་དམར་ཁྲིད་ལ་གཉིས། གདམས་ངག་གི་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་དང་། གདམས་པ་དངོས་སོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས། སྤྱིའི་སྔོན་འགྲོ་དང་། ཁྱད་པར་གྱི་སྔོན་འགྲོའོ། ། ༈ སྤྱིའི་སྔོན་འགྲོ། དང་པོ་ནི། ལམ་ཐུན་མོང་བས་རྒྱུད་ལེགས་པར་སྦྱོང་བ་དང་། རྣམ་པར་དག་པའི་དབང་རྫོགས་པས་སྣོད་རུང་དུ་སྒྲུབ་པ་དང་། དེའི་དུས་སུ་ཁས་བླངས་པའི་དམ་ཚིག་དང་སྡོམ་པ་རྣམ་པར་དག་པར་བྱེད་པ་ནི། རྫོགས་རིམ་ 8-8-10b གྱི་སྔོན་འགྲོའི་མཆོག་ཏུ་ཤེས་པར་བྱས་ལ། ཉམས་འོག་ཏུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་བསྐྱེད་རིམ་ཕྲ་རགས་མཐར་ཕྱིན་པ་ཡིན་ན། མཚམས་འདི་ནས་ལུས་དབེན་ཉིད་ལ་འདྲིལ་བ་ཡིན་ལ་དེ་ལྟ་མིན་ན་བསྐྱེད་རིམ་རྒྱས་བསྡུས་གཉིས་གཞན་དུ་བཤད་པ་བཞིན་དུ་གང་རུང་རེ་སྒོམ་པ་སྔོན་དུ་བཏང་ཡིན་བྱ། ལམ་ཐུན་མོང་བའི་དལ་འབྱོར་ཐོབ་པ་དོན་ཆེ་བ་དང་། ཤིན་ཏུ་རྙེད་དཀའ་བའི་ཚུལ་བསྒོམས་ལ་སྙིང་པོ་ལེན་འདོད་ཆེན་པོ་བསྐྱེད། དལ་འབྱོར་ཐོབ་པ་མྱུར་དུ་འཇིག་པའི་འཆི་བ་རྗེས་སུ་

【現代漢語翻譯】 關於無二雙運（Advaya-yuganaddha）的證悟，已經闡述了超過五次第的內容。根本文（rtsa tshig）中僅闡述了《後續部》（Gyü phyi ma）所說的六支瑜伽（yan lag drug）的區分，這是爲了說明這六支與五次第的意義相同。如此，將五次第的大口訣歸納為四口訣，將小口訣歸納為四口訣，並將母續（ma gyü）的口訣以及其他零散的口訣歸納在一起，仔細整理，編纂成一部修法指導書（khrid yig），這似乎非常好。這樣做的話，口訣的文字中出現的一些不一致之處，應該以什麼為標準來衡量？對於與根本文和師子賢（Yab-sras）的論典相悖的錯誤之處，要仔細審查。除了少數錯誤之外，其餘的似乎都符合根本文的意義。將這些與根本釋續（rtsa bshad kyi gyü）和師子賢的無爭議的論典進行對照，加以澄清，然後在根本文的基礎上編纂成一部修法指導書。這樣，以前的舊口訣就不會散失，可以長久儲存，並且瑪爾巴（Mar lugs）傳承的口訣的要點全部圓滿，五次第的小口訣的要點也幾乎全部具備。因此，應該編纂一部內容詳盡的五次第修法指導書。這裡闡述瞭如何將瑪爾巴傳承的零散的會供口訣編纂成一部修法指導書。 頂禮至尊大悲者！ 關於續部之王吉祥密集金剛（Guhyasamaja）的圓滿次第五次第，其座圓滿的口訣分為兩部分：口訣的預備行和正行口訣。第一部分又分為兩部分：共同預備行和特殊預備行。 共同預備行 首先，通過共同道（lam thun mong）來調伏自相續，通過圓滿清凈的灌頂（dbang）使自己成為合格的法器，並在此時守護所承諾的三昧耶（dam tshig）和戒律（sdom pa），這被認為是圓滿次第的最佳預備行，並應將其融入實修。如果已經圓滿了生起次第（bskyed rim）的粗細次第，那麼此時就應該專注于身遠離（lus dben nyid）；如果不是這樣，那麼就應該像其他地方所說的那樣，首先修學生起次第的廣略二門中的任何一個。修習共同道中的暇滿人身難得且意義重大，生起強烈的取精要之心。觀修暇滿人身迅速壞滅的死亡，並隨後...

【English Translation】 It is said that going into the indivisible union of non-duality has been taught more than the Five Stages. In the root text, only the distinction of the Six Branches spoken of in the Later Tantra is explained, which means that these six stages must be explained as having the same meaning. In this way, the great instructions of the Five Stages are condensed into one instruction, and the four smaller ones, and the scattered instructions other than those of the Mother Tantra, are condensed into one. If it is well arranged where it comes directly, and made into one instruction manual, it seems very good. When this is done, what should be used as a standard for some of the inconsistencies that appear in the letters of the instructions? And carefully examine the impurities that appear to be inconsistent with the root text and the treatises of the Father and Sons. Except for a few inconsistencies, most of them appear to be the meaning of the root text itself. Clarify these by comparing them with the root commentary tantra and the undisputed treatises of the Father and Sons. If one instruction manual is made on top of the root text, the old instructions will remain for a long time without being scattered, and all the key points of the Mar tradition's instructions will be complete, and the key points of the smaller instructions of the Five Stages will also be complete with additions. Therefore, a detailed instruction manual of the Five Stages should be compiled. Here is shown how to compile the scattered assembly instructions of the Mar tradition into one instruction manual. Homage to the feet of the venerable and compassionate ones! Regarding the Five Stages of the Perfection Stage of the King of Tantras, the Glorious Guhyasamaja, the complete seat instructions are divided into two: the preliminaries to the instructions and the actual instructions. The first is divided into two: the general preliminaries and the special preliminaries. General Preliminaries First, it is known that thoroughly training the mind-stream with the common path, making oneself a suitable vessel with complete and pure empowerment, and keeping the vows and commitments made at that time pure, is the best preliminary for the Perfection Stage, and it should be brought under experience. Then, if the generation stage has been completed in detail, then from this point on, one should focus on physical solitude. If not, then one should first meditate on either the expanded or condensed generation stage as explained elsewhere. Meditate on the preciousness and great meaning of obtaining leisure and opportunity of the common path, and generate a great desire to take the essence. Meditate on the impermanence of death that quickly destroys the leisure and opportunity, and then...

---

དྲན་པ་དང་། ཤི་ནས་ངན་འགྲོར་ལྷུང་ན་ཇི་ལྟར་འགྱུར་གྱི་ངན་འགྲོའི་སྡུག་བསྔལ་བསམས་ལ། ཆོས་མིན་པ་བྱ་རྒྱུ་མེད་པར་ཐག་བཅད་ཅིང་འཇིགས་པ་དྲན་པས་རྒྱུ་བྱས་པའི་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་རྒྱུད་དང་འདྲེས་ངེས་པ་དང་། དགེ་སྡིག་ལས་བདེ་སྡུག་འབྱུང་བའི་ལས་འབྲས་ལ་ངེས་པ་བརྟན་པོ་བསྐྱེད། འཁོར་བ་མཐའ་དག་གི་ཉེས་དམིགས་བསམས་ལ་སྲིད་པ་ལས་ངེས་པར་འབྱུང་འདོད་དྲག་པོ་བསྐྱེད། རང་ཉིད་སྲིད་མཚོར་ལྷུང་བ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་བར་བལྟ་ཞིང་། དེ་རྣམས་ཀྱང་རང་གི་མ་ཡིན་པ་དང་། མ་བྱས་རེས་ཀྱིས་ཕན་པ་བསྒྲུབས་ཤིང་། གནོད་པ་བསལ་བའི་དྲིན་ཆེ་བ་དང་། དེ་ལ་ལན་དུ་ཕན་འདོགས་པའི་དྲིན་དུ་གཟོ་བའི་བློ་བརྟན་པོ་བསྐྱེད་ནས། དེ་ནས་དེ་རྣམས་བདེ་བས་ཕོངས་པའི་ཕོངས་ལུགས་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་མནར་བའི་མནར་ལུགས་རྣམས་བསམས་པ། དེ་རྣམས་ཅི་ནས་ཀྱང་བདག་གིས་བདེ་བ་མཐའ་དག་ལ་དགོད་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་མཐའ་དག་ལས་བསྒྲལ་བར་བྱའོ་སྙམ་པའི་འདུན་པ་དྲག་པོ་བསྐྱེད། དེ་ནས་དོན་དེ་གཉིས་རྫོགས་པར་ 8-8-11a སྒྲུབ་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཉག་གཅིག་ཏུ་མཐོང་ནས། དེ་རྣམས་ཀྱི་དོན་དུ་སངས་རྒྱས་ཐོབ་འདོད་ཀྱི་བློའི་འགྱུར་བ་དྲག་པོའི་སྒོ་ནས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད། དེ་འདྲ་བའི་སངས་རྒྱས་ཐོབ་པའི་དོན་དུ་ལམ་འདི་དང་འདི་ལ་བསླབ་པར་བྱའོ་སྙམ་པའི་ལམ་ལ་བརྟེན་པའི་ཡི་དམ་བརྟན་པོ་ཡང་དང་ཡང་དུ་བྱའོ། ། ༈ ཁྱད་པར་གྱི་སྔོན་འགྲོ། གཉིས་པ་ལ་གཉིས། སྡིག་སྒྲིབ་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྡོ་རྗེ་སེམསདཔའི་བསྒོམ་བཟླས་བྱ་བ་དང་། བྱིན་རླབས་འཇུག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བླ་མའི་རྣལ་འབྱོར་བསྒོམས་ནས་མཆོད་པའོ། ། ༈ སྡིག་སྒྲིབ་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྡོ་རྗེ་སེམསདཔའི་བསྒོམ་བཟླས་བྱ་བ། དང་པོ་ནི་སྙིང་པོ་རྒྱན་ལས། སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་སྐུ་གཅིག་པུ། །པད་དཀར་ཟླ་བའི་དབུས་གནས་ཤིང་། །རྡོ་རྗེ་དྲིལ་བུ་རྒྱན་སྤྲས་པའི། །རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ལེགས་དམིགས་ཤིང་། །ཡི་གེ་བརྒྱ་པ་ཆོ་ག་བཞིན། །ཉི་ཤུ་རྩ་ནི་རེ་རེ་བཟླས། །ལྟུང་སོགས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་གྱུར་པས། །འཕེལ་བ་རུ་ནི་མི་འགྱུར་ཞེས། །གྲུབ་པ་མཆོག་རྣམས་ཀྱིས་བཤད་པས། །ཐུན་མཚམས་སུ་ནི་སྤྱད་པར་བྱ། །འབུམ་ཕྲག་ཏུ་ནི་བཟླས་གྱུར་ན། །རྣམ་པར་དག་པའི་བདག་ཉིད་འགྱུར། །ཞེས་ཐུན་མཚམས་སུ་རྡོར་སེམས་བསྒོམས་ནས་ཡིག་བརྒྱ་ཉེར་གཅིག་རེ་མ་ཆག་པར་བཟླས་ན་ལྟུང་བ་མི་འཕེལ་བ་དང་། འབུམ་ཕྲག་གཅིག་བཟླས་ན་ཉེས་པ་རྣམས་འདག་པར་གྲུབ་པ་མཆོག་བརྙེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གསུངས་པས་དེ་ལྟར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་དུ་དགོས་པ་དེ་གཉིས་ཀྱི་ཕྱིར་དུ་རྡོར་སེམས་ཀྱི་བསྒོམ་བཟླས་བྱའོ། །འདི་ལ་རང་ཉིད་རྡོར་སེམས་སུ་བསྒོམས་ནས་བྱས་པས་ཆོག་མོད་ཀྱང་། བླ་

【現代漢語翻譯】 憶念死亡，並思及死後墮入惡道的痛苦，從而下定決心不做任何不符合正法的事情，並因憶念怖畏而皈依，使皈依融入自心。堅定地確信善惡之業會導致苦樂之果。思及輪迴的一切過患，從而生起強烈的出離心。視自己如墮入輪迴之海，同樣看待一切眾生。憶念他們曾無數次做過自己的母親，並以各種方式幫助自己，消除自己的痛苦，對自己有大恩德，因此下定決心報答他們的恩情。然後，思及他們缺乏安樂的困境和遭受痛苦的折磨。生起強烈的願望：『我一定要讓他們獲得一切安樂，並從一切痛苦中解脫出來。』然後，認識到只有佛陀才能圓滿地成辦這兩件事，因此爲了他們的利益，生起強烈的希求成佛之心，從而發起菩提心。爲了成就這樣的佛果，反覆堅定地發願：『我應該修學這些道。』 殊勝前行： 第二部分分為兩點：爲了凈化罪障，修持金剛薩埵（Vajrasattva）的觀修和唸誦；爲了獲得加持，觀修上師瑜伽並進行供養。 爲了凈化罪障，修持金剛薩埵的觀修和唸誦： 首先，如《心要莊嚴論》所說：『諸佛之身唯一尊，立於白蓮月輪上，手持金剛鈴杵為飾，金剛薩埵善觀想，百字明咒如法誦，二十一遍不間斷，墮罪等障得清凈，增長不再復生起，成就上師如是說，座間之時勤修持，唸誦十萬得清凈，即成清凈之自性。』因此，在座間修持金剛薩埵，不間斷地念誦二十一遍百字明咒，這樣墮罪就不會增長。唸誦一百萬遍，就能清凈一切罪障，這是成就上師們所說的，所以應當這樣做。』如是說，爲了這兩個目的，應當修持金剛薩埵的觀修和唸誦。雖然把自己觀想為金剛薩埵也可以，但

【English Translation】 Remember death, and contemplate the suffering of falling into the lower realms after death, thereby resolving to do nothing that is not in accordance with the Dharma, and taking refuge motivated by the fear of remembering. Firmly establish the certainty that happiness and suffering arise from virtuous and non-virtuous actions. Contemplate all the faults of samsara, thereby generating a strong desire to escape from existence. View all sentient beings as being in the same situation as yourself, as if you were drowning in the ocean of existence. Remember that they have been your mothers countless times, and have helped you in various ways, eliminating your suffering, and have been very kind to you. Therefore, resolve to repay their kindness. Then, contemplate their plight of lacking happiness and the torment of suffering. Generate a strong aspiration: 'I must lead them to all happiness and liberate them from all suffering.' Then, realizing that only the Buddha can perfectly accomplish these two things, generate a strong desire to attain Buddhahood for their benefit, thereby generating Bodhicitta. In order to attain such Buddhahood, repeatedly and firmly resolve: 'I should train in these paths.' Special Preliminary Practices: The second part is divided into two points: To purify obscurations, practice the visualization and recitation of Vajrasattva; to receive blessings, practice Guru Yoga and make offerings. To purify obscurations, practice the visualization and recitation of Vajrasattva: First, as stated in the Ornament of the Essence: 'The sole embodiment of all Buddhas, residing in the center of a white lotus and moon disc, adorned with vajra and bell, Vajrasattva is well visualized. The hundred-syllable mantra is recited according to the ritual, twenty-one times without interruption. Sins and obscurations are purified, and growth will not recur. Accomplished masters have said this. Practice diligently during session breaks. Reciting one hundred thousand times will transform you into a state of complete purity.' Therefore, during session breaks, practice Vajrasattva and recite the hundred-syllable mantra twenty-one times without interruption, so that sins will not increase. Reciting one hundred thousand times will purify all obscurations, as the accomplished masters have said, so this should be done. As it is said, for these two purposes, one should practice the visualization and recitation of Vajrasattva. Although it is acceptable to visualize oneself as Vajrasattva,

---

མ་རྣམས་ཀྱི་ཕྱག་བཞེས་ལ་སྤྱི་བོར་བསྒོམས་ནས་མཛད་པས་དེ་ལྟར་བྱ་བའི་རིམ་པ་ནི། རང་གི་སྤྱི་བོར་པཾ་ལས་པད་མ་དཀར་པོ། 8-8-11b ཨཱཿལས་ཟླ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་སྟེང་དུ། ཧཱུཾ་ལས་རྡོ་རྗེ་རྩེ་ལྔ་པ་དཀར་པོ་ལྟེ་བ་ལ་ཧཱུཾ་གིས་མཚན་པ། དེ་ལས་འོད་ཟེར་འཕྲོས་དོན་གཉིས་བྱས། ཚུར་འདུས་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ལས། རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་སྐུ་མདོག་དཀར་པོ་གཡས་རྡོ་རྗེ། གཡོན་དྲིལ་བུ་འཛིན་པ། ཡུམ་རྡོ་རྗེ་དབྱིངས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་མ་སྐུ་མདོག་དཀར་མོ་རྡོ་རྗེ་དང་དྲིལ་བུ་འཛིན་པས་འཁྱུད་པ། རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱན་སྣ་ཚོགས་པས་སྤྲས་པ། མཚན་དང་དཔེ་བྱད་དང་ལྡན་པ། རྡོ་རྗེ་སྐྱིལ་ཀྲུང་གིས་བཞུགས་པ་བསྐྱེད་ལ། དེའི་ཐུགས་ཀར་ཟླ་བའི་སྟེང་དུ་ཧཱུཾ་དཀར་པོ་བསམ། དེ་ལས་འོད་ཟེར་འཕྲོས་རང་འདྲའི་ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའ་སྤྱན་དྲངས་པ་ལ་མཆོད་པ་ལྔས་མཆོད། ཛཿ་ཧཱུཾ་བཾ་ཧོཿ དགུགས་གཞུག་བཅིང་མཉེས་པར་བྱ། ཡང་ཐུགས་ཀའི་ཧཱུཾ་ལས་འོད་ཟེར་འཕྲོས། དབང་བསྐུར་གྱི་ལྷ་རྣམས་སྤྱན་དྲངས་པ་ལ་མཆོད་ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མངོན་པར་དབང་བསྐུར་དུ་གསོལ་ཞེས་གསོལ་བ་བཏབ་པས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་དབང་བསྐུར་བའི་དགོངས་པ་མཛད་། ཡུམ་རྣམས་ཀྱིས་རིན་པོ་ཆེའི་བུམ་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདུད་རྩིས་གང་བ་ཐོགས་ནས། ཇི་ལྟར་བལྟམས་པ་སོགས་དང་། ཨོཾ་སརྦ་ཏ་ཐཱ་ག་ཏ་ཨ་བྷི་ཥེ་ཀ་ཏ་ས་མ་ཡ་ཤྲི་ཡེ་ཧཱུཾ། ཞེས་པས་དབང་བསྐུར་ལུས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདུད་རྩིས་གང་། མི་བསྐྱོད་པས་དབུ་བརྒྱན་པར་བསམ། དེ་ནས་སྒོ་གསུམ་གུས་པ་ཆེན་པོས། བཅོམ་ལྡན་འདས་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་བདག་གཞན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྡིག་སྒྲིབ་དང་དམ་ཚིག་ཉམས་ཆགས་ཐམས་ཅད་དག་པར་མཛད་དུ་གསོལ། ཞེས་གསོལ་བ་བཏབ་པས་ཐུགས་ཀའི་ཧཱུཾ་ལས་འོད་ཟེར་འཕྲོས། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕོག །དེ་དག་གི་སྡིག་སྒྲིབ་ཉེས་ལྟུང་ཐམས་ཅད་ 8-8-12a དག་པར་བྱས། ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་སྲས་བཅས་ཐམས་ཅད་ལ་མཉེས་པའི་མཆོད་པ་ཕུལ། དེ་རྣམས་ཀྱི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཡོན་ཏན་འཕྲིན་ལས་ཐམས་ཅད་འོད་ཟེར་གྱི་རྣམ་པར་བསྡུས་ནས། ཐུགས་ཀའི་ཧཱུཾ་ལ་ཐིམ་པས་གཟི་བརྗིད་དང་མཐུ་སྟོབས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་གྱུར་པར་བསམས་ལ། ཧཱུཾ་གི་མཐའ་མར། ཨོཾ་བཛྲ་སཏྭ་ས་མ་ཡ། མ་ནུ་པཱ་ལ་ཡ། བཛྲ་སཏྭ་ཏྭེ་ནོ་པ་ཏིཥྛ། དྲི་ཌྷོ་མེ་བྷ་བ། སུ་ཏོ་ཤྱོ་མེ་བྷ་བ། སུ་པོ་ཤྱོ་མེ་བྷ་བ། ཨ་ནུ་རཀྟོ་མེ་བྷ་བ། སརྦ་སིདྡྷི་མྨེ་པྲ་ཡཙྪ། སརྦ་ཀ་རྨ་སུ་ཙ་མེ། ཙི་ཏྟཾ་ཤྲི་ཡཾ་ཀུ་རུ་ཧཱུཾ། ཧ་ཧ་ཧ་ཧ་ཧོ། བྷ་ག་ཝན་སརྦ་ཏ་ཐཱ་ག་ཏ། བཛྲ་མ་མེ་མུ་ཉྩ། བཛྲི་བྷ་བ་མཧཱ་ས་མ་ཡ་སཏྭ་ཨཱཿ་ཧཱུཾ་ཕཊ། ཅེས་པ་བསྐོར་བ་ལ་དམིགས་ཏེ་བཟླས་པས་ཡིག་འབྲུ་ལས་འོད་ཟེར་འཕྲོས་སེམས་ཅན་གྱི་སྡིག་སྒྲིབ་སྦྱངས། སངས་རྒྱས་སྲས་བཅས་ལ་མཆ

ོད་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཕུལ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་བྱིན་བརླབས་བསྡུས་ནས་ཡིག་འབྲུ་ལ་ཐིམ་པས། ཡིག་འབྲུ་ལས་བདུད་རྩིའི་རྒྱུན་དཀར་པོ་བྱུང་། ཡབ་ཡུམ་གྱི་སྦྱོར་མཚམས་ལས་བབས་ནས། རང་གི་སྤྱི་བོ་ཚངས་པའི་བུ་གནས་ཞུགས་ཏེ་སྒོ་གསུམ་གྱི་སྡིག་སྒྲིབ་ཐམས་ཅད་དབང་པོའི་སྒོ་དང་བ་སྤུའི་བུ་ག་ནས་ནག་ཕུངས་ཀྱི་འཐོན། སྡིག་སྒྲིབ་སངས་ཀྱིས་དག། །ལུས་ཐམས་ཅད་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདུད་རྩིའི་རྒྱུན་གྱིས་དཀར་མེར་གྱིས་གང་། རྟོགས་པ་དང་ཡོན་ཏན་བདག་གཞན་ཐམས་ཅད་ལ་སྐྱེས་པར་བསམ་ཞིང་བཟླས་སོ། །ཐུན་འཇོག་ཁར་སྟོབས་བཞིའི་བཤགས་པ་བྱས་ལ། སྡིག་སྒྲིབ་ཀྱི་འཁོར་གསུམ་མི་དམིགས་པར་བསྒོམ་ཞིང་། བདག་ནི་མི་ཤེས་རྨོངས་པ་ཡིས། །དམ་ཚིག་ལས་ནི་འགལ་ཞིང་ 8-8-12b ཉམས། །བླ་མ་མགོན་པོས་སྐྱབས་མཛོད་ཅིག །གཙོ་བོ་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་སྟེ། །ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་བདག་ཉིད་ཅན། །འགྲོ་བའི་གཙོ་ལ་བདག་སྐྱབས་མཆི། །ཞེས་གསོལ་བ་བཏབ་པས། རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་ཞལ་ནས་རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཀྱི་སྡིག་སྒྲིབ་དང་། དམ་ཚིག་ཉམས་ཆགས་ཐམས་ཅད་དག་གོ། ཞེས་གསུང་ནས་རང་ལ་ཐིམ་པས་རང་གི་སྒོ་གསུམ་དང་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་དབྱེར་མེད་དུ་གྱུར་པར་བསམས་ལ། དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྔོ་བ་དང་སྨོན་ལམ་གདབ་བོ། ། ༈ བྱིན་རླབས་འཇུག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བླ་མའི་རྣལ་འབྱོར་བསྒོམས་ནས་མཆོད་པ། གཉིས་པ་ལ་གཉིས། ཚོགས་ཀྱི་ཞིང་དུ་བླ་མ་བསྒོམ་པ་དང་། དེ་ལ་མཆོད་ནས་གསོལ་བ་གདབ་པའོ། ། ༈ ཚོགས་ཀྱི་ཞིང་དུ་བླ་མ་བསྒོམ་པ། དང་པོ་ནི། མདུན་གྱི་ནམ་མཁར་རིན་པོ་ཆེའི་ཁྲི་སེང་གེས་བཏེག་པའི་སྟེང་ན་པདྨ་དང་ཉི་མའི་གདན་ལ། ངོ་བོ་རང་གི་བླ་མ་ལ་རྣམ་པ་རིགས་དྲུག་པ་རྡོ་རྗེ་འཆང་སྐུ་མདོག་སྔོན་པོ་ཞལ་གསུམ་ཕྱག་དྲུག་པའམ། ཞལ་གཅིག་ཕྱག་གཉིས་པ་གཡས་རྡོ་རྗེ་གཡོན་དྲིལ་བུ་འཛིན་པས། རང་དང་འདྲ་བའི་ཡུམ་རེག་བྱ་རྡོ་རྗེ་མ་ལ་འཁྱུད་པ། ལྷ་རྫས་ཀྱི་གོས་ཀྱི་སྟོད་གཡོགས་དང་སྨད་གཡོགས་ཅན་རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱན་བརྒྱད་ཀྱིས་བརྒྱན་པ། ཞབས་རྡོ་རྗེ་སྐྱིལ་ཀྲུང་གིས་བཞུགས་པ། འོད་ཟེར་རྣམ་པ་ལྔ་རབ་ཏུ་འབར་བར་བསྒོམ། བསྡུ་ན་དེས་ཆོག །རྒྱས་པར་བྱེད་ན་བཤད་རྒྱུད་ལས་རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་གྱི་ལུས་ལ་དཀྱིལ་འཁོར་པའི་ལྷ་ཚོགས་འགོད་པར་གསུངས་པའི་དོན་ལུས་དཀྱིལ་བཞིན་དུ་བསྒོམས་པའི་སྤྱི་བོར་ཟླ་བ་ལ་ཨོཾ་དཀར་པོ། མགྲིན་པར་པདྨ་ལ་ཨཱཿ་དམར་པོ། སྙིང་ཁར་ཉི་མ་ལ་ཧཱུཾ་སྔོན་པོ་འོད་ཟེར་ལྔ་འཕྲོ་བ་བསྒོམ། ཧཱུཾ་ལས་འོད་ཟེར་འཕྲོས་པས་རྡོ་རྗེ་འཆང་ནས་བཟུང་སྟེ་བླ་མ་བརྒྱུད་པ་རྣམས་དང་། ཡི་དམ་གྱི་ལྷ་ཚོགས་སྤྱན་དྲངས་ཏེ་བསྟིམས་ལ། སྔོན་འབྱུང་ལས། བླ་མ་སངས་རྒྱས་བླ་མ་ཆོས། །དེ་བཞིན་ 8-8-13a བླ་མ་དགེ་འདུན་

【現代漢語翻譯】 獻上不可思議的供品。身語意的加持彙集融入字句中，從字句中流出白色的甘露之流。從父母的交合處降下，進入自己的梵穴，三門的罪障全部從感官和毛孔中以黑煙的形式排出。罪障清凈。全身充滿智慧甘露，變得潔白。觀想證悟和功德在自他一切眾生心中生起，並唸誦。在結束時，進行四力懺悔，觀想罪障的三輪不可得。我因無知愚昧，違背、失壞誓言。上師怙主請救護！主尊金剛持，具大悲自性，祈求您救護我。 如此祈禱后，金剛薩埵說道：『善男子，你的罪障和失壞的誓言都已清凈。』說完融入自身，觀想自己的三門與金剛薩埵的身語意無二無別，並將善根迴向和發願。 爲了獲得加持，修持上師瑜伽並供養。 第二部分分為兩點：觀想上師為資糧田，並向其供養和祈禱。 觀想上師為資糧田： 首先，在前方虛空中，在珍寶的獅子寶座上，在蓮花和日輪的座墊上，本體是自己的上師，形象是六種姓的金剛持，身色藍色，三面六臂，或一面二臂，右手持金剛杵，左手持金剛鈴，擁抱與自己相似的明妃金剛母，身穿天衣，佩戴上下衣，以八種珍寶嚴飾，雙足跏趺坐。觀想五色光芒熾盛。簡而言之，這樣即可。如果想詳細觀想，如續部所說，金剛上師的身體是壇城，壇城本尊安住于身，如身壇城般觀想：頭頂的月輪上有白色嗡（藏文：ཨོཾ，梵文天城體：ओम्，梵文羅馬擬音：oṃ，漢語字面意思：嗡），喉間的蓮花上有紅色阿（藏文：ཨཱཿ，梵文天城體：आः，梵文羅馬擬音：āḥ，漢語字面意思：阿），心間的日輪上有藍色吽（藏文：ཧཱུྃ，梵文天城體：हुं，梵文羅馬擬音：hūṃ，漢語字面意思：吽），放射五色光芒。觀想從吽字放射的光芒迎請金剛持等傳承上師和本尊眾，融入自身。如《前行》所說：上師即是佛，上師即是法，同樣，上師即是僧。

【English Translation】 Offerings beyond comprehension are presented. The blessings of body, speech, and mind are gathered and dissolved into the syllables, from which a white stream of nectar flows. Descending from the union of the Father and Mother, it enters the crown chakra, and all sins and obscurations of the three doors are expelled as black smoke from the senses and pores. Sins and obscurations are purified. The entire body is filled with the stream of wisdom nectar, becoming pure white. Contemplate that realization and qualities arise in oneself and all others, and recite. At the end of the session, perform the confession of the four powers, and contemplate the three circles of sin and obscuration as non-existent. I, due to ignorance and delusion, have violated and broken vows. Lama, protector, please protect me! Chief Vajradhara, possessor of great compassion, I seek refuge in you, the leader of beings. Having prayed thus, Vajrasattva said, 'Son/Daughter of the lineage, all your sins and broken vows are purified.' Saying this, he dissolves into oneself, and one contemplates that one's own three doors and the body, speech, and mind of Vajrasattva have become inseparable. Dedicate the roots of virtue and make aspirations. In order to receive blessings, practice Guru Yoga and make offerings. The second part has two points: contemplating the Guru as the field of merit, and offering and praying to him. Contemplating the Guru as the field of merit: First, in the space in front, on a precious throne supported by lions, on a lotus and sun cushion, the essence is one's own Guru, the form is Vajradhara of the six lineages, body color blue, three faces and six arms, or one face and two arms, right hand holding a vajra, left hand holding a bell, embracing a consort similar to oneself, the vidya Vajradhatu, wearing celestial garments, adorned with upper and lower garments, decorated with eight precious ornaments, seated in vajra posture. Contemplate the five-colored rays blazing intensely. In short, this is sufficient. If one wants to elaborate, as stated in the tantras, the mandala deities are placed on the body of the Vajra Master, contemplate the meaning as the body mandala: on the moon disc at the crown of the head is a white OM (藏文：ཨོཾ，梵文天城體：ओम्，梵文羅馬擬音：oṃ，漢語字面意思：Om), on the lotus at the throat is a red AH (藏文：ཨཱཿ，梵文天城體：आः，梵文羅馬擬音：āḥ，漢語字面意思：Ah), on the sun disc at the heart is a blue HUM (藏文：ཧཱུྃ，梵文天城體：हुं，梵文羅馬擬音：hūṃ，漢語字面意思：Hum), radiating five-colored light. Contemplate that the light radiating from the HUM invites and dissolves the lineage Gurus, starting from Vajradhara, and the assembly of Yidam deities. As stated in the Preliminary Practices: The Guru is the Buddha, the Guru is the Dharma, likewise, the Guru is the Sangha.

---

ཉིད། །ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར་སྐྱབས་གསུམ་ཀུན་འདུས་ཀྱི་ངོ་བོར་བསྒོམ། རིམ་ལྔ་ལས། འདི་ནི་རང་བྱུང་བཅོམ་ལྡན་འདས། །ལྷག་པའི་ལྷ་ནི་གཅིག་པུ་ཉིད། །མན་ངག་རབ་ཏུ་སྟེར་བའི་ཕྱིར། །རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་དེ་བས་ལྷག །ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར་རང་ལ་ཕན་འདོགས་པའི་ཞིང་དུ་ནི་རྡོ་རྗེ་འཆང་ལས་ཀྱང་ཆེས་ལྷག་པ་ཡིན་སྙམ་དུ་བསམ། ཞལ་ལུང་ལས། འདི་ཡི་དོན་ལྡན་འགའ་ཞིག་ལ། །ང་ནི་དེ་ཡི་ལུས་གནས་ཏེ། །སྒྲུབ་པོ་གཞན་ལ་མཆོད་པ་ལེན། །དེ་ཡིས་དེ་མཉེས་རང་གི་རྒྱུད། །ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་དག་བྱེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ཡང་དག་པའི་གདམས་ངག་གི་དོན་སྟོན་པའི་བླ་མ་སློབ་མས་མཆོད་པའི་དུས་སུ། སངས་རྒྱས་རྣམས་བྱོན་ཏེ་བླ་མའི་ལུས་ལ་ཞུགས་ཏེ་མཆོད་པ་བཞེས་ནས་སློབ་མའི་རྒྱུད་དག་པར་བྱེད་ལ། མཆོད་པ་གཞན་གྱི་ཚེ་རང་གིས་སངས་རྒྱས་ལ་བཏང་བའི་བསོད་ནམས་འཐོབ་ཀྱང་། སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་བཞེས་པའི་ངེས་པ་མེད་པའི་ཚུལ་ཤེས་པར་བྱས་ལ། མཆོད་པའི་ཞིང་གོང་ན་མེད་པའི་ངེས་པ་བསྐྱེད། རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོ་རྒྱན་གྱི་རྒྱུད་དང་། སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲ་བ་ལས། རྟག་ཏུ་བླ་མ་ལ་གུས་པའི། །སློབ་མས་བླ་མ་འདི་ལྟར་བལྟ། །བླ་མ་སངས་རྒྱས་ཀུན་དང་མཉམ། །དེ་ཉིད་རྟག་ཏུ་རྡོ་རྗེ་འཆང་། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རིན་ཆེན་འབྱུང་། །དེ་ནི་ཡེ་ཤེས་རྒྱ་མཚོ་ཆེ། །ཡིད་བཞིན་ནོར་བུའི་རིན་ཆེན་སྦྱིན། །དེ་ཡི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་བཟུང་། །སྐྱོན་ཀུན་སེམས་ཀྱིས་ཀྱང་མི་བསམ། །ཡོན་ཏན་བཟུང་ན་དངོས་གྲུབ་འཐོབ། །སྐྱོན་གྱིས་དངོས་གྲུབ་ཉམས་པར་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རིགས་དྲུག་གི་ངོ་ 8-8-13b བོར་བལྟས་ལ། སྐྱོན་རྟོག་པའི་བློ་ལ་སྡོམ་སེམས་མང་པོ་དང་། ཡོན་ཏན་རྣམས་བརྟགས་ནས་དེ་ལ་དམིགས་པའི་དད་པ་སྦྱོང་བ་མང་དུ་བྱ་སྟེ། སྐྱོན་གྱི་ངོས་ནས་བརྟགས་ན་དངོས་གྲུབ་ཀྱི་གེགས་བྱེད་ལ། ཡོན་ཏན་གྱི་ངོས་ནས་བརྟགས་ན་དངོས་གྲུབ་མྱུར་དུ་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་བླ་མ་དེ་ཉིད་ལ་དམིགས་པའི་དད་པ་དང་། བཀའ་དྲིན་རྗེས་སུ་དྲན་ཏེ་གུས་པ་ཆེན་པོ་མང་དུ་སྦྱང་ངོ་། ། ༈ དེ་ལ་མཆོད་ནས་གསོལ་བ་གདབ་པ། གཉིས་པ་ནི། རིམ་ལྔ་ལས། མཆོད་པ་ཐམས་ཅད་རྣམས་སྤངས་ནས། །བླ་མ་ལ་མཆོད་ཡང་དག་བརྩམ། །དེ་མཉེས་པས་ནི་ཀུན་མཁྱེན་པའི། །ཡེ་ཤེས་མཆོག་ནི་ཐོབ་པར་འགྱུར། །བླ་མེད་བྱེད་པ་སློབ་དཔོན་གྱི། །རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་མཆོད་བྱས་པས། །དེ་ཡིས་བསོད་ནམས་མ་བྱས་ཅི། །དཀའ་ཐུབ་མ་བསྟེན་གང་ཞིག་ཡོད། །ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར་མཆོད་པ་ཀུན་གྱི་ནང་ནས་བླ་མ་ལ་མཆོད་པ་ཉིད་ལྷུར་བླང་བའི་ཚུལ་ལ་ངེས་པ་དྲག་པོ་བསྐྱེད་ནས་བླ་མ་ལ་མཆོད་པར་བྱའོ། །དེ་ཡང་རྩ་རྒྱུད་ལེའུ་བརྒྱད་པ་ལས། ཞིང་འདི་རིན་པོ་ཆ

【現代漢語翻譯】 如是所說，觀想上師為三皈依（佛、法、僧）的總集之體性。在《次第五訣》中說：『此乃自生薄伽梵，至上之神唯獨一，為賜甚深口訣故，金剛上師尤勝彼。』如是思維，上師是能利益自己的福田，甚至比金剛持（Vajradhara）更為殊勝。在《口訣》中說：『此之意義具足者，我乃彼之身中住，修行者受他供養，彼令彼悅自之續，清凈業之諸障垢。』如是所說，于開示真正口訣意義的上師，弟子供養之時，諸佛降臨，融入上師之身，接受供養，從而清凈弟子的相續。而在其他供養之時，雖能獲得自己向諸佛供養之福德，然諸佛是否親自領受則不確定。應如是了知，並生起對無上供養田之確信。在《金剛藏莊嚴續》和《幻化網》中說：『恒常恭敬上師之，弟子應如是觀上師，上師等同諸佛眾，彼即恒常金剛持，如來珍寶生亦然，彼乃智慧之巨海，如意寶珠施珍寶，彼之功德皆受持，過失心亦不應思，受持功德得成就，過失令成就衰損。』如是觀想上師為如來六種姓之體性，對於尋伺過失之心，以眾多律儀防護，對於功德，則應多加觀察，並修習對此專注之信心。若從過失方面觀察，則會障礙成就；若從功德方面觀察，則能迅速成就。如是等等，以各種方式，對上師生起專注之信心，憶念其恩德，並修習極大的恭敬心。 接下來是供養和祈請。 第二，供養之後進行祈請。在《次第五訣》中說：『捨棄一切諸供養，真實供養于上師，彼悅即獲一切智，無上智慧定成就。無上行者上師之，供養金剛薩埵尊，彼有何福未曾作，有何苦行未曾修？』如是所說，在一切供養之中，應以供養上師為首要之事，對此生起強烈之確信，並供養上師。此外，在《根本續》第八品中說：『此田乃珍寶……』

【English Translation】 As it is said, contemplate the Guru as the embodiment of the Three Refuges (Buddha, Dharma, Sangha). In the 'Five Steps' it says: 'This is the self-born Bhagavan, the supreme deity is only one, for the sake of bestowing profound instructions, the Vajra Master is even superior.' Thus, think that the Guru is a field of merit that benefits oneself, even more so than Vajradhara. In the 'Oral Instructions' it says: 'For some who possess this meaning, I reside in their body, the practitioner receives offerings from others, they please them and their own continuum, purifying the obscurations of karma.' As it is said, when the disciple makes offerings to the Guru who reveals the meaning of the true instructions, the Buddhas descend, enter the Guru's body, and receive the offerings, thereby purifying the disciple's continuum. In other offerings, although one obtains the merit of offering to the Buddhas, it is not certain that the Buddhas themselves will receive them in this way. One should understand this and generate conviction in the unsurpassed field of offering. In the 'Vajra Heart Ornament Tantra' and the 'Illusion Net' it says: 'The disciple who always respects the Guru, should view the Guru in this way, the Guru is equal to all the Buddhas, they are always Vajradhara, the Tathagata Ratnasambhava is also, they are the great ocean of wisdom, the wish-fulfilling jewel bestows treasures, all their qualities are upheld, faults should not even be thought of in the mind, upholding qualities obtains accomplishment, faults cause accomplishment to decline.' Thus, contemplate the Guru as the essence of the six lineages of the Tathagatas, protect the mind that searches for faults with many vows, and for the qualities, one should observe them more and cultivate faith focused on them. If one observes from the aspect of faults, it will hinder accomplishment; if one observes from the aspect of qualities, accomplishment will be swiftly achieved. In this way, generate focused faith in the Guru, remember their kindness, and cultivate great respect. Next is offering and supplication. Second, after offering, make supplications. In the 'Five Steps' it says: 'Abandon all offerings, truly offer to the Guru, pleasing them obtains omniscience, supreme wisdom is certainly achieved. The supreme practitioner's Guru, offering to Vajrasattva, what merit have they not done, what asceticism have they not practiced?' As it is said, among all offerings, offering to the Guru should be the primary thing, generate strong conviction in this, and offer to the Guru. Furthermore, in the eighth chapter of the 'Root Tantra' it says: 'This field is a jewel...'

---

ེ་སྣ་བདུན་གྱིས་བཀང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཕྱི་ནང་གི་མཆོད་པས་བླ་མ་ལ་མཆོད་པར་གསུངས་པ་བཞིན་བྱ་བ་ལ་མཎྜལ་གྱི་མཆོད་པ་ནི། ས་འམ་རིན་པོ་ཆེ་ལ་སོགས་པའི་མཎྜལ་བ་བྱུང་གིས་བྱུགས་པ་ལ། དྲི་བཟང་དང་བདུད་རྩི་ལྔ་དང་བཅས་པའི་ཆུས་བྱུག་ཅིང་། ཨོཾ་བཛྲ་བྷཱུ་མི་ཨཱཿཧཱུཾ། ཞེས་པས་དབང་ཆེན་གསེར་གྱི་ས་གཞི་དང་། ཨོཾ་བཛྲ་རེ་གེ་ཨཱཿཧཱུཾ། ཞེས་པས་ལྕགས་རིའི་མུ་ཁྱུད། དྲི་བཟང་དང་བཅས་པའི་བདུད་རྩི་ལྔས་སྦགས་པའི་མེ་ཏོག་གི་ཚོམ་བུ་དབུས་སུ་འགོད་ཅིང་། ཨོཾ་ཧཾ་སུ་མ་དྷེ་མཻ་ར་ཝེ་ནཱ་མ། ཞེས་པས་དབུས་སུ་རི་རབ། ཤར་དུ་མེ་ཏོག་འགོད་ཅིང་། ཨོཾ་ཡཾ་པཱུ་རྦ་བི་དེ་ཧཱ་ཡ་ནཱ་མ། ཞེས་པས་ 8-8-14a ཤར་ལུས་འཕགས། ལྷོར་འགོད་ཅིང་། ཨོཾ་རཾ་ཛམྦུ་དྭཱི་པཱ་ཡ་ན་མ། ཞེས་པས་ལྷོ་འཛམ་བུ་གླིང་། ནུབ་ཏུ་འགོད་ཅིང་། ཨོཾ་ལཾ་ཨ་པ་ར་གཽ་ཙ་རྱ་ནཱ་མ། ཞེས་པས་ནུབ་བ་ལང་སྤྱོད། བྱང་དུ་འགོད་ཅིང་། ཨོཾ་ཝཾ་ཨུད་ཏ་ར་ཀུ་ར་ཝེ་ནཱ་མ། ཞེས་པས་བྱང་སྒྲ་མི་སྙན། ཤར་གྱི་གཡས་གཡོན་གཉིས་སུ་འགོད་ཅིང་། ཨོཾ་ཡཾ་ཨུ་པ་དྭཱི་པ་ཡ་ན་མ། ཞེས་པ་ལན་གཉིས་ཀྱིས་ལུས་དང་ལུས་འཕགས། ལྷོའི་གཡས་གཡོན་གཉིས་སུ་འགོད་ཅིང་། ཨོཾ་རཾ་ཨུ་པ་དྭཱི་པཱ་ཡ་ནཱ་མ། ཞེས་པ་ལན་གཉིས་ཀྱིས་རྔ་རབ་དང་རྔ་ཡབ་གཞན། ནུབ་ཀྱི་གཡས་གཡོན་གཉིས་སུ་འགོད་ཅིང་། ཨོཾ་ལཾ་ཨུ་པ་དྭཱི་པ་ཡ་ནཱ་མ། ཞེས་པ་ལན་གཉིས་ཀྱིས་གཡོ་ལྡན་དང་ལམ་མཆོག་འགྲོ། བྱང་གི་གཡས་གཡོན་གཉིས་སུ་འགོད་ཅིང་། ཨོཾ་ཝཾ་ཨུ་པ་དྭཱི་པཱ་ཡ་ནཱ་མ། ཞེས་པ་ལན་གཉིས་ཀྱིས་སྒྲ་མི་སྙན་དང་སྒྲ་མི་སྙན་གྱི་ཟླ། དེ་ནས་གླིང་གི་ནང་གི་ཤར་དུ་འགོད་ཅིང་། ཨོཾ་ཡཾ་ག་ཛ་རཏྣ་ཡ་ནཱ་མ། ཞེས་པས་གླང་པོ་རིན་པོ་ཆེ། ལྷོར་འགོད་ཅིང་། ཨོཾ་རཾ་པུ་རུ་ཥ་རཏྣ་ཡ་ནཱ་མ། ཞེས་པས་ཁྱིམ་བདག་རིན་པོ་ཆེ། ནུབ་ཏུ་འགོད་ཅིང་། ཨོཾ་ལཾ་ཨ་ཤྭ་རཏྣ་ཡ་ནཱ་མ། ཞེས་པས་རྟ་རིན་པོ་ཆེ། བྱང་དུ་འགོད་ཅིང་། ཨོཾ་ཝཾ་སྟྲི་རཏྣ་ཡ་ནཱ་མ། ཞེས་པས་བཙུན་མོ་རིན་པོ་ཆེ། ཤར་ལྷོར་འགོད་ཅིང་། ཨོཾ་ཡཾ་ཁཌྒ་རཏྣ་ཡ་ནཱ་མ། ཞེས་པས་དམག་དཔོན་རིན་པོ་ཆེ། ལྷོ་ནུབ་ཏུ་འགོད་ཅིང་། ཨོཾ་རཾ་ཙཀྲ་རཏྣ་ཡ་ནཱ་མ། ཞེས་པས་འཁོར་ལོ་རིན་པོ་ཆེ། ནུབ་བྱང་དུ་འགོད་ཅིང་། ཨོཾ་ལཾ་མ་ཎི་རཏྣ་ནཱ་མ། ཞེས་པས་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ། བྱང་ཤར་དུ་འགོད་ཅིང་། ཨོཾ་ཝཾ་མ་ཧཱ་ནི་དྷི་རཏྣ་ཡ་ནཱ་ཡ། ཞེས་པས་གཏེར་ཆེན་པོ། ནང་གི་ཤར་དུ་འགོད་ཅིང་། ཨོཾ་སུ་རྱ་ཡ་ནཱ་ 8-8-14b མ། ཞེས་པས་ཉི་མ། ནང་གི་ནུབ་ཏུ་འགོད་ཅིང་། ཨོཾ་ཙནྟྲཱཡ་ནཱ་མ། ཞེས་པས་ཟླ་བ་རྣམས་སོ་སོའི་རྣམ་པ་ཇི་བཞིན་དུ་གསལ་གདབ། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་བཀང་བར་དམིགས་ཏེ། བདག་གཞན་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་ལོངས་སྤྱོད་དུས་གསུམ་དགེ་བ་རྣམས། །རིན་ཆེན་མཎྜལ་བཟང་པོ་ཀུན་བཟ

【現代漢語翻譯】 正如經中所說，通過七種供品等內外供養來供養上師，曼扎供養的做法是：將土地或寶石等曼扎盤塗上香，並用包含五種甘露的水塗抹。唸誦『嗡 班匝 布彌 阿 吽 (藏文：ༀ་བཛྲ་བྷཱུ་མི་ཨཱཿཧཱུྃ།，梵文天城體：ॐ वज्र भूमि आः हूँ，梵文羅馬擬音：oṃ vajra bhūmi āḥ hūṃ，漢語字面意思：嗡，金剛地，啊，吽)』，象徵著強大的金地；唸誦『嗡 班匝 熱給 阿 吽 (藏文：ༀ་བཛྲ་རེ་གེ་ཨཱཿཧཱུྃ།，梵文天城體：ॐ वज्र रेगे आः हूँ，梵文羅馬擬音：oṃ vajra rege āḥ hūṃ，漢語字面意思：嗡，金剛墻，啊，吽)』，象徵著鐵圍山。將用香和五種甘露浸泡過的花朵堆放在中央，唸誦『嗡 杭 薩瑪 德 麥 惹 威 納瑪 (藏文：ༀ་ཧཾ་སུ་མ་དྷེ་མཻ་ར་ཝེ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ हंसु म धे मै र वे नाम，梵文羅馬擬音：oṃ haṃsu ma dhe mai ra ve nāma，漢語字面意思：嗡，天鵝，智慧，我的，喜悅，名字)』，象徵著中央的須彌山。在東方放置花朵，唸誦『嗡 揚 布爾瓦 維德哈亞 納瑪 (藏文：ༀ་ཡཾ་པཱུ་རྦ་བི་དེ་ཧཱ་ཡ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ यं पू र्ब बि दे हा य नाम，梵文羅馬擬音：oṃ yaṃ pū rba bi de hā ya nāma，漢語字面意思：嗡，揚，東，毗提訶，名字)』，象徵著東勝身洲； 在南方放置，唸誦『嗡 然 贊布 德維帕亞 納瑪 (藏文：ༀ་རཾ་ཛམྦུ་དྭཱི་པཱ་ཡ་ན་མ།，梵文天城體：ॐ रं जम्बू द्वी पा य नाम，梵文羅馬擬音：oṃ raṃ jambū dvī pā ya nāma，漢語字面意思：嗡，然，瞻部洲，名字)』，象徵著南瞻部洲；在西方放置，唸誦『嗡 藍 阿帕拉 郭察 雅 納瑪 (藏文：ༀ་ལཾ་ཨ་པ་ར་གཽ་ཙ་རྱ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ लं अ परा गौ च र्य नाम，梵文羅馬擬音：oṃ laṃ a parā gau ca rya nāma，漢語字面意思：嗡，藍，西，牛貨洲，名字)』，象徵著西牛貨洲；在北方放置，唸誦『嗡 旺 烏達拉 庫拉威 納瑪 (藏文：ༀ་ཝཾ་ཨུད་ཏ་ར་ཀུ་ར་ཝེ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ वं उ द त रा कु र वे नाम，梵文羅馬擬音：oṃ vaṃ u da ta rā ku ra ve nāma，漢語字面意思：嗡，旺，北，俱盧洲，名字)』，象徵著北俱盧洲。 在東方的左右兩側放置，唸誦『嗡 揚 烏帕 德維帕亞 納瑪 (藏文：ༀ་ཡཾ་ཨུ་པ་དྭཱི་པ་ཡ་ན་མ།，梵文天城體：ॐ यं उ प द्वी पा य नाम，梵文羅馬擬音：oṃ yaṃ u pa dvī pā ya nāma，漢語字面意思：嗡，揚，副洲，名字)』兩次，象徵著身洲和勝身洲；在南方的左右兩側放置，唸誦『嗡 然 烏帕 德維帕亞 納瑪 (藏文：ༀ་རཾ་ཨུ་པ་དྭཱི་པཱ་ཡ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ रं उ प द्वी पा य नाम，梵文羅馬擬音：oṃ raṃ u pa dvī pā ya nāma，漢語字面意思：嗡，然，副洲，名字)』兩次，象徵著拂洲和妙拂洲；在西方的左右兩側放置，唸誦『嗡 藍 烏帕 德維帕亞 納瑪 (藏文：ༀ་ལཾ་ཨུ་པ་དྭཱི་པ་ཡ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ लं उ प द्वी पा य नाम，梵文羅馬擬音：oṃ laṃ u pa dvī pā ya nāma，漢語字面意思：嗡，藍，副洲，名字)』兩次，象徵著有幡洲和徑路洲；在北方的左右兩側放置，唸誦『嗡 旺 烏帕 德維帕亞 納瑪 (藏文：ༀ་ཝཾ་ཨུ་པ་དྭཱི་པཱ་ཡ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ वं उ प द्वी पा य नाम，梵文羅馬擬音：oṃ vaṃ u pa dvī pā ya nāma，漢語字面意思：嗡，旺，副洲，名字)』兩次，象徵著無惱洲和無惱洲之對洲。 然後，在洲內的東方放置，唸誦『嗡 揚 嘎匝 冉那亞 納瑪 (藏文：ༀ་ཡཾ་ག་ཛ་རཏྣ་ཡ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ यं ग ज रत्न य नाम，梵文羅馬擬音：oṃ yaṃ ga ja ratna ya nāma，漢語字面意思：嗡，揚，像，寶，名字)』，象徵著象寶；在南方放置，唸誦『嗡 然 布如沙 冉那亞 納瑪 (藏文：ༀ་རཾ་པུ་རུ་ཥ་རཏྣ་ཡ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ रं पु रु ष रत्न य नाम，梵文羅馬擬音：oṃ ruṃ pu ru ṣa ratna ya nāma，漢語字面意思：嗡，然，人，寶，名字)』，象徵著主藏臣寶；在西方放置，唸誦『嗡 藍 阿夏 冉那亞 納瑪 (藏文：ༀ་ལཾ་ཨ་ཤྭ་རཏྣ་ཡ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ लं अ श्व रत्न य नाम，梵文羅馬擬音：oṃ laṃ a śva ratna ya nāma，漢語字面意思：嗡，藍，馬，寶，名字)』，象徵著馬寶；在北方放置，唸誦『嗡 旺 斯德日 冉那亞 納瑪 (藏文：ༀ་ཝཾ་སྟྲི་རཏྣ་ཡ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ वं स्त्रि रत्न य नाम，梵文羅馬擬音：oṃ vaṃ stri ratna ya nāma，漢語字面意思：嗡，旺，女，寶，名字)』，象徵著女寶。 在東南方放置，唸誦『嗡 揚 卡達嘎 冉那亞 納瑪 (藏文：ༀ་ཡཾ་ཁཌྒ་རཏྣ་ཡ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ यं खड्ग रत्न य नाम，梵文羅馬擬音：oṃ yaṃ khaḍga ratna ya nāma，漢語字面意思：嗡，揚，劍，寶，名字)』，象徵著將軍寶；在西南方放置，唸誦『嗡 然 匝嘎拉 冉那亞 納瑪 (藏文：ༀ་རཾ་ཙཀྲ་རཏྣ་ཡ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ रं च क्र रत्न य नाम，梵文羅馬擬音：oṃ raṃ ca kra ratna ya nāma，漢語字面意思：嗡，然，輪，寶，名字)』，象徵著輪寶；在西北方放置，唸誦『嗡 藍 瑪尼 冉那 納瑪 (藏文：ༀ་ལཾ་མ་ཎི་རཏྣ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ लं मणि रत्न नाम，梵文羅馬擬音：oṃ laṃ maṇi ratna nāma，漢語字面意思：嗡，藍，摩尼，寶，名字)』，象徵著摩尼寶；在東北方放置，唸誦『嗡 旺 瑪哈 尼提 冉那亞 納亞 (藏文：ༀ་ཝཾ་མ་ཧཱ་ནི་དྷི་རཏྣ་ཡ་ནཱ་ཡ།，梵文天城體：ॐ वं म हा नि धि रत्न य नाय，梵文羅馬擬音：oṃ vaṃ ma hā ni dhi ratna ya nāya，漢語字面意思：嗡，旺，大，寶藏，寶，名字)』，象徵著大寶藏。 在內部的東方放置，唸誦『嗡 蘇日亞亞 納瑪 (藏文：ༀ་སུ་རྱ་ཡ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ सूर्य य नाम，梵文羅馬擬音：oṃ sūrya ya nāma，漢語字面意思：嗡，太陽，名字)』，象徵著太陽；在內部的西方放置，唸誦『嗡 贊扎亞 納瑪 (藏文：ༀ་ཙནྟྲཱཡ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ चंद्राय नाम，梵文羅馬擬音：oṃ candrāya nāma，漢語字面意思：嗡，月亮，名字)』，象徵著月亮。將各種珍寶充滿其中，清晰地觀想它們各自的形態。我與他人身語意三門，受用及三世所積之善， 化為殊勝珍寶曼扎，敬獻與您。

【English Translation】 As it is said to offer to the Lama with outer and inner offerings such as filling with the seven treasures, the practice of the Mandala offering is: Anoint the mandala plate of earth or precious stones etc. with incense, and anoint with water containing the five ambrosias. Recite 'Om Vajra Bhumi Ah Hum (藏文：ༀ་བཛྲ་བྷཱུ་མི་ཨཱཿཧཱུྃ།，梵文天城體：ॐ वज्र भूमि आः हूँ，梵文羅馬擬音：oṃ vajra bhūmi āḥ hūṃ，漢語字面意思：Om, Vajra Ground, Ah, Hum)', symbolizing the great golden ground; recite 'Om Vajra Rege Ah Hum (藏文：ༀ་བཛྲ་རེ་གེ་ཨཱཿཧཱུྃ།，梵文天城體：ॐ वज्र रेगे आः हूँ，梵文羅馬擬音：oṃ vajra rege āḥ hūṃ，漢語字面意思：Om, Vajra Fence, Ah, Hum)', symbolizing the iron fence. Place a cluster of flowers soaked with incense and the five ambrosias in the center, and recite 'Om Ham Suma Dhe Me Ra We Nama (藏文：ༀ་ཧཾ་སུ་མ་དྷེ་མཻ་ར་ཝེ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ हंसु म धे मै र वे नाम，梵文羅馬擬音：oṃ haṃsu ma dhe mai ra ve nāma，漢語字面意思：Om, Swan, Wisdom, My, Joy, Name)', symbolizing Mount Meru in the center. Place flowers in the east, and recite 'Om Yam Purva Videhaya Nama (藏文：ༀ་ཡཾ་པཱུ་རྦ་བི་དེ་ཧཱ་ཡ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ यं पू र्ब बि दे हा य नाम，梵文羅馬擬音：oṃ yaṃ pū rba bi de hā ya nāma，漢語字面意思：Om, Yam, East, Videha, Name)', symbolizing Purvavideha in the east; Place in the south, and recite 'Om Ram Jambudvipaya Nama (藏文：ༀ་རཾ་ཛམྦུ་དྭཱི་པཱ་ཡ་ན་མ།，梵文天城體：ॐ रं जम्बू द्वी पा य नाम，梵文羅馬擬音：oṃ raṃ jambū dvī pā ya nāma，漢語字面意思：Om, Ram, Jambudvipa, Name)', symbolizing Jambudvipa in the south; place in the west, and recite 'Om Lam Aparagau Carya Nama (藏文：ༀ་ལཾ་ཨ་པ་ར་གཽ་ཙ་རྱ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ लं अ परा गौ च र्य नाम，梵文羅馬擬音：oṃ laṃ a parā gau ca rya nāma，漢語字面意思：Om, Lam, West, Godaniya, Name)', symbolizing Aparagodaniya in the west; place in the north, and recite 'Om Vam Uttara Kurave Nama (藏文：ༀ་ཝཾ་ཨུད་ཏ་ར་ཀུ་ར་ཝེ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ वं उ द त रा कु र वे नाम，梵文羅馬擬音：oṃ vaṃ u da ta rā ku ra ve nāma，漢語字面意思：Om, Vam, North, Kuru, Name)', symbolizing Uttarakuru in the north. Place on the right and left sides of the east, and recite 'Om Yam Upa Dvipaya Nama (藏文：ༀ་ཡཾ་ཨུ་པ་དྭཱི་པ་ཡ་ན་མ།，梵文天城體：ॐ यं उ प द्वी पा य नाम，梵文羅馬擬音：oṃ yaṃ u pa dvī pā ya nāma，漢語字面意思：Om, Yam, Subcontinent, Name)' twice, symbolizing Deha and Videha; place on the right and left sides of the south, and recite 'Om Ram Upa Dvipaya Nama (藏文：ༀ་རཾ་ཨུ་པ་དྭཱི་པཱ་ཡ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ रं उ प द्वी पा य नाम，梵文羅馬擬音：oṃ raṃ u pa dvī pā ya nāma，漢語字面意思：Om, Ram, Subcontinent, Name)' twice, symbolizing Camara and Aparacamara; place on the right and left sides of the west, and recite 'Om Lam Upa Dvipaya Nama (藏文：ༀ་ལཾ་ཨུ་པ་དྭཱི་པ་ཡ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ लं उ प द्वी पा य नाम，梵文羅馬擬音：oṃ laṃ u pa dvī pā ya nāma，漢語字面意思：Om, Lam, Subcontinent, Name)' twice, symbolizing Satha and Uttaramantrina; place on the right and left sides of the north, and recite 'Om Vam Upa Dvipaya Nama (藏文：ༀ་ཝཾ་ཨུ་པ་དྭཱི་པཱ་ཡ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ वं उ प द्वी पा य नाम，梵文羅馬擬音：oṃ vaṃ u pa dvī pā ya nāma，漢語字面意思：Om, Vam, Subcontinent, Name)' twice, symbolizing Kurava and Kaurava. Then, place in the east within the continent, and recite 'Om Yam Gaja Ratnaya Nama (藏文：ༀ་ཡཾ་ག་ཛ་རཏྣ་ཡ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ यं ग ज रत्न य नाम，梵文羅馬擬音：oṃ yaṃ ga ja ratna ya nāma，漢語字面意思：Om, Yam, Elephant, Jewel, Name)', symbolizing the Elephant Jewel; place in the south, and recite 'Om Ram Purusa Ratnaya Nama (藏文：ༀ་རཾ་པུ་རུ་ཥ་རཏྣ་ཡ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ रं पु रु ष रत्न य नाम，梵文羅馬擬音：oṃ ruṃ pu ru ṣa ratna ya nāma，漢語字面意思：Om, Ram, Man, Jewel, Name)', symbolizing the Householder Jewel; place in the west, and recite 'Om Lam Asva Ratnaya Nama (藏文：ༀ་ལཾ་ཨ་ཤྭ་རཏྣ་ཡ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ लं अ श्व रत्न य नाम，梵文羅馬擬音：oṃ laṃ a śva ratna ya nāma，漢語字面意思：Om, Lam, Horse, Jewel, Name)', symbolizing the Horse Jewel; place in the north, and recite 'Om Vam Stri Ratnaya Nama (藏文：ༀ་ཝཾ་སྟྲི་རཏྣ་ཡ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ वं स्त्रि रत्न य नाम，梵文羅馬擬音：oṃ vaṃ stri ratna ya nāma，漢語字面意思：Om, Vam, Woman, Jewel, Name)', symbolizing the Woman Jewel. Place in the southeast, and recite 'Om Yam Khadga Ratnaya Nama (藏文：ༀ་ཡཾ་ཁཌྒ་རཏྣ་ཡ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ यं खड्ग रत्न य नाम，梵文羅馬擬音：oṃ yaṃ khaḍga ratna ya nāma，漢語字面意思：Om, Yam, Sword, Jewel, Name)', symbolizing the General Jewel; place in the southwest, and recite 'Om Ram Cakra Ratnaya Nama (藏文：ༀ་རཾ་ཙཀྲ་རཏྣ་ཡ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ रं च क्र रत्न य नाम，梵文羅馬擬音：oṃ raṃ ca kra ratna ya nāma，漢語字面意思：Om, Ram, Wheel, Jewel, Name)', symbolizing the Wheel Jewel; place in the northwest, and recite 'Om Lam Mani Ratna Nama (藏文：ༀ་ལཾ་མ་ཎི་རཏྣ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ लं मणि रत्न नाम，梵文羅馬擬音：oṃ laṃ maṇi ratna nāma，漢語字面意思：Om, Lam, Mani, Jewel, Name)', symbolizing the Mani Jewel; place in the northeast, and recite 'Om Vam Maha Nidhi Ratnaya Naya (藏文：ༀ་ཝཾ་མ་ཧཱ་ནི་དྷི་རཏྣ་ཡ་ནཱ་ཡ།，梵文天城體：ॐ वं म हा नि धि रत्न य नाय，梵文羅馬擬音：oṃ vaṃ ma hā ni dhi ratna ya nāya，漢語字面意思：Om, Vam, Great, Treasure, Jewel, Name)', symbolizing the Great Treasure. Place in the inner east, and recite 'Om Surya ya Nama (藏文：ༀ་སུ་རྱ་ཡ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ सूर्य य नाम，梵文羅馬擬音：oṃ sūrya ya nāma，漢語字面意思：Om, Sun, Name)', symbolizing the Sun; place in the inner west, and recite 'Om Cantraya Nama (藏文：ༀ་ཙནྟྲཱཡ་ནཱ་མ།，梵文天城體：ॐ चंद्राय नाम，梵文羅馬擬音：oṃ candrāya nāma，漢語字面意思：Om, Moon, Name)', symbolizing the Moon. Clearly visualize the forms of each of the various precious jewels. I and others, body, speech, and mind, enjoyments, and the merits accumulated in the three times, Transform into an excellent precious mandala, and offer it to you.

---

ང་མཆོད་པའི་ཚོགས་བཅས་པ། །བློ་ཡིས་བླངས་ནས་བླ་མ་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་འབུལ། །ཐུགས་རྗེའི་དབང་གིས་བཞེས་ནས་བདག་ལ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཏུ་གསོལ། །ཞེས་བརྗོད་དེ་བླ་མ་ལ་དབུལ། མེ་ཏོག་སོགས་ཕྱི་དང་ནང་བདུད་རྩིའི་མཆོད་པ་དང་གསང་བའི་མཆོད་པས་ཀྱང་མཆོད། བསྟོད་པས་བསྟོད་ལ། བླ་མའི་སྤྱན་སྔར་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་གྱི་སྡོམ་པ་གཟུང་བར་བྱའོ། །དེ་ནས་གུས་པ་ཆེན་པོས་ཐུན་མོང་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ལམ་རྣམས་མྱུར་དུ་རྒྱུད་ལ་སྐྱེ་བ་དང་། དེ་དག་གི་འགལ་རྐྱེན་ཞི་ཞིང་མཐུན་རྐྱེན་ཡིད་བཞིན་དུ་འགྲུབ་པའི་གསོལ་བ་བཏབ་པས་དགྱེས་ཏེ་བླ་མའི་གནས་གསུམ་གྱི་ཡི་གེ་ལས་རིམ་པ་བཞིན་དུ་འོད་ཟེར་དཀར་དམར་མཐིང་གསུམ་འཕྲོས་པ་རང་གི་གནས་གསུམ་དུ་རིམ་པ་བཞིན་ཞུགས་པས། ལུས་ཀྱི་ནང་ཐམས་ཅད་འོད་ཟེར་གསུམ་གྱིས་རིམ་པ་བཞིན་དུ་ཁེངས། སྒོ་གསུམ་གྱི་དྲི་མ་སྦྱངས། བུམ་པ་དང་གསང་བ་དང་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དབང་རིམ་པ་བཞིན་ཐོབ། སྐུ་རྡོ་རྗེ་སོགས་གསུམ་གྱི་དངོས་གྲུབ་རིམ་པ་བཞིན་ཐོབ་པར་བསམ།དེ་ནས་སྐུའི་གནས་ཐམས་ཅད་ལས་འོད་ཟེར་སྣ་ཚོགས་འཕྲོས། རང་གི་ལུས་ཀྱི་སྒོ་ཐམས་ཅད་ནས་ཞུགས་སྒོ་གསུམ་གྱི་སྒྲིབ་པ་ཕྲ་བ་དང་ཤེས་སྒྲིབ་སྦྱངས། དབང་བཞི་པ་ཐོབ། རྡོ་རྗེ་གསུམ་དབྱེར་མི་ཕྱེད་པའི་དངོས་གྲུབ་ཐོབ་པར་བསམ་མོ། ། 8-8-15a ཡི་གེ་གསུམ་ནི་རྡོ་རྗེ་གསུམ་གྱི་མཚོན་བྱེད་ཡིན་ལ། དེ་གསུམ་གྱིས་སྒྲིབ་པ་གསུམ་སྦྱོང་བ་བཞིན་དུ། དབང་གསུམ་གྱིས་ཀྱང་སྦྱོང་བ་འདྲ་བ་ཙམ་དང་། དོན་གྱིས་དབང་བཞི་པ་རྡོ་རྗེ་གསུམ་མི་ཕྱེད་པས་ཕྲ་བའི་སྒྲིབ་པ་སྦྱོང་བ་ལ་བསམས་ནས། སྔར་བཤད་པའི་དབང་བཞི་ཐོབ་པར་ཐ་སྙད་བྱས་པ་ཙམ་ཡིན་གྱི། དེས་དབང་དངོས་ཐོབ་པ་མིན་ནོ། །དེ་ནས་མདུན་གྱི་བླ་མ་རང་གི་སྤྱི་བོར་རྡོ་རྗེ་བསྡུ་པའི་སྔགས་རྒྱས་སམ་དམིགས་པས་སྤྱན་དྲངས་ཏེ་སྤྱི་བོ་ནས་བསྟིམ་པས། རང་གི་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་དང་། བླ་མའི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་དབྱེར་མི་ཕྱེད་པར་བསམས་ལ་ཡི་གེ་བརྒྱ་པས་བརྟན་པར་བྱ་སྟེ། དེ་རྣམས་ནི་ཐུན་སྔ་ཕྱིའི་བར་དང་ཐུན་འགོ་རྣམས་སུ་བྱའོ། ། ༈ གདམས་པ་དངོས། གཉིས་པ་གདམས་པ་དངོས་ལ་གསུམ། གཞི་དངོས་པོའི་གནས་ཚུལ། ལམ་བགྲོད་པའི་རིམ་པ། འབྲས་བུ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཚུལ་ལོ། ། ༈ གཞི་དངོས་པོའི་གནས་ཚུལ། དང་པོ་ལ་གསུམ། ལུས་སེམས་ཀྱི་གཞི་སོ་སོའི་གནས་ཚུལ་དང་། ཐུན་མོང་གི་གནས་ཚུལ་དང་། ལུས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པའོ། ། ༈ ལུས་སེམས་ཀྱི་གཞི་སོ་སོའི་གནས་ཚུལ། དང་པོ་ལ་གཉིས་ལས་ལུས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་རགས་པ་ནི། འབྱུང་བ་དང་འབྱུང་གྱུར་གྱིས་གཟུགས་ལུས་རགས་པ་འདིའོ། །ལུས་ཕྲ་བ་ནི། དེ་ལ་བརྟེན་པའི་གནས་པ་རྩ་བདུན་ཁྲི་ཉིས་སྟོང་དང་། གཡོ་བ་རླུང་སྲོག་འ

【現代漢語翻譯】 我將所有供品，以虔誠之心供養上師三寶（bla ma dkon mchog gsum la），祈請以慈悲力納受，並加持於我。（唸誦此句后，向上師獻供。）以鮮花等外供、內供甘露以及密供進行供養，並以讚頌進行讚美。于上師面前，受持共同和特殊的戒律。 之後，以極大的恭敬心祈禱，愿共同和非共同的道法迅速在自相續中生起，愿這些道法的違緣平息，順緣如意成就。上師對此感到歡喜，從上師身、語、意三處依次發出白色、紅色、藍色三種光芒，依次融入自己的身、語、意三處。身體內部完全被三種光芒依次充滿，三門（身、語、意）的垢染得以凈化，依次獲得寶瓶灌頂、秘密灌頂和智慧灌頂，依次獲得身金剛等三種成就。如此觀想。 然後，從身體的所有部位發出各種光芒，從自己身體的所有門進入，凈化三門的細微障礙和所知障，獲得第四灌頂，獲得金剛三身無二無別的成就。如此觀想。 三種字是金剛三身的象徵，就像這三種字凈化三種障礙一樣，三種灌頂也只是相似的凈化。實際上，第四灌頂是金剛三身無二無別，因此觀想它可以凈化細微的障礙，之前所說的獲得四種灌頂只是方便之說，並非真正獲得了灌頂。然後，將前方的上師通過『金剛薩埵』（rdo rje sems dpa'，梵文：vajrasattva，梵文天城體：वज्रसत्त्व，梵文羅馬擬音：vajrasattva，金剛勇識）的咒語或觀想迎請到自己頭頂，從頭頂融入，觀想自己的身、語、意與上師的身、語、意無二無別，然後唸誦百字明咒以鞏固。這些是在前後座之間和修法開始時進行的。 正行竅訣 第二，正行竅訣分為三部分：基位實相、道之次第、果位顯現之理。 基位實相 第一部分分為三點：身心各自的基位實相、共同的基位實相、以及身體基位的詳細解釋。 身心各自的基位實相 第一部分分為兩點，首先是身體的粗略基位實相：由地、水、火、風、空五大種和五大種所造的粗大色身。 身體的精細之處：依賴於此（粗大色身）而存在的七萬二千條脈，以及執行于其中的氣息。

【English Translation】 I offer all the assembled offerings with devotion to the Guru and the Three Jewels (bla ma dkon mchog gsum la), I beseech you to accept them with compassion and bless me. (Recite this and offer to the Guru.) Offer with flowers and other outer offerings, inner nectar offerings, and secret offerings. Praise with praises. In the presence of the Guru, take the common and special vows. Then, with great reverence, pray that the common and uncommon paths may quickly arise in one's mindstream, that the obstacles to these paths may be pacified, and that the favorable conditions may be fulfilled as desired. Pleased by this, light rays of white, red, and blue emanate from the three places of the Guru, respectively, and enter one's own three places in sequence. The entire inside of the body is filled with the three lights in sequence, purifying the defilements of the three doors (body, speech, and mind). One receives the vase empowerment, the secret empowerment, and the wisdom empowerment in sequence, and attains the accomplishments of the three vajras (body, speech, and mind) in sequence. Think like this. Then, various light rays emanate from all parts of the body and enter through all the doors of one's own body, purifying the subtle obscurations of the three doors and the obscurations of knowledge. One obtains the fourth empowerment, and attains the accomplishment of the indivisibility of the three vajras. Think like this. The three syllables are symbols of the three vajras. Just as these three syllables purify the three obscurations, the three empowerments are also similar purifications. In reality, the fourth empowerment is the indivisibility of the three vajras, so contemplate that it can purify subtle obscurations. The previous statement of obtaining the four empowerments is just a convenient way of speaking, and does not mean that one has actually obtained the empowerment. Then, invite the Guru in front to the crown of one's head with the mantra or visualization of 'Vajrasattva' (rdo rje sems dpa', Sanskrit: vajrasattva, Devanagari: वज्रसत्त्व, Romanization: vajrasattva, Diamond Being), and dissolve him from the crown of the head. Contemplate that one's own body, speech, and mind are indivisible from the Guru's body, speech, and mind, and then stabilize it by reciting the Hundred Syllable Mantra. These are done between the previous and subsequent sessions and at the beginning of the sessions. The Actual Instructions Second, the actual instructions are divided into three parts: the nature of the ground of reality, the stages of traversing the path, and the manner of manifesting the fruit. The Nature of the Ground of Reality The first part is divided into three points: the nature of the ground of body and mind separately, the common nature of the ground, and a detailed explanation of the nature of the ground of the body. The Nature of the Ground of Body and Mind Separately The first part is divided into two points, first the coarse nature of the ground of the body: this coarse physical body made of the five elements and what is made from the five elements. The subtle aspect of the body: the seventy-two thousand channels that exist in dependence on this (coarse physical body), and the breath that moves within them.

---

ཛིན་རགས་པ་དང་བཅས་པའི་བཅུ་དང་། བཀོད་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཐིག་ལེ་དཀར་དམར་རོ། །ལུས་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་ནི། སྤྱིར་སྟོང་པ་བཞིའི་བཞོན་པའི་རླུང་དང་། ཁྱད་པར་དུ་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་འོད་གསལ་གྱི་རླུང་ངོ་། །སེམས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལ་རགས་པ་ནི། དབང་པོའི་ཤེས་པ་རྣམས་སོ། ། 8-8-15b ཕྲ་བ་ནི་ཀུན་རྟོག་བརྒྱད་ཅུ་དང་ཉོན་མོངས་སོགས་སོ། །ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་ནི་སྤྱིར་སྟོང་པ་བཞིའི་སེམས་དང་། ཁྱད་པར་དུ་ཐམས་ཅད་སྟོང་པའི་སེམས་སོ། ། ༈ ཐུན་མོང་གི་གནས་ཚུལ། གཉིས་པ་ནི། རགས་པ་གནས་སྐབས་པའི་ལུས་དང་། ཕྲ་བ་གཉུག་མའི་རླུང་གི་ལུས་གཉིས་ཀྱི་ནང་ནས་ཕྱི་མ་དང་། ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པ་གཉིས་མར་ལ་མར་བཅུག་པ་བཞིན་ངོ་བོ་དབྱེར་མེད་པར་འདྲེས་ནས་འཁོར་འདས་ཀྱི་བྱ་བ་ཀུན་རྫོགས་པར་བྱེད་པའོ། ། ༈ ལུས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ། གསུམ་པ་ནི། ལྟེ་བ་སྤྲུལ་པའི་འཁོར་ལོ་ལ་སོགས་པ་རྩ་འཁོར་གང་ན་ཡོད་པའི་དབུས་དང་།ཨ་ཝ་དྷཱུ་ཏཱིའི་ཡར་སྣ་མར་སྣ་སོགས་ནི། ལུས་ལ་གནད་དུ་བསྣུན་པའི་ཐབས་ལམ་ཟབ་མོའི་གནད་དུ་བསྣུན་ས་ཡིན་ནོ། །མར་ལུགས་ཀྱི་གདམས་ངག་པ་ཀུན་གྱི་ལུགས་ཀྱིས་གང་དུ་དམིགས་པ་གཏོད་པའི་སྒོམས་ས་ཡུལ་གྱི་གནད་ཤེས་པའི་ཕྱིར་དུ། ལུས་ཀྱི་དངོས་པོའི་གནས་ཚུལ་གཏན་ལ་འབེབས་ཤིང་། བསྒོམ་རྒྱུའི་དོན་གྱི་ངོ་བོ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་དུ་སེམས་ཀྱི་དངོས་པོའི་གནས་ཚུལ་གཏན་ལ་འབེབས་པ་དང་། དེ་ཡང་གཉིད་ལོག་པ་དང་སད་པའི་དུས་གཉིས་ལས། དང་པོའི་སྐབས་སུ་དགེ་སྦྱོར་སྐྱོང་བ་ལ་ནི་སྙིང་ག་དང་མགྲིན་པའི་གནད་ཤེས་དགོས་ཤིང་། སད་པའི་སྐབས་སུ་གཏུམ་མོ་སྒོམ་པ་ལ་ནི་ལྟེ་བ་དང་། ལས་རྒྱ་དང་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ལ་སྤྱི་བོའི་གནད་ཤེས་དགོས་པར་འདོད་དེ། དུས་དེ་དག་གི་ཚེ་སེམས་ཀྱི་རྟེན་གྱི་ཐིག་ལེ་གནས་དེ་བཞིར་གནས་པར་འདོད་པའི་ལུགས་སོ། །འདི་ནི་དུས་འཁོར་གྱི་སྐོར་ནས་དཔྲལ་བ་དང་ལྟེ་བ་ན་སད་པའི་གནས་སྐབས་སྐྱེད་པ་དང་། མགྲིན་པ་དང་གསང་གནས་ན་རྨི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་དང་། སྙིང་ག་དང་ནོར་བུ་ན་གཉིད་འཐུག་གི་གནས་སྐབས་དང་། ལྟེ་ 8-8-16a བ་དང་གསང་གནས་ཀྱི་རྩེ་ན་བཞི་པའི་གནས་སྐབས་སྐྱེད་པའི་ཐིག་ལེ་ཡོད་པར་གསུངས་པ་དང་མཐུན་ཤས་ཆེའོ། །གཉིད་དུ་འགྲོ་བའི་དུས་སུ་སྙིང་ཁ་དང་ནོར་བུར་རླུང་འདུ་ཚབས་ཆེ་ལ། དེ་འཐུག་པའི་རིང་ལ་རྨི་ལམ་མེད་པའི་གཉིད་རྒྱུན་རིང་ངོ་། །དེ་ནས་གནས་དེ་གཉིས་ནས་རླུང་ཅུང་ཟད་སྲབ་ཏུ་སོང་ནས་མགྲིན་པ་དང་གསང་གནས་སུ་འོངས་པ་ན་རྨི་ལམ་འཆར་ལ། དེར་འདུས་པའི་རིང་ལ་རྨི་ལམ་ཉིད་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ནས་རླུང་གནས་དེ་གཉིས་ནས་གྱེས་ཏེ་དཔྲལ་བ་དང་ལྟེ་བར་སོང་བ་ན་སད་པར་འགྱུར་རོ། །སྤྱི་བོ་ནས་བྱང་སེམས་བབས་པ་ལྟེ་བ་དང་ནོར་བུའི་རྩེར་སླེབ་པ་ན། རང་གི

【現代漢語翻譯】 粗大的是與脈有關的十個，以及生起菩提心的明點紅白色。極細微的是，一般而言，是空性四者的乘風，特別是諸法皆空光明之風。 心的狀態，粗大的是諸根的識。 細微的是八十種分別念和煩惱等。極細微的是，一般而言，是空性四者的心，特別是諸法皆空的心。 共同的狀態： 第二，粗大的是暫時的身體，細微的是本有的風身，二者之中，後者和意識，如同將酥油倒入酥油中一般，本體無別地混合，圓滿完成輪迴和涅槃的一切事業。 身體狀態的詳細解釋： 第三，臍輪化身輪等脈輪所在之處的中央，以及阿瓦都帝脈的上下端等，是身體上進行要害打擊的甚深方便道之要害打擊之處。爲了瞭解酥油派傳承上師們所觀修之處的地點之要點，而確定身體的實有狀態；爲了瞭解所修之義的本體，而確定心的實有狀態。並且，在睡眠和醒來兩個時段中，前者修持善行時，需要了解心間和喉間的要點；後者修持拙火時，需要了解臍輪，以及進行事業手印和入定時，需要了解頂輪的要點。因為他們認為，在那些時候，心的所依明點存在於那四個地方。這與時輪金剛續中，額頭和臍輪生起醒覺狀態，喉間和密處生起夢境狀態，心間和寶處生起熟睡狀態，以及臍輪和密處之端生起第四種狀態的明點之說，非常相似。在入睡時，心間和寶處的風聚集強烈，在那密集期間，無夢的睡眠持續很長時間。之後，從那兩個地方風稍微減弱，到達喉間和密處時，就會出現夢境，在那聚集期間，就會出現夢境。之後，風從那兩個地方離開，到達額頭和臍輪時，就會醒來。從頂輪降下菩提心，到達臍輪和寶處之端時，自己

【English Translation】 The coarse are the ten related to the channels, and the red and white bindu (thig le) [明點] of generating Bodhicitta (byang chub kyi sems [菩提心]). The extremely subtle is, in general, the wind that rides on the four emptinesses, and in particular, the wind of clear light of all emptiness. The state of mind, the coarse are the consciousnesses of the senses. The subtle are the eighty conceptual thoughts and afflictions, etc. The extremely subtle is, in general, the mind of the four emptinesses, and in particular, the mind of all emptiness. The common state: Second, the coarse is the temporary body, and the subtle is the innate wind body. Among the two, the latter and the consciousness, like pouring ghee into ghee, are mixed inseparably in essence, completely accomplishing all the activities of samsara and nirvana. Detailed explanation of the state of the body: Third, the center of the navel chakra (lte ba sprul pa'i 'khor lo [臍輪]) and other chakras (rtsa 'khor [脈輪]) where they are located, and the upper and lower ends of the Avadhuti (a wa dhU tI [梵文天城體], avadhūtī [梵文羅馬擬音], 離垢者脈) channel, etc., are the crucial points for striking the vital points of the profound path of striking the vital points on the body. In order to understand the key points of the places where the Mar tradition (mar lugs [瑪爾巴傳承]) masters meditate, the real state of the body is determined; in order to understand the essence of the meaning to be meditated upon, the real state of the mind is determined. Furthermore, in the two periods of falling asleep and waking up, in the former, when cultivating virtue, it is necessary to understand the key points of the heart and throat; in the latter, when practicing Tummo (gtum mo [拙火]), it is necessary to understand the navel chakra, and when engaging in Karma Mudra (las rgya [事業手印]) and Samadhi (snyoms par 'jug pa [等持]), it is necessary to understand the key points of the crown chakra. Because they believe that at those times, the bindu (thig le [明點]) that supports the mind resides in those four places. This is very similar to the Kalachakra (dus 'khor [時輪金剛]) tradition, which states that the bindu (thig le [明點]) that generates the state of wakefulness is in the forehead and navel chakra, the state of dreaming is in the throat and secret place, the state of deep sleep is in the heart and jewel place, and the fourth state is at the tip of the navel chakra and secret place. When falling asleep, the wind gathers strongly in the heart and jewel place, and during that dense period, the dreamless sleep lasts for a long time. Then, when the wind slightly weakens from those two places and comes to the throat and secret place, dreams will appear, and during the period of gathering there, dreams will occur. Then, when the wind leaves those two places and goes to the forehead and navel chakra, one will wake up. When the Bodhicitta (byang sems [菩提心]) descends from the crown chakra and reaches the tip of the navel chakra and jewel place, one's own

---

་གནས་གོང་མ་རྣམས་ལས་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་ཆེ་བ་རེ་རེ་འབྱུང་བ་ནི་བཞི་པའི་གནས་སྐབས་ཡིན་ལ། དེ་ཉིད་རླུང་སྟོབས་ཀྱིས་ལམ་དུ་བསླངས་པ་ནའང་། ཡས་བབས་ཀྱི་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་མགོ་རྩོམ་པ་ལྟེ་བ་ནས་དང་། མཚན་ཉིད་རྫོགས་པ་ནོར་བུའི་རྩེར་ཟིན་པ་ན་འཆར་རོ། །དེ་ལྟར་གནས་བཞིར་གཉིད་དང་རྨི་ལམ་གྱི་དགེ་སྦྱོར་སྐྱོང་བའི་གནད་ཆེ་མོད་ཀྱང་གནས་དེ་དག་ཏུ་སད་དུས་སུ་སེམས་བཟུང་ན་གནད་དུ་མི་འགྲོ་བ་ཡང་མིན་ནོ། །འཁོར་ལོ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནས་ཀྱང་ལུགས་འདི་ལ་སྙིང་ཁ་གནད་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བར་རྩ་ཚིག་ལས་བཤད་པ་ནི་ལེགས་པར་བཤད་པ་ཆེན་པོ་ཡིན་ཏེ་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ནི་རྩ་འཁོར་སོ་སོར་དམིགས་པ་གཏད་ནས་སྐྱོང་བ་ལ། རང་རང་གི་ལག་རྗེས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཇི་ལྟར་འོང་གཞན་ཡང་ཤེས་དགོས་པ་རྟོགས་པར་བྱའོ། ། ༈ ལམ་བགྲོད་པའི་རིམ་པ། གཉིས་པ་ལ་གཉིས། རྫོགས་རིམ་གྱི་རིམ་པ་སོ་སོ་ལ་བསླབ་ཚུལ་དང་། ལམ་ལ་བོགས་འབྱིན་པའི་ཐབས་སྤྱོད་པའོ། ། 8-8-16b ༈ རྫོགས་རིམ་གྱི་རིམ་པ་སོ་སོ་ལ་བསླབ་ཚུལ། དང་པོ་ལ་གཉིས། རྡོ་རྗེ་གསུམ་གྱི་རྫོགས་རིམ་དང་། བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་རྫོགས་རིམ་ལ་བསླབ་ཚུལ་ལོ། ། ༈ རྡོ་རྗེ་གསུམ་གྱི་རྫོགས་རིམ་ལ་བསླབ་ཚུལ། དང་པོ་ལ་གསུམ། ལུས་དབེན་སྐུ་རྡོ་རྗེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བསླབ་ཚུལ་དང་། ངག་དབེན་གསུང་རྡོ་རྫེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བསླབ་ཚུལ་དང་། སེམས་དབེན་ཐུགས་རྡོ་རྗེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བསླབ་ཚུལ་ལོ། ། ༈ ལུས་དབེན་སྐུ་རྡོ་རྗེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བསླབ་ཚུལ། དང་པོ་ལ་གསུམ། བསྐྱེད་རིམ་རྫོགས་ནས་ལུས་དབེན་ལ་འཇུག་ཚུལ། འཇུག་ཚུལ་དེ་ཉིད་ལ་གོམས་པར་བྱེད་ཚུལ། དེ་ལྟར་གོམས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ལུས་དབེན་དངོས་སྐྱོང་ཚུལ་ལོ། ། ༈ བསྐྱེད་རིམ་རྫོགས་ནས་ལུས་དབེན་ལ་འཇུག་ཚུལ། དང་པོ་ནི། བསྐྱེད་རིམ་རགས་པ་དྲན་པ་གཅིག་པ་དཀྱིལ་འཁོར་རྒྱལ་མཆོག་ཡན་ཆད་ལ་གསལ་སྣང་རྫོགས་པར་བཏོན་པའི་འོག་ཏུ། སེམས་དེ་བརྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དུ་སྟེང་སྒོའི་ཕྱག་མཚན་ཕྲ་མོ་ལ་སེམས་བརྟན་པ་གནས་པ་དང་། དེ་བརྟན་ནས་དང་པོར་ཕྱག་མཚན་གྱིས་སྤྲོ་བསྡུ་དང་། དེ་ནས་ལྷའི་སྐུའི་སྤྲོ་བསྡུ་ལ་བསླབས་ཏེ་ལོབས་པའི་འོག་ཏུ། །འོག་སྒོར་ཕྱག་མཚན་ནམ་ཐིག་ལེ་ཕྲ་མོ་ལ་སེམས་བརྟན་པར་བྱེད་པ་དང་། དེ་ནས་ཐིག་ལེ་རྡོ་རྗེའི་ལམ་ནས་ཡིད་ཀྱིས་རིག་མའི་པདྨར་ཕྱུང་སྟེ་དེར་བཞག་པའི་ནང་དུ། རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ལ་གསལ་སྣང་རྫོགས་པ་དང་། སེམས་བརྟན་པར་བྱས་པའི་སྒོ་ནས་རྟོག་པའི་རྣལ་འབྱོར་སྒོམ་པ་མཐར་ཕྱིན་པའི་འོག་ཏུ། ལུས་དབེན་སྒོམ་པ་ལ་འཇུག་པ་ནི། ལུགས་འདི་ཤེས་པའི་མཁས་པ་རྣམས་ལ་ཡོགས་སུ་གྲགས་པ་ཡིན་ནོ། །འོག་སྒོའི་ཕྲ་མོ་འདིའི་སྟེང་ནས་བསྐྱེད་ར

【現代漢語翻譯】 從更高的境界轉變而來的快樂，每一次的出現，都是第四個階段。當它被風的力量引導到道路上時，向上降臨的俱生（sahaja，俱生喜）的開始是從臍輪（nabhi-cakra）開始的，當其特徵在摩尼寶頂（mani-cakra）完成時，它就會顯現。 因此，在四個境界中修持睡眠和夢境瑜伽非常重要，但如果在這些境界中保持清醒時的覺知，也並非沒有意義。在所有脈輪（cakra）中，根據此傳統，心輪（hrdaya-cakra）至關重要，正如根本續（mula-tantra）所說，這是非常好的解釋，將在後面解釋。因此，通過專注于每個脈輪來修持，要知道如何產生各自獨特的成果。 道路行進的次第 第二部分分為兩部分：學習圓滿次第（sampanna-krama）的各個階段的方法，以及使用方法來加速道路的進展。 學習圓滿次第的各個階段的方法 第一部分分為兩部分：學習金剛三（三金剛）的圓滿次第的方法，以及學習二諦（二諦）的圓滿次第的方法。 學習金剛三的圓滿次第的方法 第一部分分為三部分：學習身遠離（kaya-viveka）身金剛（kaya-vajra）的等持（samadhi）的方法，學習語遠離（vak-viveka）語金剛（vak-vajra）的等持的方法，以及學習心遠離（citta-viveka）意金剛（citta-vajra）的等持的方法。 學習身遠離身金剛的等持的方法 第一部分分為三部分：生起次第（utpatti-krama）完成後進入身遠離的方法，習慣於進入的方法，以及基於這種習慣實際修持身遠離的方法。 生起次第完成後進入身遠離的方法 首先，在生起次第的粗略階段，直到憶念一境性（ekagra-smrti）的壇城（mandala）本尊（adhibuddha），清晰顯現圓滿之後，爲了使心穩定，首先要使心穩定地安住在頂輪（urdhva-cakra）的微細手印（mudra）上。當它穩定后，首先練習手印的收放，然後練習本尊身體的收放。在習慣之後，使心穩定在下輪（adho-cakra）的微細手印或明點（bindu）上。然後，通過金剛道（vajra-marga），用意念將明點取出並放置在明妃（vidya）的蓮花（padma）中，在那裡，清晰顯現圓滿地安住著作為所依和能依的完整壇城，並通過使心穩定的方式，圓滿地修持作意瑜伽（kalpana-yoga）。之後，進入修持身遠離的方法，對於瞭解此傳統的智者來說，這是衆所周知的。從下輪的微細明點之上生起...

【English Translation】 The happiness that comes from the transformation of the higher states, each time it arises, is the fourth state. When it is directed onto the path by the power of the wind, the beginning of the co-emergent (sahaja) bliss of descending upwards starts from the navel-cakra, and when its characteristics are completed at the jewel-tip (mani-cakra), it will appear. Therefore, it is very important to cultivate the yoga of sleep and dreams in the four states, but it is not meaningless to hold the mind in those states when awake. Among all the cakras, according to this tradition, the heart-cakra is extremely important, as stated in the root tantra (mula-tantra), which is a very good explanation and will be explained later. Therefore, by focusing on each chakra and cultivating it, one must understand how to produce their own unique results. The Stages of Traversing the Path The second part has two sections: how to learn the various stages of the completion stage (sampanna-krama), and how to use methods to accelerate the progress of the path. How to Learn the Various Stages of the Completion Stage The first part has two sections: how to learn the completion stage of the Three Vajras, and how to learn the completion stage of the Two Truths. How to Learn the Completion Stage of the Three Vajras The first part has three sections: how to learn the samadhi of body-seclusion (kaya-viveka) body-vajra (kaya-vajra), how to learn the samadhi of speech-seclusion (vak-viveka) speech-vajra (vak-vajra), and how to learn the samadhi of mind-seclusion (citta-viveka) mind-vajra (citta-vajra). How to Learn the Samadhi of Body-Seclusion Body-Vajra The first part has three sections: how to enter body-seclusion after completing the generation stage (utpatti-krama), how to become accustomed to entering, and how to actually cultivate body-seclusion based on this habit. How to Enter Body-Seclusion After Completing the Generation Stage First, in the coarse stage of the generation stage, up to the mandala of the supreme lord of the mandala with one-pointed mindfulness (ekagra-smrti), after fully manifesting clear appearance, in order to stabilize the mind, first stabilize the mind on the subtle mudra of the upper gate (urdhva-cakra). When it is stable, first practice the gathering and dispersing of the mudra, and then practice the gathering and dispersing of the deity's body. After becoming accustomed to it, stabilize the mind on the subtle mudra or bindu of the lower gate (adho-cakra). Then, through the vajra path, mentally extract the bindu and place it in the lotus of the vidya, where the complete mandala of the support and supported dwells with complete clear appearance, and through stabilizing the mind, completely cultivate the conceptual yoga (kalpana-yoga). After that, the method of entering the cultivation of body-seclusion is well known to the wise who understand this tradition. Arising from above the subtle bindu of the lower gate...

---

ིམ་དང་རྫོགས་རིམ་དུ་འགྲོ་ཚུལ་གཉིས་ཡོད་དེ། །དང་པོ་ནི་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་རོ། །གཉིས་པ་ནི་ནོར་བུའི་དབུས་ན་རྩ་འཁོར་ 8-8-17a གཅིག་ཡོད་པ་དང་། ནོར་བུའི་རྩེན་དྷཱུ་ཏཱིའི་མར་སྣ་ཡོད་པའི་ལུས་ལ་གནད་དུ་བསྣུན་ས་ལེགས་པར་ཤེས་ནས། དེ་གཉིས་གང་རུང་དུ་ཕྲ་མོ་ལ་སེམས་བཟུང་བའི་གནད་ལ་བརྟེན་པས། དྷཱུ་ཏཱིར་རླུང་འདུས་པ་དང་དེར་ཐིམ་པའི་དབང་གིས་ལྷན་སྐྱེད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སྐྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། འོག་སྒོའི་ཕྲ་མོ་བསྒོམས་པས་རོ་རྐྱང་གི་རླུང་ཕྱིར་རྒྱུ་བ་བཟློག་ནས་དྷཱུ་ཏཱིར་འཛུད་པའི་སྒོ་ནས་དེ་སྲོག་རྩོལ་དུ་འགྱུར་ཚུལ་ཡིད་ཆེས་པའི་ཁུངས་དང་བཅས་པ་རྒྱས་པར། མན་ངག་འདིའི་ངོ་སྤྲོད་རྒྱས་པ་རིམ་ལྔ་གསལ་སྒྲོན་དུ་གཏན་ལ་ཕབ་ཟིན་པས་དེར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེས་ན་མཚམས་འདི་ནས་ཕྲ་མོའི་སྒོ་ནས་ལྷན་སྐྱེས་འདྲེན་པའི་ཐབས་མི་བྱེད་པར། ལུས་དབེན་རིགས་གཅིག་ལ་སོགས་པ་སྒོམ་པ་ལ་འཇུག་ན་གདམས་ངག་གི་གནད་ལེགས་པར་མ་རྟོགས་པ་ཡིན་པས། སླར་ཡང་འོག་སྒོར་ཕྲ་མོ་སྒོམས་ནས་དྷཱུ་ཏཱིར་རླུང་བསྡུས་པ་ལས་ལྷན་སྐྱེས་བསྐྱེད་ནས་ལུས་དབེན་དངོས་གཞི་སྒོམ་དགོས་སོ། ། ༈ འཇུག་ཚུལ་དེ་ཉིད་ལ་གོམས་པར་བྱེད་ཚུལ། གཉིས་པ་ལ་བཞི། འོག་སྒོར་ཕྲ་མོ་སྒོམ་པའི་ཚུལ་དང་། དེ་ལྟར་བསྒོམས་པས་མྱོང་བ་སྐྱེས་ཚུལ་དང་། དེ་ལ་གེགས་བྱུང་ན་སེལ་ཚུལ་དང་། རེ་ཞིག་སྟོང་ཉིད་མི་སྒོམ་པར་ཕྲ་མོ་སྒོམ་པའི་རྒྱུན་མཚན་ནོ། ། ༈ འོག་སྒོར་ཕྲ་མོ་སྒོམ་པའི་ཚུལ། དང་པོ་ནི། ཏིང་ངེ་འཛིན་སྐྱེ་བ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་གནས་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པར་སྐད་ཅིག་གིས་རང་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཞལ་གསུམ་ཕྱག་དྲུག་པ་ཡབ་ཡུམ་དུ་སྒོམ་པ་སྔོན་དུ་བཏང་ནས། ཕྲ་མོ་སྒོམ་པ་ལ་གནད་བཞི་ཚང་དགོས་པའི་དུས་ཀྱི་གནད་ནི། སྤྱིར་རྒྱུན་ལྡན་པ་ཡིན་མོད་ཀྱང་། ཁྱད་པར་དུ་ཐོ་རངས་སོགས་དབེན་ཞིང་རིག་པ་དྭངས་ 8-8-17b པའི་དུས་དང་ཕྱི་དྲོ་མེའི་དུས་སུ་བསྒོམ་མོ། །ལུས་ཀྱི་གནད་ལ་རྐང་པ་རྡོ་རྗེ་སྐྱིལ་ཀྲུང་ངམ། སེམས་དཔའི་སྐྱིལ་ཀྲུང་བྱས། སྒལ་ཚིགས་དྲང་པོར་བསྲང་། མགྲིན་པ་ཡིད་ཙམ་དགུག །མིག་ཧ་ཅང་ཕྱེད་པ་དང་བཙུམས་པ་མིན་པར་རན་ཙམ་དུ་སྣ་རྩེར་བལྟ། སོ་དང་མཆུ་རང་ལུགས་པར་བཞག །ལྕེ་རྩེ་རྐན་ལ་སྦྱར། མགོ་མི་མཐོ་མི་དམའ་བར་བཞག་སྟེ། རྡོ་རྗེ་འཕྲེང་བ་ལས་རླུང་སྒོམ་པའི་སྐབས་སུ་ལུས་གནད་བཤད་པ་ནི་གཞན་སྒོམ་པ་ལ་ཡང་འདྲའོ། །རླུང་གི་གནད་ནི་ཕྱི་ནང་དུ་རྒྱུ་བ་སྒྲ་ཅན་དང་ཤུགས་ཅན་དུ་མི་བྱ་བར་དལ་ཞིང་འཇམ་པར་བྱའོ། །གང་དུ་དམིགས་པ་གཏོད་པའི་ཡུལ་གྱི་གནད་ནི་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་མང་ཡང་སྐབས་འདིར་ནི། རྡོ་རྗེའི་མགྲིན་པ་ཡན་ཆད་ལ་ནོར་བུ་ཟེར་བས་དེའི་དབུས་དྲང་པོ་ན་རྩ་འཁོར་གྱི་ལྟེ་བའི་དྷཱུ་ཏཱི་ཡོད་པས་དེའི་ནང་ཙམ་མམ

【現代漢語翻譯】 有兩種進入次第和圓滿次第的方法。第一種如前所述。第二種是在寶珠的中央有一個脈輪，並且要知道寶珠頂端有智慧脈（梵文：dūtī）向下延伸的身體上的要害之處。依靠專注于這兩者之一的微細之處，通過風融入智慧脈，生起俱生智。通過修習下門的微細之處，使下行風逆轉並進入智慧脈，從而轉化為命勤風。關於此如何成為可信的來源，以及此訣竅的詳細介紹，已在《五次第明燈》中確定，應在那裡學習。因此，如果從一開始不通過微細之處來引導俱生智，而是修習單獨的身遠離等，那就是沒有很好地理解口訣的要點。應該再次修習下門的微細之處，從風融入智慧脈中生起俱生智，然後修習真正的身遠離。 修習上述進入方式的方法： 有四種：修習下門微細之處的方法；如此修習所產生的體驗；出現障礙時的消除方法；以及暫時不修習空性而持續修習微細之處的原因。 修習下門微細之處的方法： 首先，爲了生起禪定，在具備相應條件的處所，觀想自己瞬間變為三面六臂的金剛持（梵文：Vajradhara），並觀想佛父佛母。修習微細之處需要具備四個要點。時間的要點是，通常是持續不斷地修習，但特別是在黎明等寂靜且覺性清明的時刻，以及下午的火時修習。身體的要點是，雙腿結金剛跏趺坐或菩薩跏趺坐，脊柱挺直，頸部略微彎曲，眼睛不要完全睜開或閉合，而是適中地注視鼻尖，牙齒和嘴唇保持自然，舌尖抵住上顎，頭部不高不低。在《金剛鬘》中，關於修習風時所說的身體要點，也適用於其他修習。風的要點是，不要讓內外執行的風發出聲音或過於強烈，而應緩慢、平靜、柔和。專注的對境的要點，如前所述有很多，但在此處，從金剛的喉嚨以上被稱為寶珠，在其正中央有脈輪的中心——智慧脈。

【English Translation】 There are two ways to enter the generation stage and the completion stage. The first is as previously explained. The second is that in the center of the jewel, there is a chakra, and knowing well the crucial points on the body where the wisdom channel (Sanskrit: dūtī) descends from the top of the jewel, by relying on focusing the mind on the subtle point of either of these two, the coemergent wisdom is generated by the power of the winds gathering in and dissolving into the wisdom channel. By meditating on the subtle point of the lower gate, the downward-moving winds of the 'single taste' are reversed and enter the wisdom channel, thereby transforming into life-sustaining winds. The source of believing how this becomes life-sustaining winds, along with a detailed introduction to this instruction, has been established in the 'Clear Lamp of the Five Stages,' so it should be learned there. Therefore, if one does not use the subtle point to draw forth the coemergent wisdom from the beginning, but instead engages in meditating on solitary body isolation and so forth, it means that one has not well understood the key points of the instruction. One should again meditate on the subtle point of the lower gate, generate the coemergent wisdom from the winds gathering in the wisdom channel, and then meditate on the actual solitary body isolation. How to become accustomed to that very way of entering: There are four aspects: how to meditate on the subtle point of the lower gate; how experiences arise from meditating in this way; how to dispel obstacles if they arise; and the reason for continuously meditating on the subtle point without meditating on emptiness for a while. How to meditate on the subtle point of the lower gate: First, in a place that is conducive to the arising of samadhi, visualize oneself instantaneously as Vajradhara (meaning 'the diamond holder'), with three faces and six arms, in union with his consort. Meditating on the subtle point requires fulfilling four key points. The key point of time is that it is generally continuous, but especially meditate in solitary and clear-minded times such as dawn, and in the afternoon during the fire time. The key point of the body is to sit in the vajra posture or the bodhisattva posture, keep the spine straight, slightly bend the neck, look at the tip of the nose with the eyes neither fully open nor closed, keep the teeth and lips natural, touch the palate with the tip of the tongue, and keep the head neither too high nor too low. The key points of the body explained in the context of wind meditation in the Vajra Garland are also similar for other meditations. The key point of the wind is not to make the winds moving in and out noisy or forceful, but to make them slow, peaceful, and gentle. The key point of the object of focus is as previously explained, there are many, but in this case, the area from the throat of the vajra upwards is called the jewel, and in its exact center is the center of the chakra—the wisdom channel.

---

་ཡང་ན་ནོར་བུའི་བུག་པའི་རྩེ་མོ་རང་ན་དྷཱ་ཏཱིའི་མར་སྣ་ཡོད་པས་དེར་བསྒོམ་པར་བྱའོ། དེ་ལ་རྩའི་རྣམ་པ་གསལ་སྣང་ཐོན་ཐོན་དུ་སྒོམ་མི་དགོས་ཀྱང་། རྩའི་གནད་གཉིས་ལེགས་པར་ཤེས་ནས་དེར་དམིགས་པ་གཏོད་པ་ངེས་པར་དགོས་སོ། །འདི་འདྲ་བའི་རིགས་རྣམས་ལ་དམིགས་པ་གཏོད་པའི་གནད་ལེགས་པར་ཤེས་མི་ཤེས་ལ་ཁྱད་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བས་བླ་མས་ལེགས་པར་བསྟན་དགོས་སོ། །དེར་སྒོམ་པ་ན་གང་ལ་སེམས་འཇོག་པའི་གཞི་དམིགས་པ་ལ། གདན་ནི་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་སྲན་མ་ཕྱེད་གཤགས་ཙམ་ཞིག་བྱ། དེའི་སྟེང་དུ་ཐིག་ལེ་ཕྲ་མོ་ཁྱད་པར་གསུམ་དང་ལྡན་པ་ཞིག་བསྒོམས་ཏེ། ཁ་དོག་ནི་སྔོན་པོའོ། །དབྱིབས་ནི་ཟླུམ་པའོ། །ཚད་ནི་ནས་འབྲུ་དང་ཡུངས་ཀར་གང་རུང་གི་ཚད་ཙམ་ཞིག་རང་གི་ལྷའི་ངོ་བོར་བལྟ་ཞིང་། ཤིན་ཏུ་འཚེར་ལ་འོད་ཟེར་ལྔ་འབར་ 8-8-18a བ་གཅིག་བསྒོམ་མོ། །སེམས་ཟིན་པར་སྣང་ན་དམིགས་ཡུལ་ཅི་ཙམ་ཕྲ་བ་ཙམ་གྱིས་ཀུན་རྟོག་དང་དེའི་བཞོན་པའི་རླུང་ལྡོག་སླ་ལ། ཤིན་ཏུ་འཚེར་བ་བསྒོམས་ན་བྱིང་བ་གཅོད་སླ་ཞིང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གསལ་ཉམས་ཆེའོ། །དམིགས་པ་དེ་ལ་སེམས་འཛིན་ཚུལ་ནི། དམིགས་རྟེན་ཕྲ་མོའི་ནང་དུ་སེམས་ཞུགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཛིན་པར་གསུངས་པས། །ཚུར་ངོས་ནས་ཕར་ལ་བལྟ་བ་འདྲ་བའི་རྣམ་པར་མི་བྱའི། །ཡུལ་ཅན་གྱི་སེམས་ཡུལ་དེའི་ནང་དུ་སིམ་པ་བཞིན་དུ་བྱ་སྟེ། སྐྱོང་ཚུལ་འདི་ལྟར་བྱས་ན་ད་གཟོད་སེམས་ཐིག་ལེ་དང་འདྲེས་པར་འགྱུར་པའི་ཉམས་སྐྱེས་ནས་རླུང་འདུ་བར་ཤིན་ཏུ་སླའོ། །དེ་ལྟར་སེམས་འཛིན་པ་ན་ཧ་ཅང་སྒྲིམས་དྲགས་པ་དང་ཧ་ཅང་ལྷོད་དྲགས་པས་བྱིང་རྒོད་སྐྱེད་པས་དེ་གཉིས་སྤངས་ནས་སེམས་གཟུང་བར་བྱའོ། །འདི་ཡང་གཞུང་ནས་བཤད་པ་ལྟར་གྱི་བསྐྱེད་རིམ་ཕྲ་རགས་ལ་བརྟན་པ་རྙེད་པ་ཡིན་ན། །རྩའི་གནད་ཆེ་སར་གནད་དུ་བསྣུན་ལུགས་དང་། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་རླུང་འདུ་རིམ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་གྱི། །དམིགས་པ་གསལ་མི་གསལ་དང་དེ་ལ་སེམས་ཟིན་མི་ཟིན་གྱི་གཏམ་བྱེད་དོན་མེད་མོད་ཀྱང་། དེ་ལྟ་རང་ཅག་རྣམས་འོག་མ་ལ་བཤད་པ་ལྟར་གྱི་མྱོང་བ་སྐྱེས་པའི་བར་དུ་འཁྲིད་ལོང་མེད་པར་གོང་མ་ལ་རྒྱུག་པ་རྣམས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཡིན་ཏེ། ཚུལ་དེ་གཉིས་ནི་རིམ་པ་གཞན་ཀུན་ལའང་ཤེས་དགོས་སོ། །ལུགས་འདི་ལ་འོག་སྒོའི་ཕྲ་མོ་སྒོམ་པ་ལ་རྫོགས་རིམ་དུ་འགྲོ་ལུགས་ཤིག་ཡོད་པ་དེ་མ་བསྒོམ་པར་བཞག་ན། ཕྲ་མོའི་ནུས་པ་མི་རྫོགས་ཤིང་ལུས་དབེན་སྒོམ་པའི་གནད་སྟོར་ནས་འགྲོ་བ། དེའི་གོ་བ་བསྐྱེད་ལུགས་བྱས་པ་ཙམ་མ་གཏོགས་པ། 8-8-18b གང་ལ་དམིགས་པའི་ཕྲ་མོ་གདན་བཅས་དང་། དེ་ལ་སེམས་འཛིན་པ་རྣམས་ནི་སྔར་བསྐྱེད་རིམ་གྱི་སྐབས་ཉིད་དུ་བཤད་པ་དེའི་སྟེང་ནས་བྱེད་པས་འཕགས་ལུགས་ལ་དམིགས་པ་དེ་སྟོན་པའི་གདམས་པ་ཆད་པ་ནི་མིན་ནོ། །

【現代漢語翻譯】 或者，在諾布（Norbu，意為珍寶）脈的頂端，因為有達提（Dhati）的酥油，所以在那裡禪修。對於此，不必修習脈的顯現，但必須清楚瞭解脈的兩個要點，並將注意力集中在那裡。對於這類情況，是否清楚瞭解集中注意力的要點至關重要，因此上師必須好好教導。 在那裡禪修時，作為安放心的基礎，觀想一個像半顆豌豆大小的太陽壇城。在其上，觀想一個具有三種特性的微細明點：顏色是藍色，形狀是圓形，大小如芥子或油菜籽，視其為本尊的自性，並且觀想它非常明亮，閃耀著五種光芒。 如果心能夠抓住它，那麼目標越小，就越容易阻止妄念和驅動它的風。如果觀想它非常明亮，就越容易阻止昏沉，並且禪定會更加清晰。關於如何將心專注于目標，據說要以心進入微細目標的方式來保持。不要以從這邊看向那邊的方式，而是要讓有境的心融入到目標之中。如果以這種方式修習，就會產生心與明點融合的體驗，並且非常容易聚集風。在專注於心時，不要過於用力或過於放鬆，因為這會產生掉舉和昏沉，所以要避免這兩種情況，並抓住心。 如果已經獲得瞭如經文所說的粗細生起次第的穩固性，那麼這就是在脈的關鍵處進行按壓的方法，並以此為基礎逐步實現風的聚集。雖然談論目標是否清晰以及心是否能抓住它沒有意義，但這是爲了那些像我們一樣，在沒有獲得如前所述的體驗之前，就盲目追求更高層次的人。這兩種方法對於所有其他次第也必須瞭解。這種方法中，如果將修習下門的微細明點作為圓滿次第的方法而沒有修習，那麼微細明點的力量就不會圓滿，並且會失去修習身體空性的要點。除了理解其含義之外， 對於觀想的目標微細明點及其座墊，以及將心專注於它，都是在之前生起次第的階段已經講述過的基礎上進行的，因此，這並不是說殊勝道的觀想傳承已經中斷。

【English Translation】 Alternatively, at the tip of the Norbu (Jewel) channel, since there is Dhati ghee, meditate there. For this, it is not necessary to meditate on the appearance of the channel, but it is essential to know the two key points of the channel well and focus attention there. For such cases, whether or not one clearly understands the key points of focusing attention is extremely important, so the lama must teach it well. When meditating there, as a basis for placing the mind, visualize a sun mandala the size of half a pea. On top of that, visualize a tiny bindu (drop) with three special characteristics: its color is blue, its shape is round, and its size is about the size of a barley grain or a mustard seed, viewing it as the essence of your deity, and visualize it as being very bright and blazing with five rays of light. If the mind can grasp it, the smaller the object, the easier it is to reverse thoughts and the wind that rides on them. If you meditate on it being very bright, it is easier to cut off sinking, and the samadhi will be more clear. The way to hold the mind on that object is said to be to hold it in such a way that the mind enters into the tiny object. Do not do it in a way that looks from this side to that side, but let the mind of the subject sink into that object, and if you cultivate it in this way, you will have the experience of the mind mixing with the bindu, and it will be very easy to gather the winds. When holding the mind in this way, do not be too tight or too loose, as this will cause agitation and sinking, so avoid these two and hold the mind. If one has gained stability in the coarse and subtle generation stages as described in the texts, then this is the way to press the key points of the channels and, based on that, to accomplish the gradual gathering of the winds. Although it is meaningless to talk about whether the object is clear or not and whether the mind is grasping it or not, it is for the sake of those who, like us, run to the higher stages without being guided until the experience described in the lower stages is born. These two methods must be understood for all other stages as well. In this system, if one leaves the practice of the subtle lower gate without meditating on it as a completion stage, the power of the subtle will not be complete, and one will lose the key point of meditating on the emptiness of the body. Apart from just creating an understanding of its meaning, the subtle object of focus with its seat, and the holding of the mind on it, are done on top of what was previously explained during the generation stage, so it is not that the instructions for showing the object of focus in the noble tradition have been cut off.

---

ཕྲ་མོའི་དམིགས་པ་གསལ་དཀའ་ན། དམིགས་པ་གཏོད་པའི་གནས་མ་འཕྱུགས་པར་བྱས་ལ་སེམས་བཟུང་བ་ཉིད་ལ་འབད་ཅིང་། བར་བར་དུ་གསལ་གདབ། དམིགས་པ་གསལ་ཡང་གནས་གཞན་དུ་སྣང་བའམ། ཡལ་ནས་འགྲོ་ནའང་སྔ་མ་བཞིན་དུ་བསྐྱང་། རང་ཤུགས་ཀྱིས་གནས་པ་རྙེད་པའི་མཚམས་ནས་སེམས་ཀྱི་ངར་བསྐྱེད་ནས་བཟུང་། དེ་ལྟར་མ་བྱས་ན་སེམས་དྭངས་པོ་བྱུང་ཡང་བྱིང་བ་ཕྲ་མོ་མི་ཆོད་ལ་དེ་མ་ཆོད་ན་སེམས་བརྟན་པོ་རྙེད་ཀྱང་རླུང་འདུ་དཀའ་བས་དམིགས་པ་འཚེར་ལ་འོད་ཟེར་ཆེན་པོ་ཅན་དང་། སེམས་ཀྱི་ངར་སྐྱེད་པ་གཉིས་ཀ་བྱའོ། །རྒོད་པ་བཅད་དཀའ་ནི་ཅུང་ཟད་གློད། བྱིང་བ་བཅད་དཀའ་ན་སྟེང་གི་སྣ་རྩེའི་ཕྱག་མཚན་ཕྲ་མོ་ལ་སེམས་སྒྲིམས་པར་བཟུང་ལ་བྱིང་བ་སངས་པ་དང་འོག་སྒོར་བསྒོམ་མོ། ། ༈ དེ་ལྟར་བསྒོམས་པས་མྱོང་བ་སྐྱེས་ཚུལ། གཉིས་པ་ནི། དེ་ལྟར་སྒོམ་པ་དེ་ལ་མྱོང་བ་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་ནི།སེམས་བྱིང་རྒོད་དང་བྲལ་བར་བསྐྱངས་པས་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྒྱུན་རེས་ཐུན་རེའི་བར་དུ་འཁྱོངས་པ་བརྟན་པར་སོང་སོང་གི་བར་དུ་བསྐྱང་ངོ་། །དེའི་ཚེ་རླུང་གི་ལྟ་ས་ཇི་ལྟར་འོང་ཚུལ་ནི། དང་པོར་དྷཱུ་ཏཱིར་ཚུད་པའི་རྟགས་དང་དེ་ནས་དྷཱ་ཏཱིར་ཐིམ་པའི་རྟགས་འབྱུང་བའི་དང་པོ་ནི་མ་བསྒོམས་པའི་སྔོན་དུ་གཡས་གཡོན་རེ་རེ་བར་རྒྱུ་བ་ན། ཕྲ་མོ་བསྒོམ་སྟོབས་ཀྱི་མྱུར་པོར་མཉམ་རྒྱུར་ངེས་ཅན་དུ་ཐེངས་ཀྱིན་འདུག་ན། ཕྲ་མོའི་རྣལ་འབྱོར་གྱིས་དྷཱུ་ཏཱིར་འཛུད་ནུས་པ་ཙམ་དུ་འཇོག་མོད་ཀྱང་། ལན་ཅིག་ 8-8-19a ཚུད་ཕྱིན་ཆད་ནས་གཡས་གཡོན་རེ་རེ་བར་མི་འཕོ་བ་མིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི་མཚམས་འདི་ནས་དྲིལ་ཏེ་བསྒོམས་པས་སྣ་བུག་གི་རྒྱུ་བ་ཞན་དུ་སོང་བི་མཐར་ཞིབ་ཏུ་བརྟགས་པ་ནི། རྒྱུ་བ་ཕྲ་མོ་ཡང་ལྡོག་པ་ཅིག་འོང་། རྟོག་ཚུལ་དེ་ངེས་དཀའ་བར་བྱུང་ན་ལུས་དྲང་པོར་གཡོ་འགུལ་མེད་པར་བདེ་མོར་གནས་པའི་དུས་སུ། ལྟོ་བ་འགུལ་མི་འགུལ་བརྟག ཅུང་ཟད་འགུལ་བར་སྣང་ན་མ་ལོག་པའི་རྟགས་ཡིན། བརྟག་པ་འདི་ཁྱད་པར་དུ་ལྟེ་བ་མན་ཆད་ཀྱི་ཐུར་སེལ་འོག་གི་སྣ་སྒོར་འབྱུང་འཇུག་བྱེད་མི་བྱེད་རྟོག་པ་ལ་གལ་ཆེ་བ་ཡིན། སྣ་བུག་གི་རྒྱུ་བ་ཕྲ་མོ་ཡང་ལོག་པ་ལ་ཐིམ་དཀའ་སླ་གཉིས་ལས། ཐིམ་དཀའ་ན་ཡུད་ཅིག་ལ་ལྟོ་བ་རླུང་གིས་ཁེངས་པ་འདྲ་བ་ཅིག་འབྱུང་ཞིང་དེ་ནས་ཞི་བར་འགྱུར་ལ། ཞི་མ་ཐག་ལྟོ་བ་དང་གསང་གནས་ཀྱི་མེ་གནས་པའི་ཐད་ནས་དྲོད་ཁྱད་པར་ཅན་སྐྱེ། དེ་ནས་རིམ་གྱིས་ཞུ་བདེ་འདྲེན་ནོ། །སྣ་བུག་གི་རྒྱུ་བ་ཕྲ་མོ་ཡང་ལོག་པ་འདི་བྱིང་བ་ཕྲ་མོ་མཆོད་པར་བསགས་པས་བྱིང་ཤས་ཆེ་བ་ཅིག་ལ་ཡང་ཡང་འོང་སྟེ། དེ་ནི་དྷཱུ་ཏཱིར་ཚུད་པ་དང་དེར་ཐིམ་པ་གང་ཡང་མིན་པས་ཁྱད་པར་ཕྱེད་པར་བྱའོ། །དྷཱུ་ཏཱིར་ཐིམ་པ་བྱུང་ཡང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་གྱིས་ས་བོན་སྤངས་པ་

【現代漢語翻譯】 如果微細的專注難以清晰，那麼就要努力做到專注的處所不偏離，並保持心念，間或使其清晰。即使專注清晰，但顯現於其他處所，或者消失，也要像之前一樣繼續。從找到自然安住的狀態開始，就要提起心力來保持。如果不這樣做，即使心變得清明，也無法斷除微細的沉沒，如果不斷除，即使心變得穩定，也難以調伏風息，因此既要專注，又要提起具有大光明的心力。 如果難以斷除掉舉，就稍微放鬆。如果難以斷除沉沒，就要將心專注于上方鼻尖的微細標誌上，並觀修下門。通過這樣修習，就能生起體驗。 第二，關於通過這樣修習而生起體驗的次第：通過修習使心遠離沉掉，就能在每一座之間保持專注，並使其越來越穩固。這時，風息如何進入的狀態是：首先出現進入中脈（dhu ti，梵文dhūtī）的徵象，然後出現融入中脈的徵象。第一個徵象是，在未修習之前，風息在左右脈中交替執行，通過微細修習的力量，風息會迅速地、確定地同時在左右脈中執行。微細瑜伽只能使風息進入中脈，但一旦進入，就不會再交替於左右脈。 第二個徵象是，從這個階段開始，通過精進修習，鼻孔的氣息會變得微弱，最終仔細觀察時，會發現微細的氣息也會停止。如果難以確定這種情況，就在身體正直、沒有搖動、舒適安住的時候，觀察腹部是否在動。如果稍微有些動，就說明還沒有停止。這個觀察對於臍下方的下行氣在下方的鼻孔中出入的情況尤為重要。鼻孔的微細氣息停止也有難易之分。如果難以停止，就會出現腹部充滿氣息的感覺，然後平靜下來。平靜之後，腹部和生殖器之間的火位會產生一種特殊的暖意，然後逐漸融化樂觸。鼻孔的微細氣息停止，也經常發生在沉沒較重的人身上，這是因為積累了沉沒的力量，但這既不是進入中脈，也不是融入中脈，所以要區分清楚。即使出現融入中脈的情況，也要通過超越世間的道來捨棄種子。

【English Translation】 If subtle focus is difficult to clarify, then strive to keep the place of focus from straying and maintain mindfulness, clarifying it intermittently. Even if the focus is clear, but appears elsewhere, or disappears, continue as before. From the point of finding a state of natural abiding, generate mental strength to hold it. If you do not do this, even if the mind becomes clear, you will not be able to cut off subtle dullness, and if you do not cut it off, even if the mind becomes stable, it will be difficult to gather the winds, so you must both focus and generate the mental strength of great luminosity. If it is difficult to cut off excitement, relax a little. If it is difficult to cut off dullness, focus your mind intently on the subtle mark of the tip of the nose above and meditate on the lower gate. By practicing in this way, experiences will arise. Secondly, regarding the order in which experiences arise through such meditation: By cultivating the mind to be free from dullness and excitement, you can maintain concentration between each session, and cultivate it to become more and more stable. At this time, the way the winds come to rest is: first, the signs of entering the central channel (dhu ti, Devanagari: धūtī, Roman: dhūtī, meaning 'central channel'), and then the signs of dissolving into the central channel. The first sign is that before meditation, the winds flow alternately in the right and left channels, but through the power of subtle meditation, the winds will quickly and definitely flow simultaneously in the right and left channels. Subtle yoga can only allow the winds to enter the central channel, but once they enter, they will no longer alternate between the right and left channels. The second sign is that from this stage onwards, through diligent meditation, the breath in the nostrils will become weak, and eventually, upon careful observation, the subtle breath will also stop. If it is difficult to determine this, observe whether the abdomen is moving when the body is upright, motionless, and comfortably abiding. If there is a slight movement, it means that it has not stopped. This observation is especially important for the downward-moving wind below the navel entering and exiting the lower nostrils. The cessation of subtle breath in the nostrils also has varying degrees of difficulty. If it is difficult to stop, there will be a feeling of the abdomen being filled with breath, and then it will calm down. Immediately after calming down, a special warmth will arise in the fire element between the abdomen and the genitals, and then gradually melt into bliss. The cessation of subtle breath in the nostrils also often occurs in those with heavier dullness, because they have accumulated the power of dullness, but this is neither entering the central channel nor dissolving into the central channel, so it must be clearly distinguished. Even if the dissolution into the central channel occurs, the seeds must be abandoned through the path that transcends the world.

---

བཞིན་དུ་མི་འགྲོ་བས། སླར་ཡང་རླུང་ལངས་ནས་རྩ་གཉིས་ལ་རྒྱུ་བ་ནི་དུ་མ་ཞིག་འོང་ངོ་། །ཕྲ་མོ་བསྒོམ་པ་གནད་དུ་འགྲོ་བའི་མཐོང་ཉམས་ཀྱི་རྟགས་ལ། དང་པོར་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ་དང་། དེ་ནས་དུ་བ་ལྟ་བུ་དང་། དེ་ནས་མེ་ཁྱེར་ལྟ་བུ་དང་། དེ་ནས་མར་མེ་རླུང་གིས་མ་བསྐྱོད་པ་ལྟ་བུའི་ཉམས་འཆར་ཏེ། གྲངས་མང་ཉུང་དང་རྒྱ་ཆེ་ཆུང་ནི་ཅི་རིགས་སུ་ 8-8-19b འཆར་རོ། །རྟགས་འདི་རྣམས་དབང་པོ་ལྔའི་རླུང་ནང་དུ་ལྡོག་པར་རྩོམ་པ་དང་། ཅུང་ཟད་ལོག་པ་དང་། རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་ཚུད་པ་དང་། ཐིམ་པར་རྩོམ་པའི་སྐབས་སུ་འབྱུང་བ་མང་དུ་ཡོད་པ་ལས། སྐབས་འདིར་འབྱུང་བའི་གཙོ་བོ་ནི་དྷཱུ་ཏཱིར་ཚུད་ནས་ཐིམ་པར་རྩོམ་པའི་སྐབས་སུ་འབྱུང་སྟེ། རྟགས་བཞི་པའི་སྐབས་སུ་ནམ་མཁའ་སྤྲིན་མེད་དང་འདྲ་བའི་སྟོང་པ་བཞི་འཆར་བར་བཤད་པའི་གནད་ཀྱིས་ཤེས་སོ། །རྟགས་འདི་རྣམས་སྐབས་འདིར་འཆར་བ་ནི་འཇམ་དཔལ་གྱི་ཞལ་གྱི་ལུང་ལས་གསུངས་སོ། །སྔར་བཤད་པའི་ཚུལ་དེས་རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་ཐིམ་པ་དང་གཏུམ་མོ་འབར་བའི་མཐུས་བྱང་སེམས་ཞུ་ནས་གསང་གནས་ཀྱི་སྣ་རྩེར་སླེབ་པ་ན་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་དགའ་བ་མཚན་ཉིད་ཚང་བ་འཆར་རོ། །བྱང་སེམས་ཞུ་བ་སྤྱི་བོ་ནས་མགྲིན་པར་སླེབ་པའི་བར་ལ་དགའ་བ་དང་། མགྲིན་པ་ནས་སྙིང་ཁའི་བར་ལ་མཆོག་དགའ་དང་། དེ་ནས་ལྟེ་བའི་བར་ལ་ཁྱད་དགའ་དང་། དེ་ནས་ལྷན་སྐྱེས་རྩོམ་པར་བཤད་རྒྱུད་རྡོ་རྗེ་ཕྲེང་བ་ལས་བཤད་ལ། རྡོ་རྗེའི་རྩ་བར་དགའ་བ་དང་། དེ་ནས་རྡོ་རྗེའི་མགྲིན་པའི་བར་ལ་མཆོག་དགའ་དང་།ནོར་བུར་སླེབ་པ་ན་ཁྱད་དགའ་དང་། རྩེ་མོར་ལྷན་སྐྱེས་སྐྱེ་བར་ཡང་བཤད་དོ། །རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་ཚུད་ནས་ཐིམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་དགའ་བཞི་ལ་ནི། དེའི་རྟེན་བྱང་སེམས་ཞུ་བ་ནོར་བུའི་རྩེར་ཡིན་ཀྱང་འཛིན་པར་ཤིན་ཏུ་སླ་ལ། ཁྱད་པར་དུ་ནོར་བུའི་དབུས་སམ་རྩེར་ཕྲ་མོ་བསྒོམ་པ་ལ་ནི། དེར་བྱང་སེམས་ཞུ་བས་སླེབ་པ་རིང་དུ་གནས་པའི་གནད་ཡོད་པས། འཛིན་པར་སླ་ཞིང་གནས་ཡུན་རིང་བས་ལྷན་སྐྱེས་ལེགས་པར་མཚོན་ནུས་སོ། །རླུང་འདུ་སླ་བ་མིན་པར་ཞུ་བ་དེའི་ཉམས་སྐྱེ་སླ་བ་འགའ་ 8-8-20a ཞིག་ལ་འབར་འཛག་བསྒོམས་ན་ཁྱད་པར་དུ་དང་། དེ་མིན་ཡང་འོག་སྒོའི་ཕྲ་མོ་ལ་སོགས་པ་བསྒོམས་པ་ལ་ཡང་བྱང་སེམས་ཞུ་བ་འབབ་པ་འོང་བས། དེ་ལ་ནི་ཞུ་བ་ཤས་ཆུང་ན་མ་གཏོགས་པ་གནས་མཐོན་པོ་ནས་མ་བཟློག་ན། དམའ་མོ་ནས་བཟློག་ཤིན་ཏུ་དཀའ་བ་དང་བཟློགས་ཡང་མཐོ་དགོས་ལ་བཟློག་ནས་ཀྱང་མ་བཀྲམ་ན་ནད་དུ་འགྱུར་བས་འགྲེམས་དགོས་མོད་ཀྱང་། སྔར་བཤད་པ་ལྟར་གྱི་རླུང་ཐིམ་པ་ལ་ནི་དེ་རྣམས་ཡེ་མི་དགོས་སོ། །འོན་ཀྱང་ནོར་བུའི་རྩེར་ལྷན་སྐྱེས་མཚོན་ཟིན་ནས། མས་བརྟན་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་ཟློག་ན་ནི་བཟློག་ཐབས་བྱ་སྟེ། འདི་ལ་ནི་ཐབས་དེ་ཡུན་རི

【現代漢語翻譯】 如果不能這樣執行，就會再次生起風，在兩條脈中執行的情況會很多。修習微細瑜伽，成為關鍵的見修行驗之相是：首先出現如陽焰般的景象，然後是如煙般的景象，然後是如螢火蟲般的景象，然後是如無風搖曳的燈火般的體驗。景象出現的數量多少和範圍大小各不相同。 這些徵象大多出現在五根之風開始迴轉，稍微迴轉，風進入中脈，以及開始融入中脈的時候。其中，主要出現在風進入中脈並開始融入的時候。正如第四個徵象出現時，會顯現出如同無雲晴空般的四種空性。這些徵象出現在此時，是文殊菩薩親口所說的。 按照前面所說的，風融入中脈，以及拙火燃燒的力量，菩提心融化併到達密處的頂端時，就會生起俱生喜。菩提心從梵穴輪融化到喉輪之間會產生喜，從喉輪到心輪之間會產生勝喜，從心輪到臍輪之間會產生離喜，從臍輪開始產生俱生喜。《續部金剛鬘》中說，在金剛杵的根部會產生喜，從金剛杵的根部到金剛杵的喉部之間會產生勝喜，到達寶珠時會產生離喜，到達頂端時會產生俱生喜。 由風進入中脈並融入而產生的四喜，雖然其所依賴的菩提心融化是在寶珠的頂端，但卻很容易把握。特別是在寶珠的中央或頂端修習微細瑜伽，菩提心融化並長久停留在此處，因此容易把握且持續時間長，所以能夠很好地體驗俱生喜。對於那些不容易入風而容易生起融化體驗的人，如果修習明點降提法，效果會特別好。即使不這樣，修習下門的微細瑜伽等，也會有菩提心融化下降的情況。對於這種情況，如果融化的程度不大，如果不從高處逆轉，就很難從低處逆轉，即使逆轉也需要到高處才能逆轉，而且逆轉后如果不散佈，就會變成疾病，所以需要散佈。但是，對於像前面所說的風融入的情況，則完全不需要這些。 然而，如果在寶珠的頂端已經體驗到俱生喜，爲了體驗穩固的下部，如果需要逆轉，則需要採取逆轉的方法。對於這種情況，這種方法持續時間要長。

【English Translation】 If it doesn't go that way, there will be many instances of wind rising again and running in the two channels. The signs of the vision experience that makes the subtle yoga essential are: first, a mirage-like appearance; then a smoke-like appearance; then a firefly-like appearance; and then an experience like a candle flame not moved by the wind. The number and size of these appearances vary. These signs often occur when the winds of the five senses begin to reverse, slightly reverse, the wind enters the central channel, and begins to dissolve. Among these, the main occurrence is when the wind enters the central channel and begins to dissolve. As the fourth sign appears, it is said that four emptinesses like a cloudless sky appear. The key to understanding this is that these signs appear at this time, as stated in the oral instructions of Manjushri. According to what was said earlier, when the wind dissolves into the central channel and the power of tummo blazing causes the bodhicitta to melt and reach the tip of the secret place, the co-emergent bliss arises. It is said in the Tantra Vajra Garland that bliss arises as the bodhicitta melts from the crown to the throat, supreme bliss from the throat to the heart, special bliss from the heart to the navel, and co-emergent bliss from the navel. It is also said that bliss arises at the root of the vajra, supreme bliss from the root of the vajra to the throat of the vajra, special bliss when reaching the jewel, and co-emergent bliss at the tip. The four blisses arising from the wind entering and dissolving into the central channel, although the bodhicitta on which they depend melts at the tip of the jewel, are very easy to grasp. Especially when practicing subtle yoga in the center or at the tip of the jewel, there is a key to the bodhicitta melting and staying there for a long time, so it is easy to grasp and lasts a long time, so the co-emergent can be well represented. For some who do not easily gather wind but easily generate the experience of melting, it is especially good to practice the melting and dripping. Even if not, practicing the subtle yoga of the lower gate, etc., will also cause the bodhicitta to melt and descend. In this case, unless the melting is small, if it is not reversed from a high place, it is very difficult to reverse from a low place, and even if it is reversed, it must be reversed to a high place, and even after reversing, if it is not distributed, it will become a disease, so it must be distributed. However, for the wind dissolving as described earlier, none of these are necessary. However, once the co-emergent has been represented at the tip of the jewel, if it is reversed in order to experience the stable lower part, then a method of reversal should be used. In this case, the method should last a long time.

---

ང་དུ་མི་དགོས་ཀྱི་ལན་ཁ་ཡར་སྦྱངས་པའི་མཚམས་ནས། རང་ཤུགས་ཀྱིས་ལྡོག་པར་འགྱུར་ཏེ། ལུས་ལ་གནད་དུ་བསྣུན་ཐབས་ཨ་ན་ཚུགས་སུ་མ་བྱས་པར། མན་ངག་གི་གནད་ལ་མཁས་པའི་འཇམ་སྦྱོར་གྱིས་ཕྲ་མོ་སོགས་བསྒོམས་པའི་ཁྱད་ཆོས་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཕྲ་མོ་བསྒོམས་པ་འགའ་ཞིག་ལ་རླུང་ཐིམ་རིམ་མ་བྱུང་བར་ཞུ་བདེ་ཆེ་བར་བྱུང་ན་བཟློག་པ་དང་འགྲེམས་པའི་མཐར་བྱ་སྙམ་ན། འདི་ལ་ཞུ་བ་རིམ་ཅན་དུ་དལ་བུས་འོང་བ་ལ་ནི་རྩོལ་བ་ཤུགས་དྲག་པོ་མིན་པར་དམིགས་པས་སྤྱི་གཙུག་ཏུ་བཟློག་ཅིང་། དེ་ནས་རྩ་གནས་ཀུན་ཏུ་བཀྲམ་པ་བྱས་ན་དེ་གོམས་པའི་མཐར། ཞུ་བ་ཆེན་པོ་ཡང་བཟློག་པ་དང་བཀྲམ་པར་ནུས་སོ། །དེ་ལྟ་མིན་པའི་ཞུ་བ་ཆེས་མྱུར་བར་འབབ་པ་ལ་ནི། རང་ལྷར་གསལ་བའི་ངང་ནས་རྐང་པ་སྐྱིལ་ཀྲུང་དང་། ལག་པ་གཉིས་བྲང་གི་ཐད་དུ་བསྣོལ། མིག་གཉིས་དྲག་ཏུ་གྱེན་ལ་བཟློག། །རྐང་ལག་གི་སོར་མོ་རྣམས་ལེགས་པར་བསྐུམ། སེམས་སྤྱི་གཙུག་གི་ཧཾ་ཡིག་མགོ་གྱེན་དུ་བསྟན་ 8-8-20b པ་ལ་དམིགས། ངག་ཏུ་ཧཱུཾ་རིང་པོ་དྲག་ཏུ་བརྗོད་པ་ཉེར་གཅིག་ཙམ་གྱི་བར་དུ་བརྗོད་ནས། གང་ནས་བཟློག་པའི་གནས་དེ་ནས་རྒྱབ་གཞུང་ལ་ཉེ་བའི་ངོས་སུ་དྷཱུ་ཏཱིའི་ནང་ནས་སྤྱི་གཙུག་ཏུ་སོང་བར་བསམ། མཐར་འཇམ་རླུང་བུམ་པ་ཅན་བཟུང་ལ་ལུས་མི་དྲག་པར་སྤྲུག་ཅིང་། སེམས་ཀྱིས་བྱང་སེམས་རྣམས་རྩ་གནས་ཀུན་ཏུ་དགྲམ་པར་བསམ་པ་ལན་མང་དུ་བྱའོ། ། ༈ དེ་ལ་གེགས་བྱུང་ན་སེལ་ཚུལ། གསུམ་པ་ནི། དེ་ལྟར་བསྒོམ་པའི་དུས་སུ་འོག་སྒོ་གཉིས་ཀའམ་གང་རུང་སྐྲངས་པ་དང་། ཟུག་གཟེར་བསྐྱེད་པ་དང་། དྲི་ཆུ་འདོར་དཀའ་རུ་སོང་བ་དང་།ཧ་ཅང་སླ་རུ་སོང་ན་གནས་དེར་རླུང་ཅུང་ཟད་འདུས་པ་ཡིན་ཀྱང་། འདུ་ལུགས་ལེགས་པོ་མིན་པས་དེའི་སེལ་ཐབས་ནི། གེགས་དེ་ཞི་བ་རྐྱང་པས་མི་མཆོག་གི་སྔ་རེས་རླུང་ཅུང་ཟད་འདུས་པ་དེས་རླུང་དྷཱ་ཏཱིར་འདུ་བ་ལ་ཕན་པ་དང་། ཕྱི་རེས་ནས་ཀྱང་རླུང་དྷཱ་ཏཱིར་བསྡུ་དཀར་མ་སོང་བ་ཞིག་གལ་ཆེའོ། །དེ་རྣམས་ལ་དང་པོ་དགེ་སྦྱོར་སྐྱོང་བ་ན་དལ་བུས་སེམས་བཟུང་བར་གསུངས་པ་ལྟར་མ་བྱས་པར་སྦྱོར་བ་དམ་དྲགས་པ་སོགས་སྐྱོང་ཚུལ་མ་ཤེས་པ་ལས་འབྱུང་བ་ཡང་ཡོད་པས། དེའི་སྐྱོན་དུ་སྣང་ན་འཇམ་པོའི་སྐྱོང་ཐབས་མཁས་པར་བྱ། དེ་ལྟ་མིན་ན་དེ་ཀ་བསྐྱངས་པས་དགེ་སྦྱོར་ལ་དེ་ཙམ་མི་གནོད་པར་ཞི་འགྲོ་བར་སྣང་ན་དེ་ཀ་ལ་བཞག །དེས་ཀྱང་ཞི་མཉན་པར་དགེ་སྦྱོར་གྱི་གེགས་བྱེད་ན། རོ་སྨད་ཀྱི་རླུང་ཀུན་དམིགས་པས་བསྡུས་ལ་ཕྲ་མོ་གང་དུ་སྒོམ་པའི་ཐད་ཀ་དེར་ཐིམ་པར་བསམ་པ་མང་དུ་བྱ། ཁྱད་པར་དུ་དྲི་ཆུ་འདོར་དཀའ་བ་ལ་ནི་འཆད་པར་འགྱུར་བ་ལྟར་གྱི་འོག་ཕྱོགས་ཀྱི་རྡོར་བཟླས་མང་དུ་བྱས་པས་ཀྱང་ཕན་ནོ། །འོག་སྒོར་དམིགས་པ་གཏད་པ་ན་རླུང་གྱེན་དུ་འཕྱུགས་པ་ 8-8-21a

【現代漢語翻譯】 如果不需要任何努力就能自然而然地逆轉，並且沒有強行按壓身體的要害部位，這就是精通口訣要點，通過柔和的練習來冥想微細明點的特點。如果一些人冥想微細明點時，沒有經歷融化的過程，反而感到非常舒適，並認為最終會逆轉和擴散，那麼對於這種緩慢而有條不紊的融化，不要用力過猛，而是專注于將它逆轉到頭頂。然後，將它擴散到全身的脈輪，習慣之後，即使是大量的融化也能逆轉和擴散。如果融化非常迅速地發生，那麼在觀想自己為本尊的狀態下，雙腿跏趺坐，雙手在胸前交叉，雙眼用力向上翻。手指和腳趾都要彎曲。將意念集中在頭頂朝上的「ཧཾ」（藏文：ཧཾ，梵文天城體：हं，梵文羅馬擬音：haṃ，漢語字面意思：హం）字上。口中大聲唸誦長音「ཧཱུཾ」（藏文：ཧཱུཾ，梵文天城體：हूं，梵文羅馬擬音：hūṃ，漢語字面意思：吽）大約二十一次，觀想從逆轉的位置，沿著脊柱附近的通道，向上到達頭頂。最後，屏住柔和的寶瓶氣，輕輕搖動身體，並多次觀想菩提心甘露擴散到全身的脈輪。 如果出現障礙，消除的方法： 第三，如果在冥想時，兩個下門或者其中一個腫脹、疼痛、排尿困難或者變得非常容易，這意味著該部位聚集了一些氣，但聚集的方式不好，所以消除的方法是：僅僅消除障礙是不夠的，最好在之前聚集一些氣，這樣有助於氣進入中脈，之後也要注意不要讓氣過早地進入中脈。對於這些情況，正如之前所說，在開始修行時，要緩慢地控制意念，如果因為過於用力等不瞭解修行方法而出現問題，那麼如果認為是修行上的錯誤，就要巧妙地採用柔和的修行方法。如果不是這樣，繼續修行，如果認為不會對修行造成太大影響，可以繼續保持。如果這樣仍然無法平息，並且對修行造成障礙，那麼將下半身的氣全部集中起來，觀想融入到所冥想的微細明點的位置。特別是對於排尿困難的情況，多做下面將要講到的下方的金剛誦也有幫助。如果將意念集中在下門，氣會向上逆行

【English Translation】 If it reverses spontaneously without needing any effort, and without forcefully pressing the vital points of the body, this is the characteristic of meditating on subtle points through gentle practice, being skilled in the essential points of the oral instructions. If some people, when meditating on subtle points, do not experience the melting process but instead feel very comfortable and think that it will eventually reverse and spread, then for this slow and gradual melting, do not use excessive force, but focus on reversing it to the crown of the head. Then, spread it to all the chakras of the body, and after getting used to it, even a large amount of melting can be reversed and spread. If the melting happens very quickly, then in the state of visualizing oneself as the deity, sit in the vajra posture with legs crossed, hands crossed in front of the chest, and eyes forcefully rolled upwards. Bend the fingers and toes well. Focus the mind on the syllable 'ཧཾ' (Tibetan: ཧཾ, Devanagari: हं, Romanized Sanskrit: haṃ, Literal meaning: Haṃ) at the crown of the head, pointing upwards. Vigorously pronounce the long syllable 'ཧཱུཾ' (Tibetan: ཧཱུཾ, Devanagari: हूं, Romanized Sanskrit: hūṃ, Literal meaning: Hūṃ) about twenty-one times, visualizing that from the point of reversal, it goes up to the crown of the head through the channel near the spine. Finally, hold the gentle vase breathing, shake the body gently, and repeatedly visualize the bodhicitta nectar spreading to all the chakras of the body. If obstacles arise, the method of removing them: Third, if during meditation, both or either of the lower gates swell, ache, cause difficulty in urination, or become too easy, it means that some air has gathered in that area, but the way it has gathered is not good, so the method of removing it is: it is not enough to just remove the obstacle, it is best to gather some air beforehand, which will help the air enter the central channel, and afterwards, it is also important not to let the air enter the central channel too early. For these situations, as mentioned earlier, when starting the practice, one should slowly control the mind, and if problems arise due to not understanding the practice method, such as using too much force, then if it is considered a mistake in practice, one should skillfully adopt a gentle practice method. If not, continue the practice, and if it is considered that it will not cause too much harm to the practice, one can continue to maintain it. If this still cannot be calmed and causes obstacles to the practice, then gather all the air from the lower body and visualize it dissolving into the location of the subtle point being meditated upon. In particular, for difficulty in urination, doing the vajra recitation of the lower direction as will be explained below is also helpful. If the mind is focused on the lower gate, the air will flow upwards.

---

པ་དང་ལུས་འབར་བ་སོགས་ཀྱིས་གེགས་སུ་སོང་ན་ལྟེ་བ་ཡན་ཆད་རང་ལུགས་པར་བཞག་ལ། སྨད་ཀྱི་ཕྱེད་བཅིངས་དམ་པར་བྱ་བ་དང་། དམིགས་རྟེན་ལ་སེམས་ཟུག་པ་བཞིན་བྱས་ལ་སེམས་བཟུང་ངོ་། །ཕྲ་མོ་ལ་དམིགས་པ་ཐུན་འབྱོངས་པ་བརྟན་པོ་བྱུང་ཡང་རླུང་དེ་ཙམ་འདུ་མ་ཉན་པ་སོགས་བྱུང་ན། དམིགས་པ་གཏོད་སའི་རྩའི་གནད་ལེགས་པར་ཟིན་པར་བྱས་ལ་དམིགས་པ་དྲག་ཏུ་གཏད། སྟོད་སྨད་ཀུན་ནས་དམིགས་པས་རླུང་བསྡུས་ཏེ་དེར་བསྟིམ་ནས་བདེ་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་དམིགས་པ་མང་དུ་བྱ། ཕྱི་མ་འདི་སྤྱིར་ཡང་མང་དུ་བྱས་ན་གནད་ཆེའོ། ། ༈ རེ་ཞིག་སྟོང་ཉིད་མི་སྒོམ་པར་ཕྲ་མོ་སྒོམ་པའི་རྒྱུན་མཚན། བཞི་པ་ནི། སྤྱིར་རྫོགས་རིམ་གྱི་སྐབས་སུ་གཙོ་བོར་སྟོང་ཉིད་སྒོམ་རྒྱུ་ཡིན་ཅིང་ལམ་ལ་སློབ་པའི་གང་ཟག་མཚན་ཉིད་ཚང་བས་ཀྱང་། བསྐྱེད་རིམ་གྱི་དུས་ནས་ཀྱང་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་བ་ཕུ་ཐག་ཆོད་པར་སྒོམ་པ་ཡིན་ཀྱང་། མཚམས་འདི་ནས་རེ་ཞིག་སྟོང་ཉིད་མི་སྒོམ་པར་ལུས་ལ་གནད་དུ་བསྣུན་ཐབས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་སོགས་སྒོམ་པ་ནི། ཐེག་པ་བླ་ན་མེད་པའི་ལུགས་ཀྱིས་སྟོང་ཉིད་སྒོམ་ལུགས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ནི། བདེ་བ་ཆེན་པོས་ཡུལ་ཅན་བྱས་ནས་ཡུལ་སྟོང་པ་སྔར་ཕུ་ཐག་ཆོད་པར་བྱས་པ་སྒོམ་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་སེམས་བྱིང་རྒོད་དང་བྲལ་བའི་མི་རྟོག་པ་བསྐྱངས་པའི་བདེ་གསལ་མི་རྟོག་པའི་བདེ་བ་ནི། ཆོས་འདི་པ་དང་གཞན་པ་དང་། ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་དང་། རྒྱུད་སྡེ་གོང་འོག་ཐུན་མོང་བ་ཡིན་པས། ལུས་ལ་གནད་དུ་བསྣུན་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཞུ་བདེའི་བདེ་ཆེན་མིན་ལ། བསྐྱེད་རིམ་གྱི་ལམ་ལ་ཡང་ཡེ་རྒྱ་ལ་བརྟེན་པའི་ཞུ་བདེ་མང་དུ་འབྱུང་ཡང་། རླུང་ཐིམ་པའི་བདེ་ཆེན་མིན་པས་རྫོགས་རིམ་པའི་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་བདེ་ཆེན་ལ་རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་ཐིམ་པའི་བདེ་ཆེན་ 8-8-21b དགོས་པས། འདིར་ཕྲ་མོ་སོགས་དམིགས་ནས་ལུས་ཀྱི་གནད་དུ་མ་བསྣུན་པར་སྟོང་པ་ཙམ་བསྒོམས་པས། རྫོགས་རིམ་པའི་བདེ་ཆེན་མི་རྙེད་པས་ཕྲ་མོ་སོགས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་བསྒོམས་པའི་མཐུས་བདེ་ཆེན་དྲངས་ནས་བདེ་སྟོང་སྦྱར་ཏེ་སྒོམ་པ་ཡིན་པ་འདི། འདི་འདྲ་བའི་སྐབས་ཀུན་ཏུ་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག །དེའི་ཕྱིར་འོག་སྒོའི་ཐིག་ལེ་སོགས་ལ་དམིགས་ནས་སྒོམ་པ་ནི། བྱིང་རྒོད་དང་བྲལ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་པ་བརྟན་པོ་ཙམ་ཞིག་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ཡང་མིན་ལ། དེ་ལྟར་སྒོམ་པ་དེས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་བསྒོམས་པར་འདོད་པ་ཡང་མིན་ཏེ། དེས་དྲངས་པའི་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་བདེ་བ་རྙེད་ཀྱང་དེས་སྟོང་ཉིད་ཕུ་ཐག་ཆོད་པའི་ལྟ་ཐོག་ཏུ་བཞག་ནས་མ་བསྒོམས་ན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་སྒོམ་པ་མིན་ན། སྔ་མ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་སྒོམ་པ་མིན་པ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་དེ་འདྲ་བའི་བདེ་བ་ཕྱོགས་གཅིག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡ

【現代漢語翻譯】 如果因身體燃燒等原因受阻，臍部以上保持原樣，臍部以下則要緊緊束縛。像專注于目標一樣，保持專注。即使對細微之處的專注已經熟練且穩定，但如果出現無法聚集氣息等情況，要牢牢抓住專注點的脈絡關鍵，然後猛烈地投入專注。從上到下，通過專注來聚集氣息，將其融入其中，體驗快樂的專注修習要多做。後者通常多做也至關重要。 暫時不修習空性而修習細微之道的理由： 第四點是，通常在圓滿次第的階段，主要修習的是空性，即使是具備合格條件的修行者，從生起次第開始就應該徹底地修習空性見。但從現在開始，暫時不修習空性，而是修習身體要害的明點等，這是因為無上瑜伽續中，修習空性的獨特方式是：以大樂作為有境，首先徹底地確定所緣的空性，然後進行修習。而且，這種遠離沉掉和掉舉的無分別，所產生的明樂無分別之樂，是所有教派、大小乘、上下續部共通的。它不是通過觸及身體要害而產生的融樂大樂。即使在生起次第的道路上，也會出現許多依賴於俱生智的融樂，但那不是氣息融入的大樂。因此，圓滿次第的俱生大樂需要氣息融入中脈的大樂。 因此，如果在這裡不專注于細微之處等，而僅僅修習空性，就無法獲得圓滿次第的大樂。因此，通過修習細微之處等的瑜伽，引生大樂，然後將樂空結合起來進行修習。要始終明白這一點。因此，專注于下門的明點等進行修習，不僅僅是爲了生起遠離沉掉的穩固禪定，也不是認為那樣修習就是在修習真如之義。即使通過它獲得了俱生之樂，但如果沒有將它置於徹底的空性見之上進行修習，那就不是在修習真如之義。更何況前者根本不是在修習真如之義了。然而，那種單一的快樂禪定……

【English Translation】 If obstructed by burning sensations in the body, keep the area above the navel as it is, and tightly bind the lower half. Focus as if fixated on the object of focus, and maintain that focus. Even if the focus on subtlety is skilled and stable, but if there are issues such as not being able to gather the winds, firmly grasp the key points of the channels where the focus is directed, and then intensify the focus. From top to bottom, gather the winds through focus, dissolve them there, and engage in the practice of experiencing bliss. It is crucial to do the latter more often in general. The reason for temporarily not meditating on emptiness but meditating on subtlety: Fourthly, in general, during the stage of Dzogrim (Completion Stage), the main practice is meditating on emptiness, and even a qualified practitioner who is learning the path should thoroughly meditate on the view of emptiness from the time of Kyerim (Generation Stage). However, from this point onwards, temporarily not meditating on emptiness but meditating on thigle (bindu) etc., which are the key points of the body, is because the unique way of meditating on emptiness in the Anuttarayoga Tantra is: by making great bliss the subject, one first thoroughly establishes the emptiness of the object and then meditates. Moreover, the non-conceptual bliss of clarity and bliss that arises from cultivating non-conceptuality, free from sinking and excitement, is common to all schools, both Hinayana and Mahayana, and both higher and lower tantras. It is not the great bliss of melting that arises from touching the key points of the body. Even on the path of Kyerim, much melting bliss arises based on the innate wisdom, but that is not the great bliss of the winds dissolving. Therefore, the innate great bliss of Dzogrim requires the great bliss of the winds dissolving into the central channel. Therefore, if one only meditates on emptiness here without focusing on subtlety etc. and touching the key points of the body, one will not find the great bliss of Dzogrim. Therefore, through the power of meditating on the yoga of subtlety etc., one draws forth great bliss and then combines bliss and emptiness to meditate. Always be aware of this kind of situation. Therefore, meditating by focusing on the thigle of the lower gate etc. is not just for generating a stable samadhi free from sinking and excitement, nor is it that one thinks that by meditating in that way, one is meditating on the meaning of Suchness itself. Even if one obtains the innate bliss that it draws forth, if one does not place it on the view of thoroughly understanding emptiness and meditate, then one is not meditating on the meaning of Suchness. What need is there to mention that the former is not meditating on the meaning of Suchness? However, that kind of one-sided bliss samadhi...

---

ང་། ཟབ་པར་འདོད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གཞན་དང་ཁྱད་པར་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བ་ཡང་ཤེས་པར་བྱའོ། །འདི་ལ་ཡང་ཡུལ་ཅན་གཞན་གྱིས་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་ནས་སྒོམ་པ་དང་།ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་བདེ་ཆེན་གྱིས་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་ནས་བསྒོམ་པ་གཉིས་ནམ་མཁའ་དང་ལག་མཐིལ་ལྟར་གྱིས་ཁྱད་པར་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བའི་བདེ་སྟོང་སྦྱོར་བ་ལ་ངེས་པ་ཆེན་པོ་རྙེད་པ་གལ་ཆེ་བ་ནི། རིམ་པ་ལྔ་གསལ་བའི་སྒྲོན་མེར་རྒྱས་པར་གཏན་ལ་ཕབ་ཟིན་ཏོ། ། ༈ དེ་ལྟར་གོམས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ལུས་དབེན་དངོས་སྐྱོང་ཚུལ། གསུམ་པ་ལ་གསུམ། ལུས་དབེན་གྱི་ངོས་འཛིན། ལུས་དབེན་གྱི་དབྱེ་བ། ལུས་དབེན་སྒོམ་པའི་ཚུལ་ལོ། ། ༈ ལུས་དབེན་གྱི་ངོས་འཛིན། དང་པོ་ནི་སྤྱོད་བསྡུས་ལས། དབེན་གཞིའི་ལུས་ངོས་བཟུང་ནས་དེའི་ལུས་དབེན་འཆད་པ་ན། ལུས་ཀྱི་སྒྲ་དོན་ནི་བསགས་པ་དང་། 8-8-22a སྤུངས་པ་དང་། ཚོགས་པའི་དོན་ཡིན་ལ། དེ་ལ་ཡང་གསུམ་ལས། ནང་གི་གཟུགས་ལུས་ཐ་མལ་པ་འདིའི་སྤུངས་ཚུལ་ནི། ཤའི་ཁམ་ཚད་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཚོགས་པ་ཡིན་པར་བསྟན། དེ་ནས་ཕུང་པོ་ལྔ་དང་། ཁམས་བཞི་དང་། ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང་། ཡུལ་ལྔ་དང་། ཡེ་ཤེས་ལྔ་སྟེ་ཉེར་ལྔའི་ལུས་ཀྱི་སྤུངས་ཚུལ་ནི་འབྲས་དང་ནས་ལ་སོགས་པ་མང་པོ་ལ་སྤུངས་པ་ཞེས་བརྗོད་པ་བཞིན་དུ། ལུས་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་ཉིད་ལག་ཏུ་གཏོགས་པ་ཚོགས་པ་ལ་སྤུངས་པར་བསྟན་ཏོ། །ཉེར་ལྔ་ལ་ནི་སེམས་སེམས་བྱུང་ཡང་ཡོད་ལ། དེའི་སྤུངས་ཚུལ་ནི་འབྲས་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཡུལ་གྱི་གོ་སོ་སོར་གནོན་པའི་གཟུགས་ཅན་གྱི་སྤུངས་ཚུལ་དང་མི་འདྲ་བས། མིག་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོ་དང་། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་གྱི་ཁམས་རྣམས་ཕྲད་པ་ལས། ཡིད་དེ་སེམས་ཀྱི་ཚོགས་དྲུག་དང་། ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པའི་སེམས་བྱུང་རྣམས་འབྱུང་ལ། དེ་རྣམས་ཀྱི་བསགས་པའམ་ཚོགས་པའམ་སྤུངས་ཚུལ་ནི། དུས་སྔ་ཕྱི་བར་མ་ཆད་པའི་རྒྱུན་གྱི་ཆ་དུ་མ་འདུས་པ་ཡིན་གྱི། དུས་གཅིག་ཏུ་ཡུལ་གྱི་གོས་སོ་སོར་གནོན་པའི་དུ་མ་འདུས་པ་མིན་ཏེ། རྣམ་ཤེས་ལུས་ཅན་མིན་པས་ཤར་ལ་སོགས་འི་ཡུལ་ན་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ནི་ཤེས་པའི་ལུས་ཀྱི་སྤུངས་ཚུལ་ཏེ། དབེན་གཞིའི་ལུས་ཀྱི་སྤུངས་ཚུལ་གསུམ་གསུངས་ཀྱི་ལུས་དབེན་གསུམ་བསྟན་པ་མིན་ནོ། །དེ་འདྲ་བའི་དབེན་གཞིའི་ལུས་དེ་གང་ལས་དབེན་པ་ནི། ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཐ་མལ་པའི་ང་རྒྱལ་གྱིས་གནས་པ་ཞེས་པས་བསྟན། དེའི་གཉེན་པོར་གང་སྒོམ་པ་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ 8-8-22b ཅད་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ལས་བསྒྲུབས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏེ། ཞེས་པས་བསྟན་པས་དབེན་ལུགས་གཞན་མང་པོ་འཆད་པ་ནི་དོན་དུ་མ་མཐོང་ངོ་། ། ༈ ལུས་དབེན་གྱི་དབྱེ་བ། གཉིས་པ་ནི། ལུས་དབེན་དེ་ལ་དབྱེ་ན་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། དམ་པ་རིགས་བརྒྱའི་ལུས་དབེན་དང་། དེ་ཉིད་རིགས་ལ

【現代漢語翻譯】 我還要知道，深入的禪定與其他禪定有極大的不同。對於這一點，通過其他方式證悟空性後進行禪修，與通過俱生大樂證悟空性後進行禪修，兩者之間有如天空與手掌般巨大的差異。重要的是要對樂空雙運獲得堅定的信念，這一點在《五次第明燈》中有詳細的闡述。 因此，依靠這樣的習慣，身體遠離的實際修持方式。 第三部分分為三個方面：身體遠離的定義、身體遠離的分類以及身體遠離的禪修方式。 身體遠離的定義： 首先，在《攝行論》中，確定了遠離的基礎——身體，然後解釋身體遠離。身體的含義是積累、堆積和集合。這又分為三個方面：內部的普通色身，其堆積方式是肉的量等集合在一起。然後是五蘊、四大、六內處、五境和五智，這二十五者的身體堆積方式，就像許多稻米和大麥等堆積在一起一樣，身體的各個部分和肢體集合在一起堆積。在這二十五者中，也有心和心所。它們的堆積方式與稻米等不同，因為它們不是各自佔據位置的有形堆積。而是當眼睛等感官與顏色等境相遇時，產生意，即六識的集合，以及智慧等心所。這些的積累、集合或堆積方式是，在時間上前後相續不斷的多部分聚集在一起，而不是在同一時間各自佔據位置的多個部分聚集在一起。因為識不是有形的，所以它不住在東方等境中。這是識的身體的堆積方式，這裡講述了三種遠離基礎——身體的堆積方式，而不是三種身體遠離。像這樣的遠離基礎——身體，是從什麼中遠離呢？是從無始以來的普通我慢中遠離。那麼，修什麼來對治它呢？是修如來（梵文：Tathāgata，梵文天城體：तथागत，梵文羅馬擬音：Tathāgata，漢語字面意思：如來）的一切微塵所組成的自性。因此，解釋許多其他的遠離方式是沒有意義的。 身體遠離的分類： 第二，如果對身體遠離進行分類，則有四種：聖者種姓的身體遠離，以及它本身...

【English Translation】 Furthermore, one should know that profound Samadhi is extremely different from other Samadhis. Regarding this, meditating after realizing emptiness through other means is as different as the sky and the palm of one's hand compared to meditating after realizing emptiness through co-emergent great bliss. It is important to gain a firm conviction in the union of bliss and emptiness, which has been extensively established in the 'Lamp Illuminating the Five Stages'. Therefore, relying on such habituation, the actual practice of physical isolation. The third part has three aspects: the definition of physical isolation, the classification of physical isolation, and the way to meditate on physical isolation. The definition of physical isolation: First, in the 'Compendium of Practices', having identified the basis of isolation—the body—the explanation of physical isolation is given. The meaning of 'body' is accumulation, piling up, and gathering. This is further divided into three aspects: the accumulation of the ordinary physical body, where the amount of flesh and so on are gathered together. Then there are the five aggregates, the four elements, the six internal sources, the five objects, and the five wisdoms—the accumulation of these twenty-five aspects of the body is like many grains of rice and barley piled together. The parts and limbs of the body are gathered and piled up. Among these twenty-five, there are also mind and mental factors. Their accumulation is different from that of rice and so on, because they are not tangible accumulations that each occupy a position. Rather, when the senses such as the eye meet with objects such as colors, mind arises, which is the collection of the six consciousnesses, and mental factors such as wisdom arise. The accumulation, gathering, or piling up of these is the gathering of many parts in a continuous stream without interruption in time, not the gathering of multiple parts that each occupy a position at the same time. Because consciousness is not physical, it does not dwell in objects such as the east. This is the accumulation of the body of consciousness. Here, three types of accumulation of the basis of isolation—the body—are taught, not three types of physical isolation. From what does such a basis of isolation—the body—isolate? It isolates from the ordinary ego that has existed since beginningless time. What is meditated upon as an antidote to it? It is meditated upon as the nature composed of the dust particles of all the Thus-Gone Ones (梵文：Tathāgata，梵文天城體：तथागत，梵文羅馬擬音：Tathāgata，漢語字面意思：如來). Therefore, explaining many other ways of isolation is not seen as meaningful. The classification of physical isolation: Second, if physical isolation is classified, there are four types: the physical isolation of the noble lineage, and that itself...

---

ྔའི་ལུས་དབེན་དང་། གསང་བ་རིགས་གསུམ་གྱི་ལུས་དབེན་དང་། གསང་ཆེན་རིགས་གཅིག་གི་ལུས་དབེན་ནོ། །དང་པོ་ནི་ཕུང་པོ་ལྔ་དང་། ཁམས་བཞི་དང་། ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང་། ཕྱིའི་ཡུལ་ལྔ་སྟེ་ཉི་ཤུ་པོ་རྣམ་སྣང་སོགས་རིགས་ལྔ་དང་། སྤྱན་མ་སོགས་ཡུམ་བཞི་དང་། ས་སྙིང་ནས་འཇམ་དབྱངས་ཀྱི་བར་སེམས་དཔའ་དྲུག་དང་། གཟུགས་རྡོ་རྗེ་མ་སོགས་སེམས་མ་ལྔར་བཞག་པ་རེ་རེ་ལ། རྣམ་སྣང་གི་རྣམ་སྣང་ནས་རེག་བྱ་རྡོ་རྗེ་མའི་རྣམ་སྣང་སོགས་རིགས་ལྔ་ལྔར་ཕྱེ་བས་བརྒྱ་སྟེ། ལྷ་རེ་རེ་ལ་ཡང་རིགས་ལྔ་ལྔ་ཡོད་པས་རིགས་ལྔའི་རིགས་དང་རིགས་ཅན་སོ་སོར་མ་ངེས་པར་བསྟན་ཏོ། །གཉིས་པ་ནི་རྣམ་སྣང་དང་རིན་འབྱུང་དང་འོད་དཔག་མེད་དང་། དོན་གྲུབ་དང་། མི་བསྐྱོད་པའི་རེགས་ཅན་ཉི་ཤུ་པོ་ཚན་པ་རེ་རེ་ནི་སའི་ཁམས་ནས་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་རིགས་སུ་བསྟན་ནས་ལྔར་བྱས་པ་སྟེ། རིགས་བརྒྱ་ཡང་ཁམས་ལྔའི་རིགས་སུ་བསྟན་ནས་དེ་ལྡའི་རིགས་སུ་བསྡུས་པའོ། །གསུམ་པ་ནི་རིགས་ལྔར་བསྡུས་པ་དེ་ཡང་རྡོ་རྗེ་གསུམ་དུ་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་རིན་འབྱུང་ནི་སྐུ་རྡོ་རྗེ་དང་དོན་གྲུབ་ནི་གསུང་རྡོ་རྗེ་དང་། རིགས་དྲུག་པ་ནི་ཐུགས་རྡོ་རྗེའི་ནང་དུ་བསྡུས་པ་སྟེ། དེ་གསུམ་ཡང་རང་གི་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་གསུམ་གྱི་ངོ་བོར་འདུའོ། །བཞི་པ་ནི་རྡོ་རྗེ་གསུམ་ཡང་གསང་ཆེན་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་སུ་བསྡུས་ནས་རིགས་གཅིག་ 8-8-23a ཏུ་བསུངས་པའོ། ། ༈ ལུས་དབེན་སྒོམ་པའི་ཚུལ། གསུམ་པ་ནི། འདིར་དབེན་གཞིའི་ལུས་བརྒྱ་དང་ལྔ་ལ་སོགས་པ་དེ་རྣམས་ལྷ་དེ་དང་དེའི་ངོ་བོར་སྒོམ་པ་ཙམ་དང་། སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་གཟུང་རྣམ་ལྷ་དེ་དག་ཏུ་ཤར་བ་ཙམ་དང་། རླུང་ཐིམ་པ་ལས་བྱུང་བ་མིན་པའི་ཞུ་བདེས་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པ་ལྷའི་རྣམ་པར་ཤར་བ་ནི། བསྐྱེད་རིམ་གྱི་ལམ་ལ་ཡང་དུ་མ་ཞིག་ཡོད་ཅིང་། ཐུན་སྔ་ཕྱིའི་བར་དུ་ཡང་གང་སྣང་ཐམས་ཅད་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་རྣམ་པར་སྒོམ་པ་བསྐྱེད་རིམ་གྱི་ལམ་དུ་སྦྱངས་ཟིན་པ་དང་། ཡུངས་འབྲུ་ཙམ་གྱི་ཐིག་ལེའི་ནང་དུ་ཡང་། ལྷ་སོ་གཉིས་ཀྱི་རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཤིན་ཏུ་བརྟན་པ་རིམ་པ་དང་པོར་བསྒྲུབས་ཟིན་པས། བསྐྱེད་རིམ་ཕྲ་རགས་གཉིས་ཀ་མཐར་ཕྱིན་པའི་འོག་ཏུ་ལུས་དབེན་ལ་བསླབ་པར་གསུངས་པ་ནི། བསྐྱེད་རིམ་གྱི་ལུས་དབེན་མིན་གྱི་རྫོགས་རིམ་གྱི་ལུས་དབེན་ཡིན་ལ། དེ་ལ་ནི་སྔར་ལྟར་ཕྲ་མོ་བསྒོམས་ནས་རླུང་ཐིམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་ལྷན་སྐྱེས་བསྐྱེད་པའི་འོག་ཏུ་གང་སྣང་ཐམས་ཅད་དེའི་རྣམ་རོལ་དང་ལྷར་སྒོམ་པ་ཅིག་མེད་ན། བསྐྱེད་རིམ་གྱི་ལམ་ལས་ལོགས་པའི་བོགས་ཅི་ཡང་འདོན་རྒྱུ་མེད་དེ། རྫོགས་རིམ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུའི་ལྷར་སྐྱེད་པ་ནི་ལུས་དབེན་

【現代漢語翻譯】 我的身體空性，秘密三類之身體空性，以及大秘密一類之身體空性。第一種是五蘊（梵文：pañca-skandha，五種聚合），四大（梵文：catvāri mahābhūtāni，地、水、火、風），內在的六處（梵文：ṣaḍāyatana，眼、耳、鼻、舌、身、意），外在的五境（梵文：pañca viṣayāḥ，色、聲、香、味、觸），這二十者被視為毗盧遮那佛（梵文：Vairocana）等五部，以及佛眼佛母（梵文：Locanā）等四位佛母，以及從地藏菩薩（梵文：Kṣitigarbha）到文殊菩薩（梵文：Mañjuśrī）的六位菩薩，以及色金剛母（梵文：Rūpa-vajrī）等五位明妃，每一位又分為毗盧遮那佛的毗盧遮那佛等五類，直至觸金剛母的毗盧遮那佛等，分為五類，總共一百位。每一位本尊又各有五類，因此五部的部主和眷屬各自不確定地顯現。第二種是將毗盧遮那佛、寶生佛（梵文：Ratnasambhava）、無量光佛（梵文：Amitābha）、不空成就佛（梵文：Amoghasiddhi）和不動佛（梵文：Akṣobhya）這二十位本尊，每一組都視為從地界到識界的部族，分為五類，總共一百類，也視為五界的部族，並歸納為彼等之部族。第三種是將歸納為五部的本尊轉化為金剛三身，如此寶生佛是身金剛，不空成就佛是語金剛，第六部歸納于意金剛之中，這三者也融入于自身的身、語、意三者的自性之中。第四種是將金剛三身歸納為大秘密金剛持（梵文：Vajradhara）的身、語、意，從而統一為一部。 修習身體空性的方法： 第三，此處所說的作為空性之基礎的一百零五身等，僅僅是將彼等觀想為彼等本尊的自性，以及證悟空性的顯現為彼等本尊，並非由氣融入所產生的融樂而證悟空性並顯現為本尊之相。生起次第（梵文：utpattikrama）的道有很多種，在座間休息時，也將一切顯現觀想為金剛持之相，已經串習了生起次第之道，並且在芥子大小的明點中，也已經穩固地修習了圓滿的具有三十二尊本尊的壇城。因此，據說在圓滿了粗細生起次第之後，才修習身體空性，這是圓滿次第（梵文：sampannakrama）的身體空性，而非生起次第的身體空性。對於圓滿次第的身體空性，如果像以前一樣修習微細身，在由氣融入所產生的俱生（梵文：sahaja）生起之後，沒有將一切顯現觀想為彼等之遊舞和本尊，那麼就無法從生起次第之道中分離出來，也無法產生任何利益。因此，將圓滿次第的智慧身生起為本尊，才是身體空性。

【English Translation】 My body's emptiness, the body's emptiness of the three secret classes, and the body's emptiness of the one great secret class. The first is the five aggregates (Sanskrit: pañca-skandha, five aggregates), the four elements (Sanskrit: catvāri mahābhūtāni, earth, water, fire, wind), the six internal sense bases (Sanskrit: ṣaḍāyatana, eye, ear, nose, tongue, body, mind), and the five external objects (Sanskrit: pañca viṣayāḥ, form, sound, smell, taste, touch). These twenty are regarded as the five families of Vairocana, the four mothers such as Buddha Eye (Sanskrit: Locanā), the six bodhisattvas from Kṣitigarbha to Mañjuśrī, and the five consorts such as Rūpa-vajrī. Each of these is divided into five classes, such as Vairocana's Vairocana, up to the touch of Vajrī's Vairocana, making a total of one hundred. Each deity also has five classes, so the lords and retinues of the five families appear indefinitely. The second is to regard the twenty deities of Vairocana, Ratnasambhava, Amitābha, Amoghasiddhi, and Akṣobhya as families from the earth element to the consciousness element, dividing them into five classes, making a total of one hundred classes. These are also regarded as the families of the five elements and are summarized as their families. The third is to transform the deities summarized into five families into the three vajras. Thus, Ratnasambhava is the body vajra, Amoghasiddhi is the speech vajra, and the sixth family is included in the mind vajra. These three also merge into the nature of one's own body, speech, and mind. The fourth is to summarize the three vajras into the body, speech, and mind of the great secret Vajradhara, thereby unifying them into one family. The method of meditating on the body's emptiness: Third, here, the one hundred and five bodies, etc., which are the basis of emptiness, are merely to meditate on them as the nature of those deities, and the appearance of the realization of emptiness as those deities, not the realization of emptiness through the bliss arising from the dissolution of winds appearing as the form of the deity. There are many paths of the generation stage (Sanskrit: utpattikrama), and during the breaks between sessions, also meditating on all appearances as the form of Vajradhara, having already practiced the path of the generation stage, and also within a mustard seed-sized bindu, having firmly established the samadhi of the complete mandala with the thirty-two deities and their retinue. Therefore, it is said that after perfecting both the coarse and subtle generation stages, one should practice the body's emptiness, which is the body's emptiness of the completion stage (Sanskrit: sampannakrama), not the body's emptiness of the generation stage. For the body's emptiness of the completion stage, if one practices the subtle body as before, and after the arising of the co-emergent (Sanskrit: sahaja) arising from the dissolution of winds, without meditating on all appearances as their play and deities, then one cannot separate from the path of the generation stage, and no benefit can be produced. Therefore, generating the wisdom body of the completion stage as the deity is the body's emptiness.

---

གྱི་ལྷ་སྒོམ་པ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། རྫོགས་རིམ་པའི་ལྷན་སྐྱེས་རྒྱུད་ལ་བསྐྱེད་ཟིན་པའི་སྒོ་ནས་ལྷར་སྒོམ་པ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་ཕྲ་མོ་སྒོམ་པ་རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་སྡུད་པའི་སྲོག་རྩོལ་དུ་འགྲོ་བ་ཤེས་ནས། དེ་བསྒོམས་ནས་རྫོགས་རིམ་པའི་ལྷན་སྐྱེས་དྲངས་ཏེ་ལུས་དབེན་སྒོམ་པ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་བྱ་དགོས་སོ། །འདི་ལ་ལུས་དབེན་མཉམ་གཞག་ཏུ་སྒོམ་ཚུལ་ནི་སྔར་བཤད་པ་ 8-8-23b ལྟར་ཡས་བབས་དང་། མས་བརྟན་གྱི་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་དགའ་བ་རྙེད་པའི་ཚེ། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་བ་དྲན་པར་བྱས་ལ་བདེ་སྟོང་དབྱེར་མེད་བསྐྱང་། ལུས་དབེན་རྗེས་ཐོབ་ཏུ་སྐྱོང་ཚུལ་ནི། སྤྱིར་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་དགའ་བ་སྐྱེས་ན། དེ་ལས་ལངས་པའི་དུས་སུ་ཡུལ་སྣང་བདེ་བར་འཆར་བ་རེ་འོང་ལ། ཁྱད་པར་དུ་སྔར་བཤད་པ་ལྟ་བུའི་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་དགའ་བའི་བདེ་སྟོང་སྦྱར་བ་མཉམ་གཞག་ཏུ་བསྐྱངས་པ་ལས་ལངས་པའི་ཚེ། རང་ཤུགས་ཀྱིས་ཀྱང་ཡུལ་སྣང་བདེ་བར་འཆར་བ་འོང་མོད་ཀྱང་དེ་ཙམ་གྱིས་མི་ཆོག་གི། རྗེས་ཀྱི་སྐབས་སུ་མཉམ་གཞག་གི་བདེ་སྟོང་དྲན་ནས་དེས་ཡུལ་སྣང་ལ་རྒྱས་བཏབ་ནས་བསྒོམས་ན། བདེ་བ་འབར་བ་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་བྱེད་ཚུལ་ནི་རླུང་ཐིམ་ནས་སླར་ཡང་མ་ལངས་ཀྱི་བར་དུ་ལྷན་སྐྱེས་ཉིད་བསྐྱངས་པའི་མཐར་རླུང་གཡོས་ཏེ་ལྡང་བར་རྩོམ་པ་དང་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་འོད་གསལ་གྱི་ངང་ལས་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཡབ་ཡུམ་གྱི་སྐུར་ཐོལ་གྱིས་ལངས་ལ། རང་གཞན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་རྡུལ་ཙམ་ཡང་མེད་པར་ཐག་བཅད་དེ། ཆོས་ཅན་མི་འདྲ་བ་སྣ་ཚོགས་པ་ཅིག་ཡོད་ཀྱང་། དེ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་མེད་པ་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ངེས་པར་བྱ། དེའི་ཚེ་ཡིན་ཚུལ་གྱིས་ངོ་བོ་རང་བཞིན་སྟོང་པ་དེ་ཉིད་ཆོས་ཅན་གྱི་རྣམ་པ་མི་འདྲ་བ་དུ་མར་ཤར་བའི་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་འགྱུར་དུ་བལྟ་སྟེ། དུ་མ་རོ་གཅིག་དང་། རོ་གཅིག་དུ་མར་ཤར་བའི་ཚུལ་ལོ། །དེ་ལྟར་སྟོང་པའི་རྣམ་འགྱུར་ཡིན་ན་རང་རྒྱུད་ཀྱི་བདེ་བས་དེ་རྟོགས་པ་ན། ཆུ་ལ་ཆུ་བཞག་པ་བཞིན་དུ་རོ་གཅིག་ཏུ་སོང་བར་མོས་པ་བྱེད་དགོས་པས། མོས་པའི་དབང་གིས་བདེ་བའི་རྣམ་འགྱུར་དུ་ཡང་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། 8-8-24a དེ་ལྟ་ན་ཕྱི་ནང་གི་ཆོས་ཅན་ཐམས་ཅད་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་རྣམ་རོལ་དུ་བལྟ་བ་ལ་དང་པོར་བསླབ། དེ་བརྟན་ནས་བདེ་བའི་རྣམ་རོལ་དུ་ཤར་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྡོ་རྗེ་འཆང་དུ་འཆར་བ་ལ་བསླབ་པར་བྱའོ། །མཉམ་གཞག་གི་ལུས་དབེན་ལ་ལྷའི་ཞལ་ཕྱག་གི་རྣམ་པ་སྒོམ་པ་མེད་ཀྱང་། ལྷན་སྐྱེས་ངེས་དོན་གྱི་ལྷ་ཡིན་པས་དེ་བསྒོམས་པས་ཐ་མལ་གྱི་ཞེན་པ་འགོག་པའི་ལྷར་སྒོམ་པ་མེད་པ་ནི་མིན་ལ། རྗེས་ཀྱི་དུས་སུ་དང་པོར་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་རྣམ་རོལ་ཙམ་དུ་བལྟ་བ་ལ་ཡང་ལུས་ད

【現代漢語翻譯】 因為沒有（下乘）瑜伽士那樣觀想本尊，也沒有通過生起次第將俱生智融入相續後觀想本尊。因此，要知道如前所述，觀想微細（明點），是將氣融入中脈的命勤。修習此法，引生圓滿次第的俱生智，修習身遠離，是絕對必要的。關於如何在此修習身遠離的等持，如前所述，當獲得上下穩固的俱生喜時，憶念空性見，修習樂空無二。關於如何在後得位修習身遠離，一般來說，當生起俱生喜時，從那種狀態出來時，會感到外境顯現為安樂。特別是，從修習如前所述的俱生喜樂空雙運的等持中出來時，即使自然而然地感到外境顯現為安樂，那也是不夠的。在後得位時，憶念等持的樂空，以此來增益外境顯現，進行修習，安樂會變得特別熾盛。其方法是，在氣融入后，直到再次升起之前，修習俱生智，最後當氣開始涌動升起時，從俱生智的光明狀態中突然顯現為金剛持父母雙尊的身相，並斷定自己和他人的一切法，都沒有以自性成立的絲毫自性。雖然有各種不同的法，但要確定它們在無自性方面沒有差別。那時，以『是這樣』的方式，將本體自性空性，視為顯現為各種不同法相的空性之變幻，即多即一，一即多之理。如果這樣以空性之變幻，以自相續的安樂來證悟它，就要像水注入水中一樣，相信它已融為一體，因此，要以信解的力量，也觀想為安樂之變幻。 這樣，首先要學習將內外一切法都視為大樂的游舞。在它穩固之後，要學習將顯現為安樂游舞的一切，都顯現為金剛持。雖然在等持的身遠離中沒有觀想本尊的身相和手印，但因為俱生智是勝義本尊，所以修習它並非沒有觀想本尊，從而阻止對平凡的執著。在後得位時，首先只是觀想為俱生智的游舞，也要身遠離。

【English Translation】 Because there is no visualization of deities like that of a lower tantra practitioner, and there is also no visualization of deities through having generated the co-emergent wisdom into the continuum through the generation stage. Therefore, knowing that the practice of subtle (bindu) as previously explained is the life force that gathers the winds into the central channel, it is absolutely necessary to cultivate this and, having drawn forth the co-emergent wisdom of the completion stage, to practice body isolation. Regarding how to cultivate body isolation in equipoise here, as previously explained, when one finds the joy of the co-emergent wisdom of the descending and the stabilizing, one should remember the view of emptiness and cultivate bliss and emptiness as inseparable. Regarding how to cultivate body isolation in the post-meditation period, in general, when the co-emergent joy arises, at the time of rising from that state, one will feel that the appearance of objects is blissful. In particular, when rising from the equipoise of cultivating the union of bliss and emptiness of the co-emergent joy as previously explained, even if one spontaneously feels that the appearance of objects is blissful, that is not enough. In the post-meditation period, remembering the bliss and emptiness of equipoise, one should cultivate by expanding the appearance of objects with it, and the bliss will become especially blazing. The method for doing this is that after the winds have dissolved, until they rise again, at the end of cultivating the co-emergent wisdom itself, when the winds stir and begin to rise, one should suddenly arise from the state of the clear light of the co-emergent wisdom into the form of Vajradhara and consort, and determine that all phenomena of oneself and others do not have even a particle of inherent existence established by their own nature. Although there are various different phenomena, one must ascertain that there is no difference in their lack of inherent existence. At that time, in the manner of 'it is so,' one should view that very emptiness of essence and nature as the transformation of emptiness appearing in various different forms of phenomena, that is, many as one and one as appearing in many. If it is a transformation of emptiness in this way, then when one realizes it with the bliss of one's own continuum, one must believe that it has become one taste, like putting water into water, and therefore, by the power of belief, one should also cultivate it as a transformation of bliss. In this way, one should first train in viewing all internal and external phenomena as the play of great bliss. After it is stable, one should train in having all that appears as the play of bliss also appear as Vajradhara. Although there is no cultivation of the form of the face and hands of a deity in the body isolation of equipoise, since the co-emergent wisdom is the definitive meaning deity, cultivating it is not not cultivating a deity that prevents attachment to the ordinary. In the post-meditation period, one should also practice body isolation by first viewing it only as the play of the co-emergent wisdom.

---

བེན་གྱི་དོན་མེད་པ་ཡང་མིན་ནོ། །ཐེག་པ་བླ་ན་མེད་པ་འདི་ལ་རིམ་པ་དང་པོར་གང་སྣང་ཐམས་ཅད་ལྷར་འཆར་བ་ཞིག་དགོས་པ་བཞིན་དུ། རིམ་པ་གཉིས་པར་གང་སྣང་ཐམས་ཅད་བདེ་བ་འབར་བའི་གྲོགས་སུ་འགྲོ་བ་ཅིག་དགོས་པ་ལ།ལུགས་འདི་ལ་ནི་ལུས་དབེན་ནས་དེ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་པས་གནད་ཤིན་ཏུ་ཆེ་སྟེ་རྒྱས་པར་རིམ་ལྔ་གསལ་སྒྲོན་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལྟར་མཉམ་རྗེས་སུ་བསྐྱངས་པའི་མཐར་སླར་ཡང་འོག་སྒོའི་ཕྲ་མོ་བསྒོམས་ལ་ལྷན་སྐྱེས་གཉིས་བསྐྱེད་དོ། །དེ་སྐྱེས་པ་དང་ཡང་སྔར་བཞིན་མཉམ་རྗེས་སུ་བསྐྱང་བ་སྤེལ་མར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ནུས་པ་བྱུང་ན་མཚམས་འདི་ནས་ཀྱང་སད་དུས་ཀྱི་དགེ་སྦྱོར་གྱི་གནད་ཀྱིས་གཉིས་དང་རྨི་ལམ་དང་བསྲེ་བ་རྣམས་བྱས་པས་ཆོག་གོ། དེ་ལ་རྨི་ལམ་གྱི་སྒྱུ་ལུས་ལ་སོགས་པའི་སྒྱུ་ལུས་རྗེས་མཐུན་པ་བྱུང་ཡང་། གང་ཤར་ཐམས་ཅད་ལྷར་སྒོམ་པའི་ལུས་དབེན་དང་མི་གཅིག་གོ། བསྐྱེད་རིམ་ཕྲ་རགས་ཐམས་ཅད་བརྟན་པར་མ་བྱས་པ་ལའང་རླུང་འདུས་པ་ལས་དགའ་བཞི་སྐྱེ་ 8-8-24b བ་འབྱུང་ཡང་། རིམ་པ་དང་པོ་བརྟན་པར་བྱས་པ་ལ་འབྱུང་བ་འདྲ་བའི་ལྷན་སྐྱེས་སྐྱེ་མི་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་ཡང་ཤེས་པར་བྱའོ། །རླུང་ཐིམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་བདེ་ཆེན་སྐྱེད་མི་ནུས་ཀྱང་། ཞུ་བདེ་སྐྱེད་ནུས་ན་ནི་དེའི་སྟེང་ནས་བསྒོམ། དེ་ཡང་མེད་ན་དགེ་སྟོང་སྦྱོར་ཚུལ་ལ་སོགས་པའི་གོ་བ་ལེགས་པར་བཙལ་ནས། བློས་ཡང་ནས་ཡང་དུ་དེའི་ཕྱོགས་བཟུང་བའི་གོ་བའི་སྟེང་ནས་ཀྱང་བསྐྱངས་ལ། ལམ་འདིའི་རིགས་ཀྱི་ནུས་པ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་བརྟས་པར་བྱའོ།། ༈ །། ༈ ངག་དབེན་གསུང་རྡོ་རྫེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བསླབ་ཚུལ། གཉིས་པ་ངག་དབེན་གསུང་རྡོ་རྗེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བསླབ་པ་ནི། ལུས་དབེན་དང་ངག་དབེན་གཉིས་ཀྱི་གོ་རིམ་ངེས་ཚུལ་ནི། ངག་དབེན་གྱིས་ནི་གཙོ་བོར་སྙིང་ཁའི་དྷཱུ་ཏཱིའི་ནང་དུ་རླུང་སྡུད་པ་ཡིན་ལ། བཤད་རྒྱུད་རྡོ་རྗེ་ཕྲེང་བ་ལས་སྙིང་ཁའི་རྩ་མདུད་འགྲོལ་བ་འཁོར་ལོ་གཞན་གྱི་རྩ་མདུད་འགྲོལ་བ་ལས་དཀའ་བར་གསུངས་པས། དྷཱུ་ཏཱིའི་གནས་གཞན་དུ་རླུང་མཛུད་པ་སྔོན་དུ་བྱས། དེ་ནས་སྙིང་ཁར་རླུང་བསྡུས་ན་སླ་བས་སླ་བའི་གོ་རིམས་སོ། །འདི་ལ་གཉིས། སྐབས་འདིར་སྣ་རྩེ་གསུམ་དུ་ཐིག་ལེ་གསུམ་གྱི་སྲོག་རྩོལ་གསུམ་དགོས་པའི་ཚུལ་དང་། སྲོག་རྩོལ་གསུམ་སྒོམ་པའི་རིམ་པ་ཉིད་བཤད་པའོ། ། ༈ སྐབས་འདིར་སྣ་རྩེ་གསུམ་དུ་ཐིག་ལེ་གསུམ་གྱི་སྲོག་རྩོལ་གསུམ་དགོས་པའི་ཚུལ། དང་པོ་ནི། རྒྱུད་ཕྱི་མར་སྦྱོར་བ་ཡན་ལག་དྲུག་གི་སྲོག་རྩོལ་གྱི་ཡན་ལག་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་ཀྱིས་གསུངས་པ་རིམ་ལྔར་རྡོར་བཟླས་ཀྱི་སྐབས་སུ་དྲངས་ལ། དེའི་དོན་སྒྲོན་གསལ་ལས། སྙིང་ཁར་མི་ཤིགས་པ་སྒོམ་པ་དང་། སྟེང་གི་སྣ་སྒོར་རྡོར་བཟླས་བྱེད་པ་དང་། གསང་བ

【現代漢語翻譯】 然而，身體的空性並非毫無意義。對於這無上的乘，首先需要將一切顯現觀為本尊，其次需要將一切顯現作為增長熾燃大樂的助緣。此法以身體的空性來成就，至關重要，已在《五次第明燈論》中詳述。如此在禪定和后得中修持后，再次修習下門的細微之處，生起俱生智。生起后，如前一樣交替修持禪定和后得。如此若生起能力，從此時起，也可以將清醒時的善行要點與二取和夢境結合起來修持。如此，即使生起與夢境幻身等同的幻身，與將一切顯現觀為本尊的身體空性也不同。即使沒有穩固大小生起次第，也能因氣融入而生起四喜。 然而，要知道，與穩固第一次第後生起相似的俱生智的能力是不同的。即使不能生起由氣融入而生起的大樂，如果能生起融樂，就以此為基礎修持。如果這也沒有，就要很好地尋求對空性見和結合之道的理解，反覆以理智把握其方向，在此理解的基礎上修持，增長此道特有的能力。 第二，修習語空——語金剛的禪定。 關於身體空性和語言空性的次第，需要明確的是，語言空性主要是將氣攝入心間的都提脈中。在《續部·金剛鬘》中說，解開心間脈結比解開其他脈輪的脈結更困難。因此，首先將氣匯入都提脈的其他位置，然後再將氣攝入心間就更容易了。這是由易到難的次第。這有兩方面：在此處需要鼻尖三點的三個明點的三種命勤，以及講述修持三種命勤的次第。 首先，關於此處需要鼻尖三點的三個明點的三種命勤：在《後續部》中，以兩頌詩句講述了結合支分六支瑜伽的命勤支分，在五次第金剛唸誦時引用過。在《明燈論》中，其含義是：修持心間的不壞明點，在上方的鼻孔進行金剛唸誦，在秘密處……

【English Translation】 However, the emptiness of the body is not meaningless. For this unsurpassed vehicle, one must first visualize all appearances as deities, and secondly, one must make all appearances become aids to increasing the blazing bliss. This method achieves this through the emptiness of the body, which is extremely important and has been described in detail in the 'Lamp Illuminating the Five Stages'. After practicing in meditation and post-meditation in this way, one should again practice the subtle aspects of the lower gate and generate the co-emergent wisdom. After it arises, one should alternate between practicing meditation and post-meditation as before. If one gains the ability in this way, from this point on, one can also combine the key points of virtuous deeds during waking hours with the two graspers and dreams. In this way, even if an illusory body similar to the illusory body of dreams arises, it is different from the emptiness of the body that visualizes all appearances as deities. Even if the gross and subtle generation stages are not stabilized, the four joys can arise from the dissolution of winds. However, one should know the difference that the ability to generate co-emergent wisdom similar to that which arises after stabilizing the first stage is different. Even if one cannot generate the great bliss that arises from the dissolution of winds, if one can generate melting bliss, one should practice based on that. If that is also not possible, one should seek a good understanding of the methods of combining emptiness and virtue, and repeatedly grasp its direction with reason, and practice based on this understanding, increasing the unique abilities of this path. Second, the practice of speech isolation - the samadhi of speech vajra. Regarding the order of body isolation and speech isolation, it is necessary to clarify that speech isolation mainly involves collecting the winds into the dhuti nadi in the heart center. In the 'Tantra of the Vajra Garland', it is said that untying the knots of the heart channel is more difficult than untying the knots of other chakras. Therefore, one should first introduce the winds into other locations of the dhuti nadi, and then it will be easier to collect the winds in the heart center. This is the order from easy to difficult. There are two aspects to this: here, the three vital exertions of the three bindus at the three points of the nose are needed, and the order of practicing the three vital exertions themselves is explained. First, regarding the need for the three vital exertions of the three bindus at the three points of the nose: In the 'Subsequent Tantra', the limb of vital exertion of the six-branched yoga of union is explained in two verses, which were quoted during the vajra recitation of the five stages. In the 'Lamp Commentary', its meaning is: practicing the indestructible bindu in the heart center, performing vajra recitation in the upper nostril, in the secret place...

---

འི་སྣ་རྩེར་རྫས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་སྒོམ་པ་གསུམ་དུ་བཀྲལ་བས་སྐབས་འདིར་དེ་གསུམ་ག་ 8-8-25a བསྒོམ་དགོས་སོ། །དེ་ཡང་སྣ་རྩེ་གསུམ་དུ་ཐིག་ལེ་གསུམ་སྒོམ་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱིས་རྡོ་རྗེ་འཕྲེང་བ་ལས་གསུངས་ཏེ། སྣ་རྩེ་གསུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི། གསང་བ་སྙིང་ཁ་གདོང་སྣའི་མིང་། །ཞེས་དང་། རླུང་དང་སྔགས་དང་རྫས་རྣམས་ཀྱི། །ཐིག་ལེ་གསུམ་སྟེ་བླ་ན་མེད། །ཅེས་སོ། །སྔགས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་སྒོམ་པ་ནི་སྙིང་ཁར་མི་ཤིགས་པ་སྒོམ་པ་དང་དོན་གཅིག་གོ། འདི་ལ་མར་ལུགས་ཀྱི་གདམས་ངག་ལས་སྙིང་ཁར་མི་ཤིགས་པ་སྒོམ་པ་ནི་སྔགས་འཁོར་དང་བཅས་པ་རྒྱས་པར་ཡོད་ལ། རྡོར་བཟླས་འདིར་བྱེད་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་ཡང་གྲགས་ཆེའོ། །གསང་བའི་སྣ་རྩེར་རྫས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་སྒོམ་པ་སྐབས་འདིར་བྱ་དགོས་པ་ནི། རིམ་ལྔ་དང་སྒྲོན་གསལ་གཉིས་ལས་གསལ་བར་གསུངས་པ་ད་དུང་མ་ཆད་པར་ཡོད་པས། དེ་ཡང་སྐབས་འདིའི་མན་ངག་ཏུ་འཁྱེར་དགོས་ཏེ་རྒྱས་པར་རིམ་ལྔ་གསལ་སྒྲོན་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། ། ༈ སྲོག་རྩོལ་གསུམ་སྒོམ་པའི་རིམ་པ་ཉིད་བཤད་པ། གཉིས་པ་ལ་གསུམ། སྙིང་གའི་སྣ་རྩེར་སྔགས་ཀྱི་ཐིག་ལའི་སྲོག་རྩོལ་བསྒོམ་པ་དང་། གདོང་གི་སྣ་རྩེར་འོད་ཀྱི་ཐིག་ལེའི་སྲོག་རྩོལ་བསྒོམ་པ་དང་། གསང་བའི་སྣ་རྩེར་རྫས་ཀྱི་ཐིག་ལེའི་སྲོག་རྩོལ་བསྒོམ་པའོ། ། ༈ སྙིང་གའི་སྣ་རྩེར་སྔགས་ཀྱི་ཐིག་ལའི་སྲོག་རྩོལ་བསྒོམ་པ། དང་པོ་ལ་གཉིས། སྙིང་ཁར་སྔགས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྒོམ་པ། དེ་ལ་གེགས་བྱུང་ན་སེལ་ཚུལ་ལོ། ། ༈ སྙིང་ཁར་སྔགས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྒོམ་པ། དང་པོ་ནི། གསང་ཆེན་རིགས་གཅིག་གི་ལྷ་ཡབ་ཡུམ་དུ་གསལ་བའི་ངང་ནས་བསྒོམ་པ་དང་། གནད་གཞན་གསུམ་སྔར་དང་འདྲའོ། །དམིགས་པ་གང་དུ་གཏོང་བའི་ཡུལ་གྱི་གནད་ཀྱི་གཙོ་བོ་ནི་སྙིང་ཁ་ཡིན་པས། ནུ་མ་གཉིས་ཀྱི་དབུས་དྲང་པོ་ནས་ཐད་དྲང་དུ་སྒལ་པ་ངོས་ལ་ཉེ་བར་སྙིང་ཁའི་རྩ་འཁོར་དྷཱུ་ཏཱི་དང་བཅས་པ་ཡོད་ 8-8-25b པས་དེར་སྒོམ་པ་ཡིན་ནོ། །སྙིང་གར་པདྨ་འདབ་བརྒྱད་ཁ་དོག་དམར་པོ་རིམ་པ་གསུམ་པ་ཞིག་བསམ་མོ། །འདི་ལ་རྩའི་འདབ་མ་ཉིད་ལ་པད་འདབ་ཏུ་བྱས་པ་དང་། མེ་ཏོག་པདྨའི་འདབ་མ་བཞིན་དུ་སྒོམ་པ་གཉིས་འབྱུང་བ་ནི། གཞུང་ཁུངས་ཐུབ་གཞན་ནས་ཀྱང་འདི་འདྲ་སྒོམ་པ་རྣམས་ལ་ལུགས་གཉིས་ཆར་འབྱུང་བས་གང་བྱས་ཀྱང་འདྲའོ། །ཕྱི་མ་ལྟར་བྱེད་ན་པདྨའི་དབུས་སུ་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་དཀར་ལ་དམར་བའི་མདངས་ཆགས་པའམ། འོག་ཏུ་ཐིག་ལེ་དམར་པོ་སྟེང་དུ་དཀར་པོ་སྲན་མ་ཕྱེད་གཤགས་ཙམ་ཁ་སྦྱར་བའི་ནང་དུ། ཨ་ཐུང་ཤད་ཀྱི་རྣམ་པ་ཅན་མགོ་གྱེན་ལྟ་ཁ་དོག་མཐིང་ག་འོད་ཟེར་རྣམ་པ་ལྔ་འབར་བ་ཤིན་ཏུ་འཚེར་བ་ཞིག་བསྒོམ་མོ། །དེ་ཡང་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་རང་བཞིན་བདུད་རྩི་འཛག་པའི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་བསྒོམས་ན་ལེགས་སོ།དེ་ལ་ནི་རྩ་གསལ་བཏབ་

【現代漢語翻譯】 通過將鼻尖觀想為三個物質明點來解釋，因此此時必須觀想這三個明點。也就是說，金剛鬘中用『鼻尖三處觀想三個明點』的術語來描述。鼻尖三處的特徵是：秘密、心間、面部鼻子的名稱。以及風、咒語和物質的三個明點，至高無上。觀想咒語明點與觀想心間的不壞明點意義相同。關於這一點，瑪爾派傳承的口訣中有關於觀想心間不壞明點的詳細描述，包括咒輪。並且，用金剛誦來修持這個非常著名。在秘密鼻尖觀想物質明點，此時必須這樣做，因為在《次第五》和《明燈論》中清楚地說明了這一點，並且仍然沒有中斷。因此，這必須作為此時的口訣來接受，因為在《次第五》和《明燈論》中已經詳細解釋過了。 接下來解釋觀想三種命勤的次第： 第二部分分為三：觀想心間鼻尖的咒語明點的命勤，觀想面部鼻尖的光明明點的命勤，以及觀想秘密鼻尖的物質明點的命勤。 觀想心間鼻尖的咒語明點： 第一部分分為二：觀想心間的咒輪，以及如果出現障礙，消除的方法。 觀想心間的咒輪： 首先，在觀想為至尊種姓的本尊父母的狀態中進行觀想，其他三個要點與之前相同。由於將注意力集中在何處的要點主要是心間，因此在兩個乳房的中心，從筆直向後靠近脊柱的位置，存在著包括心間脈輪在內的dhūti。因此在那裡進行觀想。觀想心間有一個八瓣蓮花，顏色為紅色，第三層。這裡有兩種方式：將脈的瓣本身作為蓮花瓣，以及像蓮花的花瓣一樣觀想。因為在其他可靠的論典中，對於像這樣觀想的人來說，這兩種方式都會出現，所以無論哪種方式都可以。如果按照后一種方式進行，那麼在蓮花的中心，觀想一個白色略帶紅色的不壞明點，或者下面是紅色明點，上面是白色明點，像半個扁豆一樣合在一起，裡面有一個短阿（藏文：ཨ，梵文天城體：अ，梵文羅馬擬音：a，漢語字面意思：無），帶有短豎，頭朝上，顏色為藍色，燃燒著五種光芒，非常閃耀。觀想它具有大樂的自性，滴落甘露的狀態是最好的。然後清晰地建立脈。

【English Translation】 By explaining the meditation on the material bindu at the tip of the nose as three, therefore, at this time, all three must be meditated upon. That is, in the Vajra Garland, it is described with the term 'meditating on three bindus at the three tips of the nose.' The characteristics of the three tips of the nose are: secret, heart center, and the name of the face's nose. And the three bindus of wind, mantra, and substance are supreme. Meditating on the mantra bindu is the same as meditating on the indestructible bindu in the heart center. Regarding this, in the instructions of the Mar tradition, there is a detailed description of meditating on the indestructible bindu in the heart center, including the mantra wheel. And, practicing this with Vajra recitation is very famous. Meditating on the material bindu at the secret tip of the nose must be done at this time, because it is clearly stated in the Five Stages and the Lamp, and it has not been interrupted. Therefore, this must be taken as the instruction at this time, because it has already been explained in detail in the Five Stages and the Lamp. Next, explaining the order of meditating on the three vital forces: The second part is divided into three: meditating on the vital force of the mantra bindu at the tip of the heart center's nose, meditating on the vital force of the light bindu at the tip of the face's nose, and meditating on the vital force of the material bindu at the tip of the secret nose. Meditating on the vital force of the mantra bindu at the tip of the heart center's nose: The first part is divided into two: meditating on the mantra wheel in the heart center, and how to eliminate obstacles if they arise. Meditating on the mantra wheel in the heart center: First, meditate in the state of the supreme lineage's deity as father and mother, the other three points are the same as before. Since the main point of where to focus the attention is the heart center, in the center of the two breasts, from straight back close to the spine, there is the heart center chakra including the dhūti. Therefore, meditate there. Visualize an eight-petaled lotus in the heart, the color is red, the third layer. Here, there are two ways: taking the petals of the veins themselves as lotus petals, and visualizing them like the petals of a lotus flower. Because in other reliable texts, for those who meditate like this, both ways appear, so either way is fine. If following the latter way, then in the center of the lotus, visualize an indestructible bindu that is white with a reddish hue, or below is a red bindu and above is a white bindu, joined together like half a lentil, inside which is a short A（藏文：ཨ，梵文天城體：अ，梵文羅馬擬音：a，漢語字面意思：無）with a short stroke, facing upwards, the color is blue, blazing with five kinds of light, very dazzling. It is best to visualize it as having the nature of great bliss, dripping nectar. Then clearly establish the veins.

---

པའི་གསལ་སྣང་བསྐྱེད་ནས་མི་སྒོམ་ཡང་། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་དབུས་སུ་དྷཱུ་ཏཱི་ལ་རོ་རྐྱང་གི་མདུད་པ་བཅིངས་པའི་ཐད་ཀྱི་དྷཱུ་ཏཱིའི་ནང་ཉིད་ན་ཡོད་པར་མོས་ནས་བསྒོམ་དགོས་སོ། །འདིར་བཤད་རྒྱུད་ལས་སྔགས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་ཧཱུཾ་ཡིག་ཏུ་གསུངས་ལ། བླ་མ་རྣམས་ཀྱི་ཨ་ཐུང་དུ་མཛད་པ་ནི་སྤྱོད་བསྡུད་སུ་རྡོ་རྗེ་དཀྱིལ་འཁོར་རྒྱན་གྱི་རྒྱུད་དྲངས་པ་དང་མཐུན་ནོ། །མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་ལ་ནི། སེམས་ཀྱི་རྟེན་སྙིང་གའི་ཁམས་དཀར་དམར་དང་། སྲོག་འཛིན་གྱི་རླུང་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་དང་སེམས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཡོད་དོ། །ནང་སྐོར་གྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་འདབ་མ་ལ་ནི་ཤར་དུ་རྀ། ལྷོར་རཱྀ། ནུབ་ཏུ་ལྀ། བྱང་དུ་ལཱྀ་འགོད་ཅིང་མཚམས་བཞི་སྟོང་པར་བཞག །བར་གྱི་འདབ་མ་ལ་ཤར་དུ་ཀ་ཁ་ག་གྷ། ལྷོར་ཙ་ཚ་ཛ་ཛྷ། ནུབ་ཏུ་ 8-8-26a ཊ་ཋ་ཌ་ཌྷ། བྱང་དུ་ཏ་ཐ་ད་དྷ། ཤར་ལྷོར་པ་ཕ་བ་བ་བྷ། ལྷོ་ནུབ་ཏུ་ཡ་ར་ལ་ཝ། ནུབ་བྱང་དུ་ཤ་ཥ་ས་ཧ། བྱང་ཤར་དུ་ང་ཉ་ཎ་ན་བཞི་བཞི་འགོད། ཡང་ན་ཤར་ནས་བརྩམས་ཏེ་ཁྲིགས་ཆགས་སུ་འགོད། ཕྱི་རོལ་གྱི་འདབ་མ་ལ་ཤར་དུ་ཨ་ཨཱ། ལྷོར་ཨི་ཨཱི། ནུབ་ཏུ་ཨུ་ཨཱུ། བྱང་དུ་ཨེ་ཨཱཻ། ཤར་ལྷོར་ཨོ། ལྷོ་ནུབ་ཏུ་ཨཽ། ནུབ་བྱང་དུ་ཨཾ། བྱང་ཤར་དུ་ཨཱཿ འགོད་དེ། ཨཾ་མ་གཏོགས་པ་བཅུ་གཅིག་ལ་འགོར་པ་སྡེའི་ཐ་མའི་མ་ཡིག་ཐིག་ལེ་རེ་བཞག་གོ། །ཡང་ན་ཤར་ནས་རིམ་པ་བཞིན་འགོད་དོ། །ཡི་གེ་དེ་རྣམས་ཐམས་ཅད་མགོ་གྱེན་ལྟ། རེ་རེ་བ་མ་གཏོགས་པ་རྣམས་འཕྲེད་ལ་བསྒྲིགས་པའི་རྣམ་པ་ཅན་བདེ་བའི་ངོ་བོར་མེར་རེ་ཡོད་པ་ཕྱི་རིམ་གྱི་ཡི་གེའི་ཁ་དོག་དཀར་པོ། བར་མའི་ཁ་དག་དམར་པོ། ནང་གི་ཁ་དོག་སྔོ་ནག་ཏུ་བྱའོ། །འདི་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་རིམ་ལྔ་གསལ་སྒྲོན་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །རྩ་འདབ་ཏུ་བྱེད་ན་རྩའི་སྦུབས་ཀྱི་ནང་ན་ཚུར་ཕྱི་ནང་དུ་བསྒྲིགས་པའི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་བྱ་ཞིང་། ཡི་གེ་ཚན་པ་གསུམ་སྣང་མཆེད་ཐོབ་གསུམ་གྱི་མཚོན་བྱེད་དུ་བཤད་དོ། །འདི་ལ་ཐོག་མར་པད་འདབ་ཉེར་བཞི་ལྟེ་བ་དང་བཅས་པ་གསལ་གདབ་ལ་སེམས་བཟུང་དེ་ནས་ཕྱི་ནས་རིམ་པ་བཞིན་ཕྱོགས་མཚམས་ཀྱི་ཡི་གེ་གསལ་གདབ་ལ་རིམ་གྱིས་སེམས་བཟུང་བའི་མཐར། དབུས་ཀྱི་མི་ཤིགས་པ་ཨ་ཐུང་དང་བཅས་པའི་ནང་དུ་སེམས་ཞུགས་པ་ལྟར་བྱས་ལ་ཡུན་རིང་དུ་སེམས་བཟུང་ཞིང་། སྔར་བཞིན་ཕྱི་ནས་རིམ་པ་བཞིན་དབུས་ཀྱི་བར་དུ་སེམས་བཟུང་བ་སྤེལ་མར་བྱས་ལ། གསལ་སྣང་ལེགས་པོར་བྱུང་བ་དང་། དེ་ལ་སེམས་བརྟན་པ་གཉིས་ཀ་བྱུང་བྱུང་དུ་སྦྱང་ངོ་། །དེ་ 8-8-26b ལྟར་བྱེད་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་ཕྱོགས་མཚམས་ནས་རིམ་གྱིས་རིམ་གྱིས་རླུང་ནང་དུ་འདུ་བ་ཉེ་རུ་སོང་ནས། མཐར་སྙིང་གའི་དྷཱུ་ཏཱིའི་ནང་དུ་སྡུད་པའི་ཆེད་ཡིན་ཏེ། རླུང་སེམས་འཇུག་པ་གཅིག་པའི་གནད་ཀྱིས་སེམས་གང་དུ་བཟུང་བའི་ལུ

【現代漢語翻譯】 即使不修習，也要在觀想中，於法-輪（Chos kyi 'khor lo，法輪）的中央，觀想自身存在於繫有羅（ro）音單結的中央脈（dhu ti）之中。此處，在所說續部中，明言咒語的明點是吽（hūṃ）字，而上師們所用的短阿（a thung）字，與《行集》（spyod bsdud）中所引用的《金剛壇城莊嚴續》（rdo rje dkyil 'khor rgyan gyi rgyud）相符。對於不壞明點（mi shigs pa'i thig le），有作為心之所依的心間白紅明點（snying ga'i khams dkar dmar），以及極細的持命氣（srog 'dzin gyi rlung）和心等等。 內圈的瓣上，東面是ṛ，南面是ṝ，西面是ḷ，北面是ḹ，四個隅角留空。中間的瓣上，東面是ka kha ga gha，南面是ca cha ja jha，西面是ṭa ṭha ḍa ḍha，北面是ta tha da dha，東南面是pa pha ba bha，西南面是ya ra la va，西北面是śa ṣa sa ha，東北面是ṅa ña ṇa na，各四個。或者從東面開始，依次排列。外圈的瓣上，東面是a ā，南面是i ī，西面是u ū，北面是e ai，東南面是o，西南面是au，西北面是aṃ，東北面是āḥ。除了aṃ之外，其餘十一個都在各自組的最後一個字母上加一個明點。或者從東面開始，依次排列。所有這些字母都頭朝上，除了單獨的一個之外，其餘都橫向排列，呈現出安樂的自性，閃閃發光。外圈字母的顏色是白色，中間的是紅色，內部的是藍黑色。這些的理由已經在《五次第明燈論》（rim lnga gsal sgron）中解釋過了。 如果做成脈瓣，則在脈管內部，做成向內向外排列的樣子，字母的三組代表顯現、增長、獲得三種。對此，首先要清晰地觀想二十四個蓮花瓣（包括中心），並專注於此，然後從外向內依次清晰地觀想各個方向的字母，並依次專注於此，最後，如同進入中央的不壞明點（包括短阿）之中一樣，長時間地專注於此。像之前一樣，從外向內依次專注于中央，交替進行。清晰的顯現和對它的專注都變得越來越好。這樣做是爲了使法-輪（chos kyi 'khor lo）各個方向的氣逐漸向內匯聚，最終彙集到心間的中脈（dhu ti）之中。通過氣和心融入一體的關鍵，心專注於何處，身體也隨之而去。

【English Translation】 Even without practice, in visualization, one should contemplate oneself as existing within the central channel (dhu ti) tied with a single knot of 'ro' in the center of the Dharma wheel (Chos kyi 'khor lo, Wheel of Dharma). Here, in the tantra that is spoken of, it is clearly stated that the bindu of the mantra is the syllable Hūṃ (hūṃ), and the short A (a thung) used by the lamas is in accordance with the Vajra Mandala Ornament Tantra (rdo rje dkyil 'khor rgyan gyi rgyud) quoted in the Compendium of Practices (spyod bsdud). For the indestructible bindu (mi shigs pa'i thig le), there are the white and red essences of the heart (snying ga'i khams dkar dmar) as the basis of the mind, as well as the very subtle life-sustaining wind (srog 'dzin gyi rlung) and the mind, and so on. On the petals of the inner circle, ṛ in the east, ṝ in the south, ḷ in the west, ḹ in the north, and the four corners are left empty. On the petals in between, ka kha ga gha in the east, ca cha ja jha in the south, ṭa ṭha ḍa ḍha in the west, ta tha da dha in the north, pa pha ba bha in the southeast, ya ra la va in the southwest, śa ṣa sa ha in the northwest, ṅa ña ṇa na in the northeast, four each. Or starting from the east, arrange them in order. On the petals of the outer circle, a ā in the east, i ī in the south, u ū in the west, e ai in the north, o in the southeast, au in the southwest, aṃ in the northwest, āḥ in the northeast. Except for aṃ, the other eleven each have a bindu added to the last letter of their respective groups. Or arrange them in order starting from the east. All these letters should be head up, except for the single ones, the rest are arranged horizontally, appearing as the nature of bliss, shimmering. The color of the outer letters is white, the middle ones are red, and the inner ones are dark blue. The reasons for these have already been explained in the Clear Lamp of the Five Stages (rim lnga gsal sgron). If making root petals, inside the tube of the root, make them appear arranged inward and outward, and the three groups of letters are said to represent the three: appearance, increase, and attainment. For this, first clearly visualize the twenty-four lotus petals (including the center) and focus on it, then from the outside in, clearly visualize the letters of each direction in order, and focus on them in order, and finally, as if entering the indestructible bindu (including the short A) in the center, focus on it for a long time. As before, from the outside in, alternately focus on the center, and both clear appearance and focus on it become better and better. Doing so is for the purpose of gradually gathering the winds from the directions of the Dharma wheel (chos kyi 'khor lo) inward, and finally gathering them into the central channel (dhu ti) of the heart. Through the key of the winds and mind entering as one, wherever the mind focuses, the body follows.

---

ས་ཀྱི་གནས་དེར་རླུང་ཡང་འདུ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལ་ཡུན་བསྲིངས་པས་འཆར་དུ་བཏུབ་ཙམ་སྣང་ན་ཡི་གེ་ཀུན་ལ་དམིགས་ལ་བསྒོམ། ཅི་བྱས་ཀྱང་མི་འཆར་བར་སྣང་ན་མེད་མི་རུང་དབུས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་ཨ་ཐུང་དང་བཅས་པ་ཡིན་པས། དེ་ཁོ་ན་ལ་གསལ་སྣང་དང་གནས་པ་གཉིས་ཀ་བཙལ་ལོ། །འདི་ལ་ཡང་ཡེ་མི་གསལ་བ་དང་། གསལ་ཡང་ཡལ་སྐྱེན་པ་ལ་ཇི་ལྟར་བྱ་བ་དང་། སྔགས་ཀྱི་ཐིག་ལེའི་རྣལ་འབྱོར་གྱིས་རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་ཚུད་པའི་རྟགས་དང་། ཐིམ་པའི་རྟགས་དང་། ཐུན་ཚད་ནི་ཕྲ་མོ་སྒོམ་པའི་སྐབས་སུ་བཤད་པས་ཤེས་པར་བྱའོ། །སྙིང་ཁའི་མི་ཤིགས་པ་སྒོམ་པ་ལ་ནི་བསྔགས་པ་ཤིན་ཏུ་ཆེ་སྟེ། མངོན་བརྗོད་ལས། རྟག་ཏུ་སྙིང་ལ་གནས་པ་ཡི། །ཐིག་ལེ་གཅིག་ལ་འགྱུར་མེད་པ། །དེ་སྒོམ་བྱེད་པའི་སྐྱེ་བོ་ལ། །ངེས་པར་ཡེ་ཤེས་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །ཞེས་དང་། བདེ་མཆོག་རིམ་ལྔ་ལས་ཀྱང་། སྒྲ་དང་ཐིག་ལེར་ལྡན་པའི་སེམས། །སྙིང་གར་གཞག་བྱ་དེ་ནས་འདིའི། །རྨོངས་པའི་རབ་རིབ་འཇོམས་མཛད་པའི། །མངའ་བདག་བཅོམ་ལྡན་འབྱུང་འགྱུར་ཏེ། །ཞེས་སྙིང་གའི་མི་ཤིགས་པ་བསྒོམས་པས་མ་རིག་པ་རྩད་ནས་གཅོད་པའི་ལྷན་སྐྱེས་འཆར་བར་གསུངས་ཏེ། ངེས་པར་ཡེ་ཤེས་སྐྱེ་ཞེས་པ་ཡང་དེའོ། །གྲོལ་བའི་ཐིག་ལེ་ལས་ཀྱང་། དེ་གསལ་མི་ཤིགས་ཐིག་ལེའི་གཟུགས། །ཡུངས་ཀར་གྱི་ནི་འབྲུ་ཚོད་ཙམ། །འོད་ཟེར་སྣ་ལྔ་འབར་འཛག་པའི། །ཚུལ་ཅན་སྙིང་ 8-8-27a དབུས་རྟག་ཏུ་གནས། །དེ་ལ་བསྟས་པས་ཡེ་ཤེས་ཆེ། །སྐད་ཅིག་ཙམ་གྱིས་རྣལ་འབྱོར་ལ། །འབར་བ་འདི་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད། །ཅེས་གསུངས་པ་ནི་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སོ། །འདི་དང་འོག་སྒོའི་ཕྲ་མོ་བསྔགས་པ་ཆེ་ཞིང་། འཕྱུག་མེད་པའི་སྲོག་རྩོལ་གྱི་གདམས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིན་པས་འབད་པར་བྱའོ། །འདི་བསྒོམས་པ་ལ་ཡང་སྨིག་རྒྱུ་ལ་སོགས་པའི་རྟགས་རྣམས་འཆར་བར་གསུངས་ཤིང་། རྟགས་བཞི་པའི་མཐར་སྟོང་པ་བཞི་ཡང་འཆར་རོ། ། ༈ དེ་ལ་གེགས་བྱུང་ན་སེལ་ཚུལ། གཉིས་པ་ནི། འོག་སྒོའི་ཕྲ་མོའི་སྐབས་སུ་རླུང་ཐིམ་པས་དགའ་བཞི་ལེགས་པར་སྐྱེད་ནུས་པ་བྱུང་ན། འདིར་རླུང་འདུ་ཡང་སླ་ལ། འདུ་བའི་དུས་སུ་ཟུག་སྐྱེད་པ་སོགས་ཀྱི་གེགས་ཆུང་། དེ་ལྟ་མིན་ནའང་འཇམ་པོའི་སྐྱོང་ལུགས་ལེགས་པར་ཤེས་ནས་བསྐྱངས་པ་ལ་གེགས་འགངས་ཅན་མི་འབྱུང་ངོ་། །སེམས་ཟིན་རབ་བྱུང་ནས་རླུང་རེ་འགའ་འདུས་པའ་ཚེ་ཟུག་ཅུང་ཟད་སྐྱེད་པ་སོགས་བྱུང་ནའང་། དེ་ཀ་ལ་བཞག་པས་དང་པོར་ཟུག་བྱུང་ཡང་། དེའི་འཕྲོ་ནས་བདེ་བ་དྲངས་པ་ཅིག་བྱུང་ན་ལེགས་པས་དེ་ཀ་ལ་བསྐྱང་ཟུག་མ་བསལ་ན་དགེ་སྦྱོར་གྱི་གེགས་སུ་འགྲོ་བར་སྣང་ན། འཁོར་ལོའི་དབུས་སུ་མ་བསྡུས་པར་ཟུག་སྐྱེད་པའི་ཐད་ནས་རླུང་ཕྱིར་འབྱིན་པ་སོགས་ཀྱི་སེལ་ཐབས་བྱས་ན། སྔ་རེས་ཀྱི་རླུང་བསྡུས་པ་ཕྱིར་ལ་གཏོར་བས་ད

【現代漢語翻譯】 因為那個地方也是風匯聚的地方。如果長時間練習，能夠清晰地觀想出字形，就專注于所有的字母進行禪修。如果無論如何都無法清晰觀想，因為這是不可或缺的位於中央的短「阿」 (藏文：ཨ，梵文天城體：अ，梵文羅馬擬音：a，漢語字面意思：無) 種子字，所以要尋找它的明亮顯現和安住。如果仍然無法清晰觀想，或者即使清晰觀想也容易消失，應該怎麼辦呢？關於通過咒語的明點瑜伽使風進入中脈的徵兆、消融的徵兆以及時間長度，已經在微細禪修的部分講過，應該瞭解。對於禪修心間的金剛不壞明點，讚頌非常多。《寶積經》中說：『常於心中住，不變一明點，彼修持之人，定生諸智慧。』《勝樂五次第》中也說：『聲與明點具足心，置於心間從此後，摧毀愚昧之黑暗，自在世尊將顯現。』因此，禪修心間的金剛不壞明點，據說能生起斷除無明根本的俱生智慧，『定生諸智慧』也是指這個。從解脫明點中也說：『彼明亮不壞明點之形，如芥子之量，五色光芒燃燒滴落之狀，常住於心間中央。專注於此，則生起大智慧，剎那之間，瑜伽士將燃起，對此毫無疑問。』這指的是俱生智慧。這個和下門的微細禪修都備受讚揚，是無誤的命勤瑜伽的特殊訣竅，所以要努力。據說禪修這個也會顯現如海市蜃樓等徵兆，在第四個徵兆之後，也會顯現四個空性。 ༈ 如果出現障礙，消除的方法： 第二，在下門微細禪修時，如果風融入，能夠很好地生起四喜，那麼在這裡風也容易匯聚，匯聚時產生刺痛等障礙較小。如果不是這樣，也要很好地瞭解柔和的控制方法，進行控制，就不會出現重大的障礙。如果心被抓住，偶爾匯聚一些風時，產生輕微的刺痛等，也要安住於此，雖然一開始會刺痛，但如果之後能產生安樂，那就很好，所以要控制在那裡，如果不消除刺痛，似乎會成為修行的障礙，如果沒有聚集在脈輪中央，而是從產生刺痛的地方向外呼氣等進行消除，那麼先前聚集的風就會被向外驅散。

【English Translation】 Because that place is also where the winds gather. If, through prolonged practice, one can clearly visualize the form of the letters, then focus on all the letters and meditate. If, no matter what, one cannot visualize clearly, since this is the indispensable short 'A' (藏文：ཨ，梵文天城體：अ，梵文羅馬擬音：a，漢語字面意思：無) seed syllable located in the center, then seek both its clear appearance and abiding. If it is still not clear, or if it is clear but easily disappears, what should one do? The signs of the wind entering the central channel through the yoga of mantra bindus, the signs of absorption, and the duration have already been explained in the section on subtle meditation, and should be understood. For meditating on the indestructible bindu in the heart, there is great praise. The Ratnamala says: 'Always abiding in the heart, the unchanging single bindu, the person who meditates on that will definitely generate wisdom.' The Five Stages of Chakrasamvara also says: 'The mind endowed with sound and bindu, should be placed in the heart, from then on, the lord who destroys the darkness of delusion, the Blessed One, will appear.' Therefore, meditating on the indestructible bindu in the heart is said to generate the co-emergent wisdom that cuts off the root of ignorance, and 'will definitely generate wisdom' also refers to this. From the Bindu of Liberation it also says: 'That clear, indestructible bindu form, the size of a mustard seed, with the appearance of five-colored rays blazing and dripping, always abides in the center of the heart. By focusing on this, great wisdom arises, in an instant, the yogi will blaze, there is no doubt about this.' This refers to co-emergent wisdom. This and the subtle meditation of the lower gate are both highly praised, and are special instructions for unerring life-force yoga, so one should strive. It is said that meditating on this will also manifest signs such as mirages, and after the fourth sign, the four emptinesses will also manifest. ༈ How to eliminate obstacles if they arise: Second, in the subtle meditation of the lower gate, if the winds dissolve and one can generate the four joys well, then here the winds will also gather easily, and there will be fewer obstacles such as generating pain when gathering. If not, one should also understand the gentle methods of control well, and if one controls well, no major obstacles will arise. If the mind is seized and some winds gather occasionally, causing slight pain, one should abide in that, and although there may be pain at first, it would be good if pleasure arises from it afterwards, so one should control it there. If one does not eliminate the pain, it seems that it will become an obstacle to practice. If one does not gather in the center of the chakra, but eliminates it by exhaling from the place where the pain is generated, then the previously gathered winds will be scattered outwards.

---

ྷཱུ་ཏཱིར་སྡུད་པ་ལ་མི་ཕན་ཞིང་། ཕྱི་རེས་ནས་ཀྱང་རླུང་བསྡུ་བཀའ་བར་འགྱུར་བས་ཟུག་ཞི་ཐུབ་པ་ཙམ་གྱི་གེགས་སེལ་ཐབས་ཀྱིས་མི་ཆོག་གོ། དེས་ན་སྙིང་ཁའི་སྟོད་སྨད་ཀྱི་རླུང་ཀུན་དམིགས་པས་ལེགས་པར་བསྡུས་ནས་མི་ཤིགས་པ་ཡོད་ས་དེར་བསྟིམ་པ་ཡང་ཡང་བྱས་པས་ཟུག་ཀྱང་ཞི་བ་དང་། སྔ་མའི་རླུང་བསྡུས་པ་ཡང་དོན་ 8-8-27b མེད་དུ་མི་འགྱུར་ཞིང་། ཕྱི་རེས་ནས་ཀྱང་སྡུད་པ་ལ་མི་གནོད་དོ། །སྙིང་ཁའི་མི་ཤིགས་པ་ལ་སེམས་ཐིམ་པ་ལྟ་བུའི་ཟིན་པོ་བྱུང་བ་འགའ་ཞིག་ལ་མིག་ལོང་བ་ལྟ་བུ་འབྱུང་ལ། དེ་བཞིན་དུ་དབང་པོ་གཞན་བཞིས་ཀྱང་རང་གི་ཡུལ་འཛིན་པའི་ནུས་པ་མེད་པ་བྱུང་ན། རླུང་ཐིམ་ནས་སྟོང་པ་བཞི་ཤར་བའི་དུས་སུ་ནི་དབང་ཤེས་ཐིམ་དགོས་པས་སེལ་ཐབས་མི་དགོས་ལ། དེ་འདྲ་མིན་པའི་སྐབས་སུ་རྒྱུན་རིང་རབ་པ་འོང་བ་ནི་བཤད་རྒྱུད་ལས། སྙིང་ག་ན་དབང་པོའི་སྒོར་འཇུག་པའི་འཛིན་པའི་རླུང་དྲུག་དང་། གཟུང་བའི་རླུང་དྲུག་སྟེ་བཅུ་གཉིས་གནས་པར་གསུངས་པ་རྣམས། སྙིང་གར་མ་ཐིམ་པར་ཅུང་ཟད་རེངས་པ་ཡིན་པས། དེ་ལ་ནི་འཆད་པར་གྱུར་བ་ལྟར་སྙིང་ཁ་ནས་དབང་པོ་སོ་སོའི་སྒོར་རྡོར་བཟླས་བྱས་པས་སེལ་ལ། རླུང་བསྡུས་ཏེ་སྙིང་ཁར་བཤིག་པ་ལ་གོམས་ནའང་སེལ་ནུས་སོ། །རྒྱུན་མཚན་སྔ་མ་ངེས་ཀྱང་སྙིང་ཁའི་རྩ་འཁོར་གྱི་དབུས་སུ་གནད་དུ་བསྣུན་པ་ལས། གཟུང་འཛིན་གྱི་རྣམ་རྟོག་གིས་མི་བསྐྱོད་པའི་འོད་གསལ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་འཆར་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་ཡང་གེགས་མ་བྱུང་རུང་སྐབས་སྐབས་སུ་སྙིང་ཁའི་ཡི་གེ་ལས་འོད་ཟེར་ལྕགས་ཀྱུ་ལྟ་བུ་འཕྲོས་པའམ། ཡང་ན་དམིགས་པ་རྐྱང་པས་ཀྱང་སྟོད་སྨད་ཀྱི་རླུང་ཀུན་བསྡུས་ནས་མི་ཤིགས་པ་ལ་བསྟིམ་ཞིང་དེའི་དབང་གིས་བདེ་བ་བྱུང་བར་བསམས་ན་རླུང་འདུ་སླ་བ་དང་མཉེན་དུ་འགྲོ་བ་སོགས་ཀྱི་གནད་ཀྱང་ཆེའོ། ། ༈ གདོང་གི་སྣ་རྩེར་འོད་ཀྱི་ཐིག་ལེའི་སྲོག་རྩོལ་བསྒོམ་པ། གཉིས་པ་ལ་གསུམ། རླུང་གི་དེ་ཉིད་མདོར་བསྡུས་ཏེ་བསྟན་པ་དང་། དེ་ལ་རྡོར་བཟླས་བྱ་བའི་ཚུལ་དང་། གེགས་བྱུང་ན་སེལ་ཚུལ་ལོ། ། ༈ རླུང་གི་དེ་ཉིད་མདོར་བསྡུས་ཏེ་བསྟན་པ། དང་པོ་ནི། མི་ཤིགས་པ་ལ་སེམས་བརྟན་པོ་རྙེད་རྙེད་བར་དུ་སྦྱངས་ནས་བརྟན་པ་ན། རྡོར་བཟླས་ 8-8-28a བྱེད་པ་སྒྲོན་གསལ་གྱི་དགོངས་པ་ཡིན་པས། དེ་བརྟན་པ་ན་རྡོ་རྗེ་བཟླས་པ་བྱ་བ་ལ་བཟླས་པའི་ཡུལ་རླུང་ནི། རྩ་བའི་རླུང་ལྔ་ལས་ནམ་མཁའི་རླུང་ཁྱབ་བྱེད་ནི་འཆི་བའི་དུས་སུ་སྣ་སྒོར་རྒྱུའི་ད་ལྟ་མི་རྒྱུའོ། །གྱེན་རྒྱུ་མེའི་རླུང་གིས་གཙོ་བོ་བྱས་ཏེ་གཞན་གསུམ་འཁོར་དུ་རྒྱུན་སྣ་བུག་གཡས་ནས་དང་། མཉམ་གནས་རླུང་གི་རླུང་གིས་གཙོ་བོ་བྱས་ནས་རྒྱུ་ན་སྣ་བུག་གཡོན་ནས་དང་། ཐུར་སེལ་སའི་རླུང་དང་། སྲོག་འཛིན་ཆུའི་རླུང་གིས་གཙོ་བ

【現代漢語翻譯】 如果僅僅通過緩解疼痛的方法來消除障礙是不夠的，因為這不利於後續的收攝，並且從後續來看，風的收攝也會變成障礙。因此，觀想並良好地收攝心間上下的所有風，然後反覆地融入到不可摧毀之處，這樣疼痛也會平息，並且之前的風的收攝也不會變得沒有意義，而且從後續來看，也不會妨礙收攝。對於一些人來說，當心融入不可摧毀之處時，會出現像眼睛失明一樣的情況。同樣，如果其他五根也失去了執取各自對境的能力，那麼在風融入並出現四空的時候，因為根識必須融入，所以不需要消除的方法。如果不是這種情況，長時間出現僵硬，正如《續部》所說：『心間有六種執取風進入根門，以及六種所取風，共十二種。』這些風如果沒有融入心間，而是稍微僵硬，那麼就像所說的那樣，通過從心間向各個根門進行金剛唸誦來消除。如果習慣於收攝風並將其摧毀在心間，也能消除。即使之前的徵兆是確定的，但通過擊打心間脈輪的中心，會生起不被能取所取分別念所動搖的卓越光明。即使沒有出現障礙，有時也會從心間的字（藏文：ཡི་གེ་，梵文天城體：अक्षर，梵文羅馬擬音：akṣara，漢語字面意思：字）中發出像鐵鉤一樣的光芒，或者僅僅通過專注，也能收攝上下的所有風，並融入到不可摧毀之處，並且如果認為由於它的力量而產生了快樂，那麼風就容易聚集並且變得柔軟等等，這些要點也很重要。 現在講的是觀想面部鼻尖的光點命勤（Prāṇa）。 分為三個部分：簡要地展示風的自性，進行金剛唸誦的方法，以及出現障礙時的消除方法。 簡要地展示風的自性： 首先，在不可摧毀之處穩定地修習，直到獲得穩固。一旦穩固，進行金剛唸誦是《明燈論》的觀點。因此，在穩固之後，進行金剛唸誦時，唸誦的對境風，是五根本風中的空風（ākāśa-vāyu），也就是遍行風（vyāpana-vāyu），它在死亡時會通過鼻孔流動，但現在不會流動。上升風（udāna-vāyu），也就是火風（agni-vāyu）為主，其他三種風作為眷屬，通常從右鼻孔流動；平住風（samāna-vāyu）的風為主，從左鼻孔流動；下行風（adhogāmi-vāyu），也就是地風（pṛthivī-vāyu）和持命風（prāṇa-vāyu），也就是水風（ap-vāyu）為主

【English Translation】 It is not enough to eliminate obstacles merely by alleviating pain, because it is not conducive to subsequent gathering, and from the subsequent perspective, the gathering of winds will also become an obstacle. Therefore, visualize and well gather all the winds above and below the heart center, and then repeatedly dissolve them into the indestructible place. In this way, the pain will also subside, and the previous gathering of winds will not become meaningless, and from the subsequent perspective, it will not hinder the gathering. For some people, when the mind dissolves into the indestructible place, something like blindness may occur. Similarly, if the other five senses also lose the ability to grasp their respective objects, then when the winds dissolve and the four emptinesses arise, because the sense consciousness must dissolve, there is no need for methods of elimination. If this is not the case, prolonged stiffness may occur, as stated in the Tantra: 'In the heart center, there are six grasping winds that enter the sense gates, and six grasped winds, totaling twelve.' If these winds do not dissolve into the heart center but remain slightly stiff, then, as explained, eliminate them by performing Vajra recitation from the heart center to each of the sense gates. If one is accustomed to gathering the winds and destroying them in the heart center, one can also eliminate them. Even if the previous signs are certain, by striking the center of the heart center chakra, extraordinary clear light that is not moved by the dualistic thoughts of grasper and grasped will arise. Even if no obstacles arise, sometimes rays of light like iron hooks may emanate from the letter (藏文：ཡི་གེ་，梵文天城體：अक्षर，梵文羅馬擬音：akṣara，漢語字面意思：letter) in the heart center, or even by mere focus, one can gather all the winds above and below and dissolve them into the indestructible place, and if one thinks that happiness arises due to its power, then the points such as the winds easily gathering and becoming soft are also very important. Now we are talking about contemplating the life force (Prāṇa) of a drop of light at the tip of the nose on the face. It is divided into three parts: briefly showing the nature of the winds, the method of performing Vajra recitation, and the method of eliminating obstacles when they arise. Briefly showing the nature of the winds: First, practice steadily in the indestructible place until stability is obtained. Once stability is obtained, performing Vajra recitation is the view of the 'Lamp Illuminating Treatise'. Therefore, after it is stable, when performing Vajra recitation, the object of recitation, the wind, is the space wind (ākāśa-vāyu) among the five root winds, which is the pervasive wind (vyāpana-vāyu), which flows through the nostrils at the time of death, but does not flow now. The upward-moving wind (udāna-vāyu), which is the fire wind (agni-vāyu), is the main one, with the other three winds as attendants, usually flowing from the right nostril; the wind of the equalizing wind (samāna-vāyu) is the main one, flowing from the left nostril; the downward-clearing earth wind (adhogāmi-vāyu), which is the earth wind (pṛthivī-vāyu), and the life-sustaining water wind (prāṇa-vāyu), which is the water wind (ap-vāyu), are the main ones.

---

ོ་བྱས་ནས། རྒྱུན་སྣ་བུག་གཉིས་ཀ་ནས་མཉམ་པོར་རྒྱུ་སྟེ། བཞི་ཀ་ཡང་ཐུན་ཕྱེད་རེར་དགུ་བརྒྱ་རེ་རྒྱུ་ལ། གནས་ནི་རིམ་པ་བཞིན་མགྲིན་པ་དང་། ལྟེ་བ་དང་། གསང་གནས་དང་། སྙིང་ཁ་ན་གནས་སོ། །རང་དབང་གི་ཁ་དོག་ནི་རིམ་པ་བཞིན་དམར་ནག་སེར་དཀར་པའོ། །ཞག་གཅིག་གི་རླུང་གི་ཕྱེད་མཉམ་རྒྱུར་གསུངས་པས། ལུགས་འདི་ལ་གཞི་དུས་ཀྱི་མཉམ་རྒྱུ་ནི་དྷཱུ་ཏཱི་ནས་རྒྱུ་བ་མིན་ཀྱང་། བསྒོམས་སྟོབས་ཀྱིས་མཉམ་རྒྱུར་བཏང་བ་ནི་དྷཱུ་ཏཱི་ནས་རྒྱུའོ། །རྩ་བའི་རླུང་ལྔ་མགོན་པོ་ལྔའི་རླུང་དུ་རྡོ་རྗེ་ཕྲེང་བ་ལས་གསུངས་ཀྱང་ལྷ་མོའི་རླུང་དུ་མ་གསུངས་སོ། །དགོངས་པ་ལུང་སྟོན་ལས། དམར་ནག་སེར་དཀར་བའི་མེ་དང་། རླུང་དང་། དབང་ཆེན་དང་། ཆུའི་དཀྱིལ་འཁོར་བཞི་རིམ་པ་བཞིན་དུ། གོས་དཀར་མོ་དང་། སྒྲོལ་མ་དང་། སྤྱན་མ་དང་། མཱ་མ་ཀཱིའི་རླུང་དང་། གོས་དཀར་མོ་ལ་སོགས་པའི་རླུང་བཞི་རིམ་པ་བཞིན་སྣ་བུག་གི་སྟེང་དང་། བསེགས་དང་ཐད་ཀ་དང་འོག་ཏུ་རྒྱུ་བ་དང་། ལྷ་མོ་བཞིའི་རླུང་ཉིས་བརྒྱ་ཉེར་ལྔ་པ་བཞི་བསྡོམས་པས་དགུ་བརྒྱ་རེ་རེ་གསུངས་སོ། །དེའི་ལུགས་ལ་ནི་གྱེན་རྒྱུ་ 8-8-28b སོགས་བཞིས་གཙོ་བོ་བྱས་ནས་རྒྱུ་བ་ལ། ལྷ་མོ་བཞིའི་རླུང་དུ་བཞག་པ་དང་། དགུ་བརྒྱ་པ་རེའི་བཞི་ཆ་ལ་ལྷ་མོ་རེའི་རླུང་དུ་བྱས་པའི་ཚུལ་གཉིས་ཤེས་དགོས་ཤིང་། དགུ་བརྒྱ་རེའི་བཞི་ཆ་ནི་རིམ་པ་བཞིན་སྣ་བུག་གི་སྟེང་ལ་སོགས་པ་བཞིར་རིམ་གྱིས་རྒྱུའོ། །བསགས་ནི་ཆག་གིས་ལོགས་སུ་བསྒྱུར་བ་ལྟར་སྣ་བུག་གི་ལོགས་དང་། ཐད་ཀ་ཞེས་པ་ནི་སྣ་བུག་གི་དབུས་ཀྱི་ཐད་དྲང་དང་། འོག་ནི་སྣ་བུག་གི་འོག་ངོས་མཆུ་ལ་བདར་ནས་རྒྱུའོ། །རྒྱུ་བ་དང་། རྣམ་པར་རྒྱུ་བ་དང་། ཡང་དག་པར་རྒྱུ་བ་དང་། རབ་ཏུ་རྒྱུ་བ་དང་། ངེས་པར་རྒྱུ་བ་ཞེས་པའི་ཡན་ལག་གི་རླུང་ལྔ་ནི་རིམ་པ་བཞིན་མིག་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོ་ལྔ་ལ་གནས་ནས་འཇུག་ལྡང་སོགས་བྱེད་དོ།། ༈ །། ༈ དེ་ལ་རྡོར་བཟླས་བྱ་བའི་ཚུལ། གཉིས་པ་ལ་གཉིས། རྩ་བའི་རླུང་གི་རྡོར་བཟླས་དང་། ཡན་ལག་གི་རླུང་གི་རྡོར་བཟླས་སོ། ། ༈ རྩ་བའི་རླུང་གི་རྡོར་བཟླས། དང་པོ་ལ་གཉིས། དངོས་ཀྱི་དོན་དང་། དེ་བསྒོམས་པས་མྱོང་བ་སྐྱེ་ཚུལ་ལོ། ། ༈ དངོས་ཀྱི་དོན། དང་པོ་ནི། སྔར་རླུང་ཐིམ་པའི་ལྷན་སྐྱེས་སྐྱེད་ནུས་པ་ཡོད་ན། འདི་དང་སྔགས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་སྒོམ་པ་གཉིས་ཀའི་སྐབས་སུ་ལྷར་སྒོམ་པ་ནི་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་འོད་གསལ་གྱི་ངང་ནས་བསྒོམ། དེ་ལྟ་མིན་ན་སྐད་ཅིག་གིས་བསྐྱེད་ལུས་དང་དུས་དང་རླུང་གི་གནད་གསུམ་སྔར་དང་འདྲའོ། །འདིར་རླུང་ལ་རྡོར་བཟླས་བྱེད་པའི་གཙོ་བོ་ནི། རྩ་བའི་རླུང་བཞིའི་རྡོར་བཟླས་ཡིན་ལ། དེ་ལྟར་བྱེད་པའི་དགོས་པ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ནི། སྙིང་ཁ་ན་གནས་པའི་དྷཱུ་ཏ

【現代漢語翻譯】 然後，氣息同時從兩個鼻孔通過，四個氣息各自以九百次通過一半的時間。位置依次是喉嚨、肚臍、生殖器和心口。各自的顏色依次是紅、黑、黃、白。據說，一晝夜的氣息有一半是同時通過的。按照這種方式，最初的同時通過並非從中央脈（dha-ti）通過，而是通過修習的力量使之同時通過，從而從中央脈通過。根本五氣在金剛鬘（vajra phreng ba）中被說是五部怙主的氣息，但沒有說是天女的氣息。《意旨授記》（dgongs pa lung ston）中說：『紅、黑、黃、白的火、風、大自在和水的壇城，依次是白衣母（gos dkar mo）、度母（sgrol ma）、眼母（spyan ma）和嘛嘛枳（mA mA kI）的氣息。白衣母等四天女的氣息，依次在鼻孔之上、側面、前方和下方通過。四天女的氣息各有二百二十五次，總共是九百次。』按照那種說法，上升氣等四氣是主要的通過方式，被認為是四天女的氣息。需要了解兩種方式：一種是將九百次的四分之一作為每個天女的氣息，另一種是九百次的四分之一依次在鼻孔之上等四個位置通過。側面就像用石頭隔開一樣，是鼻孔的側面。前方是指鼻孔中央的正前方。下方是指鼻孔的下表面，摩擦嘴唇后通過。通行氣、遍行氣、正行氣、殊勝行氣和決定行氣這五種支分氣，依次位於眼睛等五根處，進行張合等活動。 以下是金剛唸誦的方法： 分為兩種：根本氣的金剛唸誦和支分氣的金剛唸誦。 根本氣的金剛唸誦： 分為兩種：實際意義和修習後生起的體驗。 實際意義： 首先，如果具有先前氣息融入的俱生能力，那麼在修習此法和明咒 bindu（thig le）時，應在俱生光明（lhan skyes kyi 'od gsal）的狀態中進行修習。如果不是這樣，那麼剎那生起身、時間和氣息的三種要點與先前相同。在此，對氣息進行金剛唸誦的主要對象是根本四氣的金剛唸誦。這樣做的殊勝必要是，位於心口處的中央脈（dhūti）…… 然後，氣息同時從兩個鼻孔通過，四個氣息各自以九百次通過一半的時間。位置依次是喉嚨、肚臍、生殖器和心口。各自的顏色依次是紅、黑、黃、白。據說，一晝夜的氣息有一半是同時通過的。按照這種方式，最初的同時通過並非從中央脈（dha-ti）通過，而是通過修習的力量使之同時通過，從而從中央脈通過。根本五氣在金剛鬘（vajra phreng ba）中被說是五部怙主的氣息，但沒有說是天女的氣息。《意旨授記》（dgongs pa lung ston）中說：『紅、黑、黃、白的火、風、大自在和水的壇城，依次是白衣母（gos dkar mo）、度母（sgrol ma）、眼母（spyan ma）和嘛嘛枳（mA mA kI）的氣息。白衣母等四天女的氣息，依次在鼻孔之上、側面、前方和下方通過。四天女的氣息各有二百二十五次，總共是九百次。』按照那種說法，上升氣等四氣是主要的通過方式，被認為是四天女的氣息。需要了解兩種方式：一種是將九百次的四分之一作為每個天女的氣息，另一種是九百次的四分之一依次在鼻孔之上等四個位置通過。側面就像用石頭隔開一樣，是鼻孔的側面。前方是指鼻孔中央的正前方。下方是指鼻孔的下表面，摩擦嘴唇后通過。通行氣、遍行氣、正行氣、殊勝行氣和決定行氣這五種支分氣，依次位於眼睛等五根處，進行張合等活動。 以下是金剛唸誦的方法： 分為兩種：根本氣的金剛唸誦和支分氣的金剛唸誦。 根本氣的金剛唸誦： 分為兩種：實際意義和修習後生起的體驗。 實際意義： 首先，如果具有先前氣息融入的俱生能力，那麼在修習此法和明咒 bindu（thig le）時，應在俱生光明（lhan skyes kyi 'od gsal）的狀態中進行修習。如果不是這樣，那麼剎那生起身、時間和氣息的三種要點與先前相同。在此，對氣息進行金剛唸誦的主要對象是根本四氣的金剛唸誦。這樣做的殊勝必要是，位於心口處的中央脈（dhūti）……

【English Translation】 Then, the breath flows simultaneously from both nostrils, with each of the four breaths passing nine hundred times for half the time. The positions are, in order, the throat, navel, genitals, and heart center. The respective colors are, in order, red, black, yellow, and white. It is said that half of the breaths in a day and night pass simultaneously. According to this method, the initial simultaneous passage does not occur through the central channel (dha-ti), but through the power of practice, it is made to pass simultaneously, thereby passing through the central channel. The five root winds are said in the Vajra Garland (vajra phreng ba) to be the breaths of the five protector families, but they are not said to be the breaths of the goddesses. In the 'Prophecy of Intent' (dgongs pa lung ston), it says: 'The mandalas of fire, wind, great power, and water, which are red, black, yellow, and white, are, in order, the breaths of White-robed Mother (gos dkar mo), Tara (sgrol ma), Eye Mother (spyan ma), and Mamaki (mA mA kI). The four breaths of the White-robed Mother and so on pass, in order, above, to the side, in front, and below the nostrils. Each of the four goddesses' breaths is two hundred and twenty-five, totaling nine hundred.' According to that explanation, the ascending air and other four airs are the main modes of passage, and they are considered to be the breaths of the four goddesses. It is necessary to understand two methods: one is to take one-fourth of the nine hundred as the breath of each goddess, and the other is that one-fourth of the nine hundred passes sequentially above, etc., the four positions of the nostrils. The side is like being separated by a stone, it is the side of the nostril. The front refers to the direct front of the center of the nostril. The bottom refers to the lower surface of the nostril, passing after rubbing the lips. The five branch winds of the moving air, pervasive air, right moving air, excellent moving air, and definite moving air, respectively reside in the five faculties such as the eyes, performing activities such as opening and closing. The following is the method of Vajra recitation: It is divided into two types: Vajra recitation of the root air and Vajra recitation of the branch air. Vajra recitation of the root air: It is divided into two types: the actual meaning and the experience that arises after practice. The actual meaning: First, if one has the innate ability to dissolve the breath from before, then when practicing this and the bindu (thig le) of mantra, one should practice in the state of co-emergent luminosity (lhan skyes kyi 'od gsal). If not, then the three key points of instantaneous generation of the body, time, and breath are the same as before. Here, the main object of Vajra recitation for the breath is the Vajra recitation of the four root airs. The special necessity of doing so is that the central channel (dhūti) located in the heart center... Then, the breath flows simultaneously from both nostrils, with each of the four breaths passing nine hundred times for half the time. The positions are, in order, the throat, navel, genitals, and heart center. The respective colors are, in order, red, black, yellow, and white. It is said that half of the breaths in a day and night pass simultaneously. According to this method, the initial simultaneous passage does not occur through the central channel (dha-ti), but through the power of practice, it is made to pass simultaneously, thereby passing through the central channel. The five root winds are said in the Vajra Garland (vajra phreng ba) to be the breaths of the five protector families, but they are not said to be the breaths of the goddesses. In the 'Prophecy of Intent' (dgongs pa lung ston), it says: 'The mandalas of fire, wind, great power, and water, which are red, black, yellow, and white, are, in order, the breaths of White-robed Mother (gos dkar mo), Tara (sgrol ma), Eye Mother (spyan ma), and Mamaki (mA mA kI). The four breaths of the White-robed Mother and so on pass, in order, above, to the side, in front, and below the nostrils. Each of the four goddesses' breaths is two hundred and twenty-five, totaling nine hundred.' According to that explanation, the ascending air and other four airs are the main modes of passage, and they are considered to be the breaths of the four goddesses. It is necessary to understand two methods: one is to take one-fourth of the nine hundred as the breath of each goddess, and the other is that one-fourth of the nine hundred passes sequentially above, etc., the four positions of the nostrils. The side is like being separated by a stone, it is the side of the nostril. The front refers to the direct front of the center of the nostril. The bottom refers to the lower surface of the nostril, passing after rubbing the lips. The five branch winds of the moving air, pervasive air, right moving air, excellent moving air, and definite moving air, respectively reside in the five faculties such as the eyes, performing activities such as opening and closing. The following is the method of Vajra recitation: It is divided into two types: Vajra recitation of the root air and Vajra recitation of the branch air. Vajra recitation of the root air: It is divided into two types: the actual meaning and the experience that arises after practice. The actual meaning: First, if one has the innate ability to dissolve the breath from before, then when practicing this and the bindu (thig le) of mantra, one should practice in the state of co-emergent luminosity (lhan skyes kyi 'od gsal). If not, then the three key points of instantaneous generation of the body, time, and breath are the same as before. Here, the main object of Vajra recitation for the breath is the Vajra recitation of the four root airs. The special necessity of doing so is that the central channel (dhūti) located in the heart center...

---

ཱིའི་རྩ་མདུད་བཀྲོལ་ནས། དེའི་ནང་གི་མི་ཤིགས་པ་ལ་སྲོག་ཐུར་ལ་སོགས་པའི་ཕྱོགས་མཚམས་ཀྱི་རླུང་བསྡུས་ནས་ཐིམ་པར་བྱས་པ་ལས། སྟོང་པ་བཞིའི་རིམ་གྱིས་འོད་གསལ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ 8-8-29a འཆར་བའི་ཆེད་ཡིན་ནོ། །དེའི་གནད་ཀྱིས་རླུང་བཞི་ཀའི་རྡོར་བཟླས་བྱེད་པ་ནི། སྙིང་ཁའི་མི་ཤིགས་པ་ལས་འབྱུང་བ་དང་། འཇུག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་བྱེད་པ་ནི་བཤད་པའི་རྒྱུད་ལྷ་མོ་བཞིས་ཞུས་དང་སྒྲོན་གསལ་ལས་གསུངས་ལ། དེ་ལྟར་བྱ་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་རྡོར་བཟླས་ཀྱིས་སྙིང་ཁའི་རྩ་མདུད་འབྱེད་པ་དང་། དེ་ཉིད་རྩ་མདུད་འབྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དཀའ་ཤོས་ཡིན་པ་དང་། དེ་འབྱེད་ནུས་ན་རྩ་མདུད་གཞན་རྣམས་དེའི་སྟོབས་ཀྱིས་འགྲོལ་བ་ལ་སོགས་པ་ངག་དབེན་གྱི་རྣམ་གཞག་རྒྱས་པར་ནི་ངོ་སྤྲོད་རིམ་ལྔ་གསལ་སྒྲོན་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་ཕྱིར་སྔར་བཤད་པའི་འོག་སྒོའི་ཕྲ་མོ་དང་། སྙིང་ཁའི་སྔགས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་བསྒོམས་ནས་རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་འཛུད་པ་དང་། ཐིམ་པར་བྱས་པའི་དབང་གིས་དགའ་བཞི་དང་སྟོང་པ་བཞི་འདྲེན་ནུས་ཀྱང་། སླར་ཡང་རྡོ་རྗེ་བཟླས་པ་བྱ་དགོས་སོ། །དེ་ལ་རླུང་གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དང་། སྔགས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཤེས་པ་སྔོན་དུ་བཏང་ནས་རྡོར་བཟླས་བྱ་བར་རིམ་ལྔ་ལས་གསུངས་པའི་དང་པོ་ནི། སྤྱིར་གསལ་སྒྲོན་དུ་བཤད་པ་ལྟར་རླུང་བཅུའི་གནད་མཐའ་དག་པར་ཤེས་དགོས་ལ། ཁྱད་པར་དུ་རླུང་རྣམས་ཀྱི་དང་པོར་སྐྱེ་བ་དང་། འཆི་ཁར་སྡུད་པའི་རྩ་བའི་གནས་མཐར་ཐུག་པ་སྙིང་ཁའི་མི་ཤིགས་པ་ཡིན་པ་དང་། དེར་ཐིམ་ནས་འཆི་བའི་སྟོང་པ་བཞི་འཆར་བའི་ཚུལ་དང་། རླུང་རྣམས་དེར་འདུ་བ་ལ་གནས་དེའི་མདུད་པ་དབྱེ་དགོས་པ་དང་། །དེ་རྡོར་བཟླས་ཀྱིས་འབྱེད་པའི་ཚུལ་རྣམས་ལེགས་པར་ཤེས་པའོ། །གཉིས་པ་ནི་དབྱངས་གསལ་ལས་བཏུས་པའི་སྤྲུལ་ལ་སོགས་པའི་སྔགས་ཇི་སྙེད་ཅིག་གསུངས་པ་ཐམས་ 8-8-29b ཅད་ཀྱི་གཙོ་བོ་ཡི་གེ་གསུམ་ཡིན་པས། སྔགས་བཟླ་བར་གསུངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཙོ་བོ་ཡང་དེ་ཡིན་པ་དང་། སྔགས་བཟླས་པའི་ངེས་དོན་མཐར་ཐུག་པ་ཡང་། རླུང་གི་རང་གདངས་ཡི་གེ་གསུམ་ཀྱི་གདངས་སུ་འཆར་བའི་ཚུལ་གྱི་ཟློ་བ་ཉིད་ཡིན་པ་དང་། བཟླས་པ་དེས་སྔགས་བཟླས་པ་གཞན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་སྲས་བཅས་ཀྱི་ཐུགས་རྒྱུད་བསྐུལ་ནས། སྒྲུབ་པ་པོ་ལ་བྱིན་གྱིས་རློབ་པའི་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ལྷག་དང་བཅས་པར་བྱེད་པར་གསུངས་པའི་དོན་ལ་ངེས་པ་རྙེད་པ་ཡིན་ཏེ། རླུང་གི་རྣལ་འབྱོར་འདི་ལ་རོ་རྐྱང་གི་རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་བསྡུས་ནས་ཐིམ་པའི་དབང་གིས་ལྷན་སྐྱེས་འཆར་བའི་ནུས་པ་ཡོད་པར་མ་ཟད། སྔགས་བཟླས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དགོས་པ་ལྷག་དང་བཅས་པ་འགྲུབ་པའི་ཁྱད་ཆོས་ཡོད་པས། རླུང་གི་རྣམ་འབྱོར་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནས་རྨད་དུ་བྱུང་བར་ཡང་ཤེས་དགོས་སོ། །དེ་ལྟར་

【現代漢語翻譯】 爲了解開脈結，並將其中不壞明點中的命勤等方位之氣聚集並融入其中，是爲了次第生起四空殊勝光明。 其要點在於修持四氣金剛誦，從心間不壞明點生起和融入等方式，正如所說續部四天女所請問和明燈中所說。必須如此做的理由是，金剛誦能夠解開心間的脈結，而解開那個脈結是一切脈結中最困難的，如果能夠解開它，其他脈結也會因其力量而解脫等，關於語寂的詳細分類，已在《五次第明燈》中闡述。因此，通過修習先前所說的下門微細處和心間咒語明點，並將氣融入並融入中脈，憑藉這種力量，雖然能夠引生四喜和四空，但仍然需要修持金剛誦。對此，首先要了解氣的真如和咒語的真如，然後才能修持金剛誦，正如《五次第》中所說，首先要全面瞭解如《明燈》中所述的十氣要點。特別是，要徹底瞭解氣最初產生和臨終時收攝的根本之處是不壞明點，以及融入其中後生起四空的方式，以及氣聚集在那裡時需要解開那個位置的結，以及通過金剛誦解開它的方式。 其次，從《妙音開顯》中摘錄的化身等所有咒語中，最主要的是三個字。因此，所有被說爲念誦的咒語中，最主要的也是這三個字。唸誦咒語的最終意義也是，氣的自聲顯現為三個字的音聲的方式。通過唸誦，能夠促使所有佛菩薩的心續，從而使修行者獲得加持的一切事業都圓滿完成。要對此意義獲得定解，因為這種氣脈瑜伽不僅具有將單獨的氣融入中脈，從而生起俱生智的能力，而且還具有成就所有唸誦咒語需求的殊勝特點。因此，也必須瞭解它在所有氣脈瑜伽中是最為殊勝的。就這樣。

【English Translation】 In order to untie the knot of the channels and gather and dissolve the life-sustaining winds of the directions, such as life force, into the indestructible point within it, it is for the sake of gradually arising the supremely excellent clear light of the four emptinesses. The key to this is to practice the Vajra recitation of the four winds, arising from and dissolving into the indestructible point in the heart, as explained in the tantras requested by the four goddesses and in the 'Lamp of Awareness'. The reason why it is necessary to do so is that the Vajra recitation opens the knot of the channel in the heart, and opening that knot is the most difficult of all knots. If one can open it, the other knots will be released by its power. The detailed classifications of speech isolation have already been explained in the 'Lamp Illuminating the Five Stages'. Therefore, by meditating on the subtle point of the lower gate and the mantra bindu in the heart, as previously explained, and by the power of inserting and dissolving the winds into the central channel, although one can induce the four joys and the four emptinesses, one must still practice the Vajra recitation. For this, one must first understand the suchness of the winds and the suchness of the mantra before practicing the Vajra recitation, as stated in the Five Stages. First, one must fully understand all the key points of the ten winds, as explained in the 'Lamp of Awareness'. In particular, one must thoroughly understand that the ultimate root place where the winds first arise and are collected at the time of death is the indestructible point in the heart, and the manner in which the four emptinesses of death arise after dissolving there, and that when the winds gather there, the knot of that place must be opened, and the manner in which it is opened by the Vajra recitation. Secondly, among all the mantras of manifestation and so forth collected from 'Melodious Clarity', the most important are the three syllables. Therefore, among all the mantras that are said to be recited, the most important are also these three syllables. The ultimate definitive meaning of reciting mantras is also the manner in which the self-sound of the winds appears as the sound of the three syllables. By reciting this, one stimulates the mind-streams of all the Buddhas and Bodhisattvas, and thus accomplishes all the activities of blessing the practitioner completely. One must gain certainty in this meaning, because this yoga of the winds not only has the power to gather and dissolve the solitary wind into the central channel, thereby giving rise to co-emergent wisdom, but also has the special characteristic of accomplishing all the needs of reciting mantras completely. Therefore, one must also understand that it is the most extraordinary among all the yogas of the winds. Thus,

---

ན་རྩ་བའི་རླུང་བཞི་ལ་རྡོར་བཟླས་བྱེད་པའི་ཡུལ་གྱི་གནད་ནི་རླུང་དེ་རྣམས་དོན་སྟེང་ནས་རྩ་གང་གི་ནང་དུ་རྒྱུ་ཡང་རུང་། མོས་པ་ལ་ཕྱིར་ལྡང་བ་དང་ནང་དུ་འཇུག་པའི་ཚེ་དྷཱུ་ཏཱིའི་ནང་ནས་ལྡང་འཇུག་བྱེད་པར་མོས་དགོས་ཤིང་དེ་ཡང་སྙིང་ཁའི་དྷཱུ་ཏཱིའི་ནང་གི་མི་ཤིགས་པའི་ནང་ནས་བྱེད་པར་བསམས་ལ། གནས་པའི་ཚེ་ནི་མི་ཤིགས་པའི་ནང་དུ་གནས་པར་བསམ་མོ། །གནས་པའི་ཚད་ནི་ལྡང་འཇུག་གང་རུང་རེའི་ཡུན་ཚད་ཀྱིས་ཆོག་གོ། དེ་ཡང་སྔགས་དང་སྦྱོར་ཚུལ་ནི་ཡིག་འབྲུ་བྲིས་པའི་རྣམ་པར་བྱེད་པ་མིན་གྱི། ཡི་གེ་གསུམ་གྱི་གདངས་དང་སྦྱོར་བ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་རླུང་ལྡང་འཇུག་གནས་གསུམ་གྱི་རང་གདངས་ 8-8-30a ཉིད་དེ་གསུམ་དུ་ཤར་བར་སེམས་པའོ། །འདི་ཡིད་བཟླས་སུ་སྒྲོན་གསལ་ལས་གསུངས་ཀྱང་བསྐྱེད་རིམ་པའི་ཡིད་བཟླས་དང་མི་འདྲ་བའི་ཁྱད་པར་ལེགས་པར་ཕྱེད་པར་དགོས་སོ། །རྡོར་བཟླས་འདི་ལ་ལུས་ཀྱི་རྩ་འཁོར་གྱི་གནད་དུ་བསྣུན་པ་མེད་པར་ཁོང་པའི་ནང་ནས་འགྲོ་འོང་ཙམ་བྱེད་པའི་བཟླས་པ་བྱེད་ན། ཉན་ས་དང་མཛོད་རྩ་འགྲེལ་ནས་བཤད་པའི་རླུང་བགྲང་བ་དང་གཉིས་པོ་ལ། སྔགས་དང་སྦྱར་མ་སྦྱར་གྱི་ཁྱད་པར་ཙམ་ཡོད་ཀྱང་། རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་ཆུད་མི་ཚུད་ལ་ཁྱད་པར་ཅི་ཡང་མེད་པས་ལུས་ཀྱི་གནད་དུ་བསྣུན་པར་དགོས་ལ། འདིར་ནི་སྙིང་ཁའི་གནད་ལེགས་པར་ཤེས་ནས་དེར་གཏད་དེ་བཟླའོ། །འདི་ལ་ཡང་རྩ་ལ་དགོས་སུ་གསལ་སྣང་འདོན་པའི་གསལ་འདེབས་མི་དགོས་ཀྱི་མོས་པ་ཙམ་གྱིས་ཆོག་གོ། གསང་གནས་ན་གནསཔའི་ཐུར་སེལ་ལ་སྟེང་གི་སྣ་སྒོར་འབྱུང་འཇུག་བྱེད་པ་ཅིག་དང་། འོག་སྒོ་གཉིས་སུ་འབྱུང་འཇུག་བྱེད་པ་གཉིས་གསུངས་པའི་ཕྱི་མ་འདིའི་རྡོར་བཟླས་ཀྱང་བྱེད་ཤེས་ན་སྟེང་སྒོའི་རྡོར་བཟླས་ཀྱིས་འགྲུབ་མོད་ཀྱང་། དེ་ལ་དམིགས་ཀྱིས་བཀར་ནས་ཕྱེད་འདོད་ན། སྲོག་རླུང་སྟེང་གི་སྣ་སྒོར་ཕྱིར་འབྱུང་བ་ན་འོག་གི་ཐུར་སེལ་རྟགས་ཀྱི་རྩེ་ནས་ལྟེ་བ་བར་དུ་འབྱུང་ཞིང་། སྟེང་གི་སྲོག་རླུང་སྟེང་གི་སྣ་སྒོ་ནས་ནང་དུ་འཇུག་པ་ན། འོག་གི་ཐུར་སེལ་རྟགས་ཀྱི་རྩེའི་བར་དུ་འགྲོ་སྟེ། དྲི་ཆེན་གྱི་ལམ་ལས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་དྲི་ཆུའི་ལམ་ནས་རྡོར་བཟླས་བྱེད་ན་རྟགས་ཀྱི་རྩེ་ནས་ནང་དུ་འཇུག་པའི་གདངས་ཨོཾ་དང་། རྟགས་ཀྱི་རྩེའི་བར་དུ་ཕྱིར་འབྱུང་བའི་གདངས་ 8-8-30b ཧཱུྃ་དང་། ལྟེ་བའམ་སྙིང་ཁར་གནས་པའི་གདངས་ཨཱཿཡིག་གདངས་དང་སྦྱར་ལ་རྡོར་བཟླས་བྱའོ། །འདིས་ནི་དྲོད་མྱུར་དུ་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དམིགས་བསལ་ཅན་གྱི་དགོས་པ་སྒྲུབ་ན་མ་གཏོགས་པ་འདིའི་གནས་པ་ཡང་སྙིང་ཁར་བྱ་སྟེ། ལམ་གཞན་ལ་བྱེད་ན་ཡང་དེ་བཞིན་དུའོ། །དྷཱུ་ཏཱིའི་ཡར་སྣ་ཕྱེ་ན་བདེ་བ་ལ་ཁྱད་ཆེ་ཞིང་མར་སྣ་ཕྱེ་ན་གཏུམ་མོ་འབར་བ་ལ་ཁྱད་ཆེ་བ་ལ་འད

【現代漢語翻譯】 關於對四根本氣進行金剛唸誦，其要點在於，無論這些氣在實際上通過哪條脈執行，在觀想上，當它們向外升起和向內進入時，都要觀想它們從中央脈（梵文：dhūti）中升起和進入。並且，要觀想這從心間的中央脈的不壞明點中進行。當氣停留在那裡時，要觀想它停留在不壞明點中。停留的時間只需相當於升起或進入的持續時間即可。此外，結合咒語的方法不是以書寫字母的形式進行，而是結合三個字母的音調。也就是說，要將升起、進入和停留三種氣的自性音調，觀想為三種顯現。雖然《施燈明》中說這是意念唸誦，但需要清楚地區分它與生起次第的意念唸誦的不同之處。 如果這種金剛唸誦沒有觸及身體的脈輪要點，而只是在腹內進行來回的唸誦，那麼它就類似於《聽受處》和《寶脈釋》中所說的數氣法，兩者只有咒語結合與否的區別。由於氣沒有進入中央脈，因此與觸及身體要點沒有任何區別，所以需要觸及身體的要點。在這裡，要清楚地瞭解心間的要點，並專注於此進行唸誦。對於此法，不需要特別清晰地觀想脈，只需觀想即可。 關於位於密處的下泄氣，有一種說法是使其從上方的鼻孔出入，另一種說法是使其從下方的兩個孔出入。如果知道如何進行後者的金剛唸誦，那麼也可以通過上孔的金剛唸誦來實現。但是，如果想特別區分它們，那麼當命氣從上方的鼻孔向外呼出時，下方的下泄氣從生殖器尖端到肚臍之間執行。當上方的命氣從上方的鼻孔向內吸入時，下方的下泄氣到達生殖器尖端。同樣的方法也適用於大便的通道。 如果通過尿道進行金剛唸誦，那麼當氣從生殖器尖端向內進入時，結合「嗡」（藏文：ཨོཾ，梵文天城體：ओम्，梵文羅馬擬音：oṃ，漢語字面意思：嗡）的音調；當氣從生殖器尖端向外呼出時，結合「吽」（藏文：ཧཱུྃ，梵文天城體：हुं，梵文羅馬擬音：hūṃ，漢語字面意思：吽）的音調；當氣停留在肚臍或心間時，結合「阿」（藏文：ཨཱཿ，梵文天城體：आः，梵文羅馬擬音：āḥ，漢語字面意思：阿）的音調進行金剛唸誦。這會迅速產生暖樂。除非是爲了實現特殊的目的，否則此法的停留也應在心間進行。如果通過其他通道進行，也應如此。 打開中央脈的上端對增進安樂有很大幫助，打開下端對引燃拙火有很大幫助。

【English Translation】 Regarding Vajra recitation for the four root winds, the key point is that no matter which channel these winds actually flow through, in visualization, when they rise outward and enter inward, you should visualize them rising and entering from the central channel (Sanskrit: dhūti). Furthermore, you should visualize this happening from the indestructible point within the central channel at the heart. When the wind remains there, visualize it remaining within the indestructible point. The duration of the stay should only be as long as the duration of rising or entering. Also, the method of combining the mantra is not done in the form of writing letters, but by combining the tones of the three letters. That is, you should visualize the inherent tones of the three winds—rising, entering, and staying—as manifesting as three. Although it is said in 'Lamp Illuminating Awareness' that this is mental recitation, it is necessary to clearly distinguish the difference between it and the mental recitation of the generation stage. If this Vajra recitation does not touch the key points of the body's chakras, but only performs recitation back and forth within the abdomen, then it is similar to the method of counting breaths described in 'Listening Place' and 'Treasury Channel Explanation,' with the only difference being whether or not the mantra is combined. Since the wind does not enter the central channel, there is no difference from touching the body's key points, so it is necessary to touch the body's key points. Here, you should clearly understand the key point of the heart and focus on it to perform the recitation. For this method, there is no need to specifically and clearly visualize the channels; visualization alone is sufficient. Regarding the downward-clearing wind located in the secret place, there is one explanation that it exits and enters through the nostrils above, and another explanation that it exits and enters through the two holes below. If you know how to perform the Vajra recitation of the latter, then it can also be accomplished through the Vajra recitation of the upper hole. However, if you want to specifically distinguish them, then when the life wind exhales outward from the nostrils above, the downward-clearing wind below runs from the tip of the genitals to the navel. When the life wind above enters inward from the nostrils above, the downward-clearing wind goes to the tip of the genitals. The same method also applies to the path of feces. If you perform Vajra recitation through the urethra, then when the wind enters inward from the tip of the genitals, combine it with the tone of 'Om' (Tibetan: ཨོཾ, Sanskrit Devanagari: ओम्, Sanskrit Romanization: oṃ, literal Chinese meaning: Om); when the wind exhales outward from the tip of the genitals, combine it with the tone of 'Hum' (Tibetan: ཧཱུྃ, Sanskrit Devanagari: हुं, Sanskrit Romanization: hūṃ, literal Chinese meaning: Hum); when the wind stays at the navel or heart, combine it with the tone of the letter 'Ah' (Tibetan: ཨཱཿ, Sanskrit Devanagari: आः, Sanskrit Romanization: āḥ, literal Chinese meaning: Ah) to perform Vajra recitation. This quickly generates warmth. Unless it is to achieve a special purpose, the stay of this method should also be done at the heart. If you perform it through other channels, it should be the same. Opening the upper end of the central channel is very helpful for increasing bliss, and opening the lower end is very helpful for igniting inner heat.

---

ི་ནི་ཕྱི་མ་ལ་བསྔགས་སོ། །རྡོར་བཟླས་ལ་ཡང་རིག་པ་ལ་ངར་ཐོན་པ་རྒྱུན་ལྡན་པ་མེད་ན་བྱིང་བ་འཕེལ་བར་འགྱུར་ལ།དེར་སོང་ན་སྣ་སྒོའི་རླུང་འབྱུང་འཇུག་མི་བྱེད་པ་བྱུང་ཡང་སྐྱོན་སྐྱེད་པ་མིན་ལ། ཡོན་ཏན་མི་སྐྱེ་བས་བྱིང་བ་གཅོད་པ་གལ་ཆེའི། ༈ དེ་བསྒོམས་པས་མྱོང་བ་སྐྱེ་ཚུལ། གཉིས་པ་ནི། དེ་ལྟར་རྡོར་བཟླས་བྱས་པ་ན་རེ་ཤིག་རླུང་གི་གདངས་ལ་སྔགས་སུ་མོས་པ་ཙམ་ལས་མི་འོང་ཡང་།གོམས་པའི་མཐར་ཕར་ལ་མོས་པ་བྱས་པ་ཙམ་མིན་པར། ཚུར་ལ་རང་གི་གདངས་ཡི་གེ་གསུམ་གྱི་གདངས་སུ་འཆར་བའི་གསུང་གི་ང་རྒྱལ་འཕོས་པ་འབྱུང་སྟེ་བསྐྱེད་རིམ་དང་འདྲའོ། །འདི་ལ་ཡང་དང་པོར་སྣ་བུག་རེ་རེ་བར་རྒྱུ་བཞིན་པ་ན། རྡོར་བཟླས་བྱས་པའི་མཐུས་མྱུར་པོར་མཉམ་རྒྱུར་ངེས་ཅན་དུ་ཐེངས་ཀྱིན་འདུག་ན། རྡོར་བཟླས་ཀྱིས་རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་ཚུད་པ་ནི་ཡིན་ལ། མཚམས་དེ་ནས་འབད་པ་ཆེན་པོས་སྙིང་ཁའི་འབྱུང་འཇུག་ལ་དྲིལ་ན་སྐྱེད་ཆེའོ། །དེ་ཡང་དང་པོར་དྷཱུ་ཏཱིའི་ནང་ནས་འབྱུང་འཇུག་བྱེད་པར་མོས་པ་ཙམ་ཡིན་ཀྱང་། གདམས་ངག་གི་གནད་ལེགས་པར་ཤེས་ནས་གོམས་པ་བསྲིངས་ན་རླུང་སེམས་འཇུག་པ་གཅིག་པའི་གནད་ཀྱིས་དྷཱུ་ཏཱིའི་ནང་ནས་དངོས་སུ་འབྱུང་འཇུག་བྱེད་པ་འོང་ངོ་། དེ་བྱུང་ 8-8-31a ན་སྨྱུག་མ་ལ་སོགས་པའི་སྦུབས་འགགས་པ་ཐུར་མས་དཀྲུགས་པས་དེ་སེལ་ནུས་པ་བཞིན་དུ། མདུད་པའི་ནང་གི་དྷཱུ་ཏཱིར་འབྱུང་འཇུག་གི་རྡོར་བཟླས་གོམས་པའི་མཐུས་དངོས་སུ་མདུད་པ་འགྲོལ་ནུས་ཏེ། སྤྱིར་དྷཱུ་ཏཱིའི་ནང་དུ་ཚུད་པས་མི་ཆོག་པར་སྙིང་ཁའི་མདུད་པའི་ནང་ནས་འགྲོ་འོང་གནས་གསུམ་བྱེད་པ་གནད་ཀྱི་དོན་དུ་གཟུང་བར་བྱའོ། །འབྱུང་འཇུག་གང་རུང་རེའི་ཡུན་ཚད་ཀྱི་གནས་པ་ནི་དང་པོར་ཆེད་དུ་བྱ་དགོས་ལ། དེ་གོམས་པ་ཡུན་བསྲིངས་པ་ན་མཚམས་གཅིག་ནས་ཆེད་དུ་བྱ་མི་དགོས་པར་རང་གི་ངང་གིས་གནས་པ་ཅིག་འོང་ངོ་། །དེ་བྱུང་བ་ན་སླར་ཡང་གོམས་པ་བསྲིངས་པས་གནས་པ་ཇེ་རིང་ཇེ་རིང་དུ་འགྲོ། དེའི་གནད་ཀྱིས་ལྡང་འཇུག་གཉིས་ཇེ་ཐུང་དུ་སོང་ནས། མཐར་རླུང་འབྱུང་འཇུག་གི་རྒྱུ་བ་ཕྲ་མོ་ཡང་ལོག་ནས་གནས་པ་འབའ་ཞིག་པར་འགྲོའོ། །དེ་ནས་གནས་པ་ཡང་རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་ཐིམ་ནས་སྟོང་པ་རྣམས་འཆར་བ་ཞིག་འོང་སྟེ། འདིར་ཡང་སྨིག་རྒྱུ་ལ་སོགས་པའི་རྟགས་རྣམས་འཆར་རོ། །དོན་གྱི་དབང་འདི་གཟིགས་ནས་འཕགས་པ་ཡབ་སྲས་ཀྱིས་རྫོགས་རིམ་གྱི་སྐབས་ཀྱི་རླུང་གི་རྣལ་འབྱོར་བཤད་པ་ན། སྟེང་འོག་གི་རླུང་ཁ་སྦྱོར་གིས་ནང་དུ་འཛིན་པ་མ་བཤད་པར་རྡོར་བཟླས་ཉིད་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། རྡོ་རྗེ་འཕྲེང་བ་ལས་ལན་དུ་མར་སྔགས་ཀྱི་དེ་ཉིད་གཅིག་བུས་འགྲུབ་ཅེས་གསུངས་པ་ཡང་དེ་ལ་དགོངས་སོ། ། ༈ ཡན་ལག་གི་རླུང་གི་རྡོར་བཟླས། གཉིས་པ་ནི། རང་ལྷར་བསྐྱེད་པ་དང་གནད་གཞན་ག

【現代漢語翻譯】 因此，對後者（指氣脈明點的修習）給予讚揚。在金剛誦修習中，如果沒有持續的專注和清晰的覺知，昏沉會增加。即使出現鼻孔呼吸停止的情況，也不會造成損害，但由於無法生起功德，所以切斷昏沉至關重要。 修習此法所生起的體驗方式 第二，如此進行金剛誦修習時，起初可能僅僅是對風息的振動抱持咒語的信念。然而，通過反覆練習，不僅是對外在的振動抱持信念，內在也會生起將自身風息顯現為三字（嗡、阿、吽）振動的語之慢，這與生起次第相似。同樣，最初氣息可能在左右鼻孔交替執行，但通過金剛誦修習的力量，會迅速且確定地趨於從中間脈執行。因此，金剛誦修習確實能使氣息進入中脈。從那時起，如果努力將氣息融入心間的出入，效果會更好。起初，可能僅僅是相信氣息在中脈中出入，但如果精通口訣的要點並堅持練習，通過風心合一的關鍵，氣息實際上會從中脈中出入。一旦這種情況發生，就像用工具疏通堵塞的竹筒一樣，通過習慣於在脈結中進行出入的金剛誦修習，實際上能夠解開脈結。一般來說，僅僅進入中脈是不夠的，關鍵在於要理解心間脈結中的出入和安住三者。對於每次呼吸的出入持續時間，最初需要有意識地進行，但通過延長練習時間，最終會達到無需刻意為之，自然而然地持續的狀態。一旦達到這種狀態，通過進一步的練習，持續的時間會越來越長。通過這個關鍵，呼氣和吸氣會變得越來越短，最終，氣息的出入運動會消失，只剩下安住的狀態。然後，安住的狀態也會融入中脈，顯現出空性的景象。在這裡，也會顯現出如海市蜃樓般的各種徵兆。鑑於此，聖者父子（指 龍樹菩薩和提婆菩薩）在講解圓滿次第時，關於風的瑜伽，沒有講解上下風的結合和內收，而是隻講解了金剛誦。正如《金剛鬘》中多次提到的，僅憑咒語的真如就能成就一切，他們的意圖就在於此。 支分風的金剛誦 第二，觀想自身為本尊，以及其他要點（此處省略）

【English Translation】 Therefore, praise is given to the latter (referring to the practice of channels, energies, and bindus). In Vajra recitation practice, if there is no constant focus and clear awareness, dullness will increase. Even if the breathing through the nostrils stops, it will not cause harm, but since merits cannot arise, it is crucial to cut off dullness. How Experiences Arise from Meditating on This Second, when Vajra recitation is performed in this way, at first, one may only have faith in the vibration of the breath as mantra. However, through familiarity, not only does one have faith in the external vibration, but internally, the pride of speech arises, where one's own breath manifests as the vibration of the three syllables (Om, Ah, Hum), which is similar to the generation stage. Similarly, at first, the breath may flow alternately through each nostril, but through the power of Vajra recitation, it will quickly and certainly tend to flow through the central channel. Therefore, Vajra recitation does indeed cause the breath to enter the central channel. From that point on, if one diligently integrates the breath's entry and exit into the heart center, the effect will be even greater. Initially, one may only believe that the breath enters and exits within the central channel, but if one masters the key points of the instructions and persists in practice, through the key of the union of wind and mind, the breath will actually enter and exit from within the central channel. Once this happens, just as one can clear a blocked bamboo tube by stirring it with a tool, through the power of being accustomed to Vajra recitation of entry and exit within the knots, one can actually untie the knots. In general, it is not enough to merely enter the central channel; the key is to understand the entry, exit, and abiding within the knots of the heart center. Regarding the duration of each entry and exit of breath, it must initially be done consciously, but by prolonging the practice time, one will eventually reach a state where it happens naturally without having to do it deliberately. Once this state is reached, through further practice, the duration of abiding will become longer and longer. Through this key, the inhalation and exhalation will become shorter and shorter, and eventually, the movement of the breath's entry and exit will disappear, leaving only the state of abiding. Then, the state of abiding will also dissolve into the central channel, and visions of emptiness will arise. Here, various signs such as mirages will also appear. In light of this meaning, the noble father and sons (referring to Nagarjuna and Aryadeva) when explaining the yoga of wind in the context of the completion stage, did not explain the combination and internalization of the upper and lower winds, but only explained Vajra recitation. As mentioned many times in the Vajramala, the intention is that everything can be accomplished by the suchness of mantra alone. Vajra Recitation of the Branch Winds Second, visualizing oneself as the deity, and other key points (omitted here)

---

སུམ་ནི་སྔར་དང་འདྲ། ཡན་ལག་གི་རླུང་གི་རྡོར་བཟླས་འདི་ལ་ངག་དབེན་གྱི་སྐབས་དང་། མིག་གི་མངོན་ཤེས་སོགས་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་གཉིས་ 8-8-31b ཡོད་པ་ལས། ངག་དབེན་གྱི་སྐབས་སུ་བྱེད་པ་ནི་སྒྲོན་གསལ་མ་གཏོགས་པ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་གཞུང་གཞན་ནས་གསལ་བར་མ་བཤད་ལ། སྒྲོན་གསལ་གྱི་དགོངས་པ་ནི་རྩ་བའི་རླུང་གི་རྡོར་བཟླས་ཀྱིས་མི་ཤིགས་པ་ལ་རླུང་ཐིམ་པར་བྱས་པའི་འོག་ཏུ་ལྡང་བ་ན་སྙིང་ཁའི་མི་ཤིགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་བྱེད་པ་ལ་ཡུལ་གྱི་གནད་ནི་འབྱུང་བ་ན་སྙིང་ཁའི་མི་ཤིགས་པ་ལས་བྱུང་ནས། དབང་པོ་སོ་སོའི་སྒོར་འབྱུང་བ་དང་འཇུག་པ་ན་སྒོ་སོ་སོ་ནས་ནང་དུ་ཞུགས་ཏེ། མི་ཤིགས་པ་ལ་འཇུག་པ་དང་། གནས་པ་ན་དེར་གནས་པ་དང་། རླུང་སྔགས་སྦྱོར་ཚུལ་སོགས་ནི་སྔར་དང་འདྲའོ། །དབང་པོ་གཞན་གྱི་སྒོར་བྱེད་པ་ནི་ཤེས་པར་སླ་ལ། སྣའི་སྒོར་བྱེད་པ་ལ་སྣ་སྒོར་རྒྱུ་བའི་རྩ་བའི་རླུང་མིན་པའི་ཡན་ལག་གི་རླུང་གཅིག་ནི་ཡོད་དེ། གཉིད་དུ་སོང་ནས་དབང་ཤེས་ལྔ་ཐིམ་པའི་དུས་སུ་སྣ་བུག་གི་འབྱུང་འཇུག་ནི་ཡོད་ལ། སྣ་ཤེས་ཐིམ་ན་དེའི་བཞོན་པ་ཡང་དག་པར་རྒྱུ་བའི་རླུང་ལྡོག་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་གཉིས་ཡོད་པའི་ཡང་དག་པར་རྒྱུ་བའི་རླུང་ལ་བསམས་ནས་བྱ་དགོས་སོ། །ངེས་པར་རྒྱུ་བའི་རླུང་གི་བཟླས་པ་བྱེད་པ་ན་ལུས་ཀྱི་བ་སྤུའི་སྒོ་ཐམས་ཅད་ནས་འབྱུང་འཇུག་བྱེད་པར་བསམ་ཞེས་རྗེ་དགོས་གསུང་ངོ་། །རྩ་བའི་རླུང་ལ་རྡོར་བཟླས་བྱས་པས་སྣ་བུག་གི་རླུང་རྒྱུ་བ་དྷཱུ་ཏཱིར་ཚུད་ནས་ཐིམ་ན་དབང་ཤེས་ལྔ་བཞོན་པ་དང་བཅས་པ་ལྡོག་དགོས་པ་བཞིན་དུ། ཡན་ལག་གི་རླུང་གི་རྡོར་བཟླས་བྱས་ནས་ཡན་ལག་གི་རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་ཐིམ་ནའང་རྩ་བའི་རླུང་རྣམས་དྷཱུ་ཏཱིར་ཐིམ་དགོས་སམ་སྙམ་ན། དབང་ཤེས་རླུང་གི་བཞོན་པ་དང་བཅས་པ་ཐིམ་པ་ཡིན་ལ། ཡིད་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་ 8-8-32a བརྒྱད་ཅུའི་རྟོག་པ་རགས་པ་མ་ཐིམ་པ་གཞི་མཐུན་པ་འོང་ཞིང་། རྩ་བའི་རླུང་བཞི་དྷཱུ་ཏཱིར་ཐིམ་ན་ཀུན་རྟོག་རགས་ཤོས་རྣམས་ངེས་པར་ཐིམ་དགོས་པས་སྤྱིར་ངེས་པ་མེད་མོད་ཀྱང་། ཡན་ལག་གི་རླུང་ཐིམ་པ་ནུས་པ་མཐུ་ཅན་དུ་སོང་བ་ན་རྩ་བའི་རླུང་རྣམས་ཀྱང་དྷཱུ་ཏཱིར་ཐིམ་པར་འགྱུར་རོ། །བྱང་སེམས་ཞུ་བ་སྙིང་གར་ཕབ་ནས། སྙིང་ག་ནས་ཡན་ལག་གི་རླུང་གི་རྡོར་བཟླས་བྱས་ཏེ་རླུང་གིས་ཡུལ་སྣང་ཁྱབ་པར་བྱས་ནས། ཡུལ་རྣམས་རང་གི་རླུང་སེམས་བདེ་སྟོང་དུ་མྱོང་བའི་རང་སྣང་དུ་གོམས་པར་བྱས་ན། ཡུལ་སྣང་རབ་འབྲིང་ཐ་མ་ཐམས་ཅད་བདེ་བ་ཆེན་པོ་འབའ་ཞིག་གི་རྐྱེན་དུ་འཆར་བར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་མཁས་པ་དག་གསུང་པ་ནི། རྡོ་རྗེ་འཕྲེང་བའི་དགོངས་པ་དམ་པར་སྣང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ན་རྩ་བའི་རླུང་གི་རྡོར་བཟླས་མཐར་ཕྱིན་པའི་ཚད་ནི་སྙིང་ཁའི་རྩ་མདུད་ལ

【現代漢語翻譯】 第三個（sum ni）與之前相同。關於支分氣（yan lag gi rlung）的金剛唸誦（rdor bzlas），有兩種情況：一是語禁（ngag dben）時，二是修持眼識等（mig gi mngon shes sogs sgrub pa）時。 在語禁時進行此法，除了《燈明論》（sgron gsal ma）外，父子（yab sras，指蓮花生大師師徒）的其他論典中沒有明確闡述。而《燈明論》的觀點是，在根本氣（rtsa ba'i rlung）的金剛唸誦使不壞明點（mi shigs pa）融入氣之後，從心間的不壞明點出發進行修持。進行此法時，所緣境的關鍵在於，從心間的不壞明點生起，在各個感官（dbang po）的門（sgo）生起和進入時，從各個門進入內部，進入不壞明點，安住時，安住在那裡，氣和咒語結合的方式等與之前相同。 在其他感官的門進行此法容易理解，而在鼻門（sna'i sgo）進行此法時，存在一個並非在鼻門流動的根本氣，而是支分氣。即使在入睡后五種意識（dbang shes lnga）融入時，鼻孔（sna bug）的出入仍然存在，如果鼻識（sna shes）融入，那麼它的坐騎（bzhon pa，指氣）也必須停止流動。因此，必須思考兩種流動之氣，然後進行修持。杰（rje）大師說：『在進行必須流動的氣的唸誦時，觀想身體的所有毛孔都在出入。』 如果對根本氣進行金剛唸誦，導致鼻孔的氣進入中脈（dhu ti）並融入，那麼五種意識及其坐騎必須停止流動。同樣，如果對支分氣進行金剛唸誦，導致支分氣融入中脈，是否根本氣也必須融入中脈呢？這是因為五種意識是氣的坐騎而融入，而意意識（yid shes）的自性，即八十種粗分別念（brgyad cu'i rtog pa rags pa）沒有融入，因此會產生共同的基礎。如果四種根本氣融入中脈，那麼最粗大的分別念必定會融入，所以一般來說並非一定如此。但是，如果支分氣的融入變得強大有力，那麼根本氣也會融入中脈。 將菩提心（byang sems）融化並降至心間，然後從心間進行支分氣的金剛唸誦，使氣充滿所緣境，習慣於將所緣境體驗為自己的氣、心、樂空（bde stong）的自顯現，那麼所有好、中、差的所緣境都將顯現為大樂（bde ba chen po）的因緣。』 諸位智者如是說，這似乎是《金剛鬘論》（rdo rje 'phreng ba）的甚深密意。 如此說來，根本氣的金剛唸誦達到圓滿的程度是心間的脈結（rtsa mdud）……

【English Translation】 The third (sum ni) is the same as before. Regarding the Vajra Recitation (rdo bzlas) of the branch winds (yan lag gi rlung), there are two occasions: one is during speech isolation (ngag dben), and the other is during the practice of achieving eye consciousness, etc. (mig gi mngon shes sogs sgrub pa). Performing this during speech isolation, apart from the 'Lamp Illuminating Treatise' (sgron gsal ma), is not clearly explained in the other texts of the Father and Sons (yab sras, referring to Guru Rinpoche and his disciples). The intention of the 'Lamp Illuminating Treatise' is that after the Vajra Recitation of the root wind (rtsa ba'i rlung) causes the indestructible bindu (mi shigs pa) to dissolve into the wind, it is practiced based on the indestructible bindu in the heart. When performing this, the key to the object of focus is that it arises from the indestructible bindu in the heart, and when arising and entering through the doors of each sense faculty (dbang po), it enters inward from each door, enters the indestructible bindu, and when abiding, it abides there. The way of combining wind and mantra, etc., is the same as before. Performing this at the doors of other sense faculties is easy to understand, but when performing it at the nose door (sna'i sgo), there is one branch wind that is not the root wind flowing in the nose door. Even when the five consciousnesses (dbang shes lnga) dissolve after falling asleep, the entry and exit of the nostrils (sna bug) still exist. If the nose consciousness (sna shes) dissolves, then its mount (bzhon pa, referring to wind) must also stop flowing. Therefore, one must contemplate the two flowing winds and then practice. Master Je (rje) said: 'When performing the recitation of the wind that must flow, visualize that all the pores of the body are entering and exiting.' If the Vajra Recitation is performed on the root wind, causing the wind of the nostrils to enter the central channel (dhu ti) and dissolve, then the five consciousnesses and their mounts must stop flowing. Similarly, if the Vajra Recitation is performed on the branch wind, causing the branch wind to dissolve into the central channel, does the root wind also have to dissolve into the central channel? This is because the five consciousnesses dissolve with the wind as their mount, and the nature of mind consciousness (yid shes), which is the eighty coarse conceptual thoughts (brgyad cu'i rtog pa rags pa), does not dissolve, so a common basis arises. If the four root winds dissolve into the central channel, then the coarsest conceptual thoughts must dissolve, so generally it is not necessarily so. However, if the dissolution of the branch wind becomes powerful, then the root winds will also dissolve into the central channel. Melt the Bodhicitta (byang sems) and bring it down to the heart, then perform the Vajra Recitation of the branch wind from the heart, causing the wind to fill the object of focus, and become accustomed to experiencing the object of focus as the self-manifestation of one's own wind, mind, bliss, and emptiness (bde stong). Then all good, medium, and bad objects of focus will appear as the cause of great bliss (bde ba chen po).' The wise ones say this, and it seems to be the profound intention of the 'Vajra Garland Tantra' (rdo rje 'phreng ba). Thus, the extent to which the Vajra Recitation of the root wind reaches perfection is the knot of the channels (rtsa mdud) in the heart...

---

ེགས་པར་གྲོལ་བ་ཡིན་ལ། ཡན་ལག་གི་རླུང་གི་རྡོར་བཟླས་མཐར་ཕྱིན་པའི་ཚད་ནི་བཤད་མ་ཐག་པ་ལ་བྱས་ན་ལེགས་སོ། །རྡོར་བཟླས་བྱས་པས་རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་ཐིམ་ནས་སྟོང་པ་བཞི་འཆར་བ་ནི། རྡོར་བཟླས་མཐར་མ་ཕྱིན་པའི་དམའ་མོ་ནས་ཀྱང་འབྱུང་ལ། ལུས་དབེན་དང་། སྙིང་ཁར་སྔགས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་སྒོམ་པ་དང་། རྡོར་བཟླས་ཀྱི་སྐབས་གསུམ་གར་རླུང་ཐིམ་པའི་སྟོང་པ་བཞི་འཆར་བ་སྤྱི་ཙམ་ཞིག་འདྲ་མོད་ཀྱང་། རྒྱུའི་ཁྱད་པར་མི་འདྲ་བའི་གནད་ཀྱིས་ནང་ཚན་གྱི་ཁྱད་པར་ཆེན་པོ་ཡོད་པའང་ཤེས་པར་བྱའོ། །རྡོར་བཟླས་འདྲ་བ་གཅིག་གིས་སྟོང་པ་འདྲེན་ཐེབས་ཀྱི་སྔ་ཕྱིའི་སྟོང་པ་རྣམས་ལ་ཡང་རླུང་བྱང་མ་བྱང་དང་། རླུང་འདུ་ཚབས་ཆེ་ཆུང་གིས་ཐིམ་པ་ཤས་ཆེ་ཆུང་དང་། བདེ་སྟོང་སྦྱར་ནས་ 8-8-32b བསྒོམ་པ་སྔོན་དུ་བཏང་བ་མང་ཉུང་སོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལས། རིམ་གྱིས་རིམ་གྱིས་ཁྱད་ཞུགས་པར་འགྲོ་ཚུལ་དུ་མ་ཞིག་འབྱུང་བ་ཡང་ཤེས་པར་བྱའོ། །དྷཱུ་ཏཱིའི་ནང་གི་གཏུམ་མོ་ཐོག་མར་ལྟེ་བ་དང་། གསང་གནས་འབར་བ་དང་། དྷཱུ་ཏཱིའི་ཕྱིའི་གཏུམ་མོ་ཕལ་པ་འབར་བའི་ཁྱད་པར་དང་། དྲོད་འབར་ཚུལ་ལ་ལུས་ཀྱི་གཏིང་ནས་འབར་བ་དང་། ཤ་ལྤགས་ཀྱི་བར་ལྟ་བུ་ཁ་ནས་འབར་བ་དང་། དང་པོར་འབར་བའི་དྲོད་ཀྱི་རྒྱ་ཆེ་ཆུང་དང་། དྲོད་གྱེན་དུ་འཕྱུག་པ་མྱུར་བུལ་དང་། སྲབ་འཐུག་སོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལས་བདེ་བ་སྐྱེ་ལུགས་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་བ་རིམ་པ་དུ་མ་ཞིག་འོང་བའི་སྟེང་ནས། གཏུམ་མོ་ཁྱད་པར་ཅན་འབར་བ་དང་། དྲོད་ཕལ་པ་འབར་བ་དང་། རླུང་ཙམ་གྱིས་དྲངས་པའི་བདེ་བ་དང་། ཁམས་ཞུ་བའི་བདེ་བའི་ཁྱད་པར་ལ་སོགས་པ་ཤེས་དགོས་སོ། །གཏུམ་མོ་ཁྱད་པར་ཅན་འབར་ན་དེ་དང་མཐུན་པའི་བྱང་སེམས་ཞུ་བ་རེ་འོང་བས། ཁམས་མི་མཉམ་པར་སོང་བའི་ནད་མི་སྐྱེད་ཀྱང་། དེ་མིན་པའི་དྲོད་འབར་བ་ལ་བྱང་སེམས་འཇུ་བའི་ངེས་པ་མེད་པས་ཤས་ཆེར་འཁྲིག་པ་འཕེལ་བ་དང་།བདེ་ཉམས་མི་ཆེ་བར་དྲོད་ཀྱིས་གདུང་བ་སོགས་འབྱུང་ལ། གཏུམ་མོ་འབར་བ་གནད་དུ་སོང་ན་དེས་བྱང་སེམས་དཀར་པོ་ཞུ་ནས་འཕེལ་བར་མ་ཟད། བྱང་སེམས་ཞུ་བ་བབས་པ་དེས་ཀྱང་བྱང་སེམས་དམར་པོའི་གཏུམ་མོ་རྒྱས་པར་བྱེད་པར་གསུངས་སོ། །མདོར་ན་རྫོགས་རིམ་གྱིས་ལམ་ཁྱད་པར་ཅན་སྔ་མས་སྟོང་ཉིད་བསྒོམས་ནས། རྫོགས་རིམ་གྱི་ལམ་ཕྱི་མ་མཐོན་པོར་བགྲོད་པ་ལ་ལུས་ལ་གནད་དུ་བསྣུན་པའི་ཐབས་སྔར་བཤད་པའམ། དེ་འདྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་ཐིམ་ 8-8-33a པ་དང་། དེར་ཞུགས་པའི་རླུང་གིས་གཏུམ་མོ་སྦར་ཏེ་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་བདེ་ཆེན་བསྐྱེད་པ་དེས། བདག་མེད་པའི་དོན་སྒོམ་པའི་བདེ་སྟོང་སྦྱོར་བ་མེད་ན། རྒྱུད་སྡེ་འོག་མ་གསུམ་དང་བསྐྱེད་རིམ་མན་ཆད་ཀྱི་སྟོང་ཉིད་སྒོམ་ཚུལ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་བདེ་སྟོང་སྦྱོར་བ་མི་འབྱུ

【現代漢語翻譯】 是故得解脫。若能如前所說，圓滿修習支分氣金剛唸誦，則為殊勝。修習金剛唸誦，氣融入中脈，生起四空。即使未圓滿金剛唸誦的下等者，亦能生起。身遠離、於心間修習明點咒語、金剛唸誦，此三者于氣融入時，雖皆能生起四空，看似大體相似，然因所依之差別，其內在之差異亦甚大，應知曉。僅以相似之金剛唸誦，欲引生空性，然因氣是否清凈，氣融入之程度大小，以及先修習樂空雙運之多寡等差別，次第產生諸多差異，亦應知曉。 中脈內，拙火初燃于臍輪及密處；中脈外，普通拙火燃起，二者有別。暖相燃起時，有從身體深處燃起，亦有如於皮肉間從表面燃起。初燃之暖相，有大小之別，暖氣上升有快慢之分，亦有厚薄之別。由是，生樂之方式亦有諸多次第。於此之上，又有殊勝拙火燃起、普通暖相燃起、僅由氣所引生之樂、以及明點融化之樂等差別，皆應知曉。 若殊勝拙火燃起，則與之相應之菩提心亦會融化，雖不致生起脈不調和之疾病，然若非殊勝拙火燃起，則菩提心不一定融化，故多生起貪慾，且因暖相熾盛而感受痛苦，樂觸亦不明顯。若拙火燃起成為要訣，則不僅能使白菩提心融化增長，且白菩提心融化降下，亦能使紅菩提心之拙火增長。總之，以圓滿次第之前行道修習空性，為能高昇圓滿次第之後行道，先前所說之身要，或類似之方法，能使氣融入中脈。 複次，入于中脈之氣，能使拙火燃起，生起俱生大樂。若無修習證悟無我之樂空雙運，則與下三部密續及生起次第以下之修空方式相比，將無法生起殊勝之樂空雙運。

【English Translation】 Therefore, one attains liberation. It is excellent to practice the perfection stage of the Vajra recitation of the branch winds as just explained. By practicing Vajra recitation, the winds dissolve into the central channel, and the four emptinesses arise. Even from the lower stages of incomplete Vajra recitation, they can arise. Body isolation, meditating on the mantra bindu at the heart, and the three occasions of Vajra recitation all involve the dissolution of winds and the arising of the four emptinesses, which may seem generally similar. However, due to the difference in the basis, there are significant internal differences that should be understood. With just one similar Vajra recitation, attempting to induce emptiness, the earlier and later emptinesses also differ in whether the winds are purified or not, the degree of wind accumulation, the extent of dissolution, and the amount of prior practice of uniting bliss and emptiness. It should be understood that various ways of gradually entering into these differences arise. Within the central channel, the inner heat initially blazes at the navel and the secret place. The difference between the ordinary outer heat of the central channel blazing and the way heat blazes, such as blazing from the depths of the body or blazing from the surface like between the flesh and skin, and the size of the initial blazing heat, the speed of the heat rising upwards, and its thickness, all lead to different ways of experiencing bliss. On top of that, one must understand the differences between the blazing of special inner heat, the blazing of ordinary heat, the bliss induced by wind alone, and the bliss of the melting elements. If special inner heat blazes, a corresponding melting of bodhicitta will occur, which will not cause imbalances. However, if ordinary heat blazes, there is no certainty that bodhicitta will melt, so there is often an increase in desire, and one may suffer from the heat without experiencing much bliss. If the blazing of inner heat becomes essential, it is said that not only will the white bodhicitta melt and increase, but the melting and descending of the white bodhicitta will also increase the red bodhicitta's inner heat. In short, by meditating on emptiness with the special preliminary path of the completion stage, in order to advance to the higher later path of the completion stage, the previously explained methods of focusing on the body, or similar methods, cause the winds to dissolve into the central channel. Furthermore, the winds that enter there ignite the inner heat and generate the co-emergent great bliss. Without the union of bliss and emptiness that meditates on the meaning of selflessness, it will not be possible to generate the union of bliss and emptiness that is superior to the ways of meditating on emptiness in the lower three tantras and the generation stage and below.

---

ང་བས། བདག་མེད་པའི་གོ་བ་རྣམ་པར་དག་པ་འཚོལ་བ་དང་། ལུས་ལ་གནད་དུ་བསྣུན་པའི་ཐབས་ལམ་ཟབ་མོ་ལེགས་པར་ཤེས་པར་བྱས་ནས་སྒོམ་པ་ཅིག་མེད་མི་རུང་དུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་དང་། ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་བདེ་བ་མ་མཐའ་ཅིག་རྙེད་ནས་བདེ་སྟོང་སྦྱར་ཏེ་བསྒོམ་པ་དང་། རླུང་གཡོས་ཏེ་དེ་ལས་ལངས་པ་ན་སླར་ཡང་ལུས་ལ་གནད་དུ་བསྣུན་པའི་ཐབས་སྒོམ་པ་སྤེལ་མར་བྱ་དགོས་སོ། ། ༈ གེགས་བྱུང་ན་སེལ་ཚུལ། གསུམ་པ་ནི། སྔར་བཤད་པའི་སྣ་རྩེ་གཉིས་སུ་ཐིག་ལེ་གཉིས་ཀྱི་སྲོག་རྩོལ་བསྒོམས་པས་རླུང་ཐིམ་པ་བྱུང་ན་རྡོར་བཟླས་ལ་གེགས་ཤིན་ཏུ་ཆུང་། རྡོར་བཟླས་བྱེད་པའི་ཚེ་ཡང་དལ་བུས་བྱ་བར་ཞལ་ལུང་ལས་ལན་མང་དུ་གསུངས་པས། རླུང་ཕྱི་ནང་དུ་གཏོང་ལུགས་དང་ཅུང་ཟད་རེ་འཛིན་པའི་གནད་ལ་མཁས་ན་ཡང་གེགས་ཧ་ཅང་ཐལ་བ་མི་སྐྱེའོ། །རླུང་སྒོམས་པ་ལ་གེགས་ཆེན་པོ་སྐྱེ་བ་ཕལ་ཆེ་བ་ནི། དང་པོའི་སྐྱོང་ཚུལ་གྱི་གནད་ལ་མི་མཁས་པའི་སྐྱོན་ཉིད་དུ་སྣང་བས་སྐྱོང་ཚུལ་ལེགས་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །འོན་ཀྱང་སྔོན་དུ་རླུང་ཐིམ་པ་མ་བྱུང་ན་རྡོར་བཟླས་ཡུན་རིང་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ན། ཐམས་ཅད་ལ་འོང་བར་མ་ངེས་ཀྱང་། གེགས་ཐན་ཐུན་འོང་བ་སེལ་ཚུལ་ནི་རླུང་རེ་འགའ་འདུས་བའི་མཚམས་ནས་ཟུག་སྐྱེད་པ་ལ་ཇི་ལྟར་བྱ་བ་ནི་སྔར་བཤད་པས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ལུས་ཀྱི་གནས་རྣམས་ནས་སྨུག་པའམ། འོད་ཟེར་ 8-8-33b གྱི་རྣམ་པའམ་སྐྲའི་ཕྱེ་མ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་ཕྱིར་ལ་མང་དུ་འཐོན་པའི་སྣང་བ་བྱུང་ན། རླུང་གནད་དུ་འདུ་དཀའ་བ་ཡིན་པས་རླུང་བསྡུས་ནས་མི་ཤིགས་པ་ལ་སྡུད་པ་མང་དུ་བྱ། རྣམ་པ་དེ་འདྲ་མང་པོ་ཕྱི་ནས་བྱུང་ནས་ལུས་ལ་འཇུག་པར་སྣང་ན་རླུང་འདུ་རྟགས་ཡིན་པས་སྐྱོན་མིན་ནོ། །གཞན་ཡང་མགོ་ལ་སོགས་པའི་པགས་པ་ཤིན་ཏུ་འཐུག་པ་སྙམ་བྱེད་ཅིང་། སྐྲའི་རྩ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་རྩེ་བ་དང་། ཤ་ལྤགས་ཀྱི་བར་ཟ་བ་དང་། ཚ་བ་དང་། གྲང་བ་དང་། འཕྲིག་པ་སོགས་དང་། སྲོག་ཆགས་མང་པོས་ཟ་བ་དང་། འཁྱུད་པ་དང་། འབྱར་བའི་ཉམས་བྱུང་ན། རླུང་ཅུང་ཟད་འདུ་བའི་རྟགས་ཡིན་ཀྱང་འདུ་ལུགས་འདོད་པ་ལྟར་མིན་པས། གནས་གང་ཡིན་དུ་དམིགས་པས་བསྡུས་ནས་མི་ཤིགས་པ་ལ་བསྟིམ་པ་མང་དུ་བྱས་པ་ཉིད་དགའོ། །སྦྲུལ་ཁྲ་བོའི་རྣམ་པ་ཕྱི་ནས་ནང་དུ་འཇུག་པ་དང་། ནང་ནས་ཕྱི་ལ་འབྱུང་བར་རྩོམ་པ་དང་། ལུས་ལ་འཁྱུད་པ་སོགས་ཀྱི་ཉམས་བྱུང་ན་རླུང་འདུ་ཚུལ་སྔར་དང་འདྲ་བས་རླུང་གི་རྣལ་འབྱོར་ལ་དྲག་ཏུ་བརྩོན་པ་དང་། བསྡུས་ནས་བཤིག་པ་བྱས་པས་སེལ་ལོ། །སྦྲུལ་ཁྲ་བོའི་རྣམ་པ་རྩའི་ནང་དུ་འཚང་བ་སོགས་ཀྱི་སྣང་བ་བྱུང་བ་ན་རླུང་འདུ་རྟགས་ལེགས་པོ་ཡིན་པས་རླུང་གི་རྣལ་འབྱོར་ཉིད་བསྐྱངས་པས་ཆོག་གོ། རླུང་ཐིམ་པའི་སྐབས་སུ་སྤྲུག་པ་དང་འདར་བ་བྱུང་བ་མ་བསལ་ན་ཁམས་འཁྲུག་པར་གསུངས་

【現代漢語翻譯】 因此，要尋求對無我的完全理解，並且要精通將要點融入身體的深奧方法，認識到禪修是必不可少的。至少要獲得與生俱來的快樂，並將樂空結合起來進行禪修。當氣動搖並從中升起時，必須交替修習將要點融入身體的方法。 如果出現障礙，消除方法如下： 第三，如果通過修習先前所說的鼻尖上的兩個明點來控制氣息，那麼金剛誦（藏文：རྡོར་བཟླས་，梵文天城體：वज्रजप，梵文羅馬擬音：vajrajapa，漢語字面意思：金剛唸誦）的障礙會非常小。口訣中多次提到，在進行金剛誦時，要緩慢地進行。如果精通氣息出入的方式以及稍微保持氣息的要點，就不會產生太大的障礙。修習氣息時出現的大部分障礙，似乎都是因為不精通最初的控制方法的緣故，因此要好好學習控制方法。然而，如果在先前沒有控制氣息的情況下，長時間地進行金剛誦，雖然不一定對所有人都有效，但如果出現輕微的障礙，消除的方法是，在氣息聚集的間隙感到疼痛時，應該如何做，這可以從先前的解釋中得知。如果從身體的各個部位出現煙霧、光芒、毛髮般的細小物質等現象，說明氣息難以聚集，因此要多次進行收攝，使其不散失。如果許多這樣的現象從外面進入身體，這是氣息聚集的徵兆，沒有問題。此外，如果感覺頭部等部位的面板非常厚，毛髮的根部等部位刺痛，肉和面板之間有東西在啃咬，或者感到熱、冷、顫抖等，或者感覺有許多生物在啃咬、纏繞、粘附，這是氣息稍微聚集的徵兆，但聚集的方式不如預期。因此，最好專注于所在的位置，多次進行收攝，並將其融入不散失的狀態。如果出現黑蛇從外向內進入，或者從內向外出現的景象，或者纏繞身體等感覺，氣息聚集的方式與之前類似，因此要努力進行氣息瑜伽，通過收攝和分解來消除。如果在脈絡中出現黑蛇擁擠等景象，這是氣息聚集的好兆頭，只需保持氣息瑜伽即可。據說，在氣息消融的時候，如果出現顫抖和搖晃而不消除，會導致元素紊亂。

【English Translation】 Therefore, one must seek a complete understanding of selflessness, and having mastered the profound method of pressing the vital points on the body, one must recognize that meditation is indispensable. One must at least find innate bliss and meditate by combining bliss and emptiness. When the winds stir and rise from it, one must alternately practice the method of pressing the vital points on the body. If obstacles arise, the methods of removal are as follows: Third, if by meditating on the life force of the two bindus (drops) at the tips of the nostrils as previously explained, the winds are controlled, then the obstacles to Vajra recitation (Tibetan: རྡོར་བཟླས་, Sanskrit Devanagari: वज्रजप, Sanskrit Romanization: vajrajapa, Literal meaning: Diamond Recitation) will be very small. It is mentioned many times in the oral instructions that when performing Vajra recitation, it should be done slowly. If one is skilled in the manner of exhaling and inhaling the winds and the key point of holding them slightly, then very large obstacles will not arise. Most of the major obstacles that arise when meditating on the winds seem to be due to a lack of skill in the key points of the initial control, so one should learn the control methods well. However, if one performs Vajra recitation for a long time without having previously controlled the winds, although it may not necessarily work for everyone, if minor obstacles arise, the method of removal is, how to deal with the pain felt in the intervals where the winds gather, which can be understood from the previous explanation. If phenomena such as smoke, rays of light, or hair-like particles appear to emerge from various parts of the body, it indicates that the winds are difficult to gather, so one should repeatedly perform the gathering so that they do not dissipate. If many such phenomena appear from the outside and enter the body, it is a sign of the winds gathering, and there is no problem. Furthermore, if one feels that the skin of the head and other parts is very thick, and the roots of the hair and other parts are tingling, or something is gnawing between the flesh and the skin, or one feels hot, cold, trembling, etc., or one feels that many creatures are gnawing, entwining, and sticking, it is a sign that the winds are gathering slightly, but the manner of gathering is not as desired. Therefore, it is best to focus on the location where it is, repeatedly perform the gathering, and integrate it into a state of non-dissipation. If the appearance of a black snake entering from the outside to the inside, or attempting to emerge from the inside to the outside, or the feeling of entwining around the body, etc., arises, the manner of the winds gathering is similar to before, so one should strive to practice wind yoga, and eliminate it through gathering and dissolution. If the appearance of a black snake crowding inside the channels, etc., arises, it is a good sign of the winds gathering, and it is sufficient to maintain the wind yoga itself. It is said that if trembling and shaking occur during the dissolution of the winds and are not eliminated, it will cause the elements to be disturbed.

---

པས། ལྷའི་སྐུར་ལངས་ཏེ་འོག་ཟེར་སྤྲོ་བའི་སྦྱོར་བས་བསལ་བར་གསུངས་སོ། །མདོར་ན་སྲོག་རྩོལ་བསྒོམས་པས་རླུང་ཤིན་ཏུ་མཉེན་པར་མ་སོང་གི་བར་དུ་སྦྱོར་བ་འཇམ་པོ་ཁོ་ན་བྱ། ཤིན་ཏུ་ལས་རུང་དུ་སོང་བའི་སྐབས་སུ་སྦྱོར་བ་དྲག་པོ་བྱས་ན་རླུང་ 8-8-34a འདུ་སླ་བར་སྣང་ན་མི་མང་ཙམ་རེ་བྱས་པས་ཆོག་གོ། སྦྱོར་བ་འཇམ་པོས་ལུས་ལ་གནད་དུ་བསྣུན་པ་བྱས་པའི་སྒོ་ནས་རླུང་ཐིམ་པ་བྱུང་ན་ཉམས་མྱོང་དེ་བརྟན་པ་དང་། བོགས་ཆེ་བ་དང་། ལུས་ཀྱི་འབྱུང་བ་མི་འཁྲུག་པས་ལུས་ལ་བརྟེན་པའི་ཡོན་ཏན་སྐྱེ་བ་རྣམས་གནད་དུ་འགྲོ་ལ། བཟློག་སྟེ་བྱས་ན་ཉམས་མྱོང་ཅུང་ཟད་མྱུར་བ་འདྲ་བ་ཅིག་འོང་ཀྱང་སྐྱོན་མང་པོ་སྐྱེད་པས་མི་ལེགས་སོ། ། ༈ གསང་བའི་སྣ་རྩེར་རྫས་ཀྱི་ཐིག་ལེའི་སྲོག་རྩོལ་བསྒོམ་པ། གསུམ་པ་ནི། ལྷར་སྒོམ་པ་དང་། གནད་གཞན་གསུམ་སྔར་དང་འདྲ་། ཡུལ་གྱི་གནད་ནི་ཡབ་ཡུམ་གྱི་རྡོ་རྗེ་དང་པད་མ་འདུ་བྱས་ཏེ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཞུ་བ་དྷཱུ་ཏཱི་ནས་རིམ་གྱིས་བརྒྱུད་དེ། རྡོ་རྗེའི་རྩེའི་དྷཱུ་ཏཱིའི་མར་སྣ་དང་། ཡུམ་གྱི་རྡོ་རྗེ་དབྱིངས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་མའི་རྩའི་སྣ་རྩེ་གཉིས་སྤྲད་ནས་འབྱར་བའི་ཕྲད་མཚམས་ཀྱི་ནང་དུ་བྱང་སེམས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་ཡུངས་འབྲུ་ཙམ་པ་ཅིག །རང་གི་ལྷའི་ཁ་དོག་ཅན་འོད་ཟེར་ལྔ་འབར་བ་ཤིན་ཏུ་འཚེར་བ་ཞིག་བསམས་ལ། དེ་ལ་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་སེམས་བཟུང་། དེ་ལ་སེམས་ལེགས་པར་ཟིན་པའི་རྟགས་ཁྱད་པར་ཅན་བྱུང་བ་ན། དེ་ནས་རླུང་ནང་དུ་འཇུག་པའི་ཉམས་སྐྱེ། དེའི་རྗེས་སུ་དྲོད་ཁྱད་པར་ཅན་འབར་ཞིང་དེས་བཞུ་བའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འབབ་སྟེ། དྷཱུ་ཏཱིའི་མར་སྣ་ཕྱེ་ནས་ལྷན་སྐྱེས་འཆར་བའི་གནད་ཤིན་ཏུ་ཆེའོ། །ཐུན་འཇོག་པ་ན་ཐིག་ལེ་སྙིང་ཁར་དྲངས་ལ་བཞག་གོ། སྲོག་རྩོལ་བསྒོམས་པས་རླུང་ཐིམ་ནུས་པའི་མཚམས་ནས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་དང་མཉམ་པར་སྦྱར་བས་ཀྱང་། དེ་ལྟར་བྱེད་ནུས་པའི་གདམས་ངག་གི་གནད་ཀྱང་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཐིག་ལེ་གསུམ་གྱི་སྲོག་རྩོལ་ 8-8-34b སྒོམ་པ་འདི་གསུམ་གའི་སྐབས་སུ་བྱང་སེམས་ཞུ་བ། སྤྱི་བོ་ནས་གསང་གནས་ཀྱི་སྣ་རྩེའི་བར་དུ་གཏོང་བ་དང་། སྟོད་སྨད་ནས་སྙིང་ག་ཉིད་དུ་སྡུད་པའི་གནད་གཉིས་ཡོད་པ་ནི་བླ་མས་བསྟན་པར་བྱའོ། །འདི་གསུམ་གྱི་སྐབས་སུ་ཡང་རླུང་ཐིམ་པས་སྟོང་པ་བཞི་འདྲེན་ནུས་པའི་མཚམས་ནས། རླུང་སྟོབས་ཀྱིས་གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་བཞི་བཟུང་ནས་རྨི་ལམ་གྱི་སྒྱུ་མ་ལ་འཇུག་པའི་ཚུལ་ཡང་ཤེས་པར་བྱའོ། །རྡོ་རྗེ་བཟླས་པ་དང་ངག་དབེན་ནི་སྲོག་རྩོལ་གྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གི་མིང་གིས་བཏགས་པ་ཡིན་པས། འདིར་སྲོག་རྩོལ་གསུམ་མེད་པ་ནི་མིན་ནོ། །ངག་དབེན་གྱི་གནད་རྒྱས་པར་ནི་རིམ་ལྔ་གསལ་སྒྲོན་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ།། ༑ །། ༈ སེམས་དབ

【現代漢語翻譯】 因此，（上師）說，通過化現為天神之身，以喜樂之結合來消除（障礙）。總而言之，在修習命勤時，在氣息變得非常柔順之前，只能進行輕柔的結合。當氣息變得非常容易駕馭時，進行猛烈的結合，如果氣息容易聚集，那麼稍微多做幾次就可以了。通過輕柔的結合，以觸及身體要穴的方式使氣息融入，如果生起這種體驗，那麼這種體驗就會變得穩固、有效，並且身體的元素不會紊亂，從而使依賴於身體的功德得以實現。反之，如果以相反的方式進行，雖然體驗可能會稍微快一些，但會產生許多過失，因此不好。 接下來是，在秘密的鼻尖修習物質明點的命勤。 第三個是：觀想為本尊，其他三個要點與之前相同。所緣的要點是，父尊和母尊的金剛和蓮花交合，進入平等融合的狀態，菩提心從dhūti（藏文：དྷཱུ་ཏཱི，梵文天城體：धूत，梵文羅馬擬音：dhūta，漢語字面意思：使者）逐漸流淌下來，從金剛頂端的dhūti的末端，以及母尊金剛界自在母的根部的鼻尖，兩者相接並粘合的交界處，觀想一個芥菜籽大小的菩提心明點，具有自己本尊的顏色，閃耀著五彩光芒，非常明亮。然後，如前所述，將心專注於此。當心中對此明點完全專注，出現特殊的徵兆時，就會產生氣息進入體內的感覺。之後，會產生特殊的暖熱，並由此融化菩提心而下流，打開dhūti的末端，這是生起俱生智的關鍵。在結束時，將明點引導至心間並安住。通過修習命勤，當氣息能夠融入時，與智慧手印相結合，也要了解這樣做的訣竅。關於三個明點的命勤修習，在這三種情況下，都有菩提心融化，從梵穴到秘密處的鼻尖向下流，以及從上下兩端匯聚到心間的兩個要點，這些都需要上師的指導。在這三種情況下，當氣息融入，能夠引生四空時，也要了解通過氣息的力量抓住睡眠的四空，進入夢幻的幻覺之中的方法。金剛唸誦和語寂，只是命勤的一個方面的名稱，因此，這裡並非沒有三種命勤。關於語寂的詳細要點，已經在《五次第明燈論》中闡述完畢。 心寂

【English Translation】 Therefore, it is said that by arising as a deity and eliminating (obstacles) through the union of bliss. In short, when practicing prāṇāyāma, only gentle union should be performed until the breath becomes very pliable. When the breath becomes very manageable, performing forceful union, if the breath seems easy to gather, then doing it a little more often is sufficient. If the breath is absorbed through gentle union by touching the key points of the body, then that experience becomes stable, effective, and the elements of the body will not be disturbed, so that the qualities that depend on the body will be realized. Conversely, if done in the opposite way, although the experience may seem a little faster, it will generate many faults, so it is not good. Next is, practicing the prāṇāyāma of the substance bindu at the tip of the secret. The third is: visualize as the deity, the other three points are the same as before. The key point of the object is that the vajra and lotus of the father and mother are united, entering a state of equal fusion, and the bodhicitta melts and flows down from dhūti (藏文：དྷཱུ་ཏཱི，梵文天城體：धूत，梵文羅馬擬音：dhūta，漢語字面意思：messenger) gradually, from the end of the dhūti at the tip of the vajra, and the tip of the root of the vajra-dhātvīśvarī of the mother, the two are connected and adhered to the junction, visualize a bodhicitta bindu the size of a mustard seed, with the color of your own deity, blazing with five-colored rays, very bright. Then, as mentioned before, focus the mind on it. When the mind is completely focused on this bindu and a special sign appears, the feeling of breath entering the body will arise. After that, a special warmth will arise, and the bodhicitta melted by it will flow down, opening the end of the dhūti, which is the key to arising innate wisdom. At the end of the session, guide the bindu to the heart and rest there. By practicing prāṇāyāma, when the breath can be absorbed, combining with the jñāna-mudrā, one should also know the key to being able to do so. Regarding the practice of prāṇāyāma of the three bindus, in all three cases, there are two key points: the bodhicitta melts and flows down from the crown chakra to the tip of the secret place, and gathers from the upper and lower ends to the heart, which need to be instructed by the guru. In these three cases, when the breath is absorbed and able to induce the four emptinesses, one should also know how to grasp the four emptinesses of sleep with the power of breath and enter the illusion of dreams. Vajra recitation and speech isolation are just names for one aspect of prāṇāyāma, so it is not that there are no three prāṇāyāmas here. The detailed key points of speech isolation have already been explained in the Lamp of Clear Explanation of the Five Stages. Mind Isolation

---

ེན་ཐུགས་རྡོ་རྗེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བསླབ་ཚུལ། གསུམ་པ་སེམས་དབེན་ཐུགས་རྡོ་རྗེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བསླབ་པ་ལ་གསུམ། སེམས་དབེན་སྐྱེད་པའི་ཐབས། ཐབས་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་སེམས་དབེན་སྐྱེད་ཚུལ། སེམས་དབེན་གང་གི་དོན་དུ་སྐྱེད་པ་བསྟན་པའོ། ། ༈ སེམས་དབེན་སྐྱེད་པའི་ཐབས། དང་པོ་ནི། དེ་ལྟར་སྙིང་གའི་སྣ་རྩེར་སྔགས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་བསྒོམས་པས་སྙིང་ཁར་རླུང་བསྡུས། དེ་ནས་གདོང་གི་སྣ་རྩེར་འོད་ཀྱི་ཐིག་ལེ་བསྒོམ་པ་རླུང་རྡོ་རྗེའི་བཟླས་པ་བྱས་པས། སྙིང་གའི་དྷཱུ་ཏཱིའི་མདུད་པའི་ནང་ནས་རླུང་གིས་འགྲོ་འོང་གནས་གསུམ་བྱས། དེ་རྗེས་གསང་བའི་སྣ་རྩེར་རྫས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་བསྒོམས་ཏེ། ཕྱག་རྒྱ་ལ་བརྟེན་ནས་སྔ་མའི་བོགས་འདོན་པ་གསུམ་གོམས་པར་བྱས་པས་མཐར་སྙིང་ཁའི་རྩ་མདུད་ལེགས་པར་གྲོལ་བ་ན། མདུད་པའི་ནང་གི་མི་ཤིགས་པ་ལ་རླུང་ལེགས་པར་བསྡུས་ཏེ་ཐིམ་པ་ལས་སེམས་དབེན་སྐྱེད་པ་ལ་གཉིས། ནང་གི་ཐབས་དང་། ཕྱིའི་ཐབས་སོ། །དང་པོ་ནི། ལྷར་སྒོམ་པ་དང་གནད་གཞན་གསུམ་སྔར་ལྟར་སྔོན་དུ་བཏང་ 8-8-35a ནས་དང་སྡུད་པའི་རྣལ་འབྱོར་ནི། རང་ལྷར་བསྐྱེད་པ་འཁོར་ལོ་ལ་བསྡུས། འཁོར་ལོའི་ཡི་གེ་པད་འདབ་དང་བཅས་པ་ཕྱི་མ་བར་མ་ལ་བསྡུས། བར་མ་གཉིས་ནང་མ་ལ་བསྡུས། ནང་མ་གཉིས་དབུས་ཀྱི་མི་ཤིགས་པ་ལ་སྡུད་པར་མན་ངག་ལས་བཤད། ཡང་དོན་ལྔ་མ་ལས་བསམ་གཏན་གཉིས་ཀྱིས་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ཡིན་ཞེས་འབྱུང་བ་ལྟར་བསམ་གཏན་གཉིས་གང་རུང་གིས་བསྡུས་ནའང་ཆོག་ལ། དེ་ལྟར་བྱེད་ན་འཁོར་ལོའི་སྡུད་རིམ་ཟུར་པ་མ་བྱས་ཀྱང་ཆོག་སྟེ་བསམ་གཏན་གཉིས་ནི་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །སྡུད་པའི་ཚེ་སྟེང་འོག་གི་རླུང་ཁ་སྦྱོར་དང་སྦྲགས་ནས་བྱེད་པ། གསེར་སྡིངས་པའི་མན་ངག་ཆེ་ཆུང་རྣམས་ལས་བཤད་དོ། །འདི་ལ་སྟེང་འོག་གི་རླུང་ཁ་སྦྱར་ཏེ་ནང་དུ་འཛིན་པ་ཞིག་མེད་ན། རྡོར་བཟླས་ཀྱིས་རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་ཚུད་པ་མི་འོང་སྙམ་པའམ། ཆུད་ཀྱང་དེར་ཐིམ་པ་མི་འོང་སྙམ་ནས་བྱེད་ན་ནི། རྡོར་བཟླས་ཀྱི་གནད་རྫོགས་པར་མ་རྟོགས་པ་ཡིན་པས་མི་འཐད་ལ། དེ་ལྟ་མིན་པར་དེ་ཡང་མན་ངག་གིས་བྱེད་ན་འགལ་བ་མེད་དོ། །སྐབས་འདིར་བུམ་པ་ཅན་བྱེད་པའི་ཡུལ་གྱི་གནད་ནི་དོན་ལྔ་མར་སྙིང་ཁར་བྱེད་པར་བཤད་པ་ལེགས་སོ། །དེའི་ཚུལ་ནི་རླུང་རེ་བསལ་བ་སྔོན་དུ་བཏང་བའམ། དེ་མ་བྱས་ཀྱང་ཆོག་པས་སྟེང་རླུང་འོག་ཏུ་འཐེན་པ་དང་། འོག་རླུང་ཀྱེན་དུ་འཐེན་པ་ནི་གཉིས་ཀ་བྱ་དགོས་ཏེ། སྲོག་དང་ཐུར་སེལ་གཉིས་ཀ་སྙིང་གར་དྲངས་ནས་མི་ཤིགས་པ་ལ་བསྡུ་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྡོམ་འབྱུང་ལས་ཀྱང་། འཁོར་ལོའི་སྟེང་དུ་བགྲོད་པའི་རླུང་། །མྱ་ངན་འདས་པའོ་འོག་ཏུ་བགྲོད། །རབ་ཏུ་མི་གནས་མྱ་ངན་འདས། །སྙིང་ཁའི་ཆུ་སྐྱེས་ 8-8-35b ཟེའུ་འབྲུར་གནས། །སྟེང་དང་འོག་ཏུ

【現代漢語翻譯】 修習心寂金剛三摩地之法 第三，修習心寂金剛三摩地，分為三部分：生起心寂之方便、依此方便生起心寂之方式、以及闡述為何目的而生起心寂。 生起心寂之方便 首先，如是觀想心間之明點咒語，使氣匯聚於心間。然後，觀想鼻尖之光明點，修習金剛誦。如此，氣於心間之dhūti（梵文，dhūtī，梵文羅馬擬音，dhūtī，脈）脈結內進行三次出入往返。之後，觀想秘密處之物質明點，依靠手印，習慣性地進行三次釋放。最終，當心間脈結完全解開時，將氣完全匯聚並融入脈結內之不壞明點中。生起心寂分為兩種方法：內法和外法。首先，如前所述，先行觀想本尊和另外三個要點。 彙集之瑜伽：將自身觀想為本尊，彙集于輪。將輪之字母及蓮花花瓣彙集于外輪和中輪。將兩個中輪彙集于內輪。口訣中說，將兩個內輪彙集于中央之不壞明點。此外，如《五次第論》所說，通過兩種三摩地（禪定）進行修持。因此，通過任一三摩地彙集亦可。若如此行持，則無需單獨進行輪之彙集次第，兩種三摩地將在後文闡述。彙集之時，將上下之氣結合並一同進行，此乃金剛座之大小口訣中所述。若於此法中，未將上下之氣結合並攝入，或認為金剛誦無法使氣入于dhūti脈，或即使入亦無法融入其中，則表明尚未完全領悟金剛誦之要點，故不應如此行持。若非如此，而是通過口訣進行，則無有衝突。此處，進行寶瓶氣之所緣要點，于《五次第論》中說於心間進行為佳。其方式為，先行排除一次氣，或不排除亦可，但必須進行上氣下引和下氣上提。因為必須將命氣和下行氣都引至心間，並彙集于不壞明點中。如《集經》所云：『于輪之上行之氣，是為寂滅，于下行之氣，是為不住，是為寂滅，於心間之蓮花蕊中住。』上下二氣……

【English Translation】 How to Practice the Samadhi of Mind Isolation and Vajra Nature Third, practicing the Samadhi of Mind Isolation and Vajra Nature is divided into three parts: the method of generating mind isolation, the way to generate mind isolation based on that method, and the explanation of for what purpose mind isolation is generated. The Method of Generating Mind Isolation First, by meditating on the mantra bindu (drop) at the tip of the heart, the prana (vital energy) is gathered in the heart. Then, by meditating on the light bindu at the tip of the nose and performing the Vajra recitation, the prana moves in and out three times within the knot of the dhūti (central channel) in the heart. After that, by meditating on the substance bindu at the tip of the secret place and relying on the mudrā (hand gesture), the three releases of the previous practice are made familiar. Finally, when the knot of the channel in the heart is completely untied, the prana is well gathered and absorbed into the indestructible point within the knot, resulting in the generation of mind isolation, which has two methods: the inner method and the outer method. First, the visualization of the deity and the other three key points are done as before. The Yoga of Gathering: The self is generated as the deity and gathered into the chakra (wheel). The letters and lotus petals of the chakra are gathered into the outer and intermediate chakras. The two intermediate chakras are gathered into the inner chakra. The instruction says that the two inner chakras are gathered into the indestructible point in the center. Also, according to the Five Stages, it is said that it is practiced with two samādhis (meditative absorptions), so it is permissible to gather with either of the two samādhis. If done in this way, it is permissible not to do the separate sequence of gathering the chakras, as the two samādhis will be explained later. At the time of gathering, the upper and lower pranas are combined and done together, as explained in the large and small instructions of the Golden Platform. If there is no combining and holding the upper and lower pranas inward, or if one thinks that the Vajra recitation will not cause the prana to enter the dhūti, or even if it does, it will not be absorbed there, then it is not appropriate because one has not fully understood the key points of the Vajra recitation. If it is not like that, but it is also done with instructions, then there is no contradiction. In this case, the key point of the object of doing the kumbhaka (vase breathing) is best explained in the Five Stages as being done in the heart. The method is to first eliminate one prana, or it is permissible not to do that, but both drawing the upper prana down and drawing the lower prana up must be done, because both the life prana and the downward-moving prana must be drawn to the heart and gathered into the indestructible point. As it says in the Compendium of Origins: 'The prana that moves above the chakra is nirvana (cessation), the one that moves below is non-abiding, it is nirvana, it abides in the stamen of the lotus in the heart.' The upper and lower pranas...

---

་འགྲོ་བའི་རླུང་། །ཡིད་ཀྱིས་ཁ་སྦྱོར་དུ་བྱ་སྟེ། །དེ་ཡི་རྣལ་འབྱོར་གོམས་པ་ཡིས། །དེས་ནི་བརྟན་པའི་གོ་འཕང་འཐོབ། །ཅེས་སྟེང་འོག་གཉིས་ཀའི་རླུང་ཁ་སྦྱར་ཏེ་སྙིང་ཁར་འཛིན་པར་གསུངས་སོ། །རིམ་པ་ནི་དང་པོར་སྟེང་རླུང་སྣ་སྒོ་ནས་སྙིང་ཁའི་བར་དུ་འཐེན། དེ་རྗེས་འོག་སྒོ་གཉིས་ནས་འོག་རླུང་སྙིང་གའི་བར་དུ་འཐེན་ནས་མི་ཤིགས་པའི་ནང་དུ་ཚུད་པར་བྱས་ཏེ་སེམས་དེར་གཏད་ལ་བཟུང་། དེ་ཡང་ཡིད་ཀྱིས་ཁ་སྦྱོར་དུ་བྱས་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པས་ལུས་ཀྱི་རྩོལ་བ་དྲག་པོ་མི་བྱ་བར་གཙོ་ཚར་དམིགས་པས་བྱ། འཛིན་པའི་ཚད་ནི་ཟུག་མི་སྐྱེད་ཙམ་དུ་བཟུང་ལ། ཟུག་སྐྱེད་པ་ན་ཁ་ནས་མ་ཤོར་བར་སྣ་ནས་དལ་བུས་བཏང་། དེ་ནས་ཡང་དེ་མ་ཐག་སྔར་ལྟར་བཟུང་ངོ་། །རླུང་རེ་མཉེན་དུ་མ་སོང་བར་ལ་ལྷག་མ་མི་བཞག་པར་བཏང་། རེ་མཉེན་དུ་སོང་བའི་ཚེ་ལྷག་མ་ཇི་ཙམ་འཚམ་པ་རེ་བཞག་ཀྱིན་བཟུང་ངོ་། །འཆི་བླུའི་བུམ་པ་ཅན་ལ་རྐང་མཐིལ་གྱི་བར་གྱི་ལུས་ཀུན་རླུང་གིས་བཀང་ནས་བྱེད་པར་སྡོམ་འབྱུང་ལས་གསུངས་པ་དེ་ལྟ་བུའི་དམིགས་བསལ་ཅན་མ་གཏོགས་པ། འདི་འདྲའི་སྐབས་སུ་དྷཱུ་ཏཱིའི་ནང་གི་མི་ཤིགས་པའི་ནང་ལྟ་བུ་དམིགས་པ་རྒྱ་ཆུང་བ་གཅིག་ཏུ་སེམས་གཏད་ནས་དེར་རླུང་ཁ་སྦྱར་འཛིན་པ་ཡིན་གྱི། དེ་ལྟར་མ་བྱས་པར་དམིགས་པ་ངེས་པ་མེད་པའམ་ལུས་ཀྱི་ནང་ཀུན་ཏུ་གང་བའི་དམིགས་པས་བཟུང་ན། གང་འདོད་པའི་འཁོར་ལོའི་དབུས་སུ་འདུ་བར་དཀའ་ལ། རླུང་རང་ཤུགས་ཀྱིས་སྡོད་པའི་མགོ་མ་བརྩམས་བར་དུ་རྩོལ་བ་རྐྱང་པས་བཟུང་བ་དེ། གནས་དེར་རིང་དུ་མི་སྡོད་པར་འཕྱུག་པ་ཡིན་ལ། རིང་དུ་འཕྱུགས་ 8-8-36a ན་དེར་བཙན་འཇིན་བྱས་ཀྱང་། དྷཱུ་ཏཱིར་འདུ་བ་ལ་ཕན་དཀའ་ཞིང་གེགས་སྐྱེད་པས། དང་པོ་ནས་འཛིན་པ་ཡུན་རིང་བ་ལ་རྩལ་དུ་འདོན་པ་མིན་ནོ། །དེ་ལྟར་གོམས་པས་རླུང་བཟུང་རྒྱུའི་འདི་ཡིན་ཀྱང་མེད་ལ། སྣ་སྒོར་འབྱུང་འཇུག་བྱེད་རྒྱུ་ཡང་མེད་པ་ཅིག་བྱུང་ན། བྱེར་བ་ཡིན་ན་ནི་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་གྱི་གཏུམ་མོ་ཁྱད་པར་ཅན་འབར་བ་དང་། བདེ་བ་ཁྱད་པར་ཅན་སྐྱེ་རྒྱུ་མེད་ལ། དེ་རྣམས་འོང་བར་སྣང་ན་རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་ཚུད་ནས་ཐིམ་པ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་དེ་འདྲ་བ་དེ་ལ་རླུང་འཛིན་རྒྱུ་མེད་ན་ཇི་ལྟར་བྱ་སྙམ་ན། རླུང་འཛིན་རྒྱུ་མེད་ཀྱང་སྙིང་གའི་མི་ཤིགས་པ་ཉིད་ལ་གཏད་ལ་སེམས་གཡོ་མེད་དུ་བཟུང་ན། རླུང་འཛིན་པ་དང་གནད་གཅིག་པས་ལྷན་སྐྱེས་འཆར་སླ་ལ་ཤར་བ་ཡུན་རིང་། དེ་ལྟར་མ་བྱས་པར་རྟོག་པའི་འཕྲོ་འདུ་མངས་ན་སླར་ཡང་ལས་རླུང་ལྡང་སླ་བས་ལྷན་སྐྱེས་ཡུན་ཐུང་ངོ་། །བུམ་པ་ཅན་གྱི་ཡུན་ཚད་ནི། སྡོམ་འབྱུང་ལས། བུམ་པ་ཅན་སྔར་ཤེས་བྱས་ནས། །བདག་ཉིད་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་བཅས་ཏེ། །ལག་པ་ལན་གསུམ་མཉེས་ནས་ནི། །དེ་ནས་ལན་དྲུག་སེ་གོལ་བརྡབ། །ཇི་

【現代漢語翻譯】 『風息於行』，意即以意念調和風息，通過熟練掌握這種瑜伽，便能獲得穩固的地位。這裡講的是將上下之氣調和，並保持在心間。次第是，首先從鼻孔吸入上氣，直至心間；然後從下二門吸入下氣，直至心間，使其進入不壞明點中，並將心專注於此並保持。如經文所說，『以意念調和』，因此不要進行劇烈的身體活動，而應專注于要點。保持的程度以不產生痛苦為限。如果產生痛苦，則不要從口中呼出，而應從鼻孔緩慢呼出。然後立即像之前一樣保持。每次呼氣都要徹底，不要留下任何殘留。如果氣息變得柔順，則根據需要保留適量的殘留。對於拙火瑜伽的寶瓶氣，經文中說要用氣息充滿從腳底到頭頂的整個身體。除了這種特殊情況外，在這種情況下，應該專注于像都提法（dhūtī，梵文，一種清潔術）中的不壞明點這樣較小的目標，並將氣息調和並保持在那裡。如果不這樣做，而是沒有明確的目標，或者以充滿整個身體的目標來保持，那麼就很難聚集在所期望的脈輪中心。在氣息沒有自發停留之前，僅僅依靠努力來保持，氣息不會長時間停留在那裡，而是會飄散。如果長時間飄散，即使強行控制，也難以幫助氣息進入都提法，反而會製造障礙。因此，一開始不要專注于長時間的保持。如果通過練習，達到了不需要刻意控制氣息，也不需要通過鼻孔進行呼吸的狀態，那麼如果散亂，就不會產生之前所說的特殊的拙火燃燒，也不會產生特殊的喜樂。如果這些現象出現，則表明氣息已經進入都提法並融入其中。那麼，如果達到這種不需要控制氣息的狀態，該怎麼辦呢？即使不需要控制氣息，只要專注於心間的不壞明點，並保持心無雜念，就與控制氣息具有相同的效果，更容易生起俱生智，並且生起的時間更長。如果不這樣做，而是思緒紛飛，就容易再次生起業風，導致俱生智持續時間較短。關於寶瓶氣的持續時間，《集密根本續》中說：『先知寶瓶氣，自身結跏趺坐，雙手合掌三次，然後敲擊六次塞果。』 English Translation: 'The wind rests in motion,' meaning to harmonize the winds with intention. By mastering this yoga, one can attain a stable position. This speaks of harmonizing the upper and lower winds and keeping them in the heart. The sequence is: first, inhale the upper wind through the nostrils to the heart; then, inhale the lower wind from the two lower gates to the heart, causing it to enter the indestructible point, and focus the mind on this and maintain it. As the scripture says, 'harmonize with intention,' therefore, do not engage in strenuous physical activity, but focus on the key points. Maintain the breath to the extent that it does not cause pain. If pain arises, do not exhale from the mouth, but exhale slowly from the nostrils. Then immediately maintain it as before. Each exhalation should be thorough, leaving no residue. If the breath becomes supple, retain an appropriate amount of residue as needed. For the vase breathing of Tummo yoga, the scriptures say to fill the entire body from the soles of the feet to the crown of the head with breath. Except for this special case, in this situation, one should focus on a smaller target, such as the indestructible point in the dhūtī, and harmonize and maintain the breath there. If this is not done, and instead there is no clear target, or one maintains the breath with the goal of filling the entire body, it will be difficult to gather at the desired center of the chakra. Before the breath spontaneously stays, merely relying on effort to maintain it will not stay there for long, but will scatter. If it scatters for a long time, even if forced, it will be difficult to help the breath enter the dhūtī and will create obstacles. Therefore, do not focus on maintaining it for a long time from the beginning. If, through practice, one reaches a state where there is no need to deliberately control the breath, nor to breathe through the nostrils, then if scattered, there will be no special burning of Tummo as mentioned before, nor will there be special bliss. If these phenomena appear, it indicates that the breath has entered the dhūtī and dissolved into it. So, if one reaches this state where there is no need to control the breath, what should one do? Even if there is no need to control the breath, as long as one focuses on the indestructible point in the heart and keeps the mind unwavering, it has the same effect as controlling the breath, making it easier to arise innate wisdom, and the arising lasts longer. If this is not done, and instead thoughts are scattered, it will be easy to arise karmic winds again, causing the innate wisdom to last for a shorter time. Regarding the duration of vase breathing, the Guhyasamaja Tantra says: 'First know the vase breathing, then sit in vajra posture, clap hands three times, then strike the se-gol six times.'

【English Translation】 『The wind rests in motion,』 meaning to harmonize the winds with intention. By mastering this yoga, one can attain a stable position. This speaks of harmonizing the upper and lower winds and keeping them in the heart. The sequence is: first, inhale the upper wind through the nostrils to the heart; then, inhale the lower wind from the two lower gates to the heart, causing it to enter the indestructible point, and focus the mind on this and maintain it. As the scripture says, 『harmonize with intention,』 therefore, do not engage in strenuous physical activity, but focus on the key points. Maintain the breath to the extent that it does not cause pain. If pain arises, do not exhale from the mouth, but exhale slowly from the nostrils. Then immediately maintain it as before. Each exhalation should be thorough, leaving no residue. If the breath becomes supple, retain an appropriate amount of residue as needed. For the vase breathing of Tummo yoga, the scriptures say to fill the entire body from the soles of the feet to the crown of the head with breath. Except for this special case, in this situation, one should focus on a smaller target, such as the indestructible point in the dhūtī (dhūtī, Sanskrit, a cleansing technique), and harmonize and maintain the breath there. If this is not done, and instead there is no clear target, or one maintains the breath with the goal of filling the entire body, it will be difficult to gather at the desired center of the chakra. Before the breath spontaneously stays, merely relying on effort to maintain it will not stay there for long, but will scatter. If it scatters for a long time, even if forced, it will be difficult to help the breath enter the dhūtī and will create obstacles. Therefore, do not focus on maintaining it for a long time from the beginning. If, through practice, one reaches a state where there is no need to deliberately control the breath, nor to breathe through the nostrils, then if scattered, there will be no special burning of Tummo as mentioned before, nor will there be special bliss. If these phenomena appear, it indicates that the breath has entered the dhūtī and dissolved into it. So, if one reaches this state where there is no need to control the breath, what should one do? Even if there is no need to control the breath, as long as one focuses on the indestructible point in the heart and keeps the mind unwavering, it has the same effect as controlling the breath, making it easier to arise innate wisdom, and the arising lasts longer. If this is not done, and instead thoughts are scattered, it will be easy to arise karmic winds again, causing the innate wisdom to last for a shorter time. Regarding the duration of vase breathing, the Guhyasamaja Tantra says: 『First know the vase breathing, then sit in vajra posture, clap hands three times, then strike the se-gol six times.』

---

སྲིད་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་ཙམ། །དེ་སྲིད་བུམ་པ་ཅན་བྱ་སྟེ། །སུམ་འགྱུར་མཆོག་གིས་གཞོམ་པར་ནི། །བརྒྱད་ལྷག་པ་ཡི་བརྒྱ་ཙམ་མོ། །ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་ལྟར། རབ་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད། འབྲིང་དོན་གཉིས། ཐ་མ་སོ་དྲུག་གིས་འཆི་བ་འཇོམས་པར་བཤད་པ་ལྟར་རོ། །ཁ་ཅིག་སྙིང་གའི་བུམ་པ་ཅན་ཐོག་མར་བྱེད་པ་ཤིན་ཏུ་གཉན་ཞེས་ཟེར་མོད་ཀྱང་། སྟེང་འོག་ནས་འདྲེན་པ་འཇམ་སྦྱོར་དང་། འཛིན་པའི་ཡུན་ཚད་སོགས་སྒོམ་ཚུལ་ 8-8-36b ལེགས་པར་ཤེས་ན་གེགས་ཆེན་པོ་སྐྱེད་པ་མིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི་སྐབས་འདིར་ནང་གི་ཐབས་དེ་ཙམ་གྱིས་སེམས་དབེན་རྫོགས་པར་སྐྱེད་མི་ནུས་པས། དེ་སྐྱེད་པ་ལ་ཕྱིའི་ཕྱག་རྒྱ་གྲོགས་སུ་དགོས་པར་གསུངས་ཏེ། རིམ་ལྔ་ལས། སྒྱུ་མ་དག་ནི་ཐམས་ཅད་ལས། །བུད་མེད་སྒྱུ་མ་ཁྱད་པར་འཕགས། །ཡེ་ཤེས་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བ་ནི། །གསལ་བར་འདི་ལས་མཚོན་པར་འགྱུར། །འདོད་ཆགས་ཉིད་དང་ཆགས་བྲལ་དང་། །དེ་ཡི་བར་ཏེ་གསུམ་པོ་ནི། །དབང་པོ་གཉིས་ནི་མཉམ་སྦྱོར་བའི། །རྡོ་རྗེ་པདྨ་འདུས་ལས་སོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །འདིར་སེམས་དབེན་ནི་སྙིང་ཁའི་སྡུད་རིམ་ལས་འབྱུང་བ་ཡིན་ལ། དེ་ཕྱག་རྒྱ་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བ་དང་། ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་ཀུན་ལས་བཏུས་ལས་སྒྱུ་མའི་སྐུ་འགྲུབ་པ་ཕྱག་རྒྱ་ལ་ལྟོས་པར་གསུངས་ཏེ་ཚེ་འདིར་སྒྱུ་ལུས་འགྲུབ་པའོ། །དེ་གཉིས་ལ་ནི་སྤྱིར་ཕྱག་རྒྱ་སྲོག་རྩོལ་དུ་འགྲོ་ཚུལ་ཤེས་དཀའ་ན། ཁྱད་པར་དུ་ཐབས་དེ་སྙིང་ཁའི་རླུང་སྡུད་ཐབས་སུ་འགྲོ་བའི་ཚུལ་རྟོགས་དཀའ་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས། དེས་ན་དེ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་རྟོགས་དཀའ་བའི་ཚུལ་རྣམ་དཔྱོད་ཅན་གྱིས་ལེགས་པར་ཤེས་ནས་རྒྱུད་དོན་བཙལ་བར་བྱའོ། ། ༈ ཐབས་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་སེམས་དབེན་སྐྱེད་ཚུལ། གཉིས་པ་ནི། སྟོང་པ་བཞི་ནི་ནམ་མཁའ་གཡའ་དག་གི་དཔེས་མཚོན་ནས་སྟོན་པ་ལ། དབྱར་གྱི་ཆར་གྱིས་སའི་རྡུལ་བར་སྣང་ལ་ལྡང་བ་ལེགས་པར་མནན་པ་དང་། སྤྲིན་གྱི་སྒྲིབ་བྱེད་དང་བྲལ་བ་གཉིས་ཚོགས་པ་མང་དུ་འབྱུང་བ་སྟོན་གྱི་དུས་ཡིན་པས་སྟོན་གྱི་ནམ་མཁའ་དཔེར་བཟུང་ངོ་། །དེའི་ནམ་མཁའ་གཡའ་དག་པ་ལ་ནི། ཉིན་པར་ཉི་འོད་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་དང་། 8-8-37a ནམ་སྲོས་ནས་སྲོད་ཀྱི་སྨག་འཐུག་པོ་མ་སངས་ཀྱི་བར་གྱི་མཚམས་ལ་སྨག་ནག་པོ་འཐུག་པོས་ཁྱབ་པ་དང་། དེ་སངས་པའི་འོག་ཏུ་ཟླ་འོད་ཤར་ནས་ཐོ་རངས་ལ་མ་སླེབ་པའི་བར་དུ་ཟླ་འོད་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་དང་། ཟླ་འོད་ཀྱང་ཡལ་ཉི་འོད་ཀྱིས་ཀྱང་མ་སླེབ་པའི་ཐོ་རངས་ཀྱི་དུས་ནམ་མཁའི་རང་མདོག་ཇི་བཞིན་དུ་མི་ཐོན་པའི་རྒྱུ་གསུམ་དང་བྲལ་བའི་སྐབས་གཅིག་སྟེ་བཞི་ཡོད་དོ། །དེ་ལ་སྔར་བཤད་པའི་ཐབས་རྣམས་ལ་བརྟེན་ནས། ཀུན་རྟོག་གཡོ་བའི་རླུང་ཐིམ་པ་ན་མར་མེ་འབར་བ་ལྟ་བུའི་རྟགས་འཆར་ལ། དེའི་རྗེས་སུ་འཆར་བའི་སྣང་བ་ནི་སྟོན་གྱི་ནམ་

【現代漢語翻譯】 大約三十六種狀態。這些狀態被稱為'持有寶瓶者'，通過三倍的卓越方式來摧毀，超過一百零八。正如所說的那樣，最好的是一百零八，中等的是七十二，最差的是三十六，以此來摧毀死亡。有些人說，首先做心間的'持有寶瓶者'非常重要。但是，如果能很好地瞭解從上到下引導的柔和結合，以及保持的時間長度等冥想方法，就不會產生很大的障礙。第二點是，在這種情況下，僅憑內在的方法無法完全產生空性之心，因此，爲了產生它，需要外在的'手印'作為幫助。正如在《次第五》中所說：'所有幻象中，女性的幻象最為殊勝。三種智慧的區別，從此可以清楚地顯現。慾望本身，無慾，以及兩者之間，這三者是，兩種感官結合時，金剛蓮花相遇之處。'這裡，空性之心是從心間的聚集次第中產生的，它依賴於'手印'而產生。在《一切智慧金剛彙集》中說，幻身的成就依賴於'手印'，即此生獲得幻身。對於這兩者來說，通常很難知道'手印'如何成為生命力的運作方式，更不用說理解這種方法如何成為心間聚集氣息的方法了。因此，有辨別力的人應該清楚地瞭解這些難以理解的方式，並尋求經文的意義。 依靠這種方法產生空性之心的方式：第二點是，四種空性以晴朗的天空為例來展示。就像夏天的雨水很好地壓制了地面上的塵土飛揚到空中的情況，以及沒有云的遮蔽一樣，秋天是兩者聚集在一起的季節，因此以秋天的天空為例。在晴朗的秋空中，白天陽光普照，從黃昏到夜晚的黑暗尚未消散的時刻，被濃厚的黑暗籠罩，黑暗消散后，月光升起，直到黎明，月光普照，月光消失，陽光尚未出現的黎明時分，天空的本色無法顯現，這四種情況是與三種原因分離的。對此，依靠前面所說的方法，當念頭的動搖之風平息時，會出現像燃燒的火焰一樣的徵兆。之後出現的景象就像秋天的天空一樣。

【English Translation】 Approximately thirty-six states. These states are called 'holding the vase,' and are destroyed by a threefold excellent way, exceeding one hundred and eight. As it is said, the best is one hundred and eight, the medium is seventy-two, and the worst is thirty-six, to destroy death. Some say that initially doing the 'holding the vase' in the heart is very important. However, if one understands well the gentle union of guiding from above and below, and the duration of holding, etc., the methods of meditation, it will not create great obstacles. The second point is that in this case, the inner method alone cannot fully generate the mind of emptiness, so to generate it, an external 'mudra' is needed as help. As stated in the 'Stages Five': 'Among all illusions, the illusion of a woman is particularly superior. The distinction of the three wisdoms will be clearly shown from this. Desire itself, non-desire, and in between, these three are where the two senses are joined, where the vajra and lotus meet.' Here, the mind of emptiness arises from the gathering sequence in the heart, and it arises dependent on the 'mudra.' In the 'Collected Wisdom Vajra,' it is said that the accomplishment of the illusory body depends on the 'mudra,' that is, achieving the illusory body in this life. For these two, it is generally difficult to know how the 'mudra' becomes the operation of life force, let alone understand how that method becomes the method of gathering breath in the heart. Therefore, those with discernment should clearly understand these very difficult ways and seek the meaning of the tantra. The way to generate the mind of emptiness by relying on this method: The second point is that the four emptinesses are shown by exemplifying the clear sky. Just as the summer rain well suppresses the dust on the ground from rising into the air, and there is no obscuration of clouds, autumn is the season when the two gather, so the autumn sky is taken as an example. In the clear autumn sky, there are four instances: daytime is filled with sunlight, from dusk until the thick darkness of night has not cleared, it is covered by thick darkness, after the darkness clears, moonlight rises until dawn, and the time of dawn when the moonlight has disappeared and the sunlight has not yet appeared, when the natural color of the sky cannot be seen, these four are separated from three causes. Regarding this, relying on the methods mentioned earlier, when the wind of conceptual movement subsides, signs like a burning flame will appear. The appearance that follows is like the autumn sky.

---

མཁའ་གཡའ་དག་པའི་ཚེ་མཚན་མོ་ཟླ་བ་ཤར་བའི་འོད་ཀྱིས་ཁྱབ་པའི་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་ཤིན་ཏུ་དྭངས་ཤིང་སྟོང་སང་ངེ་བ་ལ་འོད་ཀྱི་སྣང་བ་དཀར་པོའི་རྣམ་པ་གཅིག་འཆར་ལ། དེ་མ་གཏོགས་པའི་གཉིས་སྣང་རགས་པ་གང་ཡང་མི་འཆར་རོ། །དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་ཟླ་འོད་ཀྱིས་ཁྱབ་ཀྱང་། དེས་ནམ་མཁའ་མི་སྒྲིབ་པར་མཐོང་བ་བཞིན་དུ། འདིར་ཡང་འོད་སྣང་དཀར་པོའི་རྣམ་པ་ཤར་བ་དེས་ནམ་མཁའ་དག་པ་ལྟ་བུའི་སྟོང་གསལ་དེ་མི་སྒྲིབ་པར་འཆར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་སྣང་བ་དེ་བསྡུས་པའི་འོག་ཏུ་སྣང་བ་མཆེད་པས་ཤར་བ་ན། སྟོན་གྱི་ནམ་མཁའ་གཡའ་དག་ལ་ཉི་འོད་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་བཞིན་དུ། སྔ་མ་ལས་ཀྱང་ཆེས་དངས་པའི་སྟོང་སང་ངེ་བ་ལ་དམར་པོའམ་དམར་སེར་གྱི་རྣམ་པ་འཆར་ཏེ་ལྷག་མ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །དེ་ནས་སྣང་བ་དེ་ཡང་བསྡུས་པའི་འོག་ཏུ་ཉེར་ཐོབ་ཤར་བ་ན། རླུང་འགག་པ་ཆེར་སོང་བས་ཡུལ་སྣང་ནི། སྟོང་ 8-8-37b སྣང་ལ་མཚམས་ཀྱི་སྨག་གིས་ཁྱབ་པ་འདྲ་བའི་ནག་པོའི་རྣམ་པ་དྲན་པ་ཉམས་པ་ཅིག་ཐོག་མར་འཆར་ལ། བར་དུ་ཡུལ་ཅན་གྱི་དྲན་པ་ཉམས་ནས་དྲན་མེད་དུ་འགྲོ། དེའི་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ཉམས་སངས་པའི་ནམ་མཁའ་སྤྲིན་མེད་འདྲ་བ་ཅིག་འཆར་ཏེ།རིམ་པ་གསུམ་པ་མན་ཆད་དུ་ཕྱི་མ་དེ་ཡང་ཉེར་ཐོབ་ཏུ་བསྡུས་ནས་སྟོང་པ་གསུམ་དུ་བཤད་ཀྱང་། དཔེའི་འོད་གསལ་དེ་ལོགས་སུ་བྱས་ན་སྟོང་པ་བཞིར་འགྱུར་རོ། །ལུགས་མཐུན་གྱིས་ཚེ་ཉེར་ཐོབ་དྲན་མེད་དུ་སོང་བ་ཇི་ལྟར་འཐུག་པ་ཙམ་གྱིས་དེའི་མཇུག་གི་འོད་གསལ་བརྟན་ལ་རྒྱུན་རིང་ངོ་། །དཔེའི་འོད་གསལ་ནས་ལུགས་ཟློག་ཏུ་འཆར་ཚུལ་ནི། དཔེའི་འོད་གསལ་དེ་བསྡུས་པ་ན་ཉེར་ཐོབ་དང་། དེ་བསྡུས་པ་ན་མཆེད་པ་དང་། དེ་བསྡུས་པ་ན་སྣང་བ་རྣམས་སྔོན་བཞིན་དུ་འཆར་རོ། །སྟོང་པ་བཞི་ཁའི་ཚེ་བདེ་སྟོང་སྦྱོར་བ་ཡིན་མོད་ཀྱང་། གཙོ་བོ་ནི་ཐམས་ཅད་སྟོང་པའི་དུས་སོ། །སྟོང་པ་བཞི་ནི་འཆི་བའི་དུས་སུ་རྫོགས་པར་འཆར་ལ། གཉིད་ཀྱི་དུས་སུ་སྣ་བུག་གི་རྒྱུ་བ་མི་ལྡོག་པས་ཆ་འདྲ་ཙམ་འཆར་རོ། །ལམ་དུས་སུ་ནི་སྙིང་ཁའི་དྷཱུ་ཏཱིར་རླུང་བཙུད་ནས་ཐིམ་པ་ལ་མཚན་ཉིད་རྣམས་ཚང་བར་འཆར་ལ། གཞན་དུ་ཐིམ་པ་ལ་དེའི་ཚོད་ཙམ་མི་འཆར་རོ། །དེ་གསུམ་ལ་ཡང་གོམས་པ་ཤས་ཆེ་ཆུང་དང་། རླུང་འདུ་ཕུལ་དང་ཐིམ་པ་ཤས་ཆེ་ཆུང་གི་དབང་གིས་ཡུལ་སྣང་རྒྱ་ཆེ་ཆུང་དང་སྲབ་འཐུབ་དང་། གནས་ཡུན་རིང་ཐུང་སོགས་མི་འདྲ་བ་དུ་མ་ཞིག་འབྱུང་ངོ་། །རླུང་སྒོམ་པ་སོགས་ཀྱི་སྐབས་སུ་སྣང་བ་དང་པོ་གཉིས་སྔོན་དུ་མ་ཤར་བར། ནག་ཐོ་མ་གྱིས་འགྲོ་བའི་དྲན་མེད་འོང་བ་ནི་ཉེར་ཐོབ་མིན་ལ། དབང་ཤེས་མ་ཐིམ་པར་ཡིད་ངོར་ནམ་མཁའ་ལ་ 8-8-38a ཟླ་འོད་སོགས་ཤར་བ་བཞིན་དུ་སྣང་བ་དང་དབང་ཤེས་ལོག་ཀྱང་ཡིད་ངོར་ཀོར་ལེ་རེར་ཟླ་འོད་སོགས་ཤར་བ་བཞིན་དུ་སྣང་བ་དང་། དེ་གཉི

【現代漢語翻譯】 當虛空清凈時，就像夜晚月光遍佈的晴朗天空一樣，非常清澈空曠，會顯現出一種白色光明的景象，除此之外，不會顯現任何粗大的二元對立的顯現。例如，就像月光遍佈天空，卻不遮蔽天空一樣，在這裡，白色光明的景象顯現時，也不會遮蔽像清凈天空一樣的空明。然後，當那個景像在收攝之後，隨著景象的擴充套件而顯現時，就像秋季晴朗的天空被陽光遍佈一樣，比之前更加清澈空曠，會顯現出紅色或紅黃色的景象，其餘的與之前一樣。然後，當那個景象也被收攝之後，隨著近得的顯現，由於氣息的停止變得更加強烈，境的顯現是，最初會顯現出一種像被界限的黑暗所籠罩的空曠景像一樣的黑色景象，並伴隨著記憶的喪失。中間，有境的記憶喪失，進入無記狀態。在那之後，會顯現出一種記憶恢復清醒的無雲天空一樣的景象。第三個次第以下，後面的景象也被收攝到近得中，被稱為三個空性，但是，如果將作為例子的光明單獨分開，就會變成四個空性。按照次第，當近得在死亡時變得多麼濃厚，其結尾的光明就越穩定和持久。從作為例子的光明中逆轉顯現的方式是，當作為例子的光明被收攝時，會顯現近得，當近得被收攝時，會顯現擴充套件，當擴充套件被收攝時，會像之前一樣顯現景象。在四個空性的死亡時，是樂空雙運，但主要是萬法皆空的時刻。四個空性在死亡時會完整地顯現，在睡眠時，由於鼻孔的氣息不迴流，只會顯現相似的部分。在道位時，將氣息納入心間的dhūti（藏文：དྷཱུ་ཏཱིར།，梵文天城體：धूतীর，梵文羅馬擬音：dhūtīr，漢語字面意思：dhūti脈）中，當融入時，會完整地顯現所有特徵，否則，在其他融入時，不會顯現那麼多。即使是這三種情況，也會因為習慣的程度、氣息的聚集和融入程度的不同，而出現境的顯現範圍大小、濃淡以及持續時間長短等多種差異。在修習氣息等情況下，如果前兩個景象沒有先顯現，就出現昏昏沉沉的無記狀態，這不是近得，如果沒有收攝根識，就像天空顯現月光一樣，景象和根識雖然顛倒，但在意念中仍然會顯現圓圓的月光等景象，這兩種情況都不是。

【English Translation】 When the sky is clear, like a clear sky covered with moonlight at night, it is very clear and empty, and a white light phenomenon will appear. Apart from that, no coarse dualistic phenomena will appear. For example, just as the sky is covered with moonlight, but it does not obscure the sky, so here, when the white light phenomenon appears, it does not obscure the emptiness and clarity like the clear sky. Then, when that phenomenon is collected, and the spreading phenomenon appears, like the clear autumn sky covered with sunlight, it is even clearer and emptier than before, and a red or reddish-yellow phenomenon will appear, and the rest is the same as before. Then, when that phenomenon is also collected, and the near attainment appears, because the cessation of breath becomes stronger, the appearance of the object is that initially a black phenomenon appears, like an empty scene covered by the darkness of the boundary, accompanied by the loss of memory. In the middle, the memory of the subject is lost, and it enters a state of unconsciousness. After that, a scene like a cloudless sky with restored memory appears. Below the third stage, the latter scene is also collected into near attainment, and it is called the three emptinesses, but if the example of luminosity is separated, it will become four emptinesses. According to the order, the thicker the near attainment becomes at the time of death, the more stable and lasting the luminosity at the end will be. The way of reversing the appearance from the example of luminosity is that when the example of luminosity is collected, near attainment will appear, when near attainment is collected, spreading will appear, and when spreading is collected, phenomena will appear as before. At the time of the four emptinesses of death, it is the union of bliss and emptiness, but the main thing is the moment when all dharmas are empty. The four emptinesses will fully appear at the time of death, and during sleep, because the breath in the nostrils does not flow back, only similar parts will appear. In the path stage, when the breath is inserted into the dhūti (Tibetan: དྷཱུ་ཏཱིར།, Sanskrit Devanagari: धूतীর, Sanskrit Romanization: dhūtīr, literal meaning: dhūti channel) in the heart center, all characteristics will fully appear when it is integrated, otherwise, not so much will appear during other integrations. Even in these three situations, due to the degree of habit, the degree of accumulation and integration of breath, there will be many differences in the size, thickness, and duration of the appearance of the object. In the case of practicing breath and so on, if the first two phenomena do not appear first, and a drowsy state of unconsciousness occurs, this is not near attainment. If the root consciousness is not collected, just as the sky appears with moonlight, even though the phenomena and root consciousness are reversed, the round moonlight and other phenomena will still appear in the mind. Neither of these two situations is near attainment.

---

ས་ཀའི་སྐབས་སུ་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་གྱི་སྟོང་པ་གསུམ་སྔོན་དུ་སོང་བ་མིན་པའི་ནམ་མཁའ་གཡའ་དག་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་ཤར་བ་རྣམས་འདིར་བཤད་པའི་སྟོང་པ་བཞི་མིན་ནོ། །དེ་འདྲ་བའི་སྟོང་པ་གསུམ་ནི་སྒྱུ་ལུས་ཐོབ་ནས་དོན་གྱི་འོད་གསལ་སྔོན་དུ་མ་བྱས་པར་དང་། དོན་གྱི་འོད་གསལ་ལས་ལུགས་ཟློག་ཏུ་ལངས་པའི་སྐབས་དང་། སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་ཐོབ་ནས་མི་སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་མ་ཐོབ་པའི་བར་དུ་ཡང་འབྱུང་མོད་ཀྱང་། སེམས་དབེན་མིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་། སེམས་དབེན་མ་ཐོབ་པའི་གོང་དུ་ཡང་སྟོང་པ་གསུམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་བ་ཡིན་པས། སྟོང་པ་གསུམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་དང་། སེམས་དབོན་གྱི་སྟོང་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁྱབ་ཆེ་ཆུང་རྣམས་ཕྱེད་པར་བྱའོ། ། ༈ སེམས་དབེན་གང་གི་དོན་དུ་སྐྱེད་པ་བསྟན་པ། གསུམ་པ་ནི། སྤྱིར་རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་བསྡུས་པ་དང་ཁྱད་པར་དུ་སྙིང་ཁའི་མདུད་པ་གྲོལ་ནས་དེའི་ནང་གི་མི་ཤིགས་པ་ལ་རླུང་བསྡུས་ནས་ཐིམ་པ་ལས་སེམས་དབེན་བསྐྱེད་པའི་དགོས་པ་ནི། གཞུང་གཞན་ནས་འབྱུང་བ་ལྟར་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་དགའ་བ་ཁྱད་པར་ཅན་བསྐྱེད་དེ་དེ་དང་སྟོང་པ་སྦྱར་ནས་གོམས་པར་བྱེད་པ་ཙམ་གྱི་ཆེད་མིན་གྱི། བར་དོ་ཇི་བཞིན་པ་དེ་འདྲ་བའི་སྒྱུ་མའི་སྐུ་སྒྲུབ་པར་འདོད་ནས་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ནི་འཆི་རིམ་ཇི་བཞིན་དུ་རླུང་སེམས་བསྡུས་ནས་སྟོང་པ་བཞི་སྐྱེད་དགོས་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ལ་སྙིང་གའི་མི་ཤིགས་པ་ཉིད་དུ་སྡུད་གནས་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་དབེན་གྱི་བཤད་པ་མཐའ་དག་པར་ནི་རིམ་ལྔ་གསལ་སྒྲོན་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། ། ༈ བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་རྫོགས་རིམ་ལ་བསླབ་ཚུལ། གཉིས་པ་བདེན་པ་གཉིས་ 8-8-38b ཀྱི་རྫོགས་རིམ་ལ་གསུམ། ཀུན་རྫོབ་སྒྱུ་མའི་རྫོགས་རིམ། དོན་དམ་འོད་གསལ་གྱི་རྫོགས་རིམ། དབྱེར་མེད་ཟུང་འཇུག་གི་རྫོགས་རིམ་མོ། ། ༈ ཀུན་རྫོབ་སྒྱུ་མའི་རྫོགས་རིམ། དང་པོ་ལ་གཉིས། སྒྱུ་ལུས་དངོས་དང་། དེའི་ཡན་ལག་གི་གདམས་པའོ། ། ༈ སྒྱུ་ལུས་དངོས། དང་པོ་ནི། དེ་ལྟར་ཕྱི་ནང་གི་ཐབས་གཉིས་ལས་སེམས་དབེན་གྱི་ཡེ་ཤེས་རྫོགས་པ་བསྐྱེད་པའི་ལུགས་མཐུན་དུ་ཞུགས་པའི་སྟོང་པ་དང་པོ་གཉིས་དང་། ཉེར་ཐོབ་ཀྱི་ཐོག་མ་དང་བར་གྱི་རླུང་སེམས་ལས་བརྒྱུད་ནས་དང་། མཐའི་དཔེའི་འོད་གསལ་ལས་ལུགས་ཟློག་ཏུ་འཇུག་པའི་རླུང་སེམས་ཙམ་ལས་དངོས་སུ་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་སྐུ་མཚན་དཔེས་བརྒྱན་པར་འཁྲུངས་པ་ནི། བདག་བྱིན་རླབས་དང་། ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་དང་། སྒྱུ་མའི་སྐུ་དང་རྡོ་རྗེའི་སྐུ་ཞེས་བྱ་ལ། དྲི་ཟའི་སེམས་ཅན་བར་དོའི་ཐ་སྙད་ཀྱིས་ཀྱང་གསུངས་སོ། །དེ་ཡང་རིམ་ལྔ་ལས་མེ་ལོང་ནང་གི་གཟུགས་བརྙན་གྱིས། །སྒྱུ་མའི་ལུས་ནི་ཤེས་པར་བྱ། །ཁ་དོག་རྣམས་ནི་འཇའ་ལྟ་བུ། །ཁྱབ་པ་ཆུ་ཡི་ཟླ་བས་སོ། །ཞེས་ཡན་ལག་དང་ཉིང

【現代漢語翻譯】 在地的階段，如前所述，如果生起的是類似於晴朗天空般，不以三種空性為先導的景象，則不是此處所說的四種空性。這樣的三種空性，在獲得幻身之後，在尚未先行證悟真實光明之前，以及從真實光明中逆轉而起的階段，乃至在獲得有學雙運之後，在尚未獲得無學雙運之間也會出現。然而，如同心遠離並非如此，在尚未獲得心遠離之前，也會生起三種空性的智慧。因此，應當區分三種空性的智慧與心遠離的空性智慧之間範圍的大小。 爲了何種目的而生起心遠離的教授： 第三，一般來說，將氣融入中脈，特別是當心間的結解開后，將氣融入其中的不壞明點，由此生起心遠離的必要性在於，並非如其他論典所說，僅僅是爲了生起殊勝的俱生喜，並將此與空性結合而修習。而是爲了成就如中陰一般的幻身。因為要成就幻身，就需要如臨終次第一般，將氣和心融入，從而生起四空。並且，氣融入的最終處所就是心間的不壞明點。關於心遠離的詳盡闡述，已在《五次第明燈論》中說明。 如何修學二諦的圓滿次第： 第二，關於二諦的圓滿次第，分為三部分：世俗幻化圓滿次第、勝義光明圓滿次第、無別雙運圓滿次第。 世俗幻化圓滿次第： 第一部分分為兩點：真實的幻身，以及幻身的支分教授。 真實的幻身： 第一點是，如是經由內外二種方便，圓滿生起心遠離的智慧，進入順應規律的最初二空，以及從近得的開始和中間，經由氣心，以及從最後的譬喻光明中逆轉進入的氣心，僅僅由此，便真實生起具足相好的金剛持身，稱為自加持、世俗諦、幻身和金剛身。也被稱為乾闥婆、有情、中陰等名稱。如《五次第論》所說：『如鏡中之影像，當知幻身之體性，色相猶如虹彩般，周遍猶如水中月。』這是支分和精要。

【English Translation】 In the context of the earth stage, if what arises is a state like a clear sky, not preceded by the three emptinesses as previously explained, then these are not the four emptinesses discussed here. Such three emptinesses can occur after obtaining the illusory body, before the actualization of the definitive clear light, and during the stage of reversing from the definitive clear light, and even after obtaining the state of learning union but before obtaining the state of no-more-learning union. However, just as mind isolation is not like that, the wisdom of the three emptinesses can arise even before obtaining mind isolation. Therefore, one should distinguish the scope of the wisdom of the three emptinesses from the wisdom of emptiness in mind isolation. Showing for what purpose mind isolation is generated: Third, in general, the need to generate mind isolation from the collection of winds into the dūti (central channel), and especially from the dissolution of the knot at the heart center and the collection of winds into the indestructible (bindu) within it, is not merely for the sake of generating a special innate bliss and familiarizing oneself by combining that with emptiness, as it appears in other texts. Rather, it is because one wishes to accomplish the illusory body that is just like the bardo (intermediate state). For that, it is necessary to collect the winds and mind in the manner of the dying process and generate the four emptinesses. And for that, the ultimate place of collection is the indestructible (bindu) at the heart center. A complete explanation of mind isolation has already been given in the Lamp Illuminating the Five Stages. How to train in the completion stage of the two truths: Second, regarding the completion stage of the two truths, there are three parts: the completion stage of conventional illusion, the completion stage of ultimate clear light, and the completion stage of indivisible union. The completion stage of conventional illusion: The first part has two points: the actual illusory body, and the instructions on its limbs. The actual illusory body: The first point is that, in this way, through the two methods of outer and inner, having fully generated the wisdom of mind isolation, entering into accordance with the system of the first two emptinesses, and from the beginning and middle of near attainment, passing through the winds and mind, and from the winds and mind that enter in reverse from the final example clear light, just from that, the body of Vajradhara (holder of the vajra) is actually born, adorned with marks and signs. This is called self-blessing, conventional truth, illusory body, and vajra body. It is also spoken of with the terms gandharva (celestial musician), sentient being, and bardo. As it says in the Five Stages, 'Like a reflection in a mirror, the illusory body should be known. The colors are like a rainbow, pervasive like the moon in water.' This is the limb and essence.

---

་ལག་ཐམས་ཅད་ཅིག་ཅར་དུ་རྫོགས་པ་མེ་ལོང་ལ་བྲིས་སྐུ་ཤར་བ་ལྟ་བུ་དང་། ལུས་དྭངས་ཤིང་ཐོགས་པ་མེད་པ་བར་སྣང་གི་འཇའ་ཚོན་ལྟ་བུ་དང་། སྐུ་གཅིག་ལས་འཕྲོས་བའི་བཀོད་པས་ཡུལ་དུ་མ་ལ་ཁྱབ་པ་ནམ་མཁའི་ཟླ་བ་ཆུ་སྣོད་དུ་མར་ཤར་བ་ལྟ་བུའི་དཔེས་མཚོན་པར་གསུངས་ཏེ། སྤྱིར་ན་སྒྱུ་མའི་དཔེ་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་མཚོན་ནས་གསུངས་སོ། །འདི་ཆེས་རྟོགས་དཀའ་ལ་གནད་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བས་མཐའ་གཅོད་པ་རྒྱས་པར་ནི་རིམ་ལྔ་གསལ་སྒྲོན་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། ། ༈ དེའི་ཡན་ལག་གི་གདམས་པ། གཉིས་པ་ལ་གསུམ། མཉམ་གཞག་སྒྱུ་མ་དང་། རྨི་ལམ་སྒྱུ་མ་དང་། བར་དོ་སྒྱུ་མའོ། ། ༈ མཉམ་གཞག་སྒྱུ་མ། དང་པོ་ནི། མཉམ་གཞག་སྒྱུ་མའི་གཙོ་བོ་ནི་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་གྱི་ 8-8-39a རླུང་སེམས་ཙམ་ལས་གྲུབ་པའི་སྐུ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཞེས་ཀྱང་གསུངས་པ་དེ་ལ་མཉམ་པར་བཞག་པའོ། །རྗེས་མཐུན་པ་ནི་སྡུད་པའི་རྣལ་འབྱོར་གྱིས་རིམ་གྱིས་བསྡུས་ནས། མི་ཤིགས་པ་ལ་ཐིམ་པ་དངོས་སུ་བསྒོམས་པའམ། དེ་ལྟར་མ་བྱས་ཀྱང་མཐའི་རླུང་རྣམས་དྷཱུ་ཏཱིར་འདུས་ནས་ཐིམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་སེམས་དབེན་རྗེས་མཐུན་པའི་སྟོང་པ་རྣམས་ཤར་བའི་མཐར། རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་སྐུར་ལངས་ཏེ་དེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མཉམ་པར་བཞག་པའོ། །འདི་ནི་ལུས་དབེན་ནས་ཀྱང་འཐོབ་མོད་ཀྱང་། སྙིང་ཁའི་དྷཱུ་ཏཱིར་འདུས་ནས་ཐིམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་མཚམས་ནས། སྒྱུ་ལུས་དངོས་དང་མཐུན་ཚབས་ཆེའོ། །དེ་ལྟར་བྱས་ན་རིམ་པ་ལྔ་རྗེས་མཐུན་པ་ནི་ལུས་དབེན་ནས་ཀྱང་བཞག་ཏུ་རུང་ལ། དེ་རྣམས་དང་རིམ་ལྔ་དང་སྤྱོད་བསྡུས་ནས་གསུངས་པའི་རིམ་ལྔ་དངོས་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལེགས་པར་ཕྱེད་པ་ཅིག་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེའོ། །རིམ་ལྔ་ལས། རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ལེགས་བྲིས་པ། །མེ་ལོང་དྲི་མ་མེད་པ་ལ། གཟུགས་བརྙན་གསལ་བར་སྣང་དང་མཚུངས། །རྣམ་པ་ཀུན་གྱི་མཆོག་ལྡན་ཞིང་། །སྐུ་ནི་བལྟ་བས་མི་ངོམས་པ། །སློབ་མ་བཟང་པོ་དེ་ལ་བསྟན། །བདག་བྱིན་བརླབ་ཅེས་དེ་བཤད་དོ། །ཞེས་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་སྐུ་ཇི་འདྲ་བ་བྲིས་པའི་བྲིས་སྐུ་མེ་ལོང་གཡའ་དག་པ་ལ་ཤར་ཏེ་གསལ་བར་སྣང་བ་དང་མཚུངས་པའི་སྐུ་དེ་ནི། མཚན་གྱི་རྣམ་པ་ཀུན་གྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པ་དང་ལྟ་བས་ཆོག་མི་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་སློབ་མ་ལ་བསྟན་པའི་དོན་དེ་བདག་བྱིན་བརླབ་བོ་ཞེས་གསུངས་པའི་དོན་ནི། གཟུགས་བརྙན་དང་སྒྱུ་མའི་སྐུ་གཉིས་དཔེ་དོན་དུ་སྦྱར་ནས། བླ་མའི་མན་ངག་གིས་ 8-8-39b སློབ་མ་ལ་སྟོན་པའི་དོན་ཡིན་གྱི། མེ་ལོང་ལ་གཟུགས་བརྙན་ཤར་བ་སློབ་མའི་མིག་ལ་སྟོན་པ་དང་། དེ་ལ་བལྟས་ནས་སྒོམ་པ་དང་། དེ་ནས་བློས་གཏོན་ནས་རང་ལ་བསྡུས་པའི་ལྷ་སྐུ་སྒྱུ་ལུས་སུ་སྟོན་པ་མིན་ཏེ། དཔེ་གཞན་རྣམས་དང་ཡང་མཚུངས་པར་སློབ་མ་ལ་སྟོན་པར་གསུངས་ཀྱང་། དེ་རྣམས་ལ་

【現代漢語翻譯】 所有功德同時圓滿，猶如鏡中顯現的佛像；身體清澈無礙，猶如虛空中的彩虹；一尊佛身所化現的莊嚴遍佈多處，猶如天上的月亮映照在多個水器中。這些都是用比喻來象徵說明的。總的來說，是用幻化的十二個比喻來象徵說明的。這個道理非常難以理解，而且關鍵非常重大，詳細的決斷已經在《次第五論明燈》中闡述過了。 接下來是它的支分竅訣。 分為三部分：等持幻化、夢幻幻化和中陰幻化。 等持幻化： 第一部分是等持幻化的主要內容，如前所述，是由風和心所形成的幻身，也稱為幻化般的禪定。安住於此禪定中。後續的修持是通過收攝瑜伽逐漸收攝，觀想融入不壞明點。或者，即使不這樣做，當末端的氣息融入中脈時，從融入中產生的空性覺受顯現之後，顯現為金剛持的身相，並安住於此禪定中。雖然這也可以通過身遠離獲得，但從氣息融入心間中脈時產生的狀態開始，與真實的幻身非常相似。如果這樣做，次第五論的後續修持也可以在身遠離中進行。必須清楚地區分這些以及《次第五論》和簡略修持中所說的《次第五論》的真實差別。在《次第五論》中說： 『金剛薩埵（多吉森華，梵文：Vajrasattva，梵文羅馬擬音：Vajrasattva，金剛勇識）繪製精妙，/ 如同明鏡無瑕疵，/ 影像清晰而顯現，/ 具備一切殊勝相，/ 佛身百看不厭倦，/ 示于賢善之弟子，/ 此即所謂自加持。』 意思是，金剛持的身相如同在明亮的鏡子中清晰顯現的佛像，具備一切殊勝的相好，令人百看不厭。向弟子展示的意義就是所謂的自我加持。將影像和幻身作為比喻和意義結合起來，通過上師的口訣向弟子展示其含義。而不是將鏡子中的影像展示給弟子的眼睛，讓他們觀看並修習，然後通過思維將其融入自身，將本尊幻化為幻身。雖然也像其他比喻一樣，說是向弟子展示，但對於那些比喻……

【English Translation】 All merits are perfected simultaneously, like the appearance of a Buddha image in a mirror; the body is clear and unobstructed, like a rainbow in the sky; the splendor emanating from one Buddha body pervades many places, like the moon in the sky reflected in many water vessels. These are all symbolized by metaphors. In general, it is symbolized and explained by the twelve metaphors of illusion. This principle is very difficult to understand, and the key is very important, so the detailed determination has already been explained in the 'Lamp Illuminating the Five Stages'. Next are its branch instructions. Divided into three parts: Samadhi Illusion, Dream Illusion, and Bardo Illusion. Samadhi Illusion: The first part is the main content of Samadhi Illusion, as mentioned earlier, the illusory body formed by wind and mind, also known as illusion-like meditation. Abiding in this meditation. The subsequent practice is to gradually gather through the gathering yoga, visualizing absorption into the indestructible bindu. Or, even if you don't do this, when the end breaths merge into the central channel, after the emptiness experience arising from the merging appears, manifest as the body of Vajradhara, and abide in this meditation. Although this can also be obtained through body isolation, from the state arising when the breaths merge into the central channel of the heart, it is very similar to the real illusory body. If you do this, the subsequent practice of the Five Stages can also be performed in body isolation. It is important to clearly distinguish these and the real differences between the Five Stages and the Five Stages mentioned in the abbreviated practice. In the Five Stages, it says: 'Vajrasattva (Dorje Sempa, Sanskrit: Vajrasattva, Romanized Sanskrit: Vajrasattva, Diamond Heroic Being) is exquisitely drawn, / Like a flawless mirror, / The image appears clearly, / Possessing all excellent aspects, / The Buddha body is never tiring to look at, / Shown to the virtuous disciple, / This is called self-blessing.' It means that the body of Vajradhara is like a Buddha image clearly appearing in a bright mirror, possessing all excellent aspects and never tiring to look at. The meaning of showing it to the disciple is the so-called self-blessing. Combining the image and the illusory body as metaphor and meaning, showing its meaning to the disciple through the guru's oral instructions. Rather than showing the image in the mirror to the disciple's eyes, letting them watch and practice, and then merging it into themselves through thought, transforming the deity into an illusory body. Although it is also said to be shown to the disciple like other metaphors, but for those metaphors...

---

སྒྱུ་མ་སོགས་ཀྱི་དཔེ་མིག་ལ་སྟོན་མི་དགོས་པ་དང་འདྲའོ། །སྤྱོད་བསྡུས་ལས་ཀྱང་། བྲིས་པའམ་རས་བྲིས་མེ་ལོང་གི་ནང་དུ་སྣང་བ་བཞིན་དུ། ཞེས་གསུངས་པས་ཀྱང་ཤེས་ལ། རིམ་ལྔའི་འགྲེལ་པ་ལ་སོགས་འཕགས་སྐོར་གྱི་རྒྱ་གཞུང་གང་ནས་ཀྱང་དེ་ལྟར་མ་བཤད་དོ། །བསྐྱེད་རིམ་མི་གསལ་ན་མེ་ལོང་གི་ནང་དུ་བྲིས་སྐུ་ཤར་བ་ལ་བལྟས་ཀྱིན་སྒོམ་པའི་གདམས་ངག་འགའ་ཞིག་སྣང་བ་དང་། རིམ་ལྔའི་གཞུང་དེའི་དོན་ལེགས་པར་མ་གོ་བ་དང་། སྒྱུ་མའི་ལུས་ཀྱི་སྒྱུ་མ་ཞེས་པའི་དོན་གཟུགས་བརྙན་བཞིན་གྱི་བརྫུན་སྣང་དང་། དེ་ལྟར་རྟོགས་པའི་ཞེན་མེད་གཅིག་ལ་བཟུང་ནས། སྒྱུ་ལུས་ཀྱི་གནད་ཁོང་དུ་མ་ཚུད་པར་སྐབས་འདིར་མེ་ལོང་གི་ནང་དུ་ལྷ་སྐུར་ཤར་བ་ལ་སེམས་གཏད་ནས་སྒོམ་པ་སོགས་བྱེད་པར་སྣང་ཡང་། མར་ལུགས་ཀྱི་དང་པོའི་གདམས་ངག་གི་དོན་མིན་པ་ནི་སྔར་བཤད་ཟིན་ཏོ།། ༑ །། ༈ རྨི་ལམ་སྒྱུ་མ། གཉིས་པ་ལ་གཉིས། རྨི་ལམ་གྱི་སྔོན་དུ་གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་འཛིན་ཚུལ་དང་། དེ་ཟིན་ནས་རྨི་ལམ་གྱི་དགེ་སྦྱོར་སྐྱོང་ཚུལ་ལོ། ། ༈ རྨི་ལམ་གྱི་སྔོན་དུ་གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་འཛིན་ཚུལ། དང་པོ་ནི། གཞི་ལ་འཆི་བའི་སྟོང་པ་བཞི་སྔོན་དུ་འབྱུང་བའི་མཐར་བར་དོ་འགྲུབ་པ་དང་། གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་རྣམས་བྱུང་བའི་མཐར་རྨི་ལམ་འཆར་བ་དང་། ལམ་ལ་བསྐྱེད་རིམ་ལ་ལྷག་མོས་འོད་གསལ་དུ་སྡུད་པ་སྔོན་དུ་བཏང་ནས། དང་པོའི་མགོན་པོར་སྐྱེད་པ་ 8-8-40a པ་དང་། རྫོགས་རིམ་ལ་སེམས་དབེན་གྱི་སྟོང་པ་རྣམས་སྔོན་དུ་བཏང་བའི་སྒྱུ་མའི་སྐུ་འགྲུབ་པ་དང་། དོན་གྱི་འོད་གསལ་སྔོན་དུ་བཏང་བའི་མཐར་ཟུང་འཇུག་གི་ལྷ་སྐུ་འགྲུབ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གོ་རིམ་དེ་ལྟར་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རྨི་ལམ་གྱི་ལུས་སྒྱུ་ལུས་སུ་ལྡང་བ་ལ་ཡང་། སེམས་དབེན་དང་འདྲ་བའི་གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་བཞི་སྔོན་དུ་བཟུང་དགོས་པ་ཡིན་ཏེ། འདིས་འཆི་བའི་འོད་གསལ་འཛིན་པ་དང་བར་དོ་སྒྱུ་མའི་གོ་རིམས་ཀྱང་ཤེས་པར་བྱའོ། །སྤྱིར་གཉིད་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ངོ་བོར་སྐྱེད་པ་ལ་སད་དུས་སུ་སེམས་གནས་བརྟན་པོ་ཡོད་ན། དེས་གཉིད་དུ་འགྲོ་ཁར་སད་དུས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་དྲན་ནས་དེ་ལ་ཡིད་ཕྱོགས་པར་བྱས་ན། གཉིད་དུ་སོང་བ་ན་རྨི་ལམ་མེད་པར་གཉིད་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་མེར་གྱིས་འགྲོ་བ་ཅིག་འབྱུང་། འདི་ནི་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་དང་། སྔགས་དང་ཕར་ཕྱིན་གྱི་ཐེག་པ་གཉིས་ཀའི་ཐུན་མོང་བ་ཡིན་པས། དེ་ལ་གཉིད་ཀྱི་འོད་གསལ་འཛིན་པ་ཟེར་བ་མིན་ནོ། །ཉན་ཐོས་ཀྱིས་སར། གཉིད་དུ་འགྲོ་ཁར་ཉིན་མོའི་དགེ་སྦྱོར་བྱས་པ་རྣམས་མངོན་དུ་བྱས་ནས། ཡིད་གཞན་དུ་མ་གཡེངས་ན་གཉིད་དུ་སོང་བའི་ཚེ་དགེ་སྦྱོར་དེ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུན་སྐྱོང་བ་འོང་བར་བཤད་པས། ཏིང་ངེ་འཛིན་ཁོ་ནར་མ་ཟད་ཉིན་པར་གྱི་དགེ་སྦྱོར་གྱི་གོམས་པ

【現代漢語翻譯】 這就像不需要用幻術等例子來展示一樣。正如在《行集》（Spyod bsdus）中所說：『如寫在或畫在鏡子中顯現的一樣。』這也說明了這一點。在《次第五論釋》（Rim lnga'i 'grel pa）等聖者論著中，沒有這樣解釋的。如果生起次第不清楚，就會出現一些像看著鏡子里顯現的佛像來修行的訣竅，以及沒有很好地理解《次第五論》的意義，將幻身的幻象理解為如影像般的虛假顯現，並執著于如此證悟的無執，沒有掌握幻身的要點，在這種情況下，似乎有人專注于鏡子里顯現的佛像來修行等。但這並不是瑪爾巴（Mar lugs）傳承的最初訣竅的意義，這在前面已經說過了。 夢幻 第二部分分為兩部分：一是夢境之前的睡眠空性的把握方式，二是把握之後修持夢境瑜伽的方式。 夢境之前的睡眠空性的把握方式 首先，就像在基礎（gzhi）上，死亡的四種空性首先出現，最終成就中陰（bar do）；睡眠的空性出現，最終顯現夢境；在道（lam）上，先生起生起次第，然後通過餘勢（lhag mos）融入光明；首先生起最初的怙主（dang po'i mgon po）；在圓滿次第中，首先進行離心（sems dben）的空性，最終成就幻身；首先進行意義光明，最終成就雙運（zung 'jug）的佛身。所有的次第都是這樣的。因此，爲了使夢身升起為幻身，也必須首先把握類似於離心的四種睡眠空性。通過這個，也要了解死亡光明和中陰幻身的次第。一般來說，如果醒時心能安住穩定，就能將睡眠轉化為禪定（ting nge 'dzin）的自性。這樣，在入睡時，憶起醒時的禪定，並將心導向它，入睡后就會無夢地進入睡眠禪定。這是大乘和小乘，以及密咒和波羅蜜多乘共通的。因此，這並不是所謂的把握睡眠光明。在聲聞乘中，入睡前憶念白天所做的善行，不讓心散亂到其他地方，入睡時就能保持善行的相續。因此，不僅僅是禪定，白天的善行習慣

【English Translation】 It is as if there is no need to show examples such as illusions. As it is said in the 'Collected Practices' (Spyod bsdus): 'Just as it appears written or drawn in a mirror.' This also shows this. In the commentary on the 'Five Stages' (Rim lnga'i 'grel pa) and other treatises of the noble ones, it is not explained in this way. If the generation stage is not clear, there will appear some instructions such as looking at the Buddha image appearing in the mirror to meditate, and not understanding the meaning of the 'Five Stages' well, understanding the illusion of the illusory body as a false appearance like an image, and clinging to the non-attachment of such realization, without grasping the key points of the illusory body. In this case, it seems that some people focus on the Buddha image appearing in the mirror to meditate, etc. But this is not the meaning of the initial instructions of the Marpa tradition (Mar lugs), which has been said before. Dream Illusion The second part is divided into two parts: first, how to grasp the emptiness of sleep before dreaming, and second, how to cultivate dream yoga after grasping it. How to Grasp the Emptiness of Sleep Before Dreaming First, just as on the ground (gzhi), the four emptinesses of death first occur, and finally the intermediate state (bar do) is accomplished; the emptinesses of sleep occur, and finally dreams appear; on the path (lam), first generate the generation stage, and then merge into the clear light through the after-effects (lhag mos); first generate the original protector (dang po'i mgon po); in the completion stage, first perform the emptiness of mind isolation (sems dben), and finally accomplish the illusory body; first perform the meaning clear light, and finally accomplish the union (zung 'jug) of the Buddha body. All the sequences are like this. Therefore, in order for the dream body to arise as an illusory body, it is also necessary to first grasp the four sleep emptinesses similar to mind isolation. Through this, one should also understand the sequence of death clear light and intermediate state illusory body. In general, if the mind can abide stably when awake, one can transform sleep into the nature of meditation (ting nge 'dzin). In this way, when falling asleep, remember the meditation of wakefulness, and direct the mind towards it, and after falling asleep, one will enter sleep meditation without dreams. This is common to both the Great Vehicle and the Small Vehicle, as well as the Mantra and Paramita vehicles. Therefore, this is not the so-called grasping of sleep clear light. In the Hearer Vehicle, before falling asleep, remember the virtuous deeds done during the day, and if the mind is not distracted to other places, one will be able to maintain the continuity of those virtuous deeds when falling asleep. Therefore, not only meditation, but also the habit of virtuous deeds during the day

---

་གང་བརྟན་པ་ཐམས་ཅད་ལ་གཉིད་དུ་འགྲོ་ཁར་དྲན་ནས་དེ་ཉིད་ལ་གནས་བཞིན་པའི་ངང་ནས་གཉིད་ལོག་པ་གོམས་ན་སྔ་མའི་རྒྱུན་དེ་སྐྱོང་བ་འོང་ངོ་། །དེས་ན་སད་དུས་སུ་སེམས་གནས་ཤིན་ཏུ་བརྟན་པོ་ཡོད་པ་ལ་གཉིད་ཐུན་གངས་པོ་ལ་རྨི་ལམ་མེད་པར་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐུན་གཅིག་ཏུ་འགྲོ་བ་ཡང་འོང་ལ། ཁ་ཅིག་ལ་རྨི་ལམ་ཤར་ 8-8-40b ཡང་སད་པའི་ཚེ་བཤད་མི་ཤེས་པ་ཡང་འོང་ངོ་། །གཉིད་ཀྱི་འོད་གསལ་འཛིན་པ་ནི་རྒྱུད་སྡེ་འོག་མ་གསུམ་ལའང་མེད་པར་སྔགས་བླ་མེད་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་ཡིན་པས། དེ་འཛིན་ཚུལ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཤེས་དགོས་སོ། །འདི་ལ་ལུས་ལ་གནད་དུ་བསྣུན་པའི་ཐབས་རྣམ་དག་གང་ཡང་རུང་བ་གཅིག་བསྒོམས་ནས། རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་ཚུད་དེ་ཐིམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་སྟོང་པ་བཞི་སད་དུས་སུ་ལེགས་པར་འདྲེན་ནུས་པ་ཞིག་དགོས་ལ། ཁྱད་པར་དུ་སྙིང་ཁར་གནད་དུ་བསྣུན་པའི་ཐབས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་ནུས་པ་ཅིག་བྱུང་ན་ཁྱད་པར་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་འདྲ་བའི་ནུས་པ་མ་ཐོབ་པས་ནི་གཉིད་དུ་འགྲོ་ཁར་གཉིད་ཀྱི་མགོ་རྩོམ་པ་ནས་ཇི་ལྟར་འཆར་བ་ལ་སེམས་ཀྱི་དྲན་པ་བསྟེན་ན་སྣང་མཆེད་གཉིས་དང་ཉེར་ཐོབ་ཀྱི་སྟོང་ཙམ་ངེས་པ་སྲིད་ཀྱང་། ཉེར་ཐོབ་ཀྱི་དངོས་གཞི་དང་། གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་བཞི་པ་མི་ངེས་སོ། །གཞི་དུས་ཀྱི་གཉིད་ཀྱི་སྐབས་སུ་སྣ་བུག་གི་རྒྱུ་བ་ཕྲ་མོ་ཞིག་མི་ལྡོག་པར་འབྱུང་འཇུག་བྱེད་པའི་གནད་ཀྱིས། སྟོང་པ་རྣམས་ཆ་མཐུན་ཙམ་མ་གཏོགས་པ་མཚན་ཉིད་རྫོགས་པར་མི་འཆར་ལ། སྟོང་པ་བཞི་པ་ནི་ཡུན་ཤིན་ཏུ་ཐུང་ངོ་། །སྔར་བཤད་པ་ལྟར་གྱི་ནུས་པ་སད་པའི་སྐབས་སུ་ཐོབ་པས་ནི། རང་ལྷར་སྒོམ་པ་སྔར་དང་འདྲ། ལུས་ཀྱི་གནད་ནི་གཉིད་ཀྱི་དུས་སུ་ཉལ་བའི་སྤྱོད་ལམ་འཕྲེས་པ་དང་། ཙོག་པུ་སོགས་གང་རུང་ངོ་། །དུས་ནི་གཉིད་དུ་འགྲོ་བའི་སྔོན་རོལ་ཙམ་ནས་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་སྲོད་ལ་སོགས་པ་གཉིད་འཐུག་པའི་དུས་སུ་མ་གོམས་པས་ཟིན་པར་དཀའ་བས་ཐོ་རངས་སོགས་གཉིད་སྲབ་པའི་དུས་སུའོ། །རླུང་གི་གནད་ནི་ཉིན་མོ་བུམ་པ་ཅན་བྱང་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་ན། 8-8-41a དེས་བྱས་པས་ཀྱང་ཟིན་ལ། དེ་ལྟ་མིན་ན་རླུང་འབྱུང་འཇུག་རང་ལུགས་པར་བྱའོ། །ཡུལ་གྱི་གནད་ནི་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་རྨི་ལམ་མ་ཤར་བའི་གཉིད་དུ་འགྲོ་བ་ལ་ནི། སྙིང་ཁར་རླུང་རང་ཤུགས་ཀྱིས་འདུ་བའི་གནད་ཀྱིས་སྙིང་ཁའི་མི་ཤིགས་པ་ལ་དམིགས་པ་གཏད་ན་གནད་དུ་འགྲོ་སྟེ། སྙིང་ཁར་རང་ཤུགས་ཀྱིས་མི་འདུ་བའི་སད་དུས་སུ་ཡང་སྙིང་ཁར་དམིགས་པ་གཏད་ན་དེར་རླུང་བསྡུས་ནས་ཐིམ་པར་བྱེད་ནུས་པ་དེས། གཉིད་དུ་འགྲོ་ཁར་རང་ཤུགས་ཀྱིས་སྙིང་གར་འདུ་བ་ལ། དེར་དམིགས་པ་གཏད་ན་དེར་རླུང་འདུ་བ་ལྟ་ཅིག་སྨོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལ་བརྟེན་ནས་སད་དུས་ཀྱི་སྟོང་པ་དང་གཉིད་དུས་ཀྱི་སྟོང་པ་བསྲེ་བ་ཡང་ཤེས་པར་བྱའོ།

【現代漢語翻譯】 如果對一切穩固之事物，在入睡前憶念，並安住於此狀態入睡成為習慣，則能保持先前的連續性。因此，當醒來時心非常穩定，就能在深度睡眠中無夢地進入禪定狀態。有些人即使出現夢境，醒來時也無法描述。 掌握睡眠光明是密續下三部所沒有的，而是無上瑜伽部的獨特之處。因此，必須瞭解其獨特的掌握方法。對此，修習任何一種能觸及身體要穴的純凈方法，需要能夠很好地憶起風融入中脈后產生的四空狀態。特別是，如果通過觸及心間要穴的方法能夠做到這一點，則效果會非常顯著。如果沒有獲得這種能力，那麼在入睡時，從開始入睡到顯現的景象，如果依靠心的憶念，或許能確定顯現、增長和近得的空性，但無法確定近得的真實狀態和第四個睡眠空性。在基礎階段的睡眠中，由於鼻孔中微細的氣息流動不停止地進行出入，因此空性只能呈現出相似的狀態，而無法完整地顯現其特徵，而且第四個空性的持續時間非常短暫。 如果像之前所說的那樣在清醒時獲得了這種能力，那麼像以前一樣觀想自身為本尊。身體的要穴可以是睡眠時採取的任何姿勢，如側臥或盤坐等。時間是從入睡前開始，但由於在夜晚等深度睡眠時難以掌握，因此最好在黎明等睡眠較淺的時候進行。風的要穴就像白天練習寶瓶氣一樣，通過這種方式也能掌握。如果不是這樣，就讓風按照自然的方式出入。對於入睡時沒有夢境的情況，如前所述，如果將注意力放在心間，通過心間自然聚集的風的要穴，專注於心間的不壞明點，就能觸及要穴。即使在清醒時，如果心間沒有自然聚集的風，也能通過專注於心間來聚集風並使其融入。因此，對於入睡前自然聚集在心間的風，更不用說專注於此了。通過這種方法，也要了解如何混合清醒時的空性和睡眠時的空性。

【English Translation】 If one remembers all stable things before falling asleep, and if it becomes a habit to fall asleep while remaining in that state, then one will maintain the continuity of the previous state. Therefore, when the mind is very stable when awake, one can enter a state of samadhi without dreams in deep sleep. Some people may have dreams, but they cannot describe them when they wake up. Grasping the clear light of sleep is not found in the lower three tantras, but is a unique characteristic of Anuttarayoga Tantra. Therefore, one must know its unique method of grasping. For this, one needs to meditate on any pure method that touches the key points of the body, and be able to recall well the four emptinesses that arise from the wind entering and dissolving into the central channel. In particular, if one can do this through a method that touches the key points of the heart, the effect will be very significant. If one has not obtained this ability, then when falling asleep, if one relies on the mind's memory from the beginning of falling asleep to the appearance of visions, one may be able to ascertain the emptinesses of appearance, increase, and near attainment, but one cannot ascertain the actual state of near attainment and the fourth emptiness of sleep. During the sleep of the base stage, because the subtle flow of air in the nostrils continues to occur without stopping, the emptinesses only appear in a similar state, and their characteristics do not appear completely, and the duration of the fourth emptiness is very short. If one has obtained this ability in the waking state as described earlier, then visualize oneself as the deity as before. The key points of the body can be any posture taken during sleep, such as lying on the side or sitting cross-legged. The time is from just before falling asleep, but since it is difficult to grasp during deep sleep such as at night, it is best to do it during light sleep such as at dawn. The key point of the wind is like practicing vase breathing during the day, and one can grasp it by doing this. If not, let the wind enter and exit naturally. For the case of falling asleep without dreams, as mentioned earlier, if one focuses on the heart, through the key point of the wind naturally gathering in the heart, and focuses on the indestructible point of the heart, one can touch the key point. Even when awake, if the wind does not naturally gather in the heart, one can gather the wind and dissolve it there by focusing on the heart. Therefore, for the wind that naturally gathers in the heart before falling asleep, there is no need to mention focusing on it. Through this method, one should also know how to mix the emptiness of the waking state and the emptiness of the sleeping state.

---

།སྙིང་ཁར་པདྨ་འདབ་མ་བཞི་པའི་ལྟེ་བར་ཐིག་ལེ་དཀར་དམར་ལ་དམིགས་པར་བཤད་དེ་དེ་ལྟར་རམ། ཡང་ན་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་གྱི་སྔགས་འཁོར་སྒོམ་པ་ལ་བྱང་ན་དེས་བྱ་བ་དང་མི་ཤིགས་པ་རྐྱང་པ་ལ་དམིགས་ནའང་འགྲུབ་སྟེ། པདྨའི་ཁ་དོག་དཀར་དམར་སྔོ་བ་གསུམ་ག་བཤད་པས་གང་རུང་གིས་ཆོག་གོ། སྔགས་འཁོར་སྒོམ་ན་དང་པོར་ཕྱོགས་མཚམས་ཀྱི་རིམ་པས་དམིགས་ལ། དེ་ནས་ཕྱི་ནས་རིམ་པ་བཞིན་དུ་བསྡུས་ཏེ་མི་ཤིགས་པ་ལ་ཐིམ་པར་བྱས་ལ་དེ་ཉིད་ལ་སེམས་བཟུང་ངོ་། །གཞན་ཡང་རིམ་ལྔ་གདན་རྫོགས་ལས། རྡོ་རྗེ་བཟླས་པ་བྱས་ནས་ཀྱང་འཛིན་པ་ཞིག་བཤད་དེ་འཛིན་ཐབས་དེ་གཉིས་ནི་རྒྱུད་དང་ཡབ་སྲས་ཀྱི་དགོངས་པ་བླ་ན་མེད་པར་མཐོང་ངོ་། །གཉིད་ཀྱི་འོད་གསལ་སྙིང་ཁར་འཛིན་པའི་རིགས་པ་འདིས་ནོར་བུའི་ནང་དུ་འཛིན་པ་ཡང་གོ་བར་ནུས་ 8-8-41b སམ་སྙམ་མོ། །དེ་ལྟར་བཟུང་བས་སྨིག་རྒྱུ་ལ་སོགས་པའི་རྟགས་བཞི་འཆར་ལ། དེ་ནས་ནམ་མཁའ་གཡའ་དག་ལ་ཟླ་འོད་དང་ཉི་འོད་ཤར་བ་དང་མཚམས་ཀྱི་སྨག་གིས་ཁྱབ་པ་དང་འདྲ་བའི་སྟོང་པ་གསུམ་སྔོན་དུ་ཤར་བའི་མཐར། ནམ་མཁའ་སློད་བྱེད་ཀྱི་རྐྱེན་གསུམ་དང་བྲལ་བའི་རང་མདོག་ཐོན་པའི་ཐོ་རངས་ཀྱི་དུས་དང་འདྲ་བའི་ནམ་མཁའ་གཡའ་དག་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་འཆར་བ་ནི། གཉིད་ཀྱི་འོད་གསལ་དངོས་གཞིའོ། །སྔར་བཤད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐུན་མོང་བའི་སྒོ་ནས་གཉིད་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་འགྲོ་བ་ལ་ནི། རྟགས་དེ་རྣམས་དང་སྟོང་པ་སྔ་མ་གསུམ་མི་འཆར་བས། ནམ་མཁའ་སྤྲིན་མེད་འདྲ་བ་ཞིག་ཤར་ཡང་གཉིད་ཀྱི་འོད་གསལ་གྱི་དོན་མེད་དོ། །འདི་ལ་ལན་འགའ་ཟུང་མཚན་མ་རྣམས་ཁྲིགས་ཆགས་སུ་མ་ཤར་ཡང་དེ་ནས་མྱུར་པོར་འཆར་རོ། །ལུགས་ཟློག་གི་སྟོང་པ་རྣམས་ནི་ལུགས་མཐུན་ལས་འཆར་དཀའ་བས། དེ་བྱེད་བའི་མཚམས་ནས་ལན་འགའ་ཟུང་འཕེན་པ་བཏང་ནས་འཆར་བར་བྱས་ན། དེ་ནས་འཕེན་པ་ལ་མི་ལྟོས་སོ། །སད་དུས་སུ་སྔར་བཤད་པའི་རླུང་ནུས་མ་ཐོབ་པས་ཀྱང་གཉིད་དུ་འགྲོ་ཁར་དམིགས་པ་སྔ་མ་གཉིས་བྱས་ན་ཉིན་མོ་སྒོམ་པ་ལ་ཕན་ཐོགས་པས་བྱས་ན་ལེགས་སོ། །གཉིད་ཀྱི་འོད་གསལ་ཤར་བ་ན་ལྟ་བ་དྲན་པར་བྱས་ལ། ཇི་སྲིད་དུ་རླུང་གིས་མ་གཡོས་པ་དེ་སྲིད་དུ་དེ་འབའ་ཞིག་སྒོམ་དགོས་སོ། །འདི་ལ་གཉིད་འཐུག་དྲགས་ན་དྲན་པ་ཉམས་པ་ཕུལ་ཆེ་བས་འོད་གསལ་མི་ཟིན་ལ། གཉིད་མ་བྱུང་ན་ནི་གཞི་སྟོར་བས་མི་ཟིན་པས། གཉིད་དུ་ཡང་འགྲོ་བ་དང་གཉིད་ཅུང་ཟད་སྲབ་པ་གཉིས་ཚོགས་ཅིག་དགོས་པ་ལ། གཉིད་མ་བྱུང་ན་ཁ་ཟས་དྲོད་ 8-8-42a བཅུད་ཅན་བསྟེན་པ་དང་། བསྐུ་མཉེ་སོགས་གཉིད་འོང་བའི་རྒྱུ་བསྟེན་ཏེ། འདི་ལ་སྟོང་འབྱམས་གཅོད་པ་ཞེས་ཁ་ཅིག་ཟེར་རོ། །གཉིད་འཐུག་དྲགས་ན་སྙིང་ཁའི་ཐིག་ལེ་ཤིན་ཏུ་འཚེར་བ་དང་། འོད་ཕུང་ཆེན་པོ་འཕྲོས་ཏེ་གནས་ཁང་ཙམ་མམ། མལ་གྱི་ཁྱོན་ཙམ་དུ་ཉི་མ་ཤར་བ

【現代漢語翻譯】 有人說，觀想心間四瓣蓮花中央的明點，是這樣嗎？或者，如果像之前所說的那樣修持咒輪，如果專注于『不動』（藏文：མི་ཤིགས་པ་，梵文天城體：अचल，梵文羅馬擬音：acala，漢語字面意思：不動），也能成就。蓮花的顏色有白、紅、藍三種，任選其一即可。如果修持咒輪，首先按照方位順序觀想，然後從外向內依次收攝，融入『不動』（藏文：མི་ཤིགས་པ་，梵文天城體：अचल，梵文羅馬擬音：acala，漢語字面意思：不動）之中，並專注於此。此外，在《五次第圓滿次第》中，也提到通過唸誦金剛咒來執持，這兩種執持方法被認為是密續和師父們的無上密意。 我想知道，用這種方法執持睡眠光明，是否也能理解為執持寶珠內部的光明？如果這樣執持，會出現煙霧等四種徵兆。之後，會出現三種空性，類似於晴朗的天空中出現月光和陽光，以及被黑暗籠罩的景象。最後，會出現類似於黎明時分，天空晴朗無雲，擺脫了三種擾亂天空的因素，顯現出天空本色的景象，這就是真正的睡眠光明。如果通過之前所說的共同禪定的方式進入睡眠禪定，就不會出現這些徵兆和之前的三種空性。即使出現類似無雲晴空的景象，也沒有睡眠光明的意義。對於這種情況，有時徵兆不會完全按順序出現，但之後會迅速出現。逆行的空性比順行更難出現，因此，在進行逆行時，有時可以放鬆一下，讓它出現，之後就不需要放鬆了。在醒著的時候，如果沒有獲得之前所說的風能，那麼在入睡前進行前兩種觀想，對白天的修行也有幫助，所以最好這樣做。當睡眠光明出現時，要憶持正見，只要風沒有動搖，就必須專注於此。對於這種情況，如果睡得太沉，記憶力會下降，無法抓住光明；如果睡不著，就會失去基礎，也無法抓住光明。因此，需要既能入睡，又能保持清醒。如果睡不著，可以食用溫暖滋補的食物，或者使用按摩等助眠的方法。有些人稱此為『斷絕空性』。如果睡得太沉，心間的明點會非常明亮，巨大的光團會照射出來，像太陽升起一樣照亮整個房間或床鋪。

【English Translation】 It is said that one should focus on the white and red bindu at the center of the four-petaled lotus in the heart. Is this so? Or, if one practices the mantra wheel as previously described, it can be accomplished even if one focuses solely on 'Immovable' (Tibetan: མི་ཤིགས་པ་, Sanskrit Devanagari: अचल, Sanskrit Roman transliteration: acala, Chinese literal meaning: immovable). Among the three colors of the lotus—white, red, and blue—any one is sufficient. If practicing the mantra wheel, one should first focus on the directions in order, and then gradually gather them in from the outside, dissolving them into 'Immovable' (Tibetan: མི་ཤིགས་པ་, Sanskrit Devanagari: अचल, Sanskrit Roman transliteration: acala, Chinese literal meaning: immovable), and then hold the mind on that alone. Furthermore, in the 'Five Stages of Completion Stage,' it is also taught that one can hold it by reciting the Vajra mantra. These two methods of holding are seen as the supreme intention of the tantras and the masters. I wonder if, by this method of holding the clear light of sleep in the heart, one can also understand holding it within a jewel? If one holds it in this way, four signs such as mirages will appear. Then, at the end of the three emptinesses that appear beforehand, resembling moonlight and sunlight shining in a clear sky, and being enveloped by the darkness of twilight, a state resembling a clear sky at dawn, free from the three conditions that disturb the sky, will appear, revealing its natural color. This is the actual clear light of sleep. If one enters sleep samadhi through the common samadhi mentioned earlier, these signs and the previous three emptinesses will not appear. Even if something resembling a cloudless sky appears, it has no meaning of the clear light of sleep. In this case, sometimes the signs do not appear in perfect order, but they will appear quickly thereafter. The reversed emptinesses are more difficult to appear than the forward ones, so sometimes, from the point of doing them, one can release the tension to allow them to appear, and then one will not need to rely on releasing the tension. During waking hours, if one has not obtained the previously mentioned wind energy, it is good to do the first two visualizations before falling asleep, as it will help with daytime meditation. When the clear light of sleep appears, remember the view, and as long as the wind has not moved, one must meditate solely on that. In this case, if one sleeps too deeply, memory will be lost, and one will not be able to grasp the clear light. If one cannot fall asleep, one will lose the basis and will not be able to grasp it. Therefore, one needs both to be able to fall asleep and to be slightly awake. If one cannot fall asleep, one should consume warm, nourishing food and use methods that induce sleep, such as massage. Some call this 'cutting off emptiness.' If one sleeps too deeply, the bindu in the heart will be very bright, and a great mass of light will radiate, illuminating the entire room or bed like the rising sun.

---

་ལྟ་བུ་བསམས་ཏེ། འདི་ལ་སྡུག་འབྱམས་གཅོད་པ་ཞེས་ཁ་ཅིག་ཟེར་རོ། །གཉིད་སྲབ་ཀྱང་མི་ཟིན་ན་དྲེད་འབྱམས་གཅོད་པ་བྱ་ཞེས་ཟེར་མོད་ཀྱང་། སྔར་བཤད་པ་ལྟ་བུས་འཛིན་པ་ལ་དེ་མི་འོང་ངོ་། །གཉིད་ཀྱི་འོད་གསལ་ཤར་ནས་རིང་དུ་སྐྱོང་དགོས་པ་ལ། དེ་ལ་སང་སྐྱིན་ན་སད་འབྱམས་གཅོད་པའི་མན་ངག་གཞན་འགའ་རེ་སྣང་ཡང་། མན་ངག་དམ་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། འོད་གསལ་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྲབ་ཏུ་སོང་ནས་ལྡང་བར་རྩོམ་པར་སྣང་ན། དེ་མ་ཐག་སྙིང་ཁའི་མི་ཤིགས་པ་ལ་དམིགས་པ་གཏད་ན། སྙིང་ཁ་ནས་རླུང་ཅུང་ཟད་གྱེས་པ་སླར་ཡང་དེར་འདུས་ནས་འོད་གསལ་བརྟན་པར་འགྱུར་རོ། །ཉིན་མོ་བུམ་པ་ཅན་ལ་བྱང་ནའང་། གཉིད་དུ་འགྲོ་ཁར་སྙིང་གའི་བུམ་པ་ཅན་བྱས་ལ་བཟུང་ཞིང་། སད་འབྱམས་ཀྱང་དེས་གཅོད་དོ། །སད་དུས་རྡོར་བཟླས་སོགས་བྱས་པས་རླུང་རེ་འགའ་འདུས་ཀྱང་། རྟགས་བཞི་དང་སྟོང་པ་རྣམས་ཁྲིགས་ཆགས་མིན་པར་འཆར་བ་དང་། སྟོང་པའི་ངོ་བོ་འདོད་པ་བཞིན་མ་ཤར་ན། དེས་གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་བཞི་འཛིན་པ་ལ་འབད་ནས། དེའི་ཉམས་མྱོང་སྐྱེད་ནུས་ན་སད་དུས་ཀྱི་རྡོར་བཟླས་སོགས་སྒོམ་པ་ལ་ཚུར་བོགས་འདོན་པ་དང་། ཕར་ལ་བོགས་འདོན་པ་གཉིས་ཀ་ཤེས་པ་གནད་ཆེའོ། །འདིའི་སྐོར་ཡང་ཡིད་ཆེས་པའི་ཁུངས་དང་བཅས་པ་རིམ་ལྔ་གསལ་སྒྲོན་དུ་རྒྱས་པར་བཤད་ཟིན་ཏོ།། ༑ །། ༈ དེ་ཟིན་ནས་རྨི་ལམ་གྱི་དགེ་སྦྱོར་སྐྱོང་ཚུལ། གཉིས་ 8-8-42b པ་ལ་གསུམ། རྨི་ལམ་བཟུང་བ་དང་། རྨི་ལམ་སྦྱང་བ་དང་། གཅིག་ཏུ་བྱེད་པའི་བསམ་གཏན་ནོ། ། ༈ རྨི་ལམ་བཟུང་བ། དང་པོ་ལ་གཉིས། རྨི་ལམ་འཛིན་ཐབས་ཀྱི་དབྱེ་བ་དང་། རྨི་ལམ་འཛིན་པ་དངོས་སོ། ། ༈ རྨི་ལམ་འཛིན་ཐབས་ཀྱི་དབྱེ་བ། དང་པོ་ནི། རྨི་ལམ་འཛིན་པ་འདི་ལ་རླུང་སྟོབས་ཀྱིས་འཛིན་པ་དང་། འདུན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་འཛིན་པ་གཉིས་ཡོད་པ་སོ་སོར་ཕྱེད་དགོས་སོ། །དེ་ལ་དང་པོ་ནི་སད་དུས་སུ་རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་ཚུད་ནས་ཐིམ་པ་ལས་སྟོང་པ་བཞི་འདྲེན་ནུས་པ་ཞིག་གིས་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། བྱེད་ཚུལ་ནི་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་གཉིད་ཀྱི་འོད་གསལ་ཐོག་མར་བཟུང་བའི་ཚེ།གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་བཞི་ལེགས་པར་ངོ་ཤེས་ནས་སྐྱོང་བ་ན། དེའི་ཕྱི་ལོགས་སུ་རྨི་ལམ་འཆར་བ་ངེས་པར་ཤེས་པས། དེ་ལ་ནི་གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་རྣམས་འཛིན་པའི་ཐབས་ལས་གཞན་པའི་རྨི་ལམ་འཛིན་ཐབས་མི་དགོས་སོ། །གཉིས་པ་ནི་དེ་འདྲ་བའི་ནུས་པ་མེད་པ་གཅིག་གིས་སད་དུས་སུ་རྨི་ལམ་ཟིན་ཐབས་ཀྱི་འདུན་པ་སྦྱོང་བ་དང་། མགྲིན་པ་ལ་སོགས་པར་དམིགས་པ་གཏོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་སྔགས་ཀྱི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རྨི་ལམ་འཛིན་ལུགས་གཙོ་བོ་ནི་སྔ་མ་ཡིན་ལ། ཕྱི་མ་ནི་ཐུན་མོང་བ་ཕལ་པའོ། །འདི་ལ་དོན་ལྔ་མར་མཚུར་གྱི་ལུགས་ཀྱིས་སྙིང་ཁར་དམིགས་པ་གཏད་ནས་རྨི་ལམ་འཛིན་པ་དང་། མེས་མཚོན་གྱ

【現代漢語翻譯】 有些人認為，像這樣思考可以斬斷昏沉。如果連淺睡眠都無法保持，就說要斬斷昏沉，但用前面說的方法來執持是行不通的。必須讓睡眠的光明顯現並長久保持。對此，如果第二天醒來，似乎還有其他一些斬斷醒覺昏沉的訣竅，但最關鍵的訣竅是：當光明的禪定變得微弱，似乎要起身時，立即將注意力集中在心間的金剛結上。這樣，從心間升起的一點氣息會再次回到那裡，光明也會變得穩定。即使白天已經熟悉了寶瓶氣，在入睡前也要做心間的寶瓶氣並保持住，這樣也能斬斷醒覺昏沉。醒來時，即使通過金剛誦等方式聚集了一些氣息，但如果四相和空性沒有清晰地顯現，或者空性的本質沒有如所愿地顯現，那麼就要努力執持睡眠的四空，如果能夠培養出其中的體驗，那麼就能明白在醒覺時修持金剛誦等，既能反過來提升，也能向前提升，這兩者都非常重要。關於這方面，在《五次第明燈論》中已經詳細闡述，並附有可信的依據。 修習完這些后，接下來是修持夢瑜伽的方法。 分為三部分：抓住夢境、凈化夢境和合一禪定。 抓住夢境： 第一部分分為兩點：抓住夢境的方法的分類和實際抓住夢境。 抓住夢境的方法的分類： 首先，抓住夢境分為依靠風的力量抓住和依靠意願的力量抓住兩種，需要分別區分。第一種是由在清醒時氣息進入中脈並融入，從而能夠引導四空的人來完成的。方法是如前所述，在最初抓住睡眠光明時，如果能夠很好地認識並保持睡眠的四空，那麼一定會知道夢境會出現在其外。因此，對於這種情況，不需要除了執持睡眠的空性之外的其他抓住夢境的方法。第二種是沒有這種能力的人，在清醒時訓練抓住夢境的意願，並將注意力集中在喉嚨等處。其中，密宗特有的抓住夢境的主要方法是前者，後者是常見的普通方法。按照瑪爾巴·曲吉·洛哲的傳統，將注意力集中在心間來抓住夢境，以及按照麥欽的傳統，

【English Translation】 Some say that thinking like this can cut off dullness. If even light sleep cannot be maintained, it is said that one should cut off dullness, but it is not possible to hold onto it with the method described earlier. One must let the luminosity of sleep arise and maintain it for a long time. Regarding this, if one wakes up the next day, there seem to be some other tricks to cut off waking dullness, but the most important trick is: when the samadhi of luminosity becomes weak and seems about to rise, immediately focus attention on the indestructible knot at the heart center. In this way, a little breath that rises from the heart center will return there again, and the luminosity will become stable. Even if one is familiar with vase breathing during the day, one should do vase breathing at the heart center and hold it before going to sleep, and this will also cut off waking dullness. When awake, even if some breath is gathered through Vajra recitation and other methods, if the four signs and emptiness do not appear clearly, or if the essence of emptiness does not appear as desired, then one should strive to hold onto the four emptinesses of sleep. If one can cultivate the experience of them, then one will understand that practicing Vajra recitation and other methods when awake can both improve and advance, and both are very important. Regarding this, it has been explained in detail in the 'Clear Lamp of the Five Stages' with credible sources. After completing these, the next is the method of practicing dream yoga. It is divided into three parts: seizing the dream, purifying the dream, and the samadhi of oneness. Seizing the dream: The first part is divided into two points: the classification of methods for seizing the dream and actually seizing the dream. Classification of methods for seizing the dream: First, seizing the dream is divided into two types: seizing by the power of wind and seizing by the power of intention, which need to be distinguished separately. The first is done by someone who can lead the four emptinesses by having the breath enter and dissolve into the central channel during wakefulness. The method is as described earlier, when initially seizing the luminosity of sleep, if one can well recognize and maintain the four emptinesses of sleep, then one will surely know that dreams will appear outside of them. Therefore, for this situation, there is no need for other methods of seizing the dream other than holding onto the emptiness of sleep. The second is for someone who does not have this ability, to train the intention to seize the dream during wakefulness and focus attention on the throat and other places. Among them, the main method of seizing the dream unique to Tantra is the former, and the latter is a common ordinary method. According to the tradition of Marpa Chokyi Lodro, one focuses attention on the heart center to seize the dream, and according to Mechin,

---

ི་ལུགས་ཀྱིས་མགྲིན་པར་དམིགས་པ་གཏད་ནས་རྨི་ལམ་འཛིནཔའི་ཚུལ་གཉིས་བཤད་ནས། སྙིང་ཁ་གཏོད་པ་འོད་གསལ་དང་འབྲེལ། མགྲིན་པར་གཏོད་པ་རྨི་ལམ་དང་འབྲེལ་ཞེས་ཟེར་མོད་ཀྱང་། རྨི་ལམ་རླུང་སྟོབས་ཀྱིས་ཟིན་པ་ཞིག་ཡིན་ན། གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་བཞི་སྔོན་ལ་བཟུང་ནས་བྱེད་ལ། དེ་ལ་ནི་སྙིང་ཁར་དམིགས་པ་གཏོད་པ་ཡིན་ནོ། །འདུན་པའི་སྟོབས་ 8-8-43a ཀྱིས་འཛིན་དགོས་པ་ཅིག་ཡིན་ན། རྨི་ལམ་ཟིན་པའི་སྔོན་དུ་གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་བཞི་མི་ཟིན་པས་མགྲིན་པར་གཏོད་དོ། །འོ་ན་རྩ་ཚིག་ལས་མགྲིན་པར་རྨི་ལམ་འཛིན་པའི་གནད་ཡོད་པར་བཤད་པ་དེ། འདུན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་འཛིན་དགོས་པ་ཁོ་ན་ལ་ཡིན་ནམ་སྙམ་ན། རླུང་སྟོབས་ཀྱིས་རྨི་ལམ་འཛིན་ནུས་པས་ཀྱང་། གཉིད་དུ་འགྲོ་ཁར་མགྲིན་པར་དམིགས་པ་གཏད་ན། གནས་དེའི་དྷཱུ་ཏཱིར་རླུང་ཐིམ་ནས་སྟོང་པ་བཞི་སྔོན་དུ་འཆར་བ་ཅིག་ཡོད་མོད་ཀྱང་། སྔོན་དུ་སྙིང་གར་རླུང་མ་འདུས་པར་མགྲིན་པར་མི་འདུ་ལ། སྙིང་ཁར་འདུས་ནས་ཐིམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་སྟོང་པ་བཞི་འདྲ་བ་གནས་གཞན་དུ་འཆར་མི་ཐུབ་པས། གཉིད་དུ་འགྲོ་ཁར་སྙིང་ཁར་དམིགས་པ་གཏོད་དགོས་སོ། །འོན་ཀྱང་རྨི་ལམ་ཤར་ཟིན་པའི་འོག་ཏུ་གཉིད་ཀྱི་དུས་སུ་རྨི་ལམ་ཡུན་རིང་བ་ཅིག་འདོད་ན་སྔོན་ལ་མགྲིན་པར་དམིགས་པ་གཏད་དེ་སེམས་ཡུད་ཅིག་བཟུང་ན་རྨི་ལམ་གྱི་ངང་ནས་དགེ་སྦྱོར་སྐྱོང་བ་རྒྱུན་རིང་བ་ཅིག་འབྱུང་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། རྨི་ལམ་གྱི་དགེ་སྦྱོར་གྱི་གནད་མགྲིན་པར་ཡོད་པར་བཤད་དོ། ། ༈ རྨི་ལམ་འཛིན་པ་དངོས། གཉིས་པ་ནི་རླུང་སྟོབས་ཀྱིས་ཟིན་པ་ཡིན་ན། རྨི་ལམ་མ་ཤར་བའི་སྔོན་ནས་ཕྱི་ལོགས་སུ་རྨི་ལམ་འཆར་བ་ཤེས་ཏེ། དེ་ཡང་ལུགས་མཐུན་གྱི་གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་བཞི་པའམ། ཡང་ན་གཉིད་ཀྱི་ལུགས་ཟློག་གི་སྟོང་པ་ཐ་མ་ནས་རྨི་ལམ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ཤེས་པ་དེས་རྨི་ལམ་བཟུང་བས་ཆོག་གོ། འདུན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་འཛིན་དགོས་པ་ཡིན་ན། །སྤྱིར་ལམ་སྒོམ་པ་ལ་མི་སྟོས་པར་གཞི་དུས་ནས་ཀྱང་རྨི་ལམ་གསལ་བའི་རིགས་འགའ་ཞིག་ལ། རྨི་ལམ་ཟིན་པ་མང་པོ་འོང་བས། རྨི་ལམ་ཟིན་པ་ཙམ་ཞིག་ལམ་བསྒོམས་ནས་བསྒྲུབ་མི་དགོས་ 8-8-43b ལ། དེ་བཞིན་དུ་བྱ་བ་འགའ་ཞིག་ལ་སད་དུས་སུ་འདུན་པ་དྲག་པོ་ཡོད་ན། རྨི་ལམ་ན་དེ་འབྱུང་བ་ཡང་མང་བའི་གནད་ཀྱིས། ཉིན་པར་རྨི་ལམ་ཟིན་པའི་དྲན་འདུན་དྲག་པོ་རྒྱུན་ཆགས་པ་བཏང་ནའང་རྨི་ལམ་ཟིན་པ་སྐྱེད་ནུས་པས། དེ་ཙམ་ཞིག་སྐྱེད་དཀའ་བ་མིན་ནོ། །འདི་ལ་རྨི་ལམ་མ་ཤར་ན། རྨི་ལམ་གྱི་དགེ་སྦྱོར་གི་གཞི་སྟོར་བས་འཆར་བ་ཅིག་དགོས་ལ། རྨི་ལམ་བྱུང་ཡང་མི་གསལ་བའི་རིགས་ཡིན་ན་ཟིན་དཀའ་བས། རྨི་ལམ་གསལ་པོ་འཆར་བ་ཅིག་དགོས་ཏེ། རྨི་ལམ་གསལ་བ་ན་སད་རྗེས་སུ་རྨི་ལམ་ཀུན་མི་བརྗེད་པར་བཤད་རྒྱུ་འོང་བའོ། །

【現代漢語翻譯】 有人說，按照傳統，將注意力集中在喉嚨與控制夢境有關，而集中在心間與光明有關。然而，如果夢境是由風的力量控制的，那麼應該首先掌握四種睡眠空性狀態。在這種情況下，注意力應該集中在心間。如果需要通過意願的力量來控制夢境，那麼在控制夢境之前，不掌握四種睡眠空性狀態，就應該將注意力集中在喉嚨。那麼，根本文中所說的在喉嚨處控制夢境的關鍵，是否僅僅是指需要通過意願的力量來控制的情況呢？即使可以通過風的力量來控制夢境，如果在入睡前將注意力集中在喉嚨，那麼在該處，風會融入督提脈（藏文：དྷཱུ་ཏཱིར་，梵文天城體：धुति，梵文羅馬擬音：dhuti，漢語字面意思：一種脈），從而提前顯現四種空性狀態。然而，如果心間的風沒有提前聚集，風就不會聚集在喉嚨。而且，由聚集在心間並融入所產生的四種空性狀態，無法在其他地方顯現。因此，入睡前應該將注意力集中在心間。然而，如果在夢境已經開始顯現之後，想要在睡眠中擁有更長的夢境，那麼可以首先將注意力集中在喉嚨，並保持片刻的專注。這樣，就可以在夢境中進行更長時間的善行。因此，夢境善行的關鍵在於喉嚨。 控制夢境的實際方法： 第二種情況是，如果夢境是由風的力量控制的，那麼在夢境顯現之前，就應該知道夢境會在外部顯現。也就是說，通過符合規律的四種睡眠空性狀態，或者通過逆向睡眠規律的最後一種空性狀態，知道夢境即將產生，這樣就足以控制夢境了。如果需要通過意願的力量來控制夢境，那麼一般來說，對於一些不依賴於道路修習，而是從基礎階段就具有清晰夢境的人來說，會有很多控制夢境的機會。僅僅是控制夢境本身，並不需要通過修習道路來獲得。同樣，對於某些事情，如果在清醒時有強烈的意願，那麼在夢中也經常會發生。因此，如果在白天持續保持控制夢境的強烈意願，也能夠產生控制夢境的能力。因此，僅僅是產生這種能力並不困難。在這種情況下，如果夢境沒有顯現，那麼夢境善行的基礎就會喪失，因此需要一個夢境顯現。如果夢境已經發生，但不清晰，那麼就難以控制，因此需要一個清晰的夢境顯現。據說，夢境清晰，醒來后就不會忘記所有的夢境。

【English Translation】 Some say that according to tradition, focusing attention on the throat is related to controlling dreams, while focusing on the heart is related to luminosity. However, if the dream is controlled by the power of wind, then one should first master the four emptinesses of sleep. In this case, attention should be focused on the heart. If it is necessary to control the dream through the power of intention, then without mastering the four emptinesses of sleep before controlling the dream, one should focus attention on the throat. So, does the key to controlling dreams at the throat, as mentioned in the root text, only refer to situations where control is needed through the power of intention? Even if dreams can be controlled by the power of wind, if one focuses attention on the throat before falling asleep, then in that place, the wind will dissolve into the dhuti nadi (藏文：དྷཱུ་ཏཱིར་，梵文天城體：धुति，梵文羅馬擬音：dhuti，漢語字面意思：a type of nadi), thus manifesting the four emptinesses in advance. However, if the wind in the heart does not gather in advance, the wind will not gather in the throat. Moreover, the four emptinesses that arise from gathering in the heart and dissolving cannot manifest elsewhere. Therefore, one should focus attention on the heart before falling asleep. However, if after a dream has already begun to manifest, one wants to have a longer dream during sleep, then one can first focus attention on the throat and maintain a moment of concentration. In this way, one can engage in virtuous activities for a longer time within the dream. Therefore, the key to virtuous activities in dreams lies in the throat. The actual method of controlling dreams: The second case is that if the dream is controlled by the power of wind, then before the dream manifests, one should know that the dream will manifest externally. That is, through the regular four emptinesses of sleep, or through the last emptiness of the reversed sleep pattern, knowing that the dream is about to arise is sufficient to control the dream. If it is necessary to control the dream through the power of intention, then in general, for some who do not rely on the practice of the path, but have clear dreams from the base stage, there will be many opportunities to control dreams. Merely controlling dreams itself does not need to be achieved through practicing the path. Similarly, for certain things, if there is a strong intention while awake, then it often happens in dreams as well. Therefore, if one constantly maintains a strong intention to control dreams during the day, one can also generate the ability to control dreams. Therefore, it is not difficult to simply generate this ability. In this case, if the dream does not manifest, then the basis for virtuous activities in dreams will be lost, so a dream needs to manifest. If the dream has occurred but is not clear, then it is difficult to control, so a clear dream needs to manifest. It is said that when the dream is clear, one will not forget all the dreams after waking up.

---

དེས་ན་དང་པོ་ནས་རྨི་ལམ་ཤིན་ཏུ་གསལ་བ་དང་། དེ་མིན་ཀྱང་གནས་དབེན་པ་ལ་སོགས་པ་རིག་པ་དྭངས་པའི་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་ཚོགས་པའི་སྐབས་དང་། མཚན་གཅིག་གིའང་ཐོ་རངས་ཀྱི་དུས་ལྟ་བུ་རིག་པ་ནམ་གསལ་བའི་དུས་སུ་རྨི་ལམ་ཟིན་པར་སླ་བ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཉིན་པར་གྱི་དྲན་འདུན་དྲག་པོ་དེས་བཞག་པའི་བག་ཆགས་རྨི་ལམ་གྱི་དུས་སུ་སད་ཐུབ་པ་ལ་ནི། རྨི་ལམ་གྱིས་དུས་ཀྱི་ཤེས་པ་ཤིན་ཏུ་གསལ་བ་ཅིག་དགོས་པས། དེའི་ཐབས་ཀྱང་ཉིན་མོ་བསྒྲུབ་དགོས་སོ། །དེ་ནི་མན་ངག་རྣམས་ལས་བཤད་པ་ལྟར་མགྲིན་པ་དང་སྨིན་མཚམས་སུ་ཤེས་པ་གཏོད་པ་དང་། དམིགས་ཡུལ་ཤིན་ཏུ་འཚེར་པའི་རྣམ་པ་ཅན་སྒོམ་པ་དང་། རླུང་སྦྱོར་བྱས་ནས་རིག་པ་དྭངས་སྙིགས་འབྱེད་པ་སོགས་ཡིན་ནོ། །ཉལ་ཁར་མགྲིན་པ་དང་དཔྲལ་བ་སོགས་སུ་དམིགས་པ་གཏད་ན། སྙིང་གར་རླུང་འདུ་ཚབས་ཆུང་བས་གཉིད་སྲབ་པའི་གནད་ཀྱིས་རིག་པ་གསལ་བར་སླ་བ་དང་། ཉལ་ཁར་མགྲིན་པར་སེམས་བཟུང་བ་གོམས་པས་ཀྱང་ད་གཟོད་རྨི་ལམ་ཤར་བ་ན་རྨི་ལམ་ཡུན་རིང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ 8-8-44a སྔར་བཤད་པ་ལྟར་དུ་རྨི་ལམ་གྱི་གདམས་ངག་གི་གནད་རྣམས་ལ་གོ་བ་ལེགས་པར་བཙལ་ནས་བྱས་ན། རྣམ་པར་དག་པའི་མྱོང་བ་ཅན་མཁས་པར་འགྲོ་ཡི་གཞན་དུ་ན་མྱོང་བ་ཅུང་ཟད་སྐྱེས་ཀྱང་ཐོམས་སེ་བ་ལས་མི་འོང་སྟེ། མན་ངག་གཞན་རྣམས་ལའང་དེ་དང་འདྲའོ། །རྨི་ལམ་འཛིན་པ་ལའང་རང་ལྷར་སྒོམ་པ་དང་། གནད་བཞི་ཚང་བ་དང་། བླ་མའི་རྣལ་འབྱོར་བསྒོམས་ཏེ་མཆོད་ནས་རྨི་ལམ་མང་པོ་དང་། གསལ་པོ་དང་། བཟང་པོ་རྨི་བ་དང་། རྨི་ལམ་ཟིན་པ་དང་། ཟིན་ནས་ཀྱང་རྨི་ལམ་གྱི་དགེ་སྦྱོར་རྣམས་རྒྱུད་ལ་སྐྱེ་བའི་འགལ་རྐྱེན་ཞི་ཞིང་མཐུན་རྐྱེན་ཚང་བའི་གསོལ་བ་དྲག་པོ་མང་དུ་འདེབས་པ་དང་། ཡི་དམ་དང་བཀའ་སྡོད་ལའང་གཏོར་མ་ཕུལ་ནས་འཕྲིན་ནས་དྲག་ཏུ་བཅོལ་ཞིང་མཚམས་དམ་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་ཉིན་པར་དྲན་པ་རྒྱུན་ཆགས་ཀྱིས་བཟུང་བ་ནི། ད་ལྟར་གྱི་སྣང་བ་འདི་རྣམས་རྨི་ལམ་གྱི་སྣང་བར་འདུག་སྙམ་པ་དང་། དེ་རྨི་ལམ་ལ་རྨི་ལམ་དུ་ངོ་ཤེས་པར་བྱ་སྙམ་པའི་འདུན་པ་དྲག་པོ་ཡང་ཡང་སྦྱང་། གཞན་ཡང་ད་གཟོད་རྨི་ལམ་བྱུང་བའི་དུས་སུ་ཅི་ནས་ཀྱང་རྨི་ལམ་དུ་ངོ་ཤེས་པར་བྱས་ལ་རྨི་ལམ་གྱི་དགེ་སྦྱོར་བསྐྱང་པར་བྱའོ་སྙམ་པའི་འཕེན་པ་དྲག་པོ་མང་པོ་སྦྱང་། ཁྱད་པར་དུ་ཉལ་ཁར་རྒྱུན་ལྡན་དུ་སྦྱང་སྟེ། རྨི་ལམ་གསལ་ན་འདི་གཅིག་པུས་ཀྱང་ཟིན་པར་འགྱུར་རོ། །མཚན་མོ་མན་ངག་བཙམ་ཐབས་ཀྱིས་བཟུང་བ་ལ་གཉིས་ལས། རྟེན་ཅན་ནི་མགྲིན་པར་པདྨ་འདབ་མ་བཞི་པའི་ལྟེ་བ་ལ་ཨ་ཤད་ཀྱི་རྣམ་པ་ཅན་གསལ་གདབ་དེ་ནས་རྨི་ལམ་ལ་རྨི་ལམ་དུ་ངོ་ཤེས་པར་བྱའོ་སྙམ་པའི་འཕེན་པ་བཏང་ལ། ཨ་ལ་དམིགས་པ་གཏད་པའི་ 8-8-44b ངང་ནས་གཉིད་ལོགས་པར་བྱའོ། །འདབ་མ་བཞི་ལ་ཨ་ནུ་ཏ་ར་བ

【現代漢語翻譯】 因此，首先要使夢境非常清晰；或者，在諸如僻靜之處等能使心識清明的特殊因緣聚合之時；或者，在一夜之中，在黎明時分等心識容易清明之時，就容易記住夢境。因此，爲了使白天的強烈念頭所留下的習氣能在夢境中甦醒，就必須使夢境時刻的覺知非常清晰，而其方法也需要在白天修習。正如口訣中所說，將覺知專注于喉嚨和眉間，觀想目標極其鮮明的形象，並通過調息來區分心識的清明與渾濁等等。臨睡前將注意力集中在喉嚨和額頭等處，由於心臟聚集的氣息較少，睡眠較淺，因此容易使心識清明；並且，習慣於臨睡前將心專注于喉嚨，當夢境顯現時，夢境就會持續很長時間。像這樣， 如前所述，如果透徹理解並實踐夢境口訣的關鍵，就會成為具有清凈體驗的智者，否則，即使產生一些體驗，也只會變得遲鈍，其他口訣也是如此。在把握夢境時，也要觀修自生本尊（自生本尊，藏文：རང་ལྷ།，含義：個人修持的主要本尊），具備四種要點，修習上師瑜伽，供養，祈願夢到許多、清晰、美好的夢，記住夢境，並且在記住之後，消除夢境善行在相續中生起的違緣，圓滿順緣，猛烈祈禱，向本尊和護法獻朵瑪，懇切委託，嚴守戒律。然後，白天持續保持正念，心想現在的這些顯現都是夢境的顯現，並反覆訓練自己強烈希望在夢中認識到這是夢境。此外，還要反覆訓練自己強烈的意願，即一旦做夢，無論如何也要認識到這是夢境，並修習夢境的善行。特別是臨睡前要經常練習，如果夢境清晰，僅憑這一點也能記住夢境。晚上通過口訣竅訣來把握夢境有兩種方式：有依憑的方式是將喉嚨處的四瓣蓮花中心觀想成明亮的「阿」字（藏文：ཨ，梵文天城體：अ，梵文羅馬擬音：a，漢語字面意思：無），然後發出『要在夢中認識到這是夢境』的意願，並將注意力集中在「阿」字上 入睡。四瓣蓮花上的「阿努達拉（藏文，梵文天城體，梵文羅馬擬音，漢語字面意思）」

【English Translation】 Therefore, first, dreams should be made very clear; or, when special circumstances gather that purify the mind, such as being in a secluded place; or, during a single night, at a time when the mind is likely to be clear, such as dawn, it is easy to remember dreams. Therefore, in order for the imprints left by strong daytime thoughts to awaken during dreams, the awareness of the dream time must be very clear, and the method for this must also be practiced during the day. As explained in the instructions, focusing awareness on the throat and between the eyebrows, meditating on an extremely vivid image, and separating the clarity and turbidity of the mind through breath control, etc. When focusing on the throat and forehead, etc., before going to sleep, the accumulation of air in the heart is less, and the sleep is lighter, so it is easier to clarify the mind; and, by getting used to holding the mind in the throat before going to sleep, when a dream arises, the dream will last a long time. Like this, As mentioned earlier, if you thoroughly understand and practice the key points of the dream instructions, you will become a wise person with pure experience, otherwise, even if some experience arises, you will only become dull, and the same is true for other instructions. When grasping dreams, you should also meditate on yourself as the deity (Ranglha, Tibetan: རང་ལྷ།, meaning: the main deity of personal practice), possess the four key points, practice Guru Yoga, make offerings, pray to dream many, clear, and good dreams, remember the dreams, and after remembering them, eliminate the obstacles to the arising of dream virtues in the mindstream, fulfill the favorable conditions, make strong prayers, offer tormas to the yidam and protectors, earnestly entrust them, and keep the commitments strictly. Then, during the day, continuously maintain mindfulness, thinking that these present appearances are appearances of dreams, and repeatedly train yourself with the strong desire to recognize that this is a dream in the dream. In addition, repeatedly train yourself with the strong intention that once you dream, you must recognize that it is a dream and practice the virtues of the dream. In particular, practice regularly before going to sleep, and if the dream is clear, you can remember it with just this one thing. There are two ways to grasp dreams at night through the key instructions: the way with support is to visualize a bright 'Ah' (Tibetan: ཨ, Devanagari: अ, Romanized Sanskrit: a, literal meaning: none) in the center of the four-petaled lotus at the throat, and then send out the intention 'I must recognize that this is a dream in the dream,' and focus on the 'Ah' Falling asleep while focusing on the 'Ah'. 'Anuttara (Tibetan, Devanagari, Romanized Sanskrit, literal meaning)' on the four petals

---

ཀོད་ནས་རིམ་པ་བཞིན་དུ་དམིགས་པའི་མན་ངག་ནི་གཉིས་མེད་རྣམ་རྒྱལ་རྫུས་མ་ལས་འབྱུང་མོད་ཀྱང་། དེ་ལ་ནུས་པ་ལྷག་པོ་མི་སྣང་བས་མ་བྲིས་སོ། །སད་པ་ན་བལྟས་པས་མ་ཟིན་པར་འདུག་ན་ཡང་སྔར་བཞིན་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ནུབ་གཅིག་དང་སོ་སོ་ལ་མང་དུ་བྱའོ། །རྨི་ལམ་ཟིན་པ་ན་མྱུར་པོར་སད་པའི་སད་འབྱམས་གཅོད་པ་མང་དུ་བཤད་ཀྱང་། གཙོ་བོ་ནི་རླུང་སྟོབས་ཀྱིས་ཟིན་པ་ཡིན་ན། མགྲིན་པའི་ཨ་ལ་གཏོད་པ་ཉིད་གནད་ཆེ། དེ་ལྟ་མིན་ནའང་དེར་དམིགས་པ་གཏོད་པའི་སྒོ་ནས་སེམས་འཛིན་པ་ལ་གོམས་པ་ཡོད་ན་དེ་ཀ་བྱ་ཞིང་། སྔར་གོམས་པ་མེད་ནའང་གོམས་སུ་གཞུག་གོ། རྟེན་མེད་ནི་འཕེན་པ་བཏང་ནས་མགྲིན་པའམ་སྙིང་ག་གང་རུང་དུ་རླུང་བུམ་པ་ཅན་བཟུང་སྟེ། སེམས་ཀྱང་དེར་གཏོད་པ་ཡིན་གསུང་ངོ་། །མགྲིན་པའི་གནད་ལ་བརྟེན་ནས་རྨི་ལམ་བཙན་ཐབས་སུ་བཟུང་བ་ནི། རང་རྡོ་རྗེ་འཆང་དམ་ཚིག་པར་གསལ་བའི་མགྲིན་པར་པདྨའི་ལྟེ་བ་ལ་རང་འདྲའི་ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའ་མཚོན་གང་པ་གཅིག་བསྒོམ། དེའི་ཐུགས་ཀར་ཐིག་ལེ་ཡུངས་འབྲུ་ཙམ་ཞིག་བསམ། ཐིག་ལེ་ལས་བདུད་རྩི་ཟག་པས་ལུས་ཐམས་ཅད་བདེ་བས་ཁེངས་ཏེ། སེམས་དཔའ་གཉིས་ཐིག་ལེ་ལ་བསྡུས་ལ་རྨི་ལམ་ལ་རྨི་ལམ་དུ་ངོ་ཤེས་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་བསམས་ཏེ། ཐིག་ལེ་ལ་དམིགས་པ་གཏད་ནས་གཉིད་ལོག་གོ། བླ་མ་ཁ་ཅིག་ནི་ནཱ་རོ་ཆོས་དྲུག་ལས་འབྱུང་བའི་རྨི་ལམ་གྱི་འབྱམས་གཅོད་མང་པོ་འདིའི་གདམས་ངག་ཏུ་མཛད་པར་སྣང་ངོ་།། ༈ །། ༈ རྨི་ལམ་སྦྱང་བ། གཉིས་པ་ལ་གཉིས། རྨི་ལམ་གྱི་དགེ་སྦྱོར་གཙོ་བོར་གང་ལ་སྦྱང་བ་དང་། སྦྱང་ཐབས་ 8-8-45a གཞན་ཡང་བསྟན་པའོ། ། ༈ རྨི་ལམ་གྱི་དགེ་སྦྱོར་གཙོ་བོར་གང་ལ་སྦྱང་བ། དང་པོ་ནི། རླུང་སྟོབས་ཀྱིས་འཛིན་ནུས་པ་ཡིན་ན་ལུགས་མཐུན་གྱི་སྟོང་པ་བཞི་པ་ལས་ལྡང་བར་རྩོམ་པ་ན། ངས་གཉིད་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལས་རྨི་ལམ་ལོངས་སྐུར་ལྡང་བར་བྱའོ་སྙམ་དུ་བསམས་ལ། འོད་གསལ་གྱི་ངང་ནས་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཡབ་ཡུམ་གྱི་སྐུར་ཡུད་ཙམ་གྱིས་ལྡང་བར་བྱའོ། །རྨི་ལམ་མ་ཤར་བའི་གཉིད་ཀྱི་དགེ་སྦྱོར་གྱི་གཙོ་བོ་ནི། གཉིད་ཀྱི་འོད་གསལ་ཉིད་སྐྱོང་བ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། རྨི་ལམ་གྱི་དགེ་སྦྱོར་གྱི་གཙོ་བོ་ཡང་འོད་གསལ་གྱི་ངང་ནས་རྨི་ལམ་གྱི་སྒྱུ་ལུས་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་སྐུར་ལྡང་བ་དང་། ལངས་ནས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་སྐུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྒོམས་པ་སོགས་ཡིན་ཏེ། སད་དུས་སུ་རླུང་ཐིམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་སྟོང་པ་བཞི་སྒོམ་པ་དང་། དེའི་མཐར་ལྷའི་སྐུར་ལྡང་བའི་བདེན་གཉིས་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་རྫོགས་རིམ་སྒོམ་པའི་ལམ། ཆེས་ཆེར་ཁྱད་ཞུགས་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་གཉིད་དུས་སུ་སྟོང་པ་བཞི་དང་རྨི་ལམ་གྱི་སྒྱུ་ལུས་སྒོམ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།། །།དེས་ན་སད་དུས་སུ་ཚུལ་དེ་གཉིས་ལན་དུ་མར་ས

【現代漢語翻譯】 雖然從次第觀想的訣竅來自於『無二勝妙假相』，但由於沒有發現特別的效力，所以沒有寫。如果醒來時無法抓住夢境，也要像以前一樣練習，這樣一夜之間或分開多次練習。雖然有很多關於在抓住夢境后迅速醒來的『醒覺法』的說法，但最主要的是如果被風力控制，那麼專注于喉嚨的『阿』字（藏文：ཨ，梵文天城體：अ，梵文羅馬擬音：a，漢語字面意思：無）非常重要。如果不是這樣，如果習慣於通過專注于那裡來控制心，那就這樣做。即使以前沒有習慣，也要使其習慣。對於無所依，據說要放鬆，然後在喉嚨或心間保持充滿氣的寶瓶氣，並將心專注于那裡。通過依賴喉嚨的要點來強行抓住夢境：觀想自己是明亮的誓言金剛持（Vajradhara），在喉嚨的蓮花中心觀想一個與自己相似的智慧尊（Jñānasattva），大小如芥子。觀想從那尊的內心滴下甘露，充滿整個身體，帶來快樂。將兩尊融入芥子，心想『在夢中認識到這是夢』，然後專注于芥子入睡。有些上師似乎將那若六法（Nāro Chö Drug）中出現的許多夢境中斷法作為教導。 修習夢瑜伽： 第二部分分為兩點：主要修習夢瑜伽的內容，以及其他修習方法。 主要修習夢瑜伽的內容： 第一點：如果能夠通過風力控制，那麼在從符合儀軌的第四空性中升起時，心想『我要將睡眠轉化為法身（Dharmakāya），將夢境轉化為報身（Sambhogakāya）』，然後在光明中瞬間升起為金剛持父尊和母尊的身相。夢瑜伽的主要修習是，就像守護睡眠的光明一樣，在光明中將夢境的幻身轉化為金剛持的身相，升起后修習如幻身般的禪定等等。就像醒來時修習由風融入而產生的四空性，並在最後升起為本尊身相，這是一個與二諦（真諦和俗諦）相符的圓滿次第修習之路。爲了使這種差別更加顯著，所以在睡眠時修習四空性和夢境的幻身。因此，醒來時要多次修習這兩種方法。

【English Translation】 Although the instructions for gradual visualization come from the 'Non-Dual Supreme False Appearance,' I have not written them down because I have not found any particular power in them. If you cannot grasp the dream when you wake up, you should practice as before, doing so many times in one night or separately. Although there are many sayings about cutting off the 'awakening' that occurs when you quickly wake up after grasping a dream, the main thing is that if you are controlled by the power of the wind, then focusing on the 'A' (Tibetan: ཨ, Sanskrit Devanagari: अ, Sanskrit Romanization: a, Literal meaning: none) in the throat is very important. If that is not the case, if you are accustomed to controlling the mind by focusing there, then do that. Even if you are not accustomed to it, you should make it a habit. For the unsupported, it is said that you should relax and then hold a vase breath (Kumbhaka) full of air in either the throat or the heart, and focus the mind there. By relying on the key point of the throat to forcibly grasp the dream: Visualize yourself as the clear Samaya Vajradhara, and in the lotus center of the throat, visualize a wisdom being (Jñānasattva) similar to yourself, the size of a mustard seed. Visualize nectar dripping from the heart of that being, filling the entire body with bliss. Dissolve the two beings into the mustard seed, thinking, 'In the dream, recognize that this is a dream,' and then focus on the mustard seed and fall asleep. Some Lamas seem to make the many dream-cutting methods that appear in the Six Dharmas of Nāropa (Nāro Chö Drug) into instructions. Practicing Dream Yoga: The second part is divided into two points: the main content of practicing Dream Yoga, and other methods of practice. The main content of practicing Dream Yoga: The first point: If you are able to control through the power of the wind, then when rising from the fourth emptiness that conforms to the ritual, think, 'I will transform sleep into Dharmakāya (法身) and dreams into Sambhogakāya (報身),' and then instantly arise in the form of Vajradhara (金剛持) Father and Mother in the clear light. The main practice of Dream Yoga is, just like guarding the clear light of sleep, to transform the illusory body of the dream into the form of Vajradhara in the clear light, and after rising, to meditate on the Samadhi of the illusory body, and so on. Just like practicing the four emptinesses arising from the dissolution of the winds when awake, and finally rising into the form of the deity, this is a path of complete stage practice that is in accordance with the two truths (truth and conventional truth). In order to make this difference more significant, practice the four emptinesses and the illusory body of the dream during sleep. Therefore, you should practice these two methods many times when you are awake.

---

ྒོམ་པ་ཡིན་ནོ། གཉིད་དུས་སུ་ཡང་དང་པོར་གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་བཞི་སྒོམས་པའི་མཐར་རྨི་ལམ་འཆར་བ་ན། རྨི་ལམ་གྱི་ལུས་སྒྱུ་མའི་སྐུར་ལྡང་། སླར་ཡང་གཉིད་ཀྱི་འོད་གསལ་འཛིན་པའི་མན་ངག་བྱས་ནས་དེ་གཉིས་སྤེལ་མར་སྒོམ་པ་ཡིན་ནོ། །སད་དུས་ཀྱི་ཚུལ་གཉིས་བསྒོམས་པས་ཀྱང་གཉིད་དུས་ཀྱི་ཚུལ་གཉིས་སྒོམ་པ་ཆེས་ཁྱད་ཞུགས་ཏེ། ཕན་ཚུན་དུ་ནུས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་འདོན་པ་ཤེས་པར་བྱའོ། །རྨི་ལམ་འདུན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་འཛིན་དགོས་པས་ནི་སྔར་ལྟར་བྱེད་མི་ནུས་པས། ཐོག་མར་ 8-8-45b རྨི་ལམ་ཟིན་པར་བྱས་པའི་མཇུག་ཏུ་ལྷའི་སྐུར་ལྡང་བ་ལ་བསླབ་བོ། ། ༈ སྦྱང་ཐབས་གཞན་ཡང་བསྟན་པ། གཉིས་པ་ནི། སྒྱུ་མའི་རྣམ་ཐར་སྦྱོང་བ་ལ་གཉིས་ལས་འཇིག་རྟེན་པའི་རྣམ་ཐར་ལ་སྦྱོང་བ་ནི། སྔར་མེད་པ་གསར་དུ་སྤྲུལ་པ་དང་། སྔར་ཡོད་པ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་བསྒྱུར་བའི་སྤྲུལ་སྒྱུར་སྣ་ཚོགས་ལ་སློབ་པ་དང་། མེ་དང་ཆུ་དང་གཡང་ལ་མཆོང་པ་སོགས་བྱས་ནས་ཉམ་ང་བ་དང་། བག་ཚ་བ་མེད་པར་བྱེད་པ་དང་། ལྷ་དང་མིའི་ཡུལ་ལ་སོགས་པའི་གནས་བལྟ་བའི་འཕེན་པ་བཏང་ནས་དེར་འགྲོ་བ་དང་། ནམ་མཁའ་ལ་འཕུར་ནས་འགྲོ་བ་སོགས་སྣ་ཚོགས་པའི་རྩལ་སྦྱོང་བའོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་རྣམ་ཐར་ལ་སྦྱོང་བ་ནི་བདེ་བ་ཅན་དང་། མངོན་དགའ་དང་། འོག་མིན་སོགས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དག་པ་དང་། དེར་བཞུགས་པའི་སངས་རྒྱས་བྱང་སེམས་བལྟ་བ་དང་། མཆོད་པ་དང་། ཆོས་ཉན་པ་སོགས་ཀྱི་འཕེན་པ་བཏང་ནས་དེ་རྣམས་སྒྲུབ་པའོ། །འདི་དང་གོང་མ་གཉིས་ཀར་ཕྱག་རྒྱ་མ་དང་སྙམ་པར་སྦྱར་ནས་དགའ་བ་བཞི་སྐྱེད་པ་སོགས་བྱེད་པར་ཡང་མན་ངག་ལས་འབྱུང་ངོ་། །འདི་རྣམས་ལ་རླུང་སྟོབས་ཀྱིས་རྨི་ལམ་ཟིན་པ་ཡིན་ན།རླུང་ལེགས་པར་བྱང་བའི་གནད་ཀྱིས། འདུན་པ་གང་བཏང་ཕལ་མོ་ཆེ་འདོད་པ་བཞིན་བྱ་བར་སླ་ལ། དེ་འདྲ་བའི་ནུས་པ་མ་ཐོབ་པས་ནི་གོམས་པ་མང་དུ་དགོས་སོ། །དེ་གཉིས་ཀས་དག་པའི་སྣོད་བཅུད་མཐོང་བ་སོགས་ནི་དེ་དག་དང་རྣམ་པ་འདྲ་བ་ཙམ་འགའ་ཞིག་ཤར་བར་ཟད་ཀྱི་དངོས་མཐོང་བ་སོགས་སུ་བཞག་པར་དཀའོ། །ལུང་སྟོན་ལ་ཡང་ཕྱི་མའི་ལུང་སྟོན་འགའ་རེ་བདེན་པར་སྣང་ཡང་ཕལ་མོ་ཆེ་ངེས་པ་མེད་ལ། སྔ་མ་ཡིན་ན་རྨི་ལམ་གྱི་དགེ་སྦྱོར་གྱི་གནད་གཞན་འགའ་ཞིག་དང་། རླུང་ 8-8-46a བྱང་བའི་གནད་གཞན་འགའ་ཞིག་ལ་བརྟེན་ནས་མི་འཁྲུལ་བ་བྱ་བའི་ཐབས་ཤིག་ཡོད་པར་སྣང་ངོ་། ། ༈ གཅིག་ཏུ་བྱེད་པའི་བསམ་གཏན། གསུམ་པ་ནི། དེ་ལྟར་སྦྱངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རང་བཞིན་མེད་པར་རྟོགས་པའི་ལྟ་བའི་སྟེང་ནས་རྨི་ལམ་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་སྒོམ་པ་གཅིག་དགོས་ལ། དེའི་ཚུལ་ནི་རྨི་ལམ་གྱི་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་སོགས་དེ་དག་ཏུ་སྣང་ཡང་། དེའི་ངོ་བོས་སྟོང་པར་རྟོགས་པ་ནི། རྨི་ལམ་ལ་རྨི་ལམ་དུ་ངོ་ཤེས་པ་ན་འབྱུང་ཡང་། དེ

【現代漢語翻譯】 這是禪修的方式。在睡眠時，首先禪修睡眠的四種空性，最後當夢境顯現時，將夢境之身轉化為幻身。然後，運用保持睡眠光明（藏文：གཉིད་ཀྱི་འོད་གསལ།）的訣竅，交替禪修這二者。 如果在清醒時禪修兩種狀態，那麼在睡眠時禪修這兩種狀態會更加殊勝，要知道它們之間會產生特別的力量。由於需要通過願力的力量來控制夢境，所以不能像以前那樣做。首先，要學會抓住夢境，然後在夢中化現為本尊。 此外，還展示了其他的訓練方法： 第二種是訓練幻化之行，分為兩種：訓練世俗之行，即學習各種幻化和變化，包括創造以前沒有的東西，將以前存在的東西轉化為其他形式；跳入火、水、懸崖等，做到無所畏懼；通過拋擲（藏文：འཕེན་པ་）來觀看諸如天界和人間的景象，並前往那裡；在空中飛行等等，訓練各種技能。訓練超越世俗之行，即前往極樂世界（梵文：Sukhavati，幸福的），歡喜世界（梵文：Abhirati，喜悅的），色究竟天（梵文：Akaniṣṭha，最高的色界）等清凈的佛土，觀看居住在那裡的佛和菩薩，進行供養，聽聞佛法等等。 在以上兩種訓練中，都可以與明妃（藏文：ཕྱག་རྒྱ་མ།）結合，生起四喜（藏文：དགའ་བ་བཞི།）等等，密訣中也有記載。如果通過風（藏文：རླུང་།）的力量抓住夢境，那麼通過精通風的要訣，幾乎所有願望都能輕易實現。如果沒有獲得這種力量，就需要多次練習。通過這兩種方法，即使能看到清凈的器情世界，也僅僅是顯現出與它們相似的景象，很難真正見到。 在預言方面，有時後世的預言會顯得真實，但大多數並不確定。如果是前世的預言，則需要依靠夢境瑜伽的其他要點以及精通風的其他要點，才能找到避免錯誤的辦法。 第三種是合一的禪定： 如是修習一切，亦須于證悟一切法無自性之見地上，修習夢之真如（藏文：དེ་ཁོ་ན་ཉིད།），此乃唯一所需。其法為，夢中之瓶、布匹等，雖顯現為彼等，然證悟其體性為空性，此乃于夢中認識夢境時所生。

【English Translation】 This is the way of meditation. During sleep, first meditate on the four emptinesses of sleep, and finally, when dreams arise, transform the dream body into an illusory body. Then, apply the instructions for holding the clear light of sleep, and meditate on these two alternately. If you meditate on the two states during waking hours, meditating on the two states during sleep will be even more excellent, and you should know that they will generate special powers between each other. Since you need to control dreams with the power of aspiration, you cannot do it as before. First, you must learn to seize the dream, and then manifest as a deity in the dream. Furthermore, other training methods are also shown: The second is to train in illusory conduct, which is divided into two: training in worldly conduct, which involves learning various illusions and transformations, including creating things that did not exist before, and transforming things that existed before into other forms; jumping into fire, water, cliffs, etc., to be fearless; viewing scenes such as the realms of gods and humans by throwing (Tibetan: འཕེན་པ་), and going there; flying in the sky, etc., training various skills. Training in conduct that transcends the world involves going to pure Buddha lands such as Sukhavati (Sanskrit: Sukhavati, the happy), Abhirati (Sanskrit: Abhirati, the joyful), Akaniṣṭha (Sanskrit: Akaniṣṭha, the highest form realm), viewing the Buddhas and Bodhisattvas residing there, making offerings, listening to the Dharma, etc. In both of the above two trainings, you can combine with a Mudra consort (Tibetan: ཕྱག་རྒྱ་མ།) to generate the four joys (Tibetan: དགའ་བ་བཞི།), etc., as recorded in the secret instructions. If you seize the dream with the power of wind (Tibetan: རླུང་།), then by mastering the key points of wind, almost all wishes can be easily fulfilled. If you have not obtained this power, you need to practice many times. Through these two methods, even if you can see the pure vessel and contents world, it is only a manifestation of appearances similar to them, and it is difficult to truly see them. In terms of prophecy, sometimes prophecies of the future seem true, but most are uncertain. If it is a prophecy of the past, then you need to rely on other key points of dream yoga and other key points of mastering wind to find ways to avoid errors. The third is the meditation of oneness: Having trained in all these practices, it is also necessary to meditate on the suchness (Tibetan: དེ་ཁོ་ན་ཉིད།) of dreams on the basis of the view of realizing that all phenomena are without inherent existence. The method is that although the vase, cloth, etc. in the dream appear as such, realizing that their essence is emptiness arises when one recognizes the dream as a dream.

---

་ཙམ་གྱིས་རྨི་ལམ་གྱི་རང་བཞིན་མེད་པ་རྟོགས་པ་ནི་མིན་ཏེ། དཔེར་ན་སད་དུས་སུ་མེ་ལོང་ལ་ཤར་བ་བཞིན་དུ་སྣང་བ་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པར་རྟོགས་ཀྱང་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་པ་མིན་པ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་རྨི་ལམ་ལ་རྨི་ལམ་དུ་མ་ཤེས་པར་འཁྲུལ་པ་ནི། བྱིས་པ་ཆུ་ངུས་བྱད་བཞིན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་ལ་བྱད་བཞིན་དངོས་ཡིན་པ་དང་འཛིན་པ་དང་འདྲ། རྨི་ལམ་ལ་རྨི་ལམ་དུ་ཤེས་པ་ནི་རྒན་པོ་བརྡ་ལ་བྱང་བས་བྱད་བཞིན་དུ་སྣང་ཡང་བྱད་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པར་ཤེས་པ་དང་འདྲ། བྱད་བཞིན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་བྱད་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་དཔེར་བྱས་ནས་ཆོས་གཞན་རྣམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་མེད་པར་ཤེས་པར་བྱེད་པ་བཞིན་དུ། རྨི་ལམ་ལ་རྨི་ལམ་དུ་ཤེས་པ་དེ་དཔེར་བླངས་ནས། ཆོས་གཞན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འདི་དང་འདྲ་བར་བདེན་པར་གྲུབ་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ་སྙམ་དུ་ངེས་པར་བྱ་སྟེ། བདེན་འཛིན་གྱིས་ཇི་ལྟར་བཟུང་བ་ལེགས་པར་ཤེས་ནས། དེས་བཟུང་བ་ལྟར་མེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་དག་རྣམས་ཤེས་དགོས་སོ། །དེ་ནི་རྨི་ལམ་ནའང་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྨི་ལམ་ལྟ་བུར་བལྟ་བར་གསུངས་པའི་དོན་ཏེ། སྔགས་དང་ 8-8-46b མཚན་ཉིད་གཉིས་ཀའི་ཐུན་མོང་བའོ། །འདིར་དེ་གཞིར་བཟུང་ནས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ནི་འོད་གསལ་དང་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། དེ་ནི་རང་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཡབ་ཡུམ་དུ་གསལ་བར་བསྒོམས་ལ། དེ་ནས་རྗེས་གཞིག་གི་བསམ་གཏན་གྱིས་རྨི་ལམ་གྱི་སྣོད་བཅུད་ཀྱི་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་སྡུད་པ་དང་། རང་ཡང་འོད་གསལ་དུ་འཇུག་པ་འཆད་པ་ལྟར་བྱས་ན། སད་དུས་ཀྱི་ཡིད་ངོའི་སྣང་བ་དང་རྨི་ལམ་གྱི་ཡིད་ངོའི་སྣང་བ་གཉིས་ཕྱི་མ་སྡུད་པ་ཆེས་སླ་བ་དང་། དེའི་དུས་སུ་རླུང་ཤིན་ཏུ་རགས་པ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཐིམ་ཡོད་པའི་གནད་ཀྱིས། སླར་ཡང་རླུང་སྙིང་ཁར་འདུ་ཞིང་རྨི་ལམ་གྱི་སྣང་བ་མི་འཆར་བར་གཉིད་དུ་འགྲོའོ། །དེའི་ཚེ་གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་རྣམས་ཅུང་ཟད་ངེས་ནུས་ལ། ལན་འགའ་ཟུང་ལ་ངེས་མ་ནུས་ནའང་། དེ་གོམས་པར་བྱས་པ་ན་རྣམ་པ་གསལ་པོར་གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་རྣམས་ངེས་ནུས་པ་ཅིག་འོང་ངོ་། །དེའི་སྡུད་རིམ་དང་སྟོང་པ་རྣམས་རེ་བརྟན་བྱུང་ན། ཉིན་མོ་སྙིང་ཁར་མི་ཤིགས་པ་སྒོམ་པ་སོགས་ལའང་བོགས་ཐོན་པར་འགྱུར་ཞིང་། མཚན་མོའི་གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་རྣམས་གཉིད་དུ་ཐོག་མར་འགྲོ་བའི་མཚམས་ནས་མ་ཟིན་ཀྱང་། རྨི་ལམ་ཟིན་པའི་རྗེས་ནས་སྔར་བཞིན་བྱས་པས་ཁྱད་པར་ཅན་ཟིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་མཐར་འོད་གསལ་གྱི་ངང་ནས་རྨི་ལམ་གྱི་ལུས་སྒྱུ་མའི་སྐུར་ལྡང་བ་སྔར་བཤད་པ་བཞིན་དུ་བྱའོ། །དེ་བརྟན་ནས་འདི་དང་སྔ་མ་གཉིས་ཀ་ལ་རྨི་ལམ་གྱི་ལུས་སྒྱུ་མའི་སྐུར་ལྡང་ལུགས་ཁྱད་པར་ཅན་ཅིག་སྣང་བ་དེ་བླ་མས་ཞིབ་ཏུ་བསྟན་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ནི་རྨི་ལམ་གྱ

【現代漢語翻譯】 僅僅通過一些方法認識到夢的自性是不存在的，這並非究竟的證悟。例如，就像醒來時鏡子中顯現的影像一樣，雖然認識到顯現是空性的，但並沒有證悟影像的真實本性。因此，在夢中沒有認識到是夢而執以為真，就像小孩看到水中的倒影，誤以為是自己的真面目一樣。在夢中認識到是夢，就像有經驗的人明白鏡中的影像是面容的顯現，但實際上是空性一樣。以面容的影像為空性為例，其他諸法也應如此理解，即它們沒有以自性成立的自體。同樣，以認識到夢是夢為例，應當確信所有其他事物也與此類似，沒有絲毫真實成立的。要清楚地瞭解是如何執著于真實的，並瞭解沒有如實存在的正確理由。這就是為什麼說即使在夢中，也要將一切法視為如夢一般，這是顯宗和密宗共同的觀點。在此基礎上，密宗不共的修法是將夢與光明融合爲一。具體做法是，首先觀想自己為金剛持（Vajradhara）父母雙運的形象，然後通過後續的分解次第，將夢中器情世間的顯現全部收攝，自己也融入光明之中。如果能像這樣練習，醒時意念中的顯現和夢中意念中的顯現，後者會更容易收攝。並且，由於此時一些非常粗大的氣也融入其中，氣會再次匯聚於心間，夢的顯現不再出現，從而進入睡眠。此時，可以稍微確定睡眠的空性。即使幾次都無法確定，但通過不斷練習，最終會清晰地確定睡眠的空性。一旦對收攝次第和空性有了穩固的認識，那麼對於白天修習不散亂於心間等也會有所幫助。即使在晚上剛入睡時無法把握睡眠的空性，但在入夢之後，按照之前的方法練習，也能把握住特殊的空性。最後，如前所述，在光明的狀態中，從夢身中生起幻身。在對這些修法有了穩固的掌握之後，對於如何從夢身中生起幻身，以及之前兩種修法中出現的特殊景象，需要上師詳細指導。因為從夢中 生起幻身

【English Translation】 Merely realizing the dreamlike nature through some means is not the ultimate realization. For example, just as an image appears in a mirror when awake, although one realizes that the appearance is emptiness, one does not realize the true nature of the image. Therefore, mistaking a dream for reality without recognizing it as a dream is like a child seeing a reflection in the water and mistaking it for their real face. Recognizing a dream as a dream is like an experienced person knowing that the image in the mirror appears as a face but is actually empty. Using the example of the emptiness of the face's image, other phenomena should also be understood in the same way, that they do not have an inherent nature established by themselves. Similarly, taking the recognition of a dream as a dream as an example, one should be certain that all other things are similar to this, without any truly established existence. One must clearly understand how one clings to reality and know the correct reasons for its non-existence. This is why it is said that even in a dream, all phenomena should be viewed as dreamlike, which is a common view of both Sutra and Tantra. Based on this, the uncommon practice of Tantra is to unite the dream with luminosity. Specifically, one first visualizes oneself as the union of Vajradhara (金剛持) in the form of father and mother, and then through the subsequent stages of dissolution, one gathers all the appearances of the dream's container and contents, and one also merges into luminosity. If one practices in this way, the appearances in the mind during waking hours and the appearances in the mind during dreams, the latter will be easier to gather. Moreover, because some very coarse winds also dissolve at this time, the winds will gather again at the heart, and the appearances of the dream will no longer arise, thus entering sleep. At this time, one can somewhat ascertain the emptiness of sleep. Even if one cannot ascertain it several times, through constant practice, one will eventually be able to clearly ascertain the emptiness of sleep. Once one has a firm understanding of the stages of dissolution and emptiness, it will also be helpful for practices such as not being distracted at the heart during the day. Even if one cannot grasp the emptiness of sleep at the beginning of falling asleep at night, after entering the dream, practicing as before will lead to grasping a special emptiness. Finally, as mentioned before, in the state of luminosity, one should arise from the dream body as an illusory body. After gaining a firm grasp of these practices, the lama (spiritual teacher) should provide detailed guidance on how to arise as an illusory body from the dream body, and the special appearances that arise in the two previous practices. Because arising as an illusory body from a dream

---

ི་གདམས་ངག་གི་ཡང་སྙིང་པོ་ཡིན་ལ་ཁྱད་པར་དུ་རྨི་ལམ་ལ་བརྟེན་ནས་བར་དོ་སྒྱུ་མ་ཟིན་པའི་ཐབས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རྨི་ལམ་རླུང་གི་ 8-8-47a སྟོབས་ཀྱིས་མི་ཟིན་པས་ཀྱང་། འདུན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཟིན་པ་བརྟན་པ་དང་། སད་འབྱམས་ལེགས་པར་བཅད་དེ་རྨི་ལམ་རིང་དུ་འོང་བ་བྱ་ནུས་པའི་མཚམས་ནས། རྨི་ལམ་དང་འོད་གསལ་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པའི་གདམས་ངག་འདིའི་གནད་ཤེས་ནས་གོམས་པར་བྱས་ན། ཉིན་པར་གྱི་རླུང་འདུ་བ་མྱུར་དུ་འགྲོ་བའི་ཐབས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་གཅིག་ཏུ་མཐོང་ངོ་། །གཉིད་ཀྱི་སྟོད་ལ་གཉིད་ཆོས་སྐུ་དང་བསྲེ་བ་དང་། བར་དུ་རྨི་ལམ་ལོངས་སྐུ་དང་བསྲེ་བ་དང་ཐ་མར་སད་པ་སྤྲུལ་སྐུ་དང་བསྲེ་བ་སྟེ།གཉིད་ཀྱི་སྐོར་གྱི་བསྲེ་བ་གསུམ་གྱི་རྣམ་གཞག་མང་པོ་ཞིག་ནི་རིམ་ལྔ་གསལ་སྒྲོན་དུ་བཤད་ཟིན་ལ། བླ་མས་ཞིབ་ཏུ་བཤད་དགོས་པ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་དོ།། ༑ །། ༈ གསུམ་པ། བར་དོ་སྒྱུ་མ། གཉིས་པ་བར་དོ་སྒྱུ་མ་ལ་གསུམ། བཟུང་བ་དང་། སྦྱང་བ་དང་། གཅིག་ཏུ་བྱེད་པའི་བསམ་གཏན་ནོ། ། ༈ བཟུང་བ། དང་པོ་ལ་གཉིས། འཛིན་པ་པོའི་གང་ཟག་གི་དབྱེ་བ། དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་འཛིན་པའི་ཚུལ་ལོ། ། ༈ འཛིན་པ་པོའི་གང་ཟག་གི་དབྱེ་བ། དང་པོ་ནི། བར་དོ་སྒྱུ་མ་འཛིན་པ་འདི་ལ་གང་ཟག་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད་དེ། རབ་ནི་ཞལ་ལུང་དང་སྤྱོད་བསྡུས་དང་སྒྲོན་གསལ་ལས་གསུངས་པ་ལྟར་འཆི་བའི་མཐར་བར་དོ་འོང་བའི་དོད་ལ་སྒྱུ་མའི་ལོངས་སྐུ་གྲུབ་ནས། རྟེན་དེ་ལ་འཚང་རྒྱ་བ་གཅིག་སྟེ། འདི་ལ་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་སྔ་མ་རྣམས་ལེ་ལོ་ཅན་བར་དོར་འཚང་རྒྱ་བ་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་མཛད་དེ། ལེ་ལོ་མེད་ཀྱང་ཚེ་འདིར་སྤྱོད་པ་བྱེད་པའི་ཡོ་བྱད་མ་ཚང་བ་བར་དོར་འཚང་རྒྱ་བ་གཅིག་ཀྱང་ཡོད་པས། མིང་དེ་ནི་ཕྱོགས་གཅིག་གིས་བཏགས་པའོ། །འདི་ལ་ཚེ་འདིར་ལམ་གྱི་རྟོགས་པ་ཇི་ཙམ་ཞིག་ཐོབ་པ་དགོས་སྙམ་ན། རིམ་པ་དང་པོ་ཕྲ་རགས་གཉིས་མཐར་ཕྱུང་། 8-8-47b དེ་ནས་ལུས་དབེན་དང་ངག་དབེན་མཐར་ཕྱིན་ནས་སེམས་དབེན་ཐོབ་པ་ཞིག་དགོས་ཏེ། རྒྱས་པར་རིམ་ལྔ་གསལ་སྒྲོན་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །གང་ཟག་འབྲིང་ནི་རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་ཚུད་ནས་ཐིམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་སྟོང་པ་བཞི་སྐྱེད་པ་བྱེད་པ་ཅིག་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་ཡང་འོག་སྒོའི་ཕྲ་མོ་བསྒོམས་སྟོབས་ཀྱིས་དེ་ནུས་པ་ལུས་དབེན་གྱི་སྐབས་ལྟ་བུ་དང་། ངག་དབེན་གྱི་སྐབས་ལྟར་སྙིང་ཁའི་དྷཱུ་ཏཱིར་ཐིམ་སྟོབས་ཀྱིས་ནུས་པ་སོགས་མང་དུ་ཡོད་ལ། དེ་ལྟར་ནུས་པའི་སྟེང་ནས་གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་དང་ལེགས་པར་བསྲེ་ནུས་ན་ནི་ཤིན་ཏུ་བསྔགས་ཏེ། གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་དང་བསྲེ་བ་ནི་རླུང་སྟོབས་ཀྱིས་འཆི་བའི་སྟོང་པ་དང་བསྲེ་བའི་ཚད་འཛིན་ལྟ་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ནི་གཉིད་ཤིན་ཏུ་འཐུག་པའི་སྐབས་སུ་ཡང་དེའི་སྟོ

【現代漢語翻譯】 這是竅訣中的精髓，特別是依賴夢境來掌握中陰幻化的無上方法。因此，即使不能通過夢境風的力量來掌握，也要通過意願的力量來穩固掌握，徹底斷絕醒時的散亂，達到能夠延長夢境的程度。從這個階段開始，如果能夠理解並習慣於夢境與光明合一的竅訣，那麼就能看到一種特別殊勝的方法，可以迅速地聚集白天的風。將睡眠的開始與法身相融合，中間與夢境報身相融合，最後醒來與化身相融合，關於睡眠的三種融合方式，在《次第五論·明燈》中已經詳細闡述。還有一些需要上師詳細講解的內容。 第三，中陰幻化。 第二，中陰幻化分為三個方面：掌握、修習和合一的禪定。 掌握。 首先分為兩個方面：掌握者的補特伽羅（梵文：Pudgala，意為'人'或'個體'）的分類，以及他們如何掌握的方式。 掌握者的補特伽羅的分類。 首先，掌握中陰幻化的人有三種：上等者如《面授》、《行集》和《明燈》中所說，在死亡的盡頭，中陰到來之際，已經成就了幻化的報身，並以此為基礎證得菩提。對於這種人，以前的藏族學者稱之為'懶惰者在中陰中證得菩提'，但即使不懶惰，也有因為今生修行資具不圓滿而在中陰中證得菩提的人，所以這個名稱只是從一個方面命名的。那麼，今生需要獲得多少道的證悟呢？需要徹底完成第一階段的粗細二相，然後徹底完成身遠離和語遠離，從而獲得心遠離。詳細內容已在《次第五論·明燈》中闡述。中等者是風進入中脈（梵文：dhūti）后，通過消融產生四空性的人。對於這種人，也有很多方法可以做到，比如通過修習下門的細微之處來達到身遠離的程度，或者像語遠離時一樣，通過消融於心間中脈的力量來做到。如果能夠在此基礎上很好地與睡眠的空性相融合，那就非常值得讚歎了，因為與睡眠的空性相融合，就像是通過風的力量來把握死亡的空性一樣。因此，即使在非常沉睡的時候，也要保持這種力量。

【English Translation】 This is the essence of the instructions, especially the supreme method of relying on dreams to grasp the illusory body of the bardo (intermediate state). Therefore, even if one cannot grasp it through the power of the winds in dreams, one should firmly grasp it through the power of intention, completely severing the distractions of wakefulness, and reaching the point where one can prolong dreams. From this stage, if one understands and becomes accustomed to the instruction of uniting dreams and clear light, then one will see a particularly excellent method for quickly gathering the winds of the day. Merging the beginning of sleep with the Dharmakaya (法身，Dharmakāya, the body of the Dharma, the ultimate nature of reality), the middle with the Sambhogakaya (報身，Saṃbhogakāya, the body of enjoyment, a celestial form), and the end with the Nirmanakaya (化身，Nirmāṇakāya, the body of emanation, a physical manifestation), the many aspects of the three mergings of sleep have already been explained in the 'Clear Lamp of the Five Stages'. There are also some things that need to be explained in detail by the lama. Third, the illusory body of the bardo. Second, the illusory body of the bardo is divided into three aspects: grasping, practicing, and the samadhi (三摩地，Samādhi, a state of meditative absorption) of unification. Grasping. First, it is divided into two aspects: the classification of the Pudgalas (individuals) who grasp, and the manner in which they grasp. The classification of the Pudgalas who grasp. First, there are three types of individuals who grasp the illusory body of the bardo: the superior one, as stated in the 'Oral Instructions', 'Collected Practices', and 'Clear Lamp', is the one who, at the end of death, when the bardo arrives, has already accomplished the illusory Sambhogakaya and attains enlightenment based on that. For this type of person, previous Tibetan scholars used the term 'lazy one attains enlightenment in the bardo', but even if one is not lazy, there are those who attain enlightenment in the bardo because they lack the complete resources for practice in this life, so this name is given from only one perspective. So, how much realization of the path is needed in this life? One needs to completely accomplish the two aspects of gross and subtle in the first stage, and then completely accomplish body isolation and speech isolation, thereby attaining mind isolation. The details have already been explained in the 'Clear Lamp of the Five Stages'. The intermediate one is the one who generates the four emptinesses arising from the winds entering the central channel (dhūti). For this type of person, there are also many methods to accomplish this, such as achieving the state of body isolation by practicing the subtle aspects of the lower gate, or achieving it through the power of dissolving into the central channel at the heart, as in the case of speech isolation. If one can then skillfully merge this with the emptiness of sleep, it is highly praiseworthy, because merging with the emptiness of sleep is like grasping the emptiness of death through the power of the winds. Therefore, even in a state of very deep sleep, one should maintain this power.

---

ང་པ་དང་བསྲེ་ནུས་ན་ལེགས་པར་མངོན་ནོ། །ཐ་མ་ནི། དབང་རྫོགས་པར་ཐོབ་ཅིང་དམ་ཚིག་དང་སྡོམ་པ་བསྲུང་བ། རིམ་པ་དང་པོའི་རྣལ་འབྱོར་ལ་བརྩོན་ཞིང་རྫོགས་པའི་རིམ་པ་སྒོམ་པ་ཞིག་གིས་འཆི་བའི་དུས་སུ་ས་ཆུ་ལ་ཐིམ་པའི་རྟགས་ནས་འཆི་བའི་འོད་གསལ་དངོས་གཞི་འཆར་བའི་རིམ་པ་དང་། དེ་ལས་ལངས་པའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་བར་དོ་འགྲུབ་པའི་རིམ་པ་ལེགས་པར་ཤེས་ནས། ད་ལྟ་ཉིན་རེ་བཞིན་དེའི་གདམས་ངག་རྣམས་སྦྱོང་བ་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་རྨི་ལམ་འདུན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་འཛིན་པ་དང་འདྲ་སྟེ། འཆི་བའི་འོད་གསལ་རླུང་སྟོབས་ཀྱིས་མི་ཟིན་ཀྱང་། དེའི་གདམས་ངག་ལ་གོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་རྣམས་མིན་པའི་ཚེ་འདིར་སེམས་གནས་བརྟན་པོའི་གོམས་པ་ཤས་ཆེ་བས་ཀྱང་། འཆི་བ་ལ་ཉེ་བའི་ཚེ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ཡིད་ལ་བྱས་ན། དེའི་རྒྱུན་འབྱུང་བར་མངོན་ཏེ། ཚེ་འདིར་གང་གོམས་པ་བརྟན་ཆ་ཆེ་བའི་དགེ་བའི་ 8-8-48a སེམས་དྲན་ན། འཆི་སྲིད་ཀྱི་སྔ་ལོགས་བར་དུ་འཇུག་པར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་འདི་ནི་གཉིད་ཀྱི་འོད་གསལ་གྱི་སྐབས་སུ་བཤད་པ་ལྟར་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐུན་མོང་བ་ཡིན་ནོ། ། ༈ དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་འཛིན་པའི་ཚུལ། གཉིས་པ་ནི། གང་ཟག་དང་པོས་ནི་ཚེ་འདིར་སྟོང་པ་བཞི་འདྲེན་པའི་གདམས་ངག་བསམ་གཏན་གཉིས་གང་རུང་གི་རྣལ་འབྱོར་བྱེད་ཅིང་། འཆི་བའི་འོད་གསལ་དོན་དམ་དང་བསྲེ་བ་དང་། དེ་ལས་ལངས་པའི་དེ་མ་ཐག་འོད་གསལ་གྱི་རླུང་སེམས་ལས་གཞན་ལ་བར་དོར་སྐྱེ་བའི་དོད་ལ་ལོངས་སྐུ་སྒྱུ་མའི་ལུས་སུ་ལྡང་བར་བྱའོ་སྙམ་པའི་འཕེན་པ་བཏང་ན། ཇི་ལྟར་འཕེན་པ་བཏང་བ་བཞིན་དུ་འགྲུབ་པར་གསུངས་སོ། །གང་ཟག་འདིས་སྔོན་ལ་བར་དོ་རང་ཀ་བ་གྲུབ་ནས་དེའི་རྟེན་ལ་ལམ་བསྒོམས་ནས་འཚང་རྒྱ་མིན་གྱི་སྔར་ལྟར་ཡིན་ལ། འཆི་བའི་འོད་གསལ་དོན་དུ་བྱས་པ་ན།དོན་དམ་བདེན་པ་མངོན་དུ་རྟོགས་པ་མིན་པ་སོགས་ཀྱང་གཞན་དུ་རྒྱས་པར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལྟ་ནའང་བར་དོར་འཚང་རྒྱ་བའི་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་མི་འགལ་ཏེ། རིམ་ལྔར་ཚེར་འདིར་གྲུབ་པའི་སྒྱུ་ལུས་ལ་བར་དོར་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །འདི་ལ་བར་དོའི་ཚེ་ཚད་ཞག་ཞེ་དགུ་སོགས་རྩི་བའི་དོན་མེད་དོ། །གང་ཟག་ཕྱི་མ་གཉིས་ཀྱིས་ནི་འཆི་བ་ལ་ཉེ་བའི་སྔོན་རིག་པ་གསལ་བ་ན། ཟང་ཟིང་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་ཐམས་ཅད་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཕྱོགས་སུ་ལྟོས་པ་མེད་པར་བློས་ལིངས་ཀྱིས་བཏང་ལ། ཅི་ལ་ཡང་མ་ཆགས་པར་བྱ། ཁས་བླངས་པའི་སྡོམ་པ་དང་འགལ་བའི་ཉེས་ལྟུང་རྣམས་ལ་བཤགས་བསྡམ་དང་། དམ་ཚིག་ཉམས་ཆགས་སོར་གཞུག་ལ། ད་ནི་ཤི་ནའང་ཤི་མོད་སྙམ་དུ་ཡིད་ལ་གཅགས་པ་མེད་པར་བྱ། འཆི་བ་དང་བར་དོའི་གདམས་ངག་གོམས་པ་རྣམས་ལ་དེ་གཉིས་ 8-8-48b དགེ་སྦྱོར་གྱི་གསལ་འདེབས་སུ་འགྲོ་བའི་ཚུལ་དྲན་པར་བྱ

【現代漢語翻譯】 如果能與此結合，那將是最好的。最後一種情況是：圓滿獲得灌頂，守護誓言和戒律，精進于第一階段的瑜伽，並修習圓滿次第的人，在死亡時，從地融入水的徵象開始，到死亡光明的真實顯現的次第，以及從那之後立即進入中陰的次第都非常清楚。現在每天都在練習這些訣竅，這就像用夢的力量抓住一樣。雖然死亡光明無法被業風的力量抓住，但由於習慣了這些訣竅的力量，所以能夠進入。如果不是這樣，那麼今生對心安住的穩固習慣也會在臨終時憶念起禪定，從而顯現其延續。因為今生習慣的事物更加穩固，所以如果憶念起善心，據說會進入死亡和中陰之間的過渡階段。然而，這就像在睡眠光明時所說的那樣，是一種共同的禪定。 那麼，如何把握這些呢？ 第二種情況是：第一種人今生修習四空引導的訣竅，無論是止觀中的哪一種瑜伽，都將死亡光明與勝義諦結合。從那之後立即生起光明風心，併發送意念，愿我能從其他中陰身轉變為報身幻身。據說，正如發送意念一樣，就能成就。這個人先前已經成就了中陰自身，然後在它的基礎上修道併成佛，和以前一樣。如果將死亡光明作為目標，那麼沒有證悟勝義諦等等，也在其他地方詳細闡述過了。即使如此，說在中陰成佛也沒有矛盾，就像在五次第中，今生已經成就的幻身被稱為中陰一樣。這裡沒有必要計算中陰的壽命為四十九天等等。后兩種人，在臨終前，當覺知清晰時，將所有執著的世俗事物都毫不猶豫地拋向功德田，不要執著于任何事物。懺悔違背誓言的罪過，恢復破損的誓言。現在即使死了也無所謂，心中不要有任何牽掛。憶念死亡和中陰的訣竅，使兩者成為修習善行的助緣。

【English Translation】 It would be excellent if it could be combined with this. The last case is: one who has fully received empowerment, protects vows and precepts, diligently practices the yoga of the first stage, and meditates on the completion stage, at the time of death, from the sign of earth dissolving into water, to the order of the actual appearance of the clear light of death, and immediately after rising from that, the order of entering the bardo is well understood. Now, every day, these instructions are practiced, which is like grasping with the power of dreaming. Although the clear light of death cannot be grasped by the power of the winds of karma, it is entered due to the power of being accustomed to these instructions. If not, then the strong habit of abiding in the mind in this life will also cause the samadhi to be remembered at the time of death, thereby manifesting its continuation. Because what is accustomed to in this life is more stable, if one remembers virtuous thoughts, it is said that one will enter the intermediate state before death. However, this is like the common samadhi spoken of in the context of the clear light of sleep. How do they grasp these? The second case is: the first person practices the yoga of the four emptinesses in this life, either shamatha or vipassana, combining the clear light of death with ultimate truth. Immediately after rising from that, one sends the intention that one will arise from the wind-mind of clear light into the illusory body of the sambhogakaya as a substitute for being born in the bardo. It is said that just as the intention is sent, it will be accomplished. This person has previously accomplished the bardo itself, and then cultivates the path on that basis and attains enlightenment, just as before. If the clear light of death is taken as the goal, then not realizing the ultimate truth, etc., has also been explained in detail elsewhere. Even so, there is no contradiction in saying that one attains enlightenment in the bardo, just as the illusory body accomplished in this life in the five stages is called the bardo. There is no need to calculate the duration of the bardo as forty-nine days, etc. The latter two people, when awareness is clear before death, relinquish all attached worldly things without hesitation towards the field of merit, and do not cling to anything. Confess the faults that contradict the vows taken, and restore the broken vows. Now, even if I die, it doesn't matter, and there should be no attachment in the mind. Remember the instructions of death and bardo, so that the two become aids to the practice of virtue.

---

ས་ལ། འཆི་བ་ལ་བུ་ཕ་ཁྱིམ་དུ་འགྲོ་བ་ལྟར་དགའ་བར་བྱ། དེ་ནས་རང་ལྷར་གསལ་འདེབས་པ་དང་། མདུན་དུ་བླ་མ་དང་ཡི་དམ་གྱི་ལྷ་ཚོགས་བསྒོམས་ནས་མཆོད་དེ། འཆི་བ་འོད་གསལ་དང་བསྲེ་ནུས་པ་དང་། བར་དོ་སྒྱུ་ལུས་དང་བསྲེ་ནུས་པའི་གསོལ་བ་དྲག་པོ་མང་དུ་གདབ་བོ། །དེ་ནས་གང་ཟག་གཉིས་པས་ནི་འཆི་བའི་དུས་སུ་འབྱུང་བའི་འཆི་རྟགས་མ་ཤར་བའི་སྔོན་ནས་ཀྱང་། སྔར་བསྒོམ་པའི་སྙིང་ཁའི་མི་ཤིགས་པ་བསྒོམ་པ་དང་རྡོར་བཟླས་སོགས་སྙིང་ཁར་གནད་དུ་བསྣུན་པའི་གདམས་ངག་རྣམས་ཡང་དང་ཡང་དུ་སྦྱངས་ལ་སྟོང་པ་བཞི་འདྲེན་པ་དང་། དེའི་མཐར་ལྷ་སྐུར་ལྡང་ལུགས་ཁྱད་པར་ཅན་དང་གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་རྣམས་འཛིན་པ་དང་། རྨི་ལམ་གྱི་ལུས་སྒྱུ་ལུས་སུ་ལྡང་ལུགས་ཁྱད་པར་ཅན་རྣམས་བྱ་ཞིང་། སྔར་བཞིན་འཕེན་པ་ཡང་དང་ཡང་དུ་བཏང་སྟེ་འདི་ནི་སྔ་མོ་ནས་ཀྱང་མང་དུ་སྦྱང་དགོས་སོ། །དེ་ནས་འཆི་རྟགས་སོགས་བརྟག་པ་ནི་རགས་པ་ཉི་ཤུ་འོད་གསལ་དུ་འཇུག་པའི་རྟགས་རྣམས་ནི་རྣམ་གཞག་གི་རྣམ་བཤད་དུ་བཤད་པ་བཞིན་ཤེས་པར་བྱ། མདོར་བསྡུས་པའི་རྟགས་ནི་ས་ཆུ་ལ་ཐིམ་པ་ནི་ཕྱི་རྟགས་ལུས་སྒུལ་སྐྱོད་མི་ནུས་ཤིང་། ཟུངས་མི་ཐུབ་པར་ལྷོད་ལྷོད་པོར་འགྲོ། ལུས་ས་ལ་བྱིང་བ་སྙམ་བྱེད་ཅིང་། ང་ཐེན་ཟེར་བ་འབྱུང་། ནང་རྟགས་ནི་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུའི་ཉམས་འབྱུང་། ཆུ་མི་ལ་ཐིམ་པའི་ཕྱི་རྟགས་ནི། ཁ་སྣའི་མཆུ་སྐམ་ཞིང་ལྕེ་ཐུང་དུ་འགྲོ། ནང་རྟགས་ནི་དུ་བ་ལྟ་བུ་འབྱུང་། མེ་རླུང་ལ་ཐིམ་པའི་ཕྱི་རྟགས་ནི། དྲོད་ཆུང་དུ་འགྲོ་ཞིང་ལུས་ཀྱི་དྲོད་མཐའ་ནས་སྡུད། ནང་རྟགས་ནི་སྲིན་བུ་མེ་ཁྱེར་ལྟ་བུ་འབྱུང་། ཀུན་རྟོག་གི་རླུང་སེམས་ལ་ཐིམ་པའི་ཕྱི་རྟགས་ནི། དབུགས་ 8-8-49a ཕྱིར་རིང་དུ་རྒྱུ་ཞིང་ནང་དུ་སྡུད་མི་ཤེས། ཅུང་ཟད་སྡུད་ཀྱང་རྩུབ་ལ་ཐུང་བར་སྡུད། ནང་རྟགས་ནི་མར་མེ་རླུང་གིས་མ་སྐྱོད་པ་ལྟ་བུ་འབྱུང་། དེ་ནས་སྟོང་པ་ཞེས་པ་སྣང་བ་དང་པོ་འཆར་ཏེ། ནམ་མཁའ་སྤྲིན་མེད་ལ་ཟླ་བའི་འོད་ཤར་བ་ལྟ་བུ་འབྱུང་། དེ་ནས་སྣང་བ་དེ་བསྡུས་པའི་རྗེས་སུ་ཤིན་ཏུ་སྟོང་པ་ཞེས་པ་སྣང་བ་མཆེད་པ་འཆར་ཏེ། ནམ་མཁའ་གཡའ་དག་པ་ལ་ཉིད་འོད་ཤར་བ་བཞིན་དུ་དམར་པོའམ་དམར་སེར་གྱི་སྣང་བ་འཆར། དེ་ནས་སྣང་བ་དེ་ཡང་བསྡུས་པའི་རྗེས་སུ་སྟོང་པ་ཆེན་པོ་ཞེས་པ་སྣང་བ་ཉེར་ཐོབ་འཆར་ཏེ། ནམ་མཁའ་གཡའ་དག་པ་ལ་མཚམས་ཀྱི་སྨག་གིས་ཁྱབ་པ་བཞིན་དུ་ནག་ལམ་པ་འབྱུང་ཞིང་དྲན་པ་ཡང་ཉམས་ནས་འགྲོ། དེ་ནས་ནག་ཐིབ་ཀྱིས་སོང་བའི་དྲན་མེད་དེ་སངས་པ་ན་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཞེས་པ་འཆར་ཏེ། ནམ་མཁའ་ཁ་དོག་སློད་བྱེད་ཀྱི་རྐྱེན་གསུམ་དང་བྲལ་བའི་ཐོ་རངས་ཀྱི་ནམ་མཁའ་གཡའ་དག་ལྟ་བུ་ཅིག་འཆར་ཏེ་འཆི་བའི་འོད་གསལ་དངོས་གཞིའོ། །འདི་ནི་སྣང་བ་གསུམ་རིམ་གྱིས་ཐིམ་ན

【現代漢語翻譯】 當死亡來臨時，要像孩子回家一樣高興地迎接它。然後，清晰地觀想自己為本尊，並在面前觀想上師和本尊的壇城，進行供養。強烈祈願自己能夠將死亡與光明融合，將中陰與幻身融合。接下來，第二種人即使在死亡的徵兆尚未顯現之前，也要反覆修習之前所修的位於心間的『金剛不壞』，並反覆練習『金剛唸誦』等直指心間的竅訣，並引導進入四空。最後，修習特殊的起立為本尊身的方法，以及把握睡眠的空性，並修習特殊的從夢中之身轉化為幻身的方法。像之前一樣，反覆練習『遷識法』，這些都需要從很早的時候就開始大量練習。接下來，觀察死亡的徵兆，粗略的二十種徵兆融入光明的現象，就像在《次第論》的解釋中所說的那樣去理解。簡而言之，地融入水的徵兆是：外在徵兆是身體無法動彈，無法支撐，變得鬆弛無力，感覺身體沉入地中，發出『我完了』的聲音。內在徵兆是出現海市蜃樓般的景象。水融入火的徵兆是：外在徵兆是口鼻乾燥，舌頭變短。內在徵兆是出現煙霧般的景象。火融入風的徵兆是：外在徵兆是體溫降低，身體的熱量從末端開始收縮。內在徵兆是出現螢火蟲般的景象。妄念之風融入心的徵兆是：外在徵兆是呼吸向外呼出很長，無法吸入，即使稍微吸入，也會變得粗短。內在徵兆是出現油燈在無風狀態下的景象。然後，所謂的『空』，第一個景象顯現，就像無雲的晴空中出現月光一樣。然後，在這個景象消失之後，所謂的『極空』，景象增長顯現，就像晴朗的天空中出現陽光一樣，顯現出紅色或紅黃色的景象。然後，在這個景象也消失之後，所謂的『大空』，景象接近獲得顯現，就像晴朗的天空被黃昏的黑暗籠罩一樣，出現漆黑一片的景象，記憶也隨之消失。然後，從漆黑的昏迷中醒來時，一切皆空顯現，就像沒有任何染色因素的黎明晴空一樣，這是真正的死亡光明。這三個景像是依次融入的現象。 當死亡來臨時，要像孩子回家一樣高興地迎接它。然後，清晰地觀想自己為本尊，並在面前觀想上師和本尊的壇城，進行供養。強烈祈願自己能夠將死亡與光明融合，將中陰與幻身融合。接下來，第二種人即使在死亡的徵兆尚未顯現之前，也要反覆修習之前所修的位於心間的『金剛不壞』，並反覆練習『金剛唸誦』等直指心間的竅訣，並引導進入四空。最後，修習特殊的起立為本尊身的方法，以及把握睡眠的空性，並修習特殊的從夢中之身轉化為幻身的方法。像之前一樣，反覆練習『遷識法』，這些都需要從很早的時候就開始大量練習。接下來，觀察死亡的徵兆，粗略的二十種徵兆融入光明的現象，就像在《次第論》的解釋中所說的那樣去理解。簡而言之，地融入水的徵兆是：外在徵兆是身體無法動彈，無法支撐，變得鬆弛無力，感覺身體沉入地中，發出『我完了』的聲音。內在徵兆是出現海市蜃樓般的景象。水融入火的徵兆是：外在徵兆是口鼻乾燥，舌頭變短。內在徵兆是出現煙霧般的景象。火融入風的徵兆是：外在徵兆是體溫降低，身體的熱量從末端開始收縮。內在徵兆是出現螢火蟲般的景象。妄念之風融入心的徵兆是：外在徵兆是呼吸向外呼出很長，無法吸入，即使稍微吸入，也會變得粗短。內在徵兆是出現油燈在無風狀態下的景象。然後，所謂的『空』，第一個景象顯現，就像無雲的晴空中出現月光一樣。然後，在這個景象消失之後，所謂的『極空』，景象增長顯現，就像晴朗的天空中出現陽光一樣，顯現出紅色或紅黃色的景象。然後，在這個景象也消失之後，所謂的『大空』，景象接近獲得顯現，就像晴朗的天空被黃昏的黑暗籠罩一樣，出現漆黑一片的景象，記憶也隨之消失。然後，從漆黑的昏迷中醒來時，一切皆空顯現，就像沒有任何染色因素的黎明晴空一樣，這是真正的死亡光明。這三個景像是依次融入的現象。

【English Translation】 When death comes, one should rejoice like a child returning home. Then, clearly visualize oneself as the deity, and in front, visualize the mandala of the guru and yidam deities, and make offerings. Strongly pray that one can merge death with clear light and merge the bardo with the illusory body. Next, the second type of person, even before the signs of death appear, should repeatedly practice the 'Indestructible Essence' located in the heart, which was practiced before, and repeatedly practice the instructions that directly point to the heart, such as 'Vajra Recitation,' and guide them into the four emptinesses. Finally, practice the special method of rising as the deity body, and grasp the emptiness of sleep, and practice the special method of transforming from the dream body into the illusory body. Like before, repeatedly practice 'Transference of Consciousness,' all of which need to be practiced extensively from an early age. Next, observe the signs of death, the phenomena of the gross twenty signs dissolving into clear light, as explained in the explanation of the 'Stages of the Path.' In short, the signs of earth dissolving into water are: the external sign is that the body cannot move, cannot support itself, becomes loose and weak, feels like the body is sinking into the earth, and makes a sound of 'I'm done.' The internal sign is the appearance of a mirage-like vision. The signs of water dissolving into fire are: the external sign is that the mouth and nose are dry, and the tongue becomes short. The internal sign is the appearance of a smoke-like vision. The signs of fire dissolving into wind are: the external sign is that the body temperature decreases, and the body's heat contracts from the extremities. The internal sign is the appearance of a firefly-like vision. The signs of conceptual wind dissolving into mind are: the external sign is that the breath exhales long and cannot inhale, and even if it inhales slightly, it becomes rough and short. The internal sign is the appearance of an oil lamp in a windless state. Then, the so-called 'Emptiness,' the first appearance manifests, like moonlight appearing in a cloudless sky. Then, after this appearance disappears, the so-called 'Very Empty,' the appearance increases and manifests, like sunlight appearing in a clear sky, manifesting a red or reddish-yellow appearance. Then, after this appearance also disappears, the so-called 'Great Emptiness,' the appearance approaches attainment and manifests, like a clear sky being covered by the darkness of dusk, a pitch-black appearance occurs, and memory also disappears. Then, when waking up from the pitch-black unconsciousness, the appearance of all emptiness manifests, like a clear dawn sky without any coloring factors, this is the actual clear light of death. These three appearances are the phenomena of gradual dissolution. When death comes, one should rejoice like a child returning home. Then, clearly visualize oneself as the deity, and in front, visualize the mandala of the guru and yidam deities, and make offerings. Strongly pray that one can merge death with clear light and merge the bardo with the illusory body. Next, the second type of person, even before the signs of death appear, should repeatedly practice the 'Indestructible Essence' located in the heart, which was practiced before, and repeatedly practice the instructions that directly point to the heart, such as 'Vajra Recitation,' and guide them into the four emptinesses. Finally, practice the special method of rising as the deity body, and grasp the emptiness of sleep, and practice the special method of transforming from the dream body into the illusory body. Like before, repeatedly practice 'Transference of Consciousness,' all of which need to be practiced extensively from an early age. Next, observe the signs of death, the phenomena of the gross twenty signs dissolving into clear light, as explained in the explanation of the 'Stages of the Path.' In short, the signs of earth dissolving into water are: the external sign is that the body cannot move, cannot support itself, becomes loose and weak, feels like the body is sinking into the earth, and makes a sound of 'I'm done.' The internal sign is the appearance of a mirage-like vision. The signs of water dissolving into fire are: the external sign is that the mouth and nose are dry, and the tongue becomes short. The internal sign is the appearance of a smoke-like vision. The signs of fire dissolving into wind are: the external sign is that the body temperature decreases, and the body's heat contracts from the extremities. The internal sign is the appearance of a firefly-like vision. The signs of conceptual wind dissolving into mind are: the external sign is that the breath exhales long and cannot inhale, and even if it inhales slightly, it becomes rough and short. The internal sign is the appearance of an oil lamp in a windless state. Then, the so-called 'Emptiness,' the first appearance manifests, like moonlight appearing in a cloudless sky. Then, after this appearance disappears, the so-called 'Very Empty,' the appearance increases and manifests, like sunlight appearing in a clear sky, manifesting a red or reddish-yellow appearance. Then, after this appearance also disappears, the so-called 'Great Emptiness,' the appearance approaches attainment and manifests, like a clear sky being covered by the darkness of dusk, a pitch-black appearance occurs, and memory also disappears. Then, when waking up from the pitch-black unconsciousness, the appearance of all emptiness manifests, like a clear dawn sky without any coloring factors, this is the actual clear light of death. These three appearances are the phenomena of gradual dissolution.

---

ས་རླུང་རྣམས་སྙིང་ཁའི་མི་ཤིགས་པ་ལ་ཐིམ་པ་དང་། སྤྱི་བོའི་ཐིག་ལེ་དཀར་པོ་མར་ལ་བབས། ལྟེ་བའི་དམར་པོ་ཡར་འོངས་ཏེ་སྙིང་ཁའི་ཐིག་ལེ་ལ་འདུས་པའི་སྐབས་ཡིན་ནོ། །ཁམས་དྲུག་ལྡན་མིན་པའི་སེམས་ཅན་གཞན་འཆི་བ་ལ་ཡང་། སྔར་བཤད་པའི་འོད་གསལ་ཁྱེམ་པ་ཞིག་འཆར་མོད་ཀྱང་ངོས་མི་ཟིན་ནོ། །འབྱུང་བའི་ཐིམ་རྟགས་དེ་རྣམས་ནི་སྔ་ཚད་ནས་ཀྱང་འོང་བས་ལེགས་པར་ཤེས་པར་བྱས་ལ། རྟགས་དང་པོ་བྱུང་བ་ནས། སྙིང་ཁའི་མི་ཤིགས་པའམ། སྙིང་ཁའི་རྡོར་བཟླས་སམ། བསམ་གཏན་གཉིས་གང་རུང་གིས་སྡུད་པའི་རྣལ་འབྱོར་བྱ་ཞིང་། རྟགས་བཞི་ཤར་བ་ན་རྟགས་ 8-8-49b དེ་དང་དེ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་ངེས་པར་བྱ་ཞིང་ལྟ་བ་དྲན་པར་བྱ། ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱི་འཆར་རིམ་རྣམས་དགེ་སྦྱོར་དང་བསྲེ་བའི་འཕེན་པ་བཏང་། དེ་ནས་སྟོང་པ་དང་པོ་ཤར་བ་ན་ངོས་ཟིན་པར་བྱ་ཞིང་ལྟ་ཐོག་ཏུ་བཞག་སྟེ། སྟོང་པ་གཉིས་པ་དང་ཉེར་ཐབ་དྲན་ཐུབ་པ་རྣམས་ལའང་དེ་ལྟར་བྱ། འོད་གསལ་ཤར་བ་ན་ལྟ་ཐོག་ཏུ་བཞག་ལ་མཉམ་པར་འཇོག་ཅི་ཐུབ་བྱ། དེ་ནས་འོད་གསལ་ལས་ལྡང་བར་རྩོམ་པ་ན་སྔར་གྱི་གོམས་པ་དང་འཕེན་པའི་གནད་ཀྱིས་བར་དོ་ལོངས་སྐུར་ལྡང་བའི་ཐབས་བྱའོ། །གང་ཟག་གསུམ་པས་ཀྱང་ལྷར་གསལ་བའི་ངང་ནས་སྔ་ཆད་ནས་ལུགས་འབྱུང་དང་། ལུགས་ཟློག་གི་འཆར་རིམ་རྣམས་ཡིད་ལ་བྱས་ལ། རྟགས་ཤར་བ་ན་སྔར་བཞིན་འཕེན་པ་བཏང་ལ་སྙིང་ཁའི་སྡུད་རིམ་གོམས་པ་གལ་ཆེ་བ་ཅིག་གི་དམིགས་པ་སྦྱང་སྟེ། ལྷག་མ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་དུ་བྱའོ། །ཁྱད་པར་དུ་ཕྱི་མ་འདིས་བསྲེ་བ་གཉིས་པོ་འདི་ནུས་པ་ལ། སྔ་མོ་ནས་རྨི་ལམ་དང་འོད་གསལ་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པའི་བསམ་གཏན་དང་། རྨི་ལམ་གྱི་ལུས་སྒྱུ་མའི་སྐུར་ལྡང་ལུགས་ཁྱད་པར་ཅན་ལ་འབད་པར་བྱའོ། །རྨི་ལམ་གྱི་ལུས་སྒྱུ་ལུས་སུ་ལྡང་བའི་སྟེང་ནས་རླུང་སྟོབས་དང་འདུན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་བར་དོ་ཟིན་པའི་ཚད་འཛིན་གཉིས་ཀྱང་ཤེས་པར་བྱའོ། ། ༈ སྦྱང་བ། གཉིས་པ་ནི་གང་ཟག་དང་པོས་ནི་རིམ་པ་གསུམ་པའི་སྒྱུ་ལུས་འགྲུབ་པ་ཡིན་པས་བསམ་གཏན་གཉིས་ཀྱི་འདུད་རིམ་གྱིས་འོད་གསལ་བསྒོམས་ཏེ་སྦྱོང་བ་ཡིན་ལ། དོན་གྱི་འོད་གསལ་མངོན་དུ་འགྱུར་ཚུལ་དང་། དེའི་མཐར་ཟུང་འཇུག་འགྲུབ་ཚུལ་སོགས་ཕལ་ཆེ་བ་ནི་གཞུང་ནས་འབྱུང་བ་དང་འདྲའོ། །གང་ཟག་ཕྱི་མ་གཉིས་ལ་ནི་བར་དོ་མཚན་ཉིད་པ་འགྲུབ་ལ། བར་དོ་ནི་གཟུགས་མེད་ཁམས་སུ་སྐྱེ་ན་མ་གཏོགས་ 8-8-50a པ་འདོད་གཟུགས་གཉིས་ཀར་སྐྱེ་བ་ལ་འོང་མོད་ཀྱང་། འདིར་ནི་འདོད་པར་སྐྱེ་བའི་དབང་དུ་བྱའོ། །དེ་ཡང་སྐྱེ་གནས་བཞི་ཀར་སྐྱེ་བ་ལ་འོང་བས་མངལ་སྐྱེས་རྐྱང་པའི་རྩིས་བྱར་མི་རུང་ངོ་། །འདི་ནི་འཆི་བའི་འོད་གསལ་གྱི་རླུང་སེམས་ལས་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་དུས་གཅིག་ཏུ་འགྲུབ་སྟེ། འཆི་སྲིད་ཀྱི་འོད་གསལ་འགགས་པ་དང

【現代漢語翻譯】 當土、風融入心間的『不壞明點』時，頂輪的白明點向下，臍輪的紅明點向上，在心間明點處匯合。即使對於不具『六界』（藏文：ཁམས་དྲུག་，指地、水、火、風、空、識六種元素）的其他眾生之死亡，也會顯現之前所說的『光明乍現』，只是他們無法辨認罷了。這些元素消融的徵兆，從較早的時候就會出現，所以要好好了解。從第一個徵兆出現開始，就要通過心間的『不壞明點』、心間的『金剛誦』或者禪定二者之一來進行收攝的瑜伽修持。當四個徵兆顯現時，要確信『這就是那個徵兆』，並憶念見地。其餘徵兆的顯現次第，要與善行結合起來進行引導。之後，當第一個空性顯現時，要辨認出來，並安住在見地上。對於第二個空性和接近證悟的空性，也要這樣做。當光明顯現時，要安住在見地上，並儘可能地保持禪定。之後，當開始從光明中起身時，要通過之前的串習和引導的關鍵，來採取在『中陰』（藏文：བར་དོ་，指死亡與再生之間的過渡狀態）中轉化為『報身』（藏文：ལོངས་སྐུ，佛教術語，指佛所顯現的具有莊嚴相好的身）的方法。 即使是第三種根器的人，也要在明觀本尊的狀態中，憶念之前所串習的順行和逆行的顯現次第。當徵兆顯現時，像之前一樣進行引導，並修習心間收攝次第的串習，這一點非常重要。其餘的修法與之前相同。特別是，后一種根器的人能夠運用這兩種結合的方法。從早期開始，就要努力將夢境和光明融為一體的禪定，以及將夢身轉化為幻身的特殊方法。在夢身轉化為幻身的基礎上，也要通過風的力量和意願的力量，來了解在中陰中把握的『能取』（指能認知的主體）和『所取』（指被認知的客體）。 修習： 第二種修習是，對於第一種根器的人來說，由於已經成就了第三階段的幻身，所以要通過兩種禪定的收攝次第來修習光明，從而證悟光明。至於證悟究竟光明的方式，以及最終成就雙運身的方式等等，大部分都與經典中所說的一樣。對於后兩種根器的人來說，可以成就具有特徵的中陰身。中陰身只有在轉生到無色界（佛教中的一種境界，指沒有物質存在的精神境界）時才不會出現，否則就會在色界和欲界中出現。這裡指的是轉生到欲界的情況。而且，由於可以在四種受生方式（胎生、卵生、濕生、化生）中轉生，所以不能僅僅按照胎生的方式來計算。這是因為，從死亡光明中的風和心識中，所有的肢體和部分會在同一時間完成。當死亡的臨終光明停止時。

【English Translation】 When earth and wind dissolve into the indestructible bindu (Tibetan: ཐིག་ལེ་, thigle, a drop-like essence) at the heart, the white bindu at the crown descends, and the red bindu at the navel ascends, uniting at the heart bindu. Even in the death of other beings without the 'six elements' (Tibetan: ཁམས་དྲུག་, referring to the elements of earth, water, fire, wind, space, and consciousness), a glimpse of the previously mentioned 'clear light' arises, but they do not recognize it. These signs of the dissolution of the elements appear from earlier stages, so it is important to understand them well. From the appearance of the first sign, one should practice the yoga of gathering through the 'indestructible bindu' at the heart, the 'vajra recitation' at the heart, or either of the two meditations. When four signs appear, one should be certain that 'this is that sign' and remember the view. The remaining stages of appearance should be guided by combining them with virtuous actions. Then, when the first emptiness appears, one should recognize it and rest in the view. The same should be done for the second emptiness and the near-attainment emptiness. When the clear light appears, one should rest in the view and try to remain in equanimity as much as possible. Then, when one begins to rise from the clear light, one should take the method of rising into the sambhogakaya (Tibetan: ལོངས་སྐུ, longs-sku, the enjoyment body of a Buddha) in the bardo (Tibetan: བར་དོ་, bar-do, the intermediate state between death and rebirth) through previous habituation and the key of guidance. Even for a person of the third capacity, one should, in the state of clear visualization of the deity, remember the previously practiced stages of appearance in forward and reverse order. When signs appear, one should guide as before and practice the aim of habituating the stages of gathering at the heart, which is very important. The remaining practices are the same as before. In particular, this latter person can utilize these two methods of combining. From early on, one should strive for the meditation of unifying dream and clear light, and the special method of transforming the dream body into the illusory body. On the basis of transforming the dream body into the illusory body, one should also understand the 'grasping' (the subject that cognizes) and 'grasped' (the object that is cognized) that are grasped in the bardo through the power of wind and the power of aspiration. Practice: The second practice is that, for a person of the first capacity, since they have accomplished the illusory body of the third stage, they should practice the clear light through the gathering stages of the two meditations, thereby realizing the clear light. As for the manner of realizing the ultimate clear light, and the manner of ultimately accomplishing the union, etc., most of it is similar to what is described in the scriptures. For the latter two types of individuals, a characteristic bardo body is accomplished. The bardo only does not occur if one is born in the formless realm (a state in Buddhism referring to a mental state without material existence), otherwise it occurs in both the form and desire realms. Here, it refers to the case of being born in the desire realm. Moreover, since one can be born in all four modes of birth (womb-born, egg-born, moisture-born, and miraculously born), one should not calculate it solely according to the womb-born mode. This is because, from the wind and consciousness of the clear light of death, all limbs and parts are completed at the same time. When the clear light of the death process ceases.

---

་། བར་དོ་འགྲུབ་པ་གཉིས་སྲང་མདའི་མཐོ་དམན་བཞིན་འོང་ངོ་། །དེ་ཡང་དབང་པོ་ཀུན་ཚང་བ། གང་དུ་སྐྱེ་འགྱུར་གྱི་ལུས་དབྱིབས་ཅན། ལས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་ཤུགས་དང་ལྡན་པ། སྐྱེ་གནས་མ་གཏོགས་པ་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པ། བར་དོའི་ལུས་བླངས་པ་དེའི་ཚེ་ཚད་ནི་རིང་མཐའ་ཞག་བདུན་ཡིན་ཞིང་ཚུན་ཆད་མ་ངེས་ལ། དེ་ལ་སྐྱེ་སྲིད་དུ་སྐྱེ་མ་ཐུབ་ན་སླར་ཡང་བར་དོར་སྐྱེས་ནས་ཞག་བདུན་གྱི་ཚུལ་གྱིས་སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་གྱི་ཚོགས་པ་མ་རྙེད་ན་ཞག་ཞེ་དགུ་བར་དུ་གནས་ལ་དེ་ཚུན་ཆད་ཀྱིས་ངེས་པར་སྐྱེ་བ་ལེན་པའོ། །བརྫུས་ཏེ་སྐྱེ་ན་གནས་ལ་སྲེད་པ་སྐྱེ། དྲོད་ཤེར་ལས་སྐྱེ་ན་དྲི་རོ་ལ་སྲེད་པ་སྐྱེ། སྒོ་ང་ལས་སྐྱེ་བ་དང་མངལ་ནས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ན། ཕ་མ་ཉལ་པོ་བྱེད་པ་ལ་ཆགས་སྡང་སྐྱེ་སྟེ།མོར་སྐྱེ་ན་ཕ་ལ་ཆགས་མ་ལ་ལྡང་། ཕོར་སྐྱེ་ན་ཕ་ལ་སྡང་མ་ལ་ཆགས་པའི་ཞེ་སྡང་དང་། གཞན་རྣམས་ཀྱང་སྐྱེ་གནས་ལ་ཞེ་སྡང་སྐྱེས་པས་འཆི་རྐྱེན་བྱས་ནས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་གང་ཟག་གཉིས་པས་ནི་བར་དོར་རང་སྒྱུ་མའི་སྐུ་རྗེས་མཐུན་པར་བསྐྱེད་པ་དེ་ཉིད་བསམ་གཏན་གཉིས་གང་རུང་གིས་འོད་གསལ་དུ་གཞུག་པ་དང་། དེའི་མཐར་སྒྱུ་མའི་སྐུར་ལྡང་བ་སྟེ་ཚུལ་གཉིས་ཀྱིས་སྦྱང་ངོ་། །གང་ཟག་གསུམ་པས་བར་དོ་ཟིན་པ་ན། སྦྱོང་ཚུལ་ནི་གང་སྣང་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་པར་གཏན་ལ་ཕབ་ལ་བསྒོམ་པ་དང་། 8-8-50b སྣང་བ་དེ་རྣམས་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་རྣམ་པར་འཆར་བ་ལ་བསླབ་ཅིང་། སྐྱེ་གནས་ལ་ཆགས་སྡང་སྐྱེ་བའི་ཚེ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་གཏན་ལ་དབབ་པ་དང་། དེ་ཡང་ཡི་དམ་གྱི་ལྷར་བསྒོམ་མོ། ། ༈ གཅིག་ཏུ་བྱེད་པའི་བསམ་གཏན། གསུམ་པ་ནི། གང་ཟག་དེ་གཉིས་ཀྱིས་གཅིག་ཏུ་བྱེད་ཚུལ་ནི། དེ་ལྟར་སྦྱངས་པའི་མཐར་སྔགས་སྤྱོད་པའི་གནས་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་སྐྱེ་བའི་འཕེན་པ་མང་དུ་བཏང་ནས། འཕོ་བའི་གདམས་ངག་གང་རུང་དང་གཅིག་ཏུ་བྱས་ཏེ་འཕོ་བའམ། བར་དོ་འཆི་བའི་སྟོང་པ་རྣམས་ལ་བསྲེ་ཚུལ་སྔར་ལྟར་དང་། དེའི་མཐར་སྤྲུལ་པའི་སྐུར་ལྡང་བའི་འཕེན་པ་སྔ་མ་བཞིན་བྱས་ལ་སྐྱེ་གནས་སུ་སྐྱེ་བ་བླང་བར་བྱའོ། །འདི་ལ་ཡང་ཐོག་མར་འཆི་བ་ཆོས་སྐུ་དང་བསྲེ་བ་དང་། དེ་ནས་བར་དུ་བར་དོ་ལོངས་སྐུ་དང་བསྲེ་བ་དང་། མཐར་སྐྱེ་བ་སྤྲུལ་སྐུ་དང་བསྲེ་བ་གསུམ་ཡོད་དེ། རྒྱས་པར་ནི་རིམ་ལྔ་གསལ་སྒྲོན་དུ་བཤད་ཟིན་ལ། ཚེ་འདིར་ཡང་བསྲེ་བ་གསུམ་སྟེ་བསྡུ་ན་བསྲེ་བ་སྐོར་གསུམ་དང་། ཕྱེ་ན་བསྲེ་བ་སྐོར་དགུའི་ཚུལ་རྣམས་ཀྱང་ལེགས་པར་ཤེས་པར་བྱའོ།། ༈ །། ༈ དོན་དམ་འོད་གསལ་གྱི་རྫོགས་རིམ། གཉིས་པ་དོན་དམ་འོད་གསལ་གྱི་རྫོགས་རིམ་ལ་གཉིས། སྒྱུ་ལུས་དངོས་ལ་བརྟེན་ནས་དོན་གྱི་འོད་གསལ་གྱི་ཡེ་ཤེས་དངོས་སྐྱེད་ཚུལ་དང་། སྒྱུ་ལུས་རྗེས་མཐུན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་དོན་གྱི་འོད་གསལ་རྗེས་

【現代漢語翻譯】 中陰成就之相，猶如天平之高低起伏。此中，諸根完具者，將生之處之身形具足者，具足業力神通者，除了生處之外無有阻礙者，取中陰身之時限，最長為七日，短則不定。若未能于彼處投生，則再次於中陰中受生，以七日之方式，若未能尋得受生之因緣聚合，則至四十九日而住，此後必定受生。若為化生，則生起對住處之貪戀；若為濕生，則生起對氣味之貪戀；若為卵生或胎生，則對父母交合生起貪嗔之心：若將生為女，則貪父嗔母；若將生為男，則嗔父貪母，生起嗔恨之心。其餘亦如是，對生處生起嗔恨，以此為死亡之緣而受生。其中，第二種補特伽羅（藏文：གང་ཟག་གཉིས་པ།，指根器中等者）于中陰中，將自現之幻身修成相似之形，以二種三摩地之任一，融入光明之中，最終昇華為幻身，以此二種方式進行凈化。第三種補特伽羅（藏文：གང་ཟག་གསུམ་པ།，指根器上等者）于中陰生起之時，凈化之方式為：將一切顯現皆定性為無自性而修習，並學習將彼等顯現觀想為金剛持之形象。于生起對生處之貪嗔之時，則定性為如幻，並觀想為本尊。 合一之三摩地： 第三種，彼二者合一之方式為：如是凈化之末，增上于殊勝之處修習密咒之牽引力，與任何一種頗瓦（遷識法）之口訣合一而修遷識，或如前將中陰與死亡之空性相混合。最終，如前般增上化身之升起，于生處受生。於此，亦有最初將死亡與法身相混合，其後將中陰與報身相混合，最終將受生與化身相混合之三種。廣說則已於《五次第明燈論》中闡述。於此生亦有三種混合，若攝略則為三輪混合，若展開則為九輪混合之方式，亦應善爲了知。 真實勝義光明之圓滿次第： 第二，真實勝義光明之圓滿次第有二：依靠真實幻身而生起勝義光明之真實智慧之方式，以及依靠相似幻身而生起勝義光明之後續智慧之方式。

【English Translation】 The attainment of the Bardo is like the rise and fall of a balance. Among them, those with complete faculties, possessing the form of the body to be born, endowed with the power of karmic miracles, and unimpeded except for the place of birth, the lifespan of the Bardo body is at most seven days, and less is uncertain. If one cannot be born there, one is born again in the Bardo in the manner of seven days. If one does not find the assembly of causes for birth, one remains for forty-nine days, and after that, one must definitely take birth. If it is a miraculous birth, attachment to the place arises. If it is a moisture birth, attachment to smell arises. If it is an egg birth or a womb birth, attachment and aversion arise to the parents' intercourse: if one is to be born as a female, one is attached to the father and averse to the mother; if one is to be born as a male, one is averse to the father and attached to the mother, giving rise to hatred. Others are also like this, giving rise to hatred for the place of birth, and taking birth by making this a cause of death. Among them, the second type of person (藏文：གང་ཟག་གཉིས་པ།, refers to those of medium capacity) in the Bardo cultivates the illusory body of their own manifestation to be similar in form, and merges it into the clear light with either of the two samadhis, and finally rises into the illusory body, thus purifying it in two ways. When the third type of person (藏文：གང་ཟག་གསུམ་པ།, refers to those of superior capacity) takes hold of the Bardo, the method of purification is to determine that all appearances are without inherent existence and meditate on them, and to learn to visualize those appearances as the form of Vajradhara. When attachment and aversion arise to the place of birth, one determines it to be like an illusion and visualizes it as a deity. The Samadhi of Unification: Third, the way these two are unified is: at the end of such purification, one increases the attraction of practicing mantras in a special place, and unites it with any instruction of Phowa (transference of consciousness) and practices transference, or mixes the Bardo with the emptiness of death as before. Finally, one increases the arising of the Nirmanakaya as before and takes birth in the place of birth. In this, there are also three: first, mixing death with the Dharmakaya, then mixing the Bardo with the Sambhogakaya, and finally mixing birth with the Nirmanakaya. The details have already been explained in the 'Lamp Illuminating the Five Stages'. In this life, there are also three mixtures, which can be summarized as three rounds of mixing, or divided into nine rounds of mixing, which should also be well understood. The Completion Stage of True Meaning Clear Light: Second, the completion stage of true meaning clear light has two aspects: the way to generate the actual wisdom of true meaning clear light based on the actual illusory body, and the way to generate the subsequent wisdom of true meaning clear light based on the similar illusory body.

---

མཐུན་པ་བསྒོམ་པའི་ཚུལ་ལོ། ། ༈ སྒྱུ་ལུས་དངོས་ལ་བརྟེན་ནས་དོན་གྱི་འོད་གསལ་གྱི་ཡེ་ཤེས་དངོས་སྐྱེད་ཚུལ། དང་པོ་ལ་གཉིས། སྒྱུ་ལུས་དང་འོད་གསལ་གྱི་གོ་རིམ་ངེས་ཚུལ། དེ་ལ་འོད་གསལ་གྱི་གདམས་ངག་བཤད་པའོ། ། ༈ སྒྱུ་ལུས་དང་འོད་གསལ་གྱི་གོ་རིམ་ངེས་ཚུལ། དང་པོ་ནི། སྒྱུ་ལུས་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་སྔོན་དུ་མ་བསྐྱེད་ན་འདིའི་འོད་གསལ་མངོན་དུ་བྱ་མི་ནུས་པར་གསུངས་པའི་རྒྱུན་མཚན་གང་ཡིན་སྙམ་ན། སྤྱིར་འཕགས་པ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་ལུགས་ཀྱིས། ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པ་ནི་ཉན་རང་འཕགས་པ་དང་ཐུན་མོང་བ་ཡིན་ན། ཕར་ཕྱིན་གྱི་ཐེག་པའི་ས་ 8-8-51a རབ་ཏུ་དགའ་བ་ཐོབ་པས་དོན་དམ་དེ་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་བ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས། སྒྱུ་ལུས་སྒྲུབ་པ་ནི་སྔགས་བླ་མེད་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱི་ཆོས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཡིན་པས། དོན་དམ་བདེན་པའི་འོད་གསལ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པ་ཙམ་ཞིག་ལ་སྔོན་དུ་སྒྱུ་ལུས་སྐྱེད་དགོས་པར་མི་འདོད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་བདེ་བས། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པ་ཙམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་དུའང་སྒྱུ་ལུས་སྐྱེད་པ་མིན་གྱི་དོན་གྱི་འོད་གསལ་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཤེས་སྒྲིབ་སྦྱོང་བ་ལ་ནུས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་འགྱུར་བའི་དོན་དུ་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་སྐུའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུའི་གཙོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་བདེ་བས་སྟོང་ཉིད་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་ལ་ཡུལ་ཅན་གྱི་སྒོ་ནས་ཤེས་སྒྲིབ་སྦྱང་བ་ལ་ནུས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་སྐྱེ་བའི་སྒོ་གཅིག་ཀྱང་ཡོད་མོད་ཀྱང་།ཐེག་པ་གཞན་གྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་མཐའ་ཡས་པའི་དོད་ནི། རྫོགས་རིམ་གྱི་སྐབས་འདིར་སྒྱུ་མའི་སྐུ་ཡིན་པས་དེ་གཉིས་སྦྲེལ་ཤེས་པ་གནད་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡེ་ཤེས་ཆོས་སྐུའི་རྒྱུའི་གཙོ་བོ་དེ་ཤེས་སྒྲིབ་སྦྱོང་བ་ལ་ནུས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་འགྲོ་བའི་དོན་དུ་གཟུགས་སྐུའི་རྒྱུ་སྒྲུབ་པ་ནི་འདི་དང་ལམ་གཞན་འདྲ་མོད་ཀྱང་སྐུ་གཉིས་ཀྱི་རྒྱུའི་གཙོ་བོ་གང་ལ་བྱེད་པ་ཁྱད་པར་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་རིམ་པ་གསུམ་པའི་སྒྱུ་མའི་སྐུ་སྒྲུབ་པ་ནི། དེ་ལ་སྒྱུ་འཛིན་གྱི་དྲི་མ་གཅིག་ཡོད་པ་སྦྱོང་བ་ལ་འོད་གསལ་དུ་འཇུག་པ་མིན་གྱི། དོན་གྱི་འོད་གསལ་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཤེས་སྒྲིབ་སྦྱོང་བ་ལ་ནུས་པ་མཐུ་ཅན་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དུ་སྒྱུ་ལུས་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། རྒྱས་པར་ངོ་སྤྲོད་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ།། ༈ །། ༈ དེ་ལ་འོད་གསལ་གྱི་གདམས་ངག་བཤད་པ། གཉིས་པ་ལ་གཉིས། 8-8-51b ཕྱི་ནང་གི་བྱང་ཆུབ་པ་གཉིས་བཤད་པ་དང་། དེ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཐབས་བསམ་གཏན་གཉིས་བཤད་པའོ། ། ༈ ཕྱི་ནང་གི་བྱང་ཆུབ་པ་གཉིས་བཤད་པ། དང་པོ་ནི་སྒྱུ་ལ

【現代漢語翻譯】 修習一致之法。 正文：依託幻身，生起實義光明之智慧的修法。 首先分為兩部分：幻身與光明的次第確定之法；以及關於光明的訣竅之闡述。 幻身與光明的次第確定之法。 首先，有人問：『如果未先生起幻身這一世俗諦，就無法顯現光明，這其中的理由是什麼呢？』一般來說，按照聖者父子的觀點，通達法無我的真如之義，是聲聞、緣覺聖者所共有的。那麼，對於獲得遠勝於此的、達到波羅蜜多乘初地（極喜地，梵文：Pramudita）的菩薩來說，現證真如更是不待言說。修習幻身是無上瑜伽部的獨特之處，並非共同之法。因此，僅僅爲了現證勝義諦光明，並不需要事先修習幻身。』同樣，爲了通過俱生樂現證真如，也不是爲了生起僅僅是現證真如的智慧而修習幻身，而是爲了使實義光明之智慧在凈除所知障方面具有特殊的能力，因為它是色身（梵文：Rūpakāya）的獨特之因。雖然通過俱生樂將空性作為對境，從有境的角度生起在凈除所知障方面具有特殊能力的方法是存在的，但是其他乘的無量福德資糧的替代物，就是此處圓滿次第的幻身，因此將二者結合起來是至關重要的。 如此，爲了使智慧法身的根本因在凈除所知障方面具有特殊的能力，而修習色身之因，這與其他的道是相似的，但是，在將哪一個作為二身的根本因方面，差別是極其巨大的。因此，修習第三階段的幻身，並不是爲了凈除執著于幻覺的垢染而進入光明，而是爲了使實義光明之智慧在凈除所知障方面生起強大的能力而修習幻身。對此，已經在詳細的介紹中闡述過了。 關於光明的訣竅之闡述。 分為兩部分：外內兩種菩提心的闡述；以及顯現菩提心的方法——兩種禪定的闡述。 外內兩種菩提心的闡述。 首先是幻

【English Translation】 The method of cultivating harmony. Text: How to generate the actual wisdom of the clear light of meaning based on the illusory body. First, there are two parts: the method of determining the order of the illusory body and the clear light; and the explanation of the instructions on the clear light. The method of determining the order of the illusory body and the clear light. First, someone asks: 'If the illusory body, the conventional truth, is not generated first, then the clear light of this cannot be manifested. What is the reason for this?' In general, according to the system of the noble father and sons, realizing the meaning of the selflessness of phenomena is common to the Hearers, Solitary Realizers, and the noble ones. Then, what need is there to mention that the ultimate truth becomes manifest by obtaining the first bhumi (Pramudita) of the Paramita Vehicle? The practice of the illusory body is a unique and uncommon teaching of the highest yoga tantra. Therefore, it is not necessary to generate the illusory body beforehand just to realize the clear light of the ultimate truth. Similarly, with the bliss born simultaneously, it is not to generate the illusory body for the sake of generating the wisdom that merely realizes the suchness, but for the sake of the clear light of meaning, the wisdom becomes a special ability to purify the cognitive obscurations, because it is the main cause of the unique form body. Although there is one way to generate a special ability to purify the cognitive obscurations from the perspective of the object-holder when the bliss born simultaneously takes emptiness as the object, the substitute for the infinite accumulation of merit of other vehicles is the illusory body in this stage of the completion stage, so knowing how to combine the two is the ultimate key. Thus, in order for the main cause of the wisdom Dharmakaya to have a special ability to purify the cognitive obscurations, the practice of the cause of the form body is similar to this and other paths, but the difference is very great in which one is made the main cause of the two bodies. Therefore, the practice of the illusory body in the third stage is not to enter the clear light to purify the defilement of grasping at illusion, but to practice the illusory body in order to generate a powerful ability for the wisdom of the clear light of meaning to purify the cognitive obscurations. This has already been explained in detail in the introduction. Explanation of the instructions on the clear light. There are two parts: the explanation of the outer and inner Bodhicitta; and the explanation of the two Samadhis, the methods of manifesting it. Explanation of the outer and inner Bodhicitta. First is the illusion

---

ུས་ཐོབ་པས་བསམ་གཏན་གཉིས་དང་སྤྱོད་པ་ལ་བསླབས་པས་དོན་གྱི་འོད་གསལ་མངོན་དུ་འགྱུར་བ་ལ་ཉེ་བར་སླེབ་པའི་ཚེ། ཉི་མ་དམར་ཐག་ཆད་པ་ན་ཚོགས་ཀྱི་མཆོད་པ་དང་། ལེགས་པར་བསླབས་པའི་ཕྱག་རྒྱ་ཕུལ་ནས་བླ་མ་མཉེས་པར་བྱས་པས། བླ་མས་མཚན་ཕྱེད་ན་ལས་རྒྱ་ལ་བརྟེན་པའི་དབང་གསུམ་པའི་དངོས་དབང་བསྐུར་ནས་འོད་གསལ་མཚོན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་ཐོ་རངས་འོད་གསལ་སྒོམ་ཚུལ་གྱི་གདམས་ངག་ཕོག་པ་བསྒོམ་པས། གཉིས་སྣང་ཕྲ་མོ་ཡང་དག་ནས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་བའི་དོན་གྱི་འོད་གསལ་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་རིམ་པ་འཐོབ་བོ། །དེ་ཉིད་ཕྱིའི་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པར་འཇོག་པ་ནི། སྣང་བ་ཉེར་ཐོབ་མཚོན་པའི་དུས་ཉི་མ་དམར་ཐག་ཆད་པ་ནས་སྨག་འཐུག་པོ་མ་སངས་ཚུན་གྱི་མཚམས་དང་། སྣང་བ་མཚོན་པའི་དུས་སྨག་འཐུག་པོ་སངས་ནས་ཐོ་རངས་ལ་མ་སླེབ་པའི་བར་གྱི་མཚན་མོ་གཉིས་འདས་ཤིང་། སྣང་བ་མཆེད་པ་མཚོན་པའི་དུས་ཉི་མ་ཤར་ནས་དམར་ཐག་མ་ཆད་ཀྱི་བར་དང་། ཉིན་མོས་མ་སློབ་པའི་བར་གྱི་ཕྱིའི་དུས་ཁྱད་པར་ཅན་ཐོ་རངས་ཀྱི་དུས་ལ་ལྟོས་ནས་མངོན་དུ་འགྱུར་བས་ན་ཕྱིའི་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ནང་གི་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པར་འཇོག་པ་ནི། ལུགས་མཐུན་གྱི་སྣང་བ་གསུམ་འདས་ཤིང་། ལུགས་ཟློག་གི་ཉེར་ཐོབ་མ་ཤར་བའི་ནང་གི་དུས་དེར་མངོན་དུ་འགྱུར་དགོས་པས་ན་ནང་གི་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ཞེས་ 8-8-52a བྱ་སྟེ། རིམ་ལྔ་ལས། མཚན་མོ་སྣང་བའི་ཆ་སྟེ་གསལ་བ་ཉི་མའི་ཟེར་འགྱེད་སྣང་བ་མཆེད་པ་ཡིན། །མཚམས་ནི་སྣང་བ་ཐོབ་པ་རང་གི་རང་བཞིན་རྣམས་ཀྱིས་ལན་ཅིག་མིན་པར་འགྲོ། །མཚན་མིན་ཉིན་པར་མ་ཡིན་མཚམས་མིན་གང་ཞིག་རང་བཞིན་རྣམས་དང་རྣམ་བྲལ་བ། །དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སྐད་ཅིག་ཡིན་པར་བླ་མ་མཆོག་བཤད་རྣལ་འབྱོར་པ་ཉིད་ཡུལ། །མཚམས་ཀྱི་མཐའ་ནི་འཇིག་མིན་མུན་ནག་ཚོགས་ནི་མ་ལུས་གང་དུ་འདས་པ་དང་། །ཇི་སྲིད་ཉི་མ་མ་ཤར་སྐད་ཅིག་འདིར་ནི་དྲི་མེད་ཡང་དག་མཐའ་རུ་བཤད། །སློབ་དཔོན་མཆོག་ནི་རབ་རིབ་བྲལ་བས་སློབ་མ་ལ་ནི་ཕྱི་རོལ་བྱང་ཆུབ་བསྟན། །ནང་གི་བདེ་བ་རྙོག་བྲལ་སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་སྐད་ཅིག་དག་གིས་ཐོབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་ཕྱི་ནང་གི་བྱང་ཆུབ་པ་གཉིས་གསུངས་སོ། །ཆགས་འགྱུར་ལས། དེ་དག་རང་གི་རང་བཞིན་རྣམས་དང་ལན་ཅིག་མིན་པར་ལྡན། ཞེས་དང་། མུན་པའི་མཐའ་ནི་རྣམ་པར་ཟད་ཅིང་མཚམས་ཀྱི་གཟི་བརྗིད་མ་ལུས་གང་དུ་འདས་གྱུར་ཅིང་། །ཇི་སྲིད་ཉི་མ་མ་ཤར་སྐད་ཅིག་དྲི་མ་མེད་པ་འདི་ལ་ཡང་དག་མཐའ་ནི་བསྟན་ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །སྤྱོད་བསྡུས་ལས་ཀྱང་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ལ་གཉིས་ལས་ཕྱིའི་མངོན་བྱང་ནི་ཐོ་རངས་ཀྱི་ཐུན་མཚམས་སུ་མ་རིག་པའི་སྣང་བ་འདས་ནས་ཇི་སྲིད་ཉི་མ་གསལ་བར་

【現代漢語翻譯】 當通過精進獲得禪定二地，並通過修行而接近證悟實義光明之際，在日落時分獻上薈供，並獻上精進修習的手印，以此令上師歡喜。上師于午夜時分，依靠事業手印，授予第三灌頂的真實灌頂，以此象徵光明。之後，在黎明時分，接受並修習光明禪修的訣竅。如此修習，微細的二元對立顯現也將被徹底凈化，從而直接證悟實相，證悟大樂智慧，並獲得實義光明的智慧，逐步證悟。這就是外在的現觀菩提。 所謂外在的現觀菩提，是指象徵顯現近得的時刻，從日落時分到濃厚的黑暗消散之間的時段；象徵顯現的時刻，從濃厚的黑暗消散到黎明之前的夜晚；象徵顯現增上的時刻，從日出到日落之間的時段，以及白天未修習的時段。這種特殊的外在時段，是相對於黎明時分而言的，因此稱為外在的現觀菩提。 而內在的現觀菩提，是指合乎規律的三種顯現已經過去，不合規律的近得尚未生起的內在時段。必須在這個時段證悟，因此稱為內在的現觀菩提。如《次第五論》所說：『夜晚是顯現的部分，光明是太陽的光芒，顯現是增上的。』『間隙是顯現獲得的自性，並非一次性地流逝。』『非夜晚非白天，非間隙，與自性分離。』『上師說，那是證悟的瞬間，是瑜伽士的境界。』『間隙的盡頭是無盡的黑暗，一切都已消逝。』『直至太陽升起，此瞬間被稱為無垢的真實盡頭。』『至尊上師遠離昏昧，為弟子展示外在的菩提。』『內在的安樂遠離煩惱，證悟的瞬間即可獲得佛陀的菩提。』這裡講述了外在和內在的兩種菩提。 《集密根本續》中說：『它們並非一次性地與自身的自性相連。』以及『黑暗的盡頭完全消失，間隙的光輝完全消逝。』『直至太陽升起，這無垢的瞬間被認為是真實的盡頭。』《行集論》中也說，現觀菩提有兩種，外在的現觀菩提是指黎明時分，無明的顯現消失後，直至太陽升起

【English Translation】 When, through diligent effort, one attains the second Dhyana (meditative absorption), and through practice, one approaches the manifestation of the clear light of meaning, at sunset, offer the Tsog (gathering offering), and present the Mudras (hand seals) of diligent practice, thereby pleasing the Guru (spiritual teacher). The Guru, at midnight, relying on the Karma Mudra (action seal), bestows the true empowerment of the third initiation, thereby symbolizing the clear light. Thereafter, at dawn, receive and practice the instructions on meditating on the clear light. By practicing in this way, the subtle dualistic appearances will be completely purified, thereby directly realizing the true nature, realizing the wisdom of great bliss, and obtaining the wisdom of the clear light of meaning, gradually attaining enlightenment. This is the external Abhisambodhi (manifest enlightenment). The so-called external Abhisambodhi refers to the moment symbolizing the attainment of appearance, from sunset to the time when the thick darkness dissipates; the moment symbolizing appearance, from the dissipation of thick darkness to the night before dawn; the moment symbolizing the increase of appearance, from sunrise to sunset, and the time when one does not practice during the day. This special external time is relative to the time of dawn, hence it is called external Abhisambodhi. The internal Abhisambodhi refers to the internal time when the three regular appearances have passed, and the irregular near-attainment has not yet arisen. One must realize enlightenment during this time, hence it is called internal Abhisambodhi. As stated in the Pancakrama (Five Stages): 'Night is the part of appearance, light is the rays of the sun, appearance is the increase.' 'The interval is the nature of attaining appearance, not passing away once.' 'Neither night nor day, nor interval, separated from nature.' 'The Guru said that is the moment of enlightenment, the realm of the Yogi.' 'The end of the interval is endless darkness, everything has vanished.' 'Until the sun rises, this moment is called the immaculate true end.' 'The supreme teacher, free from delusion, shows the external Bodhi to the disciple.' 'Inner bliss is free from defilement, the Buddha's Bodhi can be attained in a moment of enlightenment.' Here, the two Bodhis, external and internal, are discussed. In the Guhyasamaja Tantra (Tantra of the Secret Assembly), it is said: 'They are not connected to their own nature once.' And 'The end of darkness completely disappears, the splendor of the interval completely vanishes.' 'Until the sun rises, this immaculate moment is considered the true end.' The Caryasamgraha (Compendium of Practices) also says that there are two types of Abhisambodhi, the external Abhisambodhi refers to the time of dawn, after the appearance of ignorance has disappeared, until the sun rises clearly.

---

མ་གྱུར་པ་སྟེ། འདི་ལ་ནི་འོད་གསལ་ཐམས་ཅད་སྟོང་པའོ་ཞེས་བཤད་པའི་དོན་ནི་རིམ་ལྔ་ལས། ཐོབ་པ་དང་སྣང་བའི་མཚན་གྱི་དུས་གཉིས་འདས་ཤིང་ཉི་མ་མ་ཤར་བའི་བར་ལ་བཤད་པའི་ཐོ་རངས་སོ། །ཉི་མ་ཤར་བ་ན་སྣང་བ་མཆེད་པ་དང་། ཉི་མ་ནུབ་པའི་ 8-8-52b མཚམས་སུ་མ་རིག་པ་དང་། ཟླ་བ་ཤར་བའི་ཚེ་སྣང་བའོ་ཞེས་བཤད་ནས། ནང་གི་མངོན་བྱང་སྟོན་པ་ན་དང་པོར་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ་ལ་འོད་ཟེར་ལྔའི་ཚོགས་དང་ལྡན་པར་མཐོང་ངོ་། །གཉིས་པ་ནི་སྣང་བ་སྟེ་ཟླ་བའི་འོད་ཟེར་ལྟ་བུའོ། །གསུམ་པ་ནི་སྣང་བ་མཆེད་པ་སྟོང་པའི་འོད་ཟེར་ལྟ་བུའོ། །བཞི་པ་ནི་སྣང་བ་ཐོབ་པ་སྟེ་མུན་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ནས་མུན་པ་དང་བྲལ་བའི་སྐད་ཅིག་ལ་འོད་གསལ་བ་སྟེ་ཤིན་ཏུ་གསལ་བ་རྟག་ཏུ་སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དོན་དམ་པའི་བདེན་པའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མིག་གིས་མཐོང་བ་ཞེས་གསུངས་ཤིང་། རྩ་རྒྱུད་ལེའུ་བཅོ་ལྔ་པའི་འགྲེལ་པ་སྒྲོན་གསལ་ལས་ཕྱི་ནང་གི་དུས་གཉིས་གསལ་བར་གསུངས་སོ། ། ༈ དེ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཐབས་བསམ་གཏན་གཉིས་བཤད་པ། གཉིས་པ་ནི། སྒྱུ་ལུས་ཐོབ་པས་དོན་གྱི་འོད་གསལ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཐབས་སུ་སྤྱོད་པ་ཡང་བྱ་དགོས་མོད་ཀྱང་། འདིར་བསམ་གཏན་གཉིས་སྟོན་ལ། དེ་ནི་རིམ་ལྔ་ལས། མན་ངག་ཐོབ་པའི་སློབ་མ་ཡིས། །དེ་ལ་རྣལ་འབྱོར་རྣམ་གཉིས་བསླབ། །རིལ་པོར་འཛིན་པའི་རིམ་པ་དང་། །ཇི་བཞིན་རྗེས་སུ་གཞིག་པའོ། །མགོ་བོ་ནས་ནི་རྐང་པའི་བར། །ཇི་སྲིད་སྙིང་ཁར་ཕྱིན་གྱི་བར། །རྣལ་འབྱོར་ཡང་དག་མཐའ་ལ་འཇུག །རིལ་པོར་འཛིན་པ་ཞེས་བཤད་དོ། །རྒྱུ་བ་དང་ནི་མི་རྒྱུ་ཉིད། །དང་པོར་འོད་གསལ་བར་བྱས་ཏེ། །ཕྱི་ནས་དེ་བཞིན་བདག་ཉིད་བྱེད། །རྗེས་སུ་གཞིག་པའི་རིམ་པ་ཡིན། །དབུགས་ཀྱི་རླུང་ནི་མེ་ལོང་ལ། །ཇི་ལྟར་ཀུན་ཏུ་ཐིམ་འགྱུར་བ། །དེ་བཞིན་རྣལ་འབྱོར་ཡང་དག་མཐར། །ཡང་དང་ཡང་དུ་འཇུག་པར་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །སྤྱོད་བསྡུས་ལས་ཀྱང་། ཆུ་བོའམ་ལྟེང་ཀའི་ཆུ་ནི་དྲི་མེད་དག་ལ་གོང་བུ་གནས་པ་ལྟར། །དེ་བཞིན་དེ་ལ་རིམ་གྱིས་རྗེས་སུ་འཇིག་པར་བྱེད་པར་རྣལ་འབྱོར་པས་ནི་རྟག་ 8-8-53a ཏུ་བསམ། །མེ་ལོང་ལ་ནི་རླུང་དག་རིམ་གྱིས་ཟད་པར་བྱེད་པ་བཞིན་དུའང་བལྟ་བྱ་སྟེ། །རིལ་པོར་འཛིན་པ་ལའང་བྱ་བའི་རིམ་པ་འདི་ནི་དེ་བཞིན་ཡང་དག་བརྟག །ཅེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་རིལ་འཛིན་ནི་རང་གི་མགོ་བོ་ནས་མར་སྡུད་པ་དང་། རྐང་པ་ནས་ཡར་སྡུད་པའི་མཐའ་གཉིས་ཀ་སྙིང་ཁ་ཡིན་པ་ནི་སྙིང་ཁར་ཕྱིན་གྱི་བར་ཞེས་པའོ། །ནག་པོ་པས་མགོ་བོ་ནས་རྐང་པའི་བར་རྣམས་སྙིང་ཁའི་ས་བོན་དང་། དེ་ཐིག་ལེ་དང་། དེ་སྟོང་པར་སྡུད་པ་ལ་བཤད་དོ། །དེ་ལྟར་སྙིང་ཁར་བསྡུས་ནས་རྣལ་འབྱོར་པ་ཡང་དག་པའི་མཐའི་འོད་གསལ་དུ་འཇུག་གོ། དེའི་དཔེ་ནི་དབུག

【現代漢語翻譯】 未轉變的狀態。這裡所說的『一切光明皆空』，指的是五次第中的獲得和顯現之相的兩個階段已經過去，在太陽升起之前的黎明時分。太陽升起時，顯現增長；太陽落下時，是無明；月亮升起時，是顯現。』這樣說之後，當顯示內在的現證菩提時，首先會像海市蜃樓一樣，看到具有五種光芒的集合。第二是顯現，就像月亮的光芒一樣。第三是顯現增長，就像空性的光芒一樣。第四是獲得顯現，就像黑暗一樣。然後，在脫離黑暗的瞬間，光明顯現，那是極其明亮、恒常顯現的自性，以勝義諦的自相，通過智慧之眼所見。』《根本續》第十五章的註釋《燈明》中，清楚地說明了外在和內在的兩個階段。 接下來講述了實現它的兩種方法，即禪定： 第二，爲了通過獲得幻身來實現有意義的光明，也需要修行。但在這裡，我將展示兩種禪定。那就是五次第中的：『從師獲得口訣的弟子，應學習兩種瑜伽：完整地執持次第，以及如實地隨之分解。從頭到腳，直到到達心間為止，瑜伽完全進入到盡頭，這被稱為完整地執持。流動和不流動，首先使光明顯現，然後從外部像那樣地做自己。這是隨之分解的次第。氣息之風在鏡子上，如何完全融入變化，像那樣瑜伽完全進入到盡頭，一次又一次地進入。』《行集》中也說：『就像河流或水槽中的水，清澈無垢，其中存在著球體一樣，瑜伽士應始終如是地逐漸分解它。就像鏡子上的風逐漸消失一樣，也應如此觀察。對於完整地執持，也應如是正確地觀察修行的次第。』 其中，完整執持是從自己的頭部向下收攝，以及從腳部向上收攝，這兩個終點都是心間，這就是『直到到達心間為止』的意思。黑行派將從頭部到腳部都收攝到心間的種子字（藏文：ས་བོན་，梵文天城體：बीज，梵文羅馬擬音：bīja，漢語字面意思：種子），然後收攝到明點，再收攝到空性中進行解釋。像這樣收攝到心間之後，瑜伽士就進入到完全的瑜伽之光明中。那個例子就是氣息。

【English Translation】 The state of not being transformed. Here, the meaning of 'all clear light is empty' refers to the two stages of obtaining and appearing aspects in the Five Stages that have passed, and it is said to be the dawn before the sun rises. When the sun rises, appearance increases; when the sun sets, it is ignorance; when the moon rises, it is appearance.' After saying this, when showing the inner manifestation of enlightenment, one first sees a mirage-like appearance with a collection of five rays of light. The second is appearance, like the light of the moon. The third is the increase of appearance, like the light of emptiness. The fourth is obtaining appearance, like darkness. Then, in the moment of separation from darkness, clear light appears, which is extremely bright, constantly appearing nature, seen with the eye of wisdom as the self-characteristic of ultimate truth.' In the commentary 'Lamp Illuminating' on the fifteenth chapter of the Root Tantra, the two stages of outer and inner are clearly explained. Next, the two methods for realizing it, namely meditation, are explained: Secondly, in order to realize meaningful clear light through obtaining the illusory body, practice is also necessary. But here, I will show two meditations. That is, in the Five Stages: 'The disciple who has received the oral instructions from the teacher should learn two yogas: the stage of holding it completely, and the stage of dissolving it accordingly as it is. From the head to the feet, until reaching the heart, the yoga completely enters the end, this is called holding it completely. Flowing and not flowing, first make the clear light appear, then from the outside, make yourself like that. This is the stage of dissolving accordingly. The breath of air on the mirror, how it completely dissolves and changes, like that the yoga completely enters the end, entering again and again.' The Compendium of Conduct also says: 'Just as the water in a river or trough, clear and immaculate, in which a sphere exists, the yogi should always gradually dissolve it in that way. Just as the wind on a mirror gradually disappears, it should also be observed in that way. For holding it completely, the order of practice should also be correctly observed in that way.' Among them, holding it completely is the convergence from one's own head downwards, and the convergence from the feet upwards, both endpoints being the heart, which is what is meant by 'until reaching the heart'. The Black Tradition explains that from the head to the feet, everything is converged into the seed syllable (藏文：ས་བོན་，梵文天城體：बीज，梵文羅馬擬音：bīja，漢語字面意思：seed) in the heart, then converged into the bindu, and then converged into emptiness. Having converged into the heart in this way, the yogi enters into the clear light of complete yoga. The example of that is the breath.

---

ས་ཀྱི་ཞེས་པ་བཞིས་སྟོན་ཏེ། མེ་ལོང་ལ་ཧས་བཏབ་པའི་ཁ་རླངས་དེ་མཐའ་ཀུན་ནས་དེའི་དབུས་སུ་འདུ་བ་ལྟར། རང་གི་ལུས་ཀྱི་སྟེང་འོག་དང་རྒྱབ་མདུན་དང་གཡས་གཡོན་ཀུན་ནས་སྙིང་ཁའི་དབུས་སུ་སྡུད་པའོ། །རྗེས་གཞིག་ནི་དང་པོར་སྣོད་བཅུད་འོད་གསལ་དུ་བསྡུས་པ་དེའི་རྗེས་སུ་རང་ཉིད་འོད་གསལ་དུ་སྡུད་པའོ། །བདག་ཉིད་དེ་བཞིན་ཞེས་པ་ནི་ནག་པོ་པས་རིལ་འཛིན་བཞིན་དུ་བྱེད་པར་བཤད་པ་ལེགས་སོ། །ཡང་དང་ཡང་དུ་ཞེས་པ་ནི་དེ་གཉིས་ལན་དུ་མར་དགོས་པའི་དོན་ནོ། །རྗེས་གཞིག་གི་དཔེ་ནི་ལྟེང་ཀའི་ཆུ་ལ་ཁ་བའི་གོང་བུ་གནས་པ་དེ་རིམ་གྱི་ཞུ་བའོ། །འདི་ལ་ཆགས་འགྱུར་ལས། ཐིགས་པ་ཞེས་འབྱུང་ཡང་འགྱུར་རྙིང་བདེའོ། །རང་གི་ཕུང་པོ་རིམ་གྱིས་འཇིག་པ་གཉིས་ཀ་ལ་ཡོད་ཀྱང་། སྔོན་དུ་སྣོད་བཅུད་གཞན་བསྡུས་པ་ཡོད་མེད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཙམ་མོ། །རྗེས་གཞིག་གི་སྒྲ་དོན་ནི་བཤད་པ་ལྟར་ཡིན་ལ། རིལ་པོ་ནི་རང་གི་ལུས་དང་དེ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཛིན་པ་ནི་རིལ་འཛིན་གྱི་དོན་དུ་ཨ་བྷྱས་བཤད་དེ། ལུས་འོད་གསལ་ 8-8-53b དུ་བཅུག་སྟེ་འཛིན་པའོ། །བསམ་གཏན་གཉིས་ཀྱིས་སྡུད་པའི་གནས་མཐར་ཐུག་པ་སྙིང་གར་བྱས་ནས་དོན་གྱི་འོད་གསལ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་འདི་ནི་འཕགས་པ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་བཞེད་པའོ། །སྡུད་རིམ་གྱི་དམིགས་པ་འདི་ལ་དངོས་སུ་རླུང་སྡུད་པ་གསལ་བར་མ་བཤད་ཀྱང་། དམིགས་པ་དེ་བྱས་ན་དོན་ལ་རླུང་གི་སྡུད་རིམ་བླ་ན་མེད་པར་འགྲོ་ཚུལ་ནི། ངག་དབེན་གྱི་སྐབས་སུ་སྲོག་རྩོལ་སྒོམ་པ་གསུམ་ག་སྙིང་གར་རླུང་དང་བྱང་སེམས་སྡུད་ནས་སྟོང་པ་བཞི་འདྲེན་པའི་ཐབས་ཡིན་པས་ཤེས་དགོས་ཤིང་། དེ་ལ་གོམས་པའི་མཐུས་སྐབས་འདིར་དམིགས་པའི་སྡུད་རིམ་གྱིས་ཀྱང་རླུང་དང་བྱང་སེམས་སྙིང་ཁར་བསྡུད་ནས་འོད་གསལ་དུ་འཇུག་པར་བྱེད་པས། སྒྱུ་ལུས་པས་འོད་གསལ་དུ་འཇུག་པའི་ཐབས་སྒོམ་པ་ལ་བསམ་གཏན་གཉིས་གསུངས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་དེ་ཡིན་ནོ། །དེར་མ་ཟད་ཕྱིའི་ཕྱག་རྒྱ་དང་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དགོས་པར་ཡང་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་ཀུན་ལས་བཏུས་ལས་གསུངས་ཏེ། དེའི་བྱེད་ལས་ཀྱང་དེ་དང་འདྲའོ། །བསམ་གཏན་གཉིས་ཀྱིས་སྒྱུ་ལུས་འོད་གསལ་དུ་འཇུག་པར་གསུངས་པ་ཡང་། རླུང་སེམས་སྙིང་གར་བསྡུས་ཏེ་སྟོང་པ་བཞི་ཡང་དང་ཡང་དུ་བསྐྱེད་དེ་གོམས་པར་བྱས་པ་ལས། དོན་གྱི་འོད་གསལ་མངོན་དུ་གྱུར་པའི་ཚེ། སྒྱུ་ལུས་ཀྱང་དག་ནས་འགྲོ་བའི་དོན་ནོ། །སྒྱུ་ལུས་པས་བསམ་གཏན་གཉིས་སྒོམ་པ་ལ། རྡོ་རྗེ་གསུམ་གྱི་སེམས་དཔའ་སུམ་རྩེགས་སྒོམ་པ་རྩ་རྒྱུད་ལེའུ་བཅུ་གཅིག་པ་དང་། དེའི་འགྲེལ་པ་སྒྲོན་གསལ་ལས་གསུངས་པ་བཞིན་མཛད་པ་ནི། རྒྱུད་འགྲེལ་ན་བཞུགས་པ་མན་ངག་ཏུ་ཐོན་པ་ཡིན་པས་ཤིན་ཏུ་ལེགས་སོ། །དེའི་ཚུལ་ནི་དང་པོར་རང་གི་ལུས་དང་སེམས་ཅན་གྱི་ལུས་གཉིས་

【現代漢語翻譯】 所謂的『地』（ས་ཀྱི་）是指四種方式的顯現：就像在鏡子上哈氣，水汽會從四面八方匯聚到中心一樣，將自己身體的上下、前後、左右都收攝到心間。 『后攝』（རྗེས་གཞིག་）是指首先將器情世界收攝為光明，然後將自己也收攝為光明。 『如其自性』（བདག་ཉིད་དེ་བཞིན་）是指像黑苯教徒持有藥丸一樣，這樣做是很好的。 『再三』（ཡང་དང་ཡང་དུ་）是指這兩種方式需要多次進行。 后攝的比喻就像雪球落在靜止的水面上，逐漸融化一樣。在《集密根本續》的『變異品』（ཆགས་འགྱུར་）中，有『滴』（ཐིགས་པ་）這個詞，但舊譯本更準確。 自己的身體逐漸消融，這兩種方式都有，區別僅在於是否先收攝器情世界。 『后攝』的字面意義如上所述，『丸』（རིལ་པོ་）是指自己的身體，『持有』（འཛིན་པ་）是指空性持有身體，阿毗達磨（阿毗，阿毗達磨的簡稱）解釋說，這是『丸持』（རིལ་འཛིན་）的含義，即將身體融入光明而持有。 通過二禪（བསམ་གཏན་གཉིས་）將收攝的最終位置定在心間，從而使實義光明（དོན་གྱི་འོད་གསལ་）顯現，這是聖者父子（འཕགས་པ་ཡབ་སྲས་）的觀點。 雖然在這個收攝次第的觀修中，沒有明確說明實際收攝氣（རླུང་），但如果進行這種觀修，實際上氣就進入了無上的收攝次第。這是因為在語靜（ངག་དབེན་）時，修持命勤（སྲོག་རྩོལ་）的三種方式都是將氣和菩提心（བྱང་སེམས་）收攝到心間，從而引出四空（སྟོང་པ་བཞི་）的方法，必須瞭解這一點。通過對它的熟悉，在這種情況下，通過觀修的收攝次第，也能將氣和菩提心收攝到心間，從而進入光明。因此，幻身者（སྒྱུ་ལུས་པ་）修持進入光明的方便法門時，才宣說了二禪的原因就在於此。 不僅如此，耶喜多杰（ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་）在《昆雷堆》（ཀུན་ལས་བཏུས་）中也說需要外在手印（ཕྱིའི་ཕྱག་རྒྱ་）和等至（སྙོམས་པར་འཇུག་པ་），其作用也與此相同。 宣說通過二禪使幻身進入光明，也是因為通過將氣和心收攝到心間，再三生起四空並加以熟悉，當實義光明顯現時，幻身也會因此清凈。 幻身者修持二禪時，如《根本續》第十一章和其註釋《燈明》中所述，修持三層金剛三昧耶尊（རྡོ་རྗེ་གསུམ་གྱི་སེམས་དཔའ་སུམ་རྩེགས་），這是因為續部和註釋中存在的內容已經成為口訣，所以非常好。 其方式是首先將自己和他人的身體都觀想為...

【English Translation】 The so-called 'Earth' (ས་ཀྱི་) refers to the manifestation in four ways: Just as when breathing on a mirror, the vapor gathers from all directions to the center, gather your own body's top and bottom, front and back, left and right, all into the center of the heart. 'Subsequent Absorption' (རྗེས་གཞིག་) refers to first absorbing the outer world and sentient beings into light, and then absorbing oneself into light. 'As its own nature' (བདག་ཉིད་དེ་བཞིན་) refers to doing it like a Black Bon practitioner holding a pill, which is said to be good. 'Again and again' (ཡང་དང་ཡང་དུ་) means that these two methods need to be performed multiple times. The analogy for subsequent absorption is like a snowball resting on still water, gradually melting. In the 'Transformation Chapter' (ཆགས་འགྱུར་) of the Root Tantra, there is the word 'drop' (ཐིགས་པ་), but the old translation is more accurate. One's own body gradually dissolves, both methods have this, the only difference is whether or not the outer world and sentient beings are absorbed first. The literal meaning of 'subsequent absorption' is as described above, 'pill' (རིལ་པོ་) refers to one's own body, 'holding' (འཛིན་པ་) refers to emptiness holding the body, Abhidharma (Abhi, abbreviation of Abhidharma) explains that this is the meaning of 'pill holding' (རིལ་འཛིན་), which is to integrate the body into light and hold it. By using the Second Dhyana (བསམ་གཏན་གཉིས་), the ultimate position of absorption is fixed in the heart, thereby manifesting the actual meaning of light (དོན་གྱི་འོད་གསལ་), which is the view of the Holy Father and Sons (འཕགས་པ་ཡབ་སྲས་). Although in this contemplation of the absorption sequence, the actual absorption of prana (རླུང་) is not explicitly stated, if this contemplation is performed, in reality, the prana enters the unsurpassed absorption sequence. This is because during speech isolation (ངག་དབེན་), the three methods of practicing life force (སྲོག་རྩོལ་) are all about absorbing prana and bodhicitta (བྱང་སེམས་) into the heart, thereby drawing out the four emptinesses (སྟོང་པ་བཞི་), which must be understood. Through familiarity with it, in this case, through the absorption sequence of contemplation, prana and bodhicitta can also be absorbed into the heart, thereby entering the light. Therefore, when the illusory body practitioner (སྒྱུ་ལུས་པ་) practices the means to enter the light, the reason for teaching the Second Dhyana is this. Moreover, Yeshe Dorje (ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་) also said in 'Kunle Dui' (ཀུན་ལས་བཏུས་) that external mudra (ཕྱིའི་ཕྱག་རྒྱ་) and samadhi (སྙོམས་པར་འཇུག་པ་) are also needed, and its function is the same as this. It is also said that the Second Dhyana causes the illusory body to enter the light, because by absorbing prana and mind into the heart, repeatedly generating the four emptinesses and becoming familiar with them, when the actual meaning of light manifests, the illusory body will also be purified as a result. When the illusory body practitioner practices the Second Dhyana, he practices the three-layered Vajra Samayasattva (རྡོ་རྗེ་གསུམ་གྱི་སེམས་དཔའ་སུམ་རྩེགས་) as described in Chapter 11 of the Root Tantra and its commentary 'Lamp Illuminating', because the content existing in the tantra and commentary has become oral instructions, so it is very good. The method is to first visualize both one's own body and the bodies of other beings as...

---

དང་། རང་གི་ངག་དང་སེམས་ཅན་གྱི་ 8-8-54a ངག་གཉིས་དང་། རང་གི་ཡིད་དང་སེམས་ཅན་གྱི་ཡིད་གཉིས་དབྱེར་མེད་དུ་མོས་པར་བྱ། དེའི་འོག་ཏུ་རིམ་པ་བཞིན་དབྱེར་མེད་དུ་བྱས་པ་གསུམ་པོ་རྣམ་སྣང་དང་འོད་དཔག་མེད་དང་མི་བསྐྱོད་པར་སྒོམ་པ་ནི་དམ་ཚིག་སེམས་དཔའོ། །དེ་ལྟར་བསྒོམས་པ་གསུམ་གྱི་ཐུགས་ཀ་གསུམ་དུ་རིམ་པ་བཞིན་ཨོཾ་དང་། ཨཱཿདང་ཧཱུཾ་གསུམ་སྒོམ་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའོ། །ཡི་གེ་གསུམ་ལ་རང་གི་སེམས་ཐིག་ལེར་གྱུར་པ་འཇོག་པ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སེམས་དཔར་སྒྲོན་གསལ་ལས་གསུངས་པའི་དོན་ནི། ཡི་གེ་གསུམ་གྱི་ཐིག་ལེའི་ནང་དུ་ཨ་ཐུང་འཇོག་པར་བླ་མ་མཁས་པ་གོང་མ་རྣམས་བཞེད་དོ། །དེ་ལྟར་སེམས་དཔའ་སུམ་རྩེག་བསྒོམས་ནས་རིལ་འཛིན་སྒོམ་ཚུལ་ནི། ཐུགས་ཀའི་ས་བོན་གང་ཡིན་ལས་འོད་ཟེར་སྤྲོས་པས་དམ་ཚིག་སེམས་དཔའི་མགོ་བོ་ནས་ཡས་རིམ་དང་། རྐང་མཐིལ་ནས་མས་རིམ་གྱིས་སྙིང་ཁའི་ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའ་ལ་བསྡུ། ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱང་རིམ་གྱིས་ཏིང་ངེ་འཛིན་སེམས་དཔའ་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་ཨ་ཐུང་ལ་བསྡུ་ཞིང་། དེ་ཡང་འོད་གསལ་དུ་བསྡུས་པ་ལ་སེམས་གཡོ་མེད་དུ་འཛིན་པ་སྟེ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་རིལ་འཛིན་གསུམ་མོ། །རྗེས་གཞིག་སྒོམ་ཚུལ་ནི་རང་གི་སྙིང་ཁའི་ས་བོན་ལས་སྤྲོས་པའི་འོད་ཟེར་གྱིས་ཐོག་མར་རང་མ་གཏོགས་པའི་སྣོད་བཅུད་ཐམས་ཅད་འོད་དུ་བཞུས་པའི་འོད་ཕུང་རིམ་གྱིས་རང་ལ་གཞུག །དེའི་རྗེས་སུ་རིལ་འཛིན་ལྟར་བྱེད་པའོ། །སྤྱིར་ཨོཾ་ཡིག་སྤྱི་བོ་དང་། ཨཱཿཡིག་མགྲིན་པར་སྒོམ་པ་ཡིན་ཀྱང་། འདིར་ནི་ཡི་གེ་གསུམ་ག་སྙིང་ཁར་སྒོམ་པར་གསུངས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། འོད་གསལ་འཆར་བའི་ཐབས་ཀྱི་སྡུད་གནས་མཐར་ཐུག་པ་ནི་སྙིང་ཁ་ 8-8-54b ཡིན་པའི་གནད་ཀྱིས་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་མང་དུ་བསྒོམས་པས་རང་གི་སེམས་འགོག་པའི་རྡོ་རྗེ་འོད་གསལ་དུ་འཇུག་པའི་རྟགས་དང་པོར་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ་དང་། དེ་ནས་དུ་བ་ལྟ་བུ་དང་། དེ་ནས་མཁའ་སྣང་སྟེ་མེ་ཁྱེར་ལྟ་བུ་དང་། དེ་ནས་མར་མེ་ལྟར་འབར་བ་བཞི་འབྱུང་སྟེ། རིམ་པ་བཞིན་དུ་ས་ཆུ་ལ་དང་། ཆུ་མེ་ལ་དང་། མེ་རླུང་ལ་དང་། རླུང་རྣམ་ཤེས་གསུམ་གྱི་དང་པོ་སྣང་བ་ལ་ཐིམ་པ་ལས་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ནས་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་སྣང་མཆོད་ཐོབ་གསུམ་སྔ་མ་ཕྱི་མ་ལ་ཐིམ་པའི་ཉམས་འཆར་རོ། །དེ་ནས་ཉེར་ཐོབ་འོད་གསལ་དུ་ཐིམ་པ་ན་སྟོན་གྱི་ནམ་མཁའ་སྤྲིན་མེད་ལ་སློད་བྱེད་ཀྱི་རྐྱེན་གསུམ་དང་བྲལ་བ་ཐོ་རངས་ཀྱི་དུས་ཀྱི་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་གཅིག་འབྱུང་ངོ་། །གཉིས་སྣང་ཕྲ་མོ་མ་དག་པས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་མངོན་སུམ་དུ་མ་གྱུར་ཚུན་ཆད་དཔེའི་འོད་གསལ་གྱིས་དུས་སུ། སྔར་བཤད་པའི་ནམ་མཁའི་ཁ་དོག་འདྲ་བ་འཆར་ཡང་། མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་བའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོར་ནི་ཁ་དོག་གི་རྣ

【現代漢語翻譯】 並且，觀想自己的語和有情眾生的語無別，自己的意和有情眾生的意無別。之後，依次觀想無別的三者為毗盧遮那佛（藏文：རྣམ་སྣང་，含義：光明普照），阿彌陀佛（藏文：འོད་དཔག་མེད་，含義：無量光），不動佛（藏文：མི་བསྐྱོད་པ་，含義：不可動搖），此為誓言薩埵（梵文：Samayasattva，誓言勇士）。如是觀想三者，于其三者心間依次觀想嗡（藏文：ཨོཾ，梵文天城體：ॐ，梵文羅馬擬音：oṃ，漢語字面意思：圓滿），阿（藏文：ཨཱཿ，梵文天城體：आः，梵文羅馬擬音：āḥ，漢語字面意思：生起），吽（藏文：ཧཱུཾ，梵文天城體：हूँ，梵文羅馬擬音：hūṃ，漢語字面意思：摧破），此為智慧薩埵（梵文：Jñānasattva，智慧勇士）。將三字觀想為自己的心化為明點安住，此為三摩地薩埵（梵文：Samādhisattva，三摩地勇士），如《燈明點》中所說。上師智者們認為，於三字明點的中央安住短阿（藏文：ཨ་ཐུང་）。 如是觀想三重薩埵后，修持收攝次第的方法是：從心間的種子字放出光明，以誓言薩埵從頭頂開始向上收攝，從腳底開始向下收攝，融入心間的智慧薩埵。智慧薩埵也依次融入三摩地薩埵，即不壞明點短阿（藏文：ཨ་ཐུང་），並且也融入光明之中，心無動搖地安住，此為身語意三收攝。之後，修持后破觀的方法是，從自己心間的種子字放出的光明，首先將除了自己以外的所有外器內情都融化為光，光蘊依次融入自身。之後，如收攝次第般修持。一般而言，嗡（藏文：ཨོཾ，梵文天城體：ॐ，梵文羅馬擬音：oṃ，漢語字面意思：圓滿）字觀想于頂輪，阿（藏文：ཨཱཿ，梵文天城體：आः，梵文羅馬擬音：āḥ，漢語字面意思：生起）字觀想于喉輪。但此處說三字都觀想於心間的原因是，顯現光明的方便，其最終的收攝之處是心間的要點。 如是多次修持，自己的心融入阻斷的，金剛光明之中，最初的徵兆是出現如陽焰，之後出現如煙霧，之後出現如虛空景象，即如螢火蟲，之後出現如燈火般燃燒的四種景象。依次是地融入水，水融入火，火融入風，風融入三識的第一個顯現之中。之後，如前所說，顯現、增長、獲得三者依次融入前後，生起體驗。之後，近得融入光明時，會出現如秋季無雲晴空，遠離三種錯亂之緣的黎明時分的虛空般的景象。 二取微細不凈，尚未現見如實義之前，在譬喻光明之時，雖然會顯現如前所說的天空顏色，但在現見的智慧面前，則不會有顏色的顯現。

【English Translation】 And, visualize your own speech and the speech of sentient beings as inseparable, and your own mind and the minds of sentient beings as inseparable. Then, sequentially visualize the three inseparables as Vairochana (Tibetan: རྣམ་སྣང་, meaning: Illuminating Light), Amitabha (Tibetan: འོད་དཔག་མེད་, meaning: Immeasurable Light), and Akshobhya (Tibetan: མི་བསྐྱོད་པ་, meaning: Immovable), this is the Samayasattva (Vow Hero). Having visualized these three, visualize sequentially Oṃ (Tibetan: ཨོཾ, Sanskrit Devanagari: ॐ, Sanskrit Romanization: oṃ, Literal meaning: Perfection), Āḥ (Tibetan: ཨཱཿ, Sanskrit Devanagari: आः, Sanskrit Romanization: āḥ, Literal meaning: Arising), and Hūṃ (Tibetan: ཧཱུཾ, Sanskrit Devanagari: हूँ, Sanskrit Romanization: hūṃ, Literal meaning: Destruction) in the hearts of the three, this is the Jñānasattva (Wisdom Hero). Placing the three syllables as your own mind transforming into a bindu, this is the Samādhisattva (Samadhi Hero), as stated in the 'Lamp Illuminating the Points'. The wise lamas consider placing a short A (Tibetan: ཨ་ཐུང་) in the center of the bindus of the three syllables. Having visualized the triple Sattvas in this way, the method of practicing the gathering phase is: from the seed syllable in the heart, light radiates, gathering the Samayasattva from the crown of the head upwards and from the soles of the feet downwards into the Jñānasattva in the heart. The Jñānasattvas also sequentially dissolve into the Samādhisattva, the indestructible bindu short A (Tibetan: ཨ་ཐུང་), and also dissolve into light, remaining unwavering in mind, this is the three-fold gathering of body, speech, and mind. Afterwards, the method of practicing the subsequent dissolution is that the light radiating from the seed syllable in your own heart first dissolves all outer and inner phenomena other than yourself into light, and the mass of light gradually enters into yourself. Afterwards, practice as in the gathering phase. Generally, the syllable Oṃ (Tibetan: ཨོཾ, Sanskrit Devanagari: ॐ, Sanskrit Romanization: oṃ, Literal meaning: Perfection) is visualized at the crown of the head, and the syllable Āḥ (Tibetan: ཨཱཿ, Sanskrit Devanagari: आः, Sanskrit Romanization: āḥ, Literal meaning: Arising) is visualized at the throat. But the reason why it is said here that all three syllables are visualized in the heart is that the ultimate place of gathering for the means of manifesting clear light is the essential point of the heart. Having practiced in this way many times, your own mind enters into the diamond clear light that obstructs, and the first signs are the appearance of something like a mirage, then the appearance of something like smoke, then the appearance of a space-like phenomenon, like a firefly, then the appearance of four phenomena burning like a lamp. Sequentially, earth dissolves into water, water dissolves into fire, fire dissolves into wind, and wind dissolves into the first of the three consciousnesses, appearance. Afterwards, as previously explained, the experiences of appearance, increase, and attainment dissolving into the former and the latter arise. Afterwards, when near attainment dissolves into clear light, a phenomenon like the cloudless sky of autumn, free from the three causes of confusion, like the sky at dawn, will appear. Until the subtle impure dualistic appearances have not manifested the meaning of reality directly, during the time of the example clear light, although the color of the sky as previously described will appear, in the face of the wisdom that has become manifest, there will be no appearance of color.

---

མ་པ་མི་འཆར་གྱི། སྤྲོས་ཚོགས་ཀྱི་གཡའ་དག་པ་ལ་དེ་ལྟར་བཏགས་པ་ཙམ་སྟེ། འདི་རྣམས་ཀྱང་རྒྱས་པར་རིམ་ལྔ་གསལ་སྒྲོན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། ། ༈ སྒྱུ་ལུས་རྗེས་མཐུན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་དོན་གྱི་འོད་གསལ་རྗེས་མཐུན་པ་བསྒོམ་པའི་ཚུལ། གཉིས་པ་ནི། དེ་ལྟར་རིགས་གསུམ་གྱི་སེམས་དཔའ་སུམ་རྩེག་བསྒོམས་ནས་བསམ་གཏན་གཉིས་ཀྱི་འོད་གསལ་དུ་འཇུག་པའི་རིམ་པ་སྒོམ་པ་འདི་ནི་སྐབས་འདི་ཁོ་ནར་མ་ཟད་ཕྲ་མོ་སོགས་བསྒོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་བསྡུས་ནས་ཐིམ་པར་བྱས་པ་ལས་བྱུང་བའི་སྟོང་པ་བཞི་འདྲེན་ནུས་ཤིང་། སད་པའི་དུས་དང་རྨི་ལམ་གྱི་དུས་སུ་སྒྱུ་ལུས་རྗེས་མཐུན་པ་སྒྲུབ་ནུས་པའི་མཚམས་ནས་ཀྱང་བསྒོམ་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་སྤྱིར་སྟོང་པ་བཞི་ཀའི་དུས་སུ་ལྟ་བ་དྲན་པར་བྱས་ནས་བདེ་སྟོང་སྦྱར་ཏེ་བསྒོམ་ལ། ཁྱད་ 8-8-55a པར་དུ་སྟོང་པ་བཞི་པ་འོད་གསལ་གྱི་དུས་སུ་ཡུན་ཅི་རིང་གི་ཐབས་བྱས་ལ། ལྟ་བ་ཕུ་ཐག་བཅད་པའི་དོན་དྲན་པར་བྱས་ནས་བདེ་སྟོང་སྦྱོར་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་དྲིལ་ཏེ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །དེའི་དུས་སུ་ཡང་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་གྱི་རྟགས་བཞི་ཤར་ནས་སྟོང་པ་བཞིའི་རིམ་གྱིས་འོད་གསལ་དུ་འཇུག་པ་འོང་ངོ་།། ༑ །། ༈ དབྱེར་མེད་ཟུང་འཇུག་གི་རྫོགས་རིམ། གསུམ་པ་དབྱེར་མེད་ཟུང་འཇུག་གི་རྫོགས་རིམ་ནི། སྔར་བཤད་པ་ལྟར་ཐོ་རངས་འོད་གསལ་བསྒོམ་པ་དང་། དེ་ལས་ཟུང་འཇུག་སྒྲུབ་པའི་ཚུལ་གྱི་གདམས་ངག་ཕོག་ནས་བསྒོམས་པས་དོན་གྱི་འོད་གསལ་སྔོན་དུ་བྱས་པའི་མཇུག་ཐོགས་སུ་སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་འགྲུབ་བོ། །དེའི་འགྲུབ་ཚུལ་ནི་འོད་གསལ་ལས་ལུགས་ཟློག་གི་རིམ་པས་ཉེར་ཐོབ་དང་། དེ་ལས་ཉི་འོད་ཚ་བ་ལྟ་བུའི་མཆེད་པ་དང་། དེ་ལས་ཟླ་འོད་བསིལ་བ་ལྟ་བུའི་སྣང་བ་རྣམས་བྱུང་ངོ་། །སྔར་ལུགས་མཐུན་གྱི་དུས་སུ་སྟོང་པ་བཞི་སྔ་མ་ཕྱི་མ་ལ་ཐིམ་ནས་མཐར་འོད་གསལ་དུ་གཅིག་ཏུ་སོང་བའི་འོད་གསལ་གྱི་ཡེ་ཤེས་དང་དེའི་བཞོན་པའི་རླུང་ཁམས་ཕྲ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་པ་ལས་སྒྲུབས་པ། གྲིབ་མ་དང་འདྲ་བར་བཅད་དུ་མེད་པ་དང་། གཞིག་ཏུ་མེད་པའི་རྡོ་རྗེའི་སྐུ་འཕོ་བ་མེད་ཅིང་ཟག་པ་མེད་པ་ཉོན་མོངས་པའི་ས་བོན་ཐམས་ཅད་ལས་གྲོལ་བ་ཆུ་ལས་ཉ་ལྡང་བ་འམ། གཉིད་ལོག་པ་ལས་སད་པ་བཞིན་དུ་བཞེངས་པའི་སྐུ་ནི་ཟུང་འཇུག་གི་སྐུའོ།དེ་ནི་འོད་གསལ་གྱི་འཇུག་ཐོགས་ཉེར་ཐོབ་གྲུབ་པ་དང་མཉམ་དུ་འགྲུབ་སྟེ། ཤི་བའི་འོད་གསལ་ལས་ལུགས་ཟློག་ཏུ་ལངས་པའི་ཉེར་ཐོབ་གྲུབ་པ་ན་བར་དོ་འགྲུབ་པ་བཞིན་ནོ། །འདིར་རིམ་ལྔ་ལས། འཁོར་བ་དང་ནི་མྱ་ངན་འདས། །རྟོག་པ་གཉིས་པོ་ 8-8-55b སྤངས་པས་ན། །གང་དུ་དངོས་པོ་གཅིག་གྱུར་པ། །ཟུང་དུ་འཇུག་ཅེས་དེ་ལ་བཤད། །ཅེས་པ་ནས། གཟུགས་ཅན་དང་ནི་གཟུགས་མེད་ཅེས། །རྟོག་པ་གཉི

【現代漢語翻譯】 མ་པ་མི་འཆར་གྱི། (mapa mi 'char gyi) 只是爲了去除戲論的迷霧而安立的名稱。這些內容在《五次第明燈論》中有詳細闡述。 ༈ 依賴幻身相似，修持意義光明相似之法。 第二，如是修持三族姓尊三層疊加，進入二禪光明之次第，不僅限於此時，還應通過修持微細等，以其力量將氣融入中脈，從而能夠引生四空。在清醒和夢境時，從能夠成就幻身相似的階段開始修持。也就是說，通常在四空之時，憶念見解，結合樂空而修持。特別是在第四空光明之時，儘可能延長修持時間，憶念見解的決斷之義，一心專注于結合樂空的等持而修持。此時，也會出現如前所述的四種徵兆，從而依次進入四空光明。 ༈ 無別雙運之圓滿次第。 第三，無別雙運之圓滿次第是：如前所述，修持黎明光明，並接受由此成就雙運之法的訣竅，通過修持，在意義光明之後，成就學道的雙運。其成就方式是，從光明中以逆行次第產生近得，由此產生如陽光般的熱力，由此產生如月光般清涼的顯現。在之前順行之時，四空先後融入，最終融入光明，從光明之智慧及其所乘之細微氣脈中生起，如影無別，不可分割，不可摧毀的金剛身，不遷變，無漏，從一切煩惱種子中解脫，如魚出水，或如從睡眠中醒來般生起的身，即是雙運之身。此身與成就光明之後的近得同時成就，如同從死亡光明中逆行生起的近得成就時，中陰成就一般。此處，在五次第中說：『輪迴與涅槃，捨棄二種分別念，于彼萬法成一體，是名雙運如是說。』從『有色與無色，二種分別』開始。

【English Translation】 མ་པ་མི་འཆར་གྱི། (mapa mi 'char gyi) is merely a designation to clear away the obscurations of elaboration. These are explained in detail in the 'Lamp Illuminating the Five Stages'. ༈ The method of meditating on the similar meaning of clear light by relying on the similar illusory body. Second, having meditated on the triple stack of the three family deities in this way, the order of entering the clear light of the two dhyanas is not only at this time, but also by the power of meditating on the subtle and so on, the winds are gathered into the central channel and dissolved, so that one can draw forth the four emptinesses. One should also meditate from the point where one can accomplish the similar illusory body during waking and dreaming. That is, in general, during all four emptinesses, one should remember the view and meditate by combining bliss and emptiness. In particular, during the fourth emptiness, the clear light, one should use the method of prolonging the time as much as possible, remember the meaning of the decisive view, and meditate by focusing single-pointedly on the samadhi of combining bliss and emptiness. At that time, the four signs mentioned earlier will appear, and one will enter the clear light in the order of the four emptinesses. ༈ The Completion Stage of Indivisible Union. Third, the Completion Stage of Indivisible Union is: as mentioned before, meditating on the clear light at dawn, and receiving the instructions on how to accomplish union from it, by meditating, the union of learning is accomplished after the meaning of clear light. The way to accomplish it is that from the clear light, the near attainment arises in reverse order, and from that, manifestations like the heat of sunlight arise, and from that, appearances like the coolness of moonlight arise. In the past, during the time of accordance, the four emptinesses dissolved one after the other, and finally merged into one clear light, from the wisdom of clear light and its mount, the subtle wind element, the Vajra Body that is like a shadow, inseparable, indestructible, immutable, stainless, liberated from all seeds of affliction, arising like a fish from water or awakening from sleep, is the Body of Union. It is accomplished simultaneously with the accomplishment of the near attainment after the clear light, just as the intermediate state is accomplished when the near attainment arises in reverse from the clear light of death. Here, in the Five Stages, it says: 'Samsara and Nirvana, abandoning the two concepts, where all things become one, is called Union.' Starting from 'Form and formlessness, the two concepts.'

---

ས་པོ་སྤངས་པས་ནི། །གང་ཞིག་ཞི་རྟོགས་རྣལ་འབྱོར་དབང་། །དེ་ནི་ཟུང་འཇུག་ཐོབ་པའོ། །ཞེས་པའི་བར་གྱིས་ཟུང་འཇུག་ཉེར་གསུམ་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་ཟུང་འཇུག་གི་སྐད་དོད་ཡུག་ན་དྭའི་ལུག་ནི་ཟུང་། ན་དྭ་ནི་གཉིས་མ་ཡིན་པ་སྟེ་གཉིས་གཉིས་མ་ཡིན་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ལ། དེའི་དོན་ལ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི་འཁོར་འདས་ལ་སོགས་པའི་གཉིས་ཆོས་རྣམས་ལ་གཉིས་སུ་འབྱེད་པའི་བདེན་འཛིན་གྱི་ཀུན་རྟོག་སྔར་བཤད་པའི་སྔགས་ཀྱི་ལམ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་འོད་གསལ་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བརྟེན་ནས་སྤངས་པས། རྟོག་པ་དེས་མི་ཕྱེད་པའི་གཉིས་མེད་དུ་སོང་བའི་རྡོ་རྗེའི་སྐུ་ཐོབ་པའི་ཟུང་འཇུག་དང་། གཉིས་པ་ནི་ལུས་སྒྱུ་མའི་སྐུར་སོང་བ་དང་། སེམས་དོན་གྱི་འོད་གསལ་གྱིས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོར་སོང་བ་གཉིས་རེས་འཇོག་ཏུ་མ་སོང་བར་དུས་གཅིག་ཏུ་ཐུགས་དང་སྐུར་ཚོགས་པའི་ཟུང་འཇུག་གོ། ཕྱི་མ་ནི་རིམ་ལྔ་ལས། དེ་ཉིད་ཤེས་པས་རིམ་པ་བཞིན། །རང་བྱིན་བརླབས་དང་འོད་གསལ་ཤེས། །དེ་དག་ཁོ་ན་འདུས་པ་གང་། །འདི་ནི་ཟུང་འཇུག་རིམ་པའོ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ་དེའི་དང་པོ་ནི་དོན་གྱིས་འོད་གསལ་གྱི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་འགྲུབ་ལ། གཉིས་པ་ནི་ཟུང་འཇུག་ཐོག་མར་ཐོབ་པ་དེས། ད་གཟོད་སླར་ཡང་དོན་གྱི་འོད་གསལ་དུ་ཞུགས་པ་ན་འཐོབ་བོ། །སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་ཐོབ་པའི་ཚེ་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པར་སྤྱོད་བསྡུས་ལས་བཤད་ལ། བདག་གཉིས་སུ་འཛིན་པའི་བདེན་འཛིན་ཐམས་ཅད་ཉོན་མོངས་སུ་འཇོག་པ་ནི་འཕགས་པ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་ལུགས་ཏེ། གཞན་དུ་རྒྱས་ 8-8-56a པར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །རིམ་ལྔ་ལས། ཟུང་འཇུག་གོ་འཕངས་ལ་གནས་པའི། །སློབ་བཞིན་པ་ཡི་རྣལ་འབྱོར་ཆེ། །ཟུང་དུ་འཇུག་པ་བསྒོམས་གྱུར་པས། །སྤྱོད་པའང་དེ་དང་གཉིས་སུ་མེད། །ཅེས་སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་ཀྱང་གསུངས་ལ། དེ་ལ་གནས་བཞིན་པའི་ངང་ནས་སྤྱོད་པ་བྱེད་པར་ཡང་གསུངས་སོ། །སྔར་བཤད་པ་བཞིན་དུ་སྒྱུ་ལུས་རྗེས་མཐུན་པ་ཐོབ་པ་བསམ་གཏན་གཉིས་ཀྱི་དཔེའི་འོད་གསལ་དུ་བཅུག་པའི་མཐར་སྒྱུ་མའི་སྐུ་རྗེས་མཐུན་པར་ལངས་པ་ཡང་ཟུང་འཇུག་རྗེས་མཐུན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །སྔར་བཤད་པའི་ཟུང་འཇུག་གི་རྣལ་འབྱོར་དེ་མ་ཐོབ་གོང་དུ་རྫོགས་རིམ་གྱིས་ལམ་མི་འདྲ་བ་ལ་གསར་དུ་བསླབ་དགོས་ཀྱང་། དེ་ཐོབ་ནས་ནི་རྫོགས་རིམ་གྱི་ལམ་གྱི་གནད་མཐར་ཐུག་པ། སྤྱིར་གསུང་རབ་ཀུན་གྱི་མཐར་ཐུག་པའི་སྙིང་པོ། ཁྱད་པར་དུ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་རྒྱུད་རྣལ་འབྱོར་བླ་མེད་ཀྱི་རྒྱུད་སྡེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངེས་དོན་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་ཞིང་། སྔར་ཐོབ་པ་རྣམས་གོམས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་གསར་དུ་བསླབ་ཏུ་མེད་པར་གསུངས་ཏེ། རིམ་ལྔ་ལས། ཟུང་འཇུག་ཏིང་འཛིན་ལ་གནས་ནས། སླར་ཞིང་གང་ལའང་མེ་སློབ་བོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །འདི་ཡང་རྒྱས་པར་རིམ

【現代漢語翻譯】 『通過捨棄地，誰能寂靜地證悟瑜伽自在，那便是獲得雙運。』以上講述了二十三種雙運。 其中，雙運的梵語是Yuganaddha（梵文）。Yuga（梵文，युग，yuga，時代、雙）是『雙』的意思，anaddha（梵文，अनद्ध，anaddha，不束縛）是『非二』，即變為非二元的狀態。就其意義而言，有兩種： 第一種，對於輪迴、涅槃等二元對立的諸法，將二者區分開來的實執分別念，通過之前所說的密咒道不共的明光大樂智慧來捨棄，使分別念融入不可分割的無二，從而獲得金剛身的雙運。 第二種，身體轉為幻身，心識轉為意義上的明光智慧之體性，二者並非交替進行，而是同時在心和身中彙集的雙運。 後者出自《次第五論》：『通過知曉彼，次第地，自加持與知曉明光，凡是彙集這些的，此乃雙運次第。』意思是，第一種是通過意義上的明光立即成就，第二種是初次獲得雙運者，再次進入意義上的明光時才能獲得。 《行集》中說，在獲得有學雙運之時，一切煩惱皆被捨棄。將執著二取的實執全部視為煩惱，是聖者父子（指無著和世親）的觀點。其他地方已廣說。 《次第五論》中說：『處於雙運果位的，有學瑜伽士，通過修習雙運，行為也與之無別。』這裡也說了有學雙運，也說了處於此狀態中進行行為。 如前所述，獲得相似幻身，在二禪的比喻明光中安住之後，顯現相似幻身，也應知為相似雙運。 在未獲得上述雙運瑜伽之前，需要新學不同的圓滿次第道，但獲得之後，便是圓滿次第道的究竟要點，是所有佛經的究竟心髓，特別是無二續部無上瑜伽部所有續部的究竟密意。之前所獲得的只是使其熟練，而無需新學。如《次第五論》所說：『安住于雙運三摩地，不再學習任何其他的。』 這些在《次第五論》中有詳細闡述。

【English Translation】 『By abandoning the ground, whoever attains peaceful realization and mastery of yoga, that is the attainment of Yuganaddha.』 The above explains twenty-three aspects of Yuganaddha. Among them, the Sanskrit term for Yuganaddha is Yuganaddha. Yuga (Sanskrit, युग，yuga, meaning 'era' or 'pair') means 'pair,' and anaddha (Sanskrit, अनद्ध，anaddha, meaning 'unbound') means 'non-dual,' that is, becoming a non-dual state. In terms of its meaning, there are two types: The first is that, regarding the dualistic phenomena such as samsara and nirvana, the conceptual mind of clinging to reality that distinguishes between the two is abandoned through the uncommon path of mantra, the wisdom of great bliss of clear light, as previously explained, so that the conceptual mind merges into indivisible non-duality, thereby attaining the Yuganaddha of the Vajra body. The second is that the body transforms into an illusory body, and the mind transforms into the essence of the wisdom of clear light in terms of meaning. These two do not occur alternately, but rather the Yuganaddha is the simultaneous gathering of mind and body. The latter comes from the Five Orders: 『Through knowing that, sequentially, self-blessing and knowing clear light, whatever gathers these alone, this is the order of Yuganaddha.』 It means that the first is achieved immediately through the clear light in terms of meaning, and the second is attained when the one who initially attains Yuganaddha enters the clear light in terms of meaning again. Collected Practices states that at the time of attaining the Yuganaddha of a trainee, all afflictions are abandoned. Considering all clinging to reality that grasps at duality as afflictions is the view of the noble father and son (Asanga and Vasubandhu). It has been extensively explained elsewhere. Five Orders states: 『Residing in the state of Yuganaddha, the great yogi who is a trainee, through meditating on Yuganaddha, their conduct is also inseparable from it.』 Here, the Yuganaddha of a trainee is also mentioned, and it is also said that one engages in conduct while residing in this state. As mentioned earlier, after obtaining a similar illusory body and abiding in the simile clear light of the second dhyana, the manifestation of a similar illusory body should also be known as a similar Yuganaddha. Before obtaining the aforementioned Yuganaddha yoga, one needs to newly learn different paths of the Completion Stage, but after obtaining it, it is the ultimate essential point of the Completion Stage path, the ultimate essence of all the Buddha's teachings, and especially the ultimate definitive meaning of all the tantras of the non-dual Anuttarayoga Tantra. What was previously obtained is only to familiarize oneself with it, and there is no need to learn anew. As the Five Orders says: 『Abiding in the Yuganaddha samadhi, one no longer learns anything else.』 These are explained in detail in the Five Orders.

---

་ལྔ་གསལ་སྒྲོན་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ།། ༈ །། ༈ ལམ་ལ་བོགས་འབྱིན་པའི་ཐབས་སྤྱོད་པ། གཉིས་པ་ལམ་ལ་བོགས་འབྱིན་པའི་ཐབས་སྤྱོད་པ་ནི། རྫོགས་རིམ་གྱི་སྐབས་སུ་ལམ་ལ་བོགས་འབྱིན་པའི་སྤྱོད་པ་བྱེད་པའི་དུས་གསུམ་སྟེ། འདི་ལྟར་སེམས་དབེན་ཐོབ་ནས་སྒྱུ་ལུས་འགྲུབ་པའི་དོན་དུ་བྱེད་པ་དང་། སྒྱུ་ལུས་ཐོབ་ནས་འོད་གསལ་གྱི་དོན་དུ་བྱེད་པ་དང་། སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་ཐོབ་ནས་ཤེས་སྒྲིབ་ཟད་པའི་ཕྱིར་དུ་བྱེད་པའོ། །དེ་རེ་རེའི་སྐབས་ 8-8-56b སུ་ཡང་གང་ཟག་གི་བྱེ་བྲག་གིས་སྤྲོས་བཅས་དང་། སྤྲོས་མེད་དང་། ཤིན་ཏུ་སྤྲོས་མེད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་གསུམ་གང་རུང་ལ་སློབ་པ། དེ་ལ་སྤྱོད་པ་དང་པོ་གཉིས་ནི་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱེད་ལ། གསུམ་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ཙམ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱེད་དོ། །སྤྱོད་པའི་ངོ་བོ་ནི་འདོད་ཡོན་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་དུ་རིག་མའི་འདོད་ཡོན་ལྔ་ལ་རང་བཞིན་ཤེས་པའི་སྒོ་ནས་སྤྱད་དེ་བདེ་སྟོང་བསྒོམ་པའོ། །དེ་ལ་སྤྲོས་བཅས་ནི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ལྷ་གྲངས་དང་མཉམ་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་ཕོ་མོ་ལྷ་དེ་དང་དེའི་ཆས་སུ་ཞུགས་པའི་ཚོགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་གནས་ནས། དང་པོ་སྦྱོར་བ་ལ་སོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གསུམ་གྱིས་སྒྲུབ་ཅིང་། ལས་རྒྱལ་མཆོག་གི་དུས་སུ་ཕྱག་དང་ཕྱག་གི་ལན་དང་། གླུ་གར་དང་གླུ་གར་གྱི་ལན་ལ་སོགས་པའི་བྱ་བའི་སྤྲོས་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཞག་གཅིག་ལ་དུས་བཞིར་སྦྱོད་པའོ། །སྤྲོས་མེད་ནི་ལས་རྒྱལ་མཆོག་གི་དུས་སུ་གར་དང་དེའི་ལན་ལ་སེགས་པའི་བྱ་བའི་སྤྲོས་པ་རྣམས་བཞག་ནས་འདོད་ཡོན་ལྔ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པའོ། །དེ་ལ་རྒྱས་པ་དཀྱིལ་འཁོར་པའི་ལྷ་གྲངས་དང་མཉམ་པ་དང་། འབྲིང་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ལྔ་དང་། བསྡུས་པ་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་གཅིག་དང་བཅས་པའི་ཚོགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་བརྟེན་ནས་བྱེད་དོ། །ཤིན་ཏུ་སྤྲོས་མེད་པས་ནི་བཟའ་བཏུང་དང་བཤང་གཅིའི་དོར་བ་ལ་འགྲོ་བའི་སྐབས་མ་གཏོགས་པ་ཡེ་རྒྱ་ལ་བརྟེན་ནས། རྒྱུན་དུ་གཉིད་དང་འོད་གསལ་བསྲེས་ཏེ། སྒོམ་པར་བྱེད་པས་དུས་འདའ་བར་བྱེད་དོ། །སྤྱོད་པ་དེ་རྣམས་ཟླ་བ་དྲུག་ལ་སོགས་པར་སྤྱད་པས་མཆོག་འགྲུབ་པའི་མཚན་མ་དབང་ཕྱུག་གི་ཡོན་ཏན་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། རྒྱས་པར་ནི་རིམ་ལྔ་གསལ་སྒྲོན་དུ་བཤད་ཟིན་པ་ལས་ཤེས་ 8-8-57a པར་བྱའོ།། ༈ །། ༈ འབྲས་བུ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཚུལ། གསུམ་པ་འབྲས་བུ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཚུལ་ནི། དེ་ལྟར་ལམ་ཐུན་མོང་བ་ནས་བརྩམས་ཏེ་བསྐྱེད་རིམ་ཕྲ་རགས་ལ་མཐར་ཕྱིན་པར་བསླབ་པའི་བར་གྱི་ལམ་དང་། ལུས་དབེན་གྱི་སྐབས་སུ་བསྒོམས་སྟོབས་ཀྱིས་རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་བཙུད་པ་ཐིམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་སྟོང་པ་བཞི་འདྲེན་ནུས་པ་ནས་བརྩམས་ཏེ སྒྱུ་ལུས་ཐོབ་པ་ནས་དོན་གྱི་འོད་གསལ་མ་ཐོབ་པའི་བར་གྱི་ལམ་རྣམས

【現代漢語翻譯】 詳情請參考《五次第明燈論》。 修習增進道之方便 第二，修習增進道之方便：在圓滿次第的階段，有三種修習增進道之方便的時機。即：獲得心遠離后，爲了成就幻身而修習；獲得幻身後，爲了成就光明而修習；獲得有學雙運后，爲了斷除煩惱障和所知障而修習。在每一個時機，根據修行者根器的不同，可以修習有戲論、無戲論和極無戲論三種行法中的任何一種。其中，前兩種行法依賴於事業手印，第三種則僅依賴於智慧手印。行法的本質是，通過覺知自性的方式來享用共同的欲妙，特別是明妃的五種欲妙，並修習樂空雙運。 其中，有戲論是指，與壇城本尊數量相同的男女瑜伽士，化身為相應的本尊，安住于會供輪壇城中，首先通過加行等三種三摩地進行修持，在事業至尊的階段，進行包括手印和手印迴應、歌舞和歌舞迴應等在內的廣大行為戲論，一日四時進行。無戲論是指，在事業至尊的階段，捨棄歌舞及其迴應等行為戲論，而享用五種欲妙。其中，廣式是與壇城本尊數量相同的人數，中式是與五位事業手印，簡式是與一位事業手印一起，依賴會供輪壇城而進行。極無戲論是指，除了飲食和大小便等必要情況外，依賴智慧手印，持續將睡眠與光明融合，通過禪修來度過時間。修習這些行法六個月等時間，就能獲得成就的徵兆，獲得自在的功德。詳細內容已在《五次第明燈論》中闡述。

【English Translation】 Details can be found in the 'Lamp Illuminating the Five Stages'. Methods for Enhancing Progress on the Path Second, methods for enhancing progress on the path: In the context of the Completion Stage, there are three occasions for engaging in practices that enhance progress on the path. These are: after attaining mental isolation, practicing to accomplish the illusory body; after attaining the illusory body, practicing for the sake of clear light; and after attaining the Union of Learning, practicing to exhaust the obscurations of knowledge. In each of these occasions, depending on the individual's disposition, one can train in any of the three practices: with elaboration, without elaboration, and extremely without elaboration. The first two practices rely on Karma Mudra (action seal), while the third relies solely on Jnana Mudra (wisdom seal). The essence of the practice is to cultivate bliss and emptiness by engaging in ordinary desirable objects, and especially the five desirable qualities of a consort, through the gateway of knowing their nature. Among these, 'with elaboration' refers to male and female yogis, equal in number to the deities of the mandala, entering into the guise of those deities and residing in the assembly circle of the mandala. First, they accomplish the practice through the three samadhis, including the preliminary practices. During the supreme action stage, they engage in extensive activities such as hand gestures and responses, songs and dances and responses, performing these four times a day for a full day. 'Without elaboration' refers to abandoning the elaborations of activities such as dances and their responses during the supreme action stage, and instead enjoying the five desirable objects. In this case, the elaborate form involves a number equal to the deities of the mandala, the intermediate form involves five Karma Mudras, and the concise form involves one Karma Mudra, all relying on the assembly circle of the mandala. 'Extremely without elaboration' means that, except for occasions of eating, drinking, and eliminating waste, one relies on Jnana Mudra and continuously integrates sleep and clear light, spending time in meditation. By practicing these methods for six months or so, one will attain signs of supreme accomplishment, gaining the qualities of mastery. The details have already been explained in the 'Lamp Illuminating the Five Stages'.

---

་ནི། ཐེག་པ་འདིའི་སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་ལམ་ཡིན་ལ། དོན་གྱི་འོད་གསལ་མངོན་དུ་བྱས་པ་ནས་བརྩམས་ཏེ། མི་སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་མ་ཐོབ་པའི་བར་གྱི་ལམ་ནི། ཐེག་པ་འདིའི་འཕགས་པའི་སློབ་པའི་ལམ་མོ། །དེ་འདྲའི་ལམ་རིམ་གྱིས་བགྲོད་ཅིང་། ཁྱད་པར་དུ་སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་ཐོབ་ནས་སྤྱོད་པ་ལ་བསླབས་པའི་མཐར་མི་སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་འགྲུབ་ལུགས་ནི་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་ཕྱི་ནང་གི་བྱང་ཆུབ་པ་གཉིས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཐོ་རངས་འོད་གསལ་བསྒོམས་ཏེ། གཉིས་སྣང་འཁྲུལ་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་ལྷག་མ་མ་ལུས་པར་སྦྱངས་ནས། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་མཐར་ཐུག་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པའི་ཚེ་སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་སྒྱུ་མའི་སྐུ་མི་སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་གི་སྐུར་འགྱུར་ཞིང་། འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་པར་སྐུ་དེ་གཉིས་ལས་མི་གཡོ་བར་བཞུགས་སོ། །དེ་འདྲ་བའི་དག་པ་གཉིས་ལྡན་གྱི་ཡུལ་གྱི་འོད་གསལ་ནི་འདུས་མ་བྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་། ཡུལ་ཅན་གྱི་འོད་གསལ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་། བདེ་བ་ཆེན་པོའི་སྐུ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ། །དེའི་རྟེན་གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་རླུང་སེམས་ཙམ་ལས་འགྲུབ་པ་ནི་ལོངས་སྐུ་ཡིན་ལ། སྐུ་དེ་གཉིས་ངོ་བོ་གཅིག་ལ་ལྡོག་པ་ཐ་དད་ཙམ་ཡིན་པས་གཟུགས་སྐུ་དེ་ལ་ 8-8-57b གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་ཞེས་ལན་དུ་མར་གསུངས་སོ། །དེ་འདྲ་བའི་ཟུང་འཇུག་གི་སྐུ་དེས་མཆོག་གི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ལ་སོགས་པའི་སྤྲུལ་པ་དུ་མ་ཞིག་མཛད་ལ། སྤྲུལ་སྐུའི་ཟུང་འཇུག་གཅིག་ཀྱང་བྱས་ནས་ཟུང་འཇུག་གི་སྐུ་ལ་སྐུ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་བཞག་བྱས་ན་ལེགས་སོ། །ཚེ་འདིར་སྤྱོད་པ་བྱེད་པ་མ་བྱུང་བས་བར་དོར་མཆོག་འགྲུབ་ཚུལ་དང་། ལམ་གཞན་གྱི་མཐར་ལམ་འདིའི་འོད་གསལ་དང་ཟུང་འཇུག་གི་རིམ་པ་བསྐྱེད་ནས་འཚང་རྒྱ་ཚུལ་སོགས། ས་དང་ལམ་དང་འབྲས་བའི་རྣམ་བཞག་རྒྱས་པར་ནི་གསལ་སྒྲོན་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། །མདོར་ན་དཔའ་བོ་དང་རྣལ་འབྱོར་མའི་དབང་ཕྱུག་བགྲང་ལས་འདས་པ་རྣམས་གང་ནས་གཤེགས་པའི་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་རིམ་པ་འདིའི་དོན་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱས་ནས། ཁ་ཕྱི་ལྟར་མ་སོང་བར་ལམ་ཐུན་མོང་བ་ནས་བཟུང་སྟེ། འབྲས་བུའི་བར་རྣམས་རང་གི་རྒྱུད་ལ་བསྐོར་ཏེ། མངོན་རྟོགས་ཡིད་ལ་བྱ་བའི་རིམ་པ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་རྒྱུན་ལྡན་དུ་གོམས་པར་བྱས་ན། དལ་བ་ཐོབ་པའི་རྟེན་ལ་སྙིང་པོ་དམ་པ་ལོན་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་དག་གི་ཤེས་བྱེད་མཐའ་གཅོད་རྣམས་རྒྱས་པར་ནི་རྩ་བའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དང་། དེའི་བཤད་པའི་རྒྱུད་ལྔ་དང་། ཡབ་སྲས་ཀྱི་བསྐྱེད་རྫོགས་ཀྱི་གཞུང་ཕྲན་ལྔ་དང་། རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱ་ཆེར་བཤད་པ་འགྲེལ་པ་སྒྲོན་མ་གསལ་བ་དང་། དེའི་འགྲེལ་བཤད་ལྔ་དང་། མདོར་བྱས་དང་རིམ་ལྔའི་འགྲེལ་པ་དགུ་དང་། རྒྱུད་ཕྱི་མ་དང་རྡོ་རྗེ་འཕྲེང་བའི་འགྲེལ་པ་གཉིས་དང་བཅས་པ་ལ་ཡུན་རིང་དུ་ལེ

【現代漢語翻譯】 因此，此乘的異生道是，從證悟實義光明開始，到未獲得無學雙運之間的道，是此乘的聖者道。像這樣次第行道，特別是獲得有學雙運后，修習行持的究竟，成就無學雙運的方式，如前所述，通過內外二種菩提，于黎明修習光明，凈除二取迷亂習氣的殘餘，當現證究竟法身之時，有學雙運幻身轉為無學雙運之身，盡輪迴際，安住於二身而不動搖。如是二凈俱全的所緣光明是不作法身，能緣光明是智慧法身，也稱為大樂身。其所依色身僅由風心所成，是報身，此二身本體一而側面異，故此色身多次被說為二無別智慧身。如是雙運之身，示現最勝化身等諸多化身，即使只作一個化身雙運，于雙運之身上作二身之安立亦善妙。若今生未及修行，于中陰獲得最勝成就之方式，以及其他道之究竟，生起此道光明和雙運次第而證得菩提之方式等，關於地道果之詳細安立，可於《光明釋》中瞭解。 總之，無數勇士和瑜伽母，從何處逝去的究竟道次第，通達此義后，不向外馳散，從共同道開始，直到果位之間，在自相續中修習，僅以顯現證悟于意之次第，也應恒常串習，如此則不虛耗獲得閑暇之所依。這些的決斷，廣說于根本續王，及其釋續五部，父子之生圓次第論典五部，續之廣釋《光明釋》，及其五釋，攝略和五次第之九釋，後後續和金剛鬘之二釋等，長時聞思。

【English Translation】 Therefore, the path of ordinary beings in this vehicle is the path from the moment of realizing the luminosity of meaning until the attainment of the non-learning union. The path of the noble learners in this vehicle is the path of the noble learners. Having traversed such a path in stages, especially after attaining the learning union, the ultimate practice of conduct culminates in the accomplishment of the non-learning union. As explained earlier, by meditating on the luminosity at dawn through the two bodhichittas, inner and outer, and by purifying all the remaining habitual tendencies of dualistic illusion, when the ultimate Dharmakaya is realized, the illusory body of the learning union transforms into the body of the non-learning union. As long as samsara exists, it remains unmoving from these two bodies. Such a luminosity of the object, endowed with two purities, is the unconditioned Dharmakaya, and the luminosity of the subject is the wisdom Dharmakaya, also known as the Great Bliss Body. Its basis, the Rupakaya, which is formed only from wind and mind, is the Sambhogakaya. Since these two bodies are one in essence but different in aspect, this Rupakaya is often referred to as the non-dual wisdom body. Such a union body manifests numerous emanations, including the supreme Nirmanakaya. Even if only one emanation union is made, it is good to establish the two bodies on the union body. If one does not have the opportunity to practice in this life, the way to achieve supreme accomplishment in the bardo, and the way to generate the luminosity and union sequence of this path at the end of other paths and attain enlightenment, as well as the detailed establishment of the ground, path, and result, should be understood from the 'Clear Lamp'. In short, having understood the meaning of this ultimate path sequence from which countless heroes and yoginis have departed, without being distracted by external appearances, starting from the common path and continuing to the result, cultivate it in your own mindstream. Even by merely familiarizing yourself with the sequence of manifesting realization in your mind, you will make the most of the precious opportunity of obtaining leisure. The definitive knowledge of these points is extensively explained in the fundamental tantra king, its five explanatory tantras, the five minor texts on the generation and completion stages of the father and son, the extensive commentary on the tantra, the 'Illuminating Lamp', its five commentaries, the nine commentaries on the condensed and five stages, and the two commentaries on the subsequent tantra and the Vajra Garland. Study and contemplate them for a long time.

---

གས་པར་སྦྱངས་ཤིང་། མར་འགོས་ཀྱི་གདམས་ངག་ཀུན་ལ་འདྲིས་པར་བྱས་ནས་སྦྱར་བ་ངོ་སྤྲོད་རིམ་ལྔའི་གནད་ཐམས་ 8-8-58a ཅད་གསལ་བའི་སྒྲོན་མེ་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ།། ༑ །།གསུང་རབ་མཐར་ཐུག་དཔལ་ལྡན་འདུས་པའི་དོན། །དགོངས་འགྲེལ་མཐར་ཐུག་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་བཀྲལ་བའི། །ལམ་གྱི་མཐར་ཐུག་རིམ་པ་ལྔ་ཡི་ཁྲིད། །འཆད་ཚུལ་མཐར་ཐུག་འདི་འདྲས་བཤད་པ་འདི། །ཡབ་སྲས་གཞུང་ལ་ལེགས་པར་སྦྱངས་པ་ཡིས། །རྩ་རྒྱུད་བཤད་རྒྱུད་ལེགས་པར་མ་འབྱོར་ཞིང་། །ཚུལ་བཞིན་སྒྲུབ་པའི་རྣལ་འབྱོར་དམན་པ་ཡིས། །ཡང་དག་ལམ་དང་ལྟར་སྣང་མི་ཕྱེད་པས། །རིང་དུ་འབད་ཀྱང་ཇི་བཞིན་མི་ཤེས་པར། །མཐོང་ནས་གསོལ་བ་རིང་དུ་བཏབ་པའི་ཚེ། །འདོད་པའི་མཚན་མ་བརྟན་པོ་རྙེད་པ་ན། །རང་དང་གཞན་གྱི་དོན་དུ་བདག་གིས་སྦྱར། །ཚུལ་དེར་འབད་ལས་ཐོབ་པའི་བསོད་ནམས་དེས། །ལམ་བཟང་འདི་དང་ནམ་ཡང་མི་འབྲལ་ཞིང་། །བསྟན་པའི་སྙིང་པོ་ཡུན་རིང་གནས་པ་དང་། །དེར་བརྩོན་འདོད་པ་ཡིད་བཞིན་འགྲུབ་པར་ཤོག །ཅེས་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་རྫོགས་རིམ་རིམ་ལྔ་གདན་རྫོགས་ཀྱི་དམར་ཁྲིད་ཅེས་བྱ་བ་འདི། སྔོན་གྱི་བླ་མ་རྣམས་ཀྱིས་ཁྲིད་ཡིག་ཁ་འཐོར་བ་མང་དུ་མཛད་པ་རྣམས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་སྒྲིགས་ཏེ། རྒྱུད་དང་ཡབ་སྲས་ཀྱི་གཞུང་གིས་གསལ་དུ་བཏང་དགོས་པ་རྣམས་ཁ་བསྐངས་ནས་གནད་ཀྱི་དོན་རྣམས་རྫོགས་པར་དཔལ་གསང་བ་འདུས་བའི་རྣལ་འབྱོར་པ་ཤར་ཙོང་ཁ་པ་བློ་བཟང་གྲགས་པའི་དཔལ་གྱིས། འབྲོག་རི་བོ་ཆེ་དགེ་ལྡན་རྣམ་པར་རྒྱལ་བའི་གླིང་དུ་སྦྱར་བའི་ཡི་གེ་པ་ནི། གསང་བ་འདུས་པའི་ཚུལ་ལ་སྦྱངས་པ་དཀའ་བཞི་པ་རིན་ཆེན་དཔལ་ལོ། འདིས་ཀྱང་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེ་ཕྱོགས་ཀུན་ཏུ་རྒྱས་པར་བྱེད་ནུས་པར་གྱུར་ཅིག། །།མངྒ་ལཾ།། །། 8-8-58b empty page 8-8-31a ན་སྨྱུག་མ་ལ་སོགས་པའི་སྦུབས་འགགས་པ་ཐུར་མས་དཀྲུགས་པས་དེ་སེལ་ནུས་པ་བཞིན་དུ། མདུད་པའི་ནང་གི་དྷཱུ་ཏཱིར་འབྱུང་འཇུག་གི་རྡོར་བཟླས་གོམས་པའི་མཐུས་དངོས་སུ་མདུད་པ་འགྲོལ་ནུས་ཏེ། སྤྱིར་དྷཱུ་ཏཱིའི་ནང་དུ་ཚུད་པས་མི་ཆོག་པར་སྙིང་ཁའི་མདུད་པའི་ནང་ནས་འགྲོ་འོང་གནས་གསུམ་བྱེད་པ་གནད་ཀྱི་དོན་དུ་གཟུང་བར་བྱའོ། །འབྱུང་འཇུག་གང་རུང་རེའི་ཡུན་ཚད་ཀྱི་གནས་པ་ནི་དང་པོར་ཆེད་དུ་བྱ་དགོས་ལ། དེ་གོམས་པ་ཡུན་བསྲིངས་པ་ན་མཚམས་གཅིག་ནས་ཆེད་དུ་བྱ་མི་དགོས་པར་རང་གི་ངང་གིས་གནས་པ་ཅིག་འོང་ངོ་། །དེ་བྱུང་བ་ན་སླར་ཡང་གོམས་པ་བསྲིངས་པས་གནས་པ་ཇེ་རིང་ཇེ་རིང་དུ་འགྲོ། དེའི་གནད་ཀྱིས་ལྡང་འཇུག་གཉིས་ཇེ་ཐུང་དུ་སོང་ནས། མཐར་རླུང་འབྱུང་འཇུག་གི་རྒྱུ་བ་ཕྲ་མོ་ཡང་ལོག་ནས་གནས་པ་འབའ་ཞིག་པར་འགྲོའོ། །དེ་ནས་གནས་པ་ཡང་རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་ཐིམ་ནས་སྟོང་པ་རྣམས་འཆར་བ་ཞིག་འོང

【現代漢語翻譯】 通過對巴爾（dPal）的修習，以及對瑪爾果（Mar 'gos）所有口訣的熟悉，所有結合（sbyar ba）和五次第引導的關鍵點，都應從『明燈』（sgron me）中瞭解。 至高無上的經論，吉祥密集（dpal ldan 'dus pa）的真義； 至高無上的釋論，龍樹（Klu sgrub）所闡釋的； 至高無上的道，五次第的引導； 至高無上的講授方式，就是這樣講授的。 通過對父子傳承（yab sras）經典的精通； 對於根本續和釋續沒有完全掌握； 以及缺乏如法修行的瑜伽士； 無法區分真正的道和相似的道； 即使長期努力也無法如實瞭解。 見到之後，如果長期祈請； 當獲得穩固的欲求的徵兆時； 爲了自己和他人的利益，我將它結合起來。 通過努力獲得的功德； 愿我永遠不與這條殊勝之道分離； 愿佛法的精髓長久住世； 愿精進於此的願望如意成就。 這部名為《密集金剛根本續》（rgyud kyi rgyal po dpal gsang ba 'dus pa）的圓滿次第五次第，是具足座位的口訣引導。過去的上師們做了許多零散的引導文，現在將它們彙集在一起，補充了需要用續和父子傳承經典闡明的部分，圓滿了關鍵的意義。由吉祥密集金剛的瑜伽士，夏爾·宗喀巴·洛桑扎巴（Shar Tsongkhapa Blo-bzang-grags-pa'i dpal）在卓日沃切·甘丹南巴嘉瓦林（'Brog ri bo che dGe-ldan rnam-par-rgyal-ba'i gling）寫成。記錄者是精通密集金剛法，具有四難（dka' bzhi）的仁欽貝（Rinchen dpal）。愿此也能使珍貴的佛法在各處弘揚！吉祥！吉祥！ 就像用棍子攪動堵塞的竹筒或其他管子一樣，通過熟悉在脈（dྷཱུ་ཏཱི，梵文：dhūtī）內出入的vajra唸誦，實際上能夠解開脈結。一般來說，僅僅進入脈是不夠的，關鍵是要在心間的脈結中進行出入和安住三處。至於出入各自的持續時間，最初需要刻意練習，當熟練后，經過一段時間，就會自然而然地安住，無需刻意為之。一旦出現這種情況，再次延長練習時間，安住的時間就會越來越長。通過這個關鍵點，出入二者會變得越來越短，最終，風的出入微細流動也會停止，只剩下安住。然後，安住也融入脈中，顯現出空性。

【English Translation】 By studying the glorious (dpal) and becoming familiar with all the instructions of Mar 'gos, all the key points of the combination (sbyar ba) and the five stages of introduction should be understood from the 'Lamp'. The ultimate scripture, the meaning of the glorious Guhyasamaja (dpal ldan 'dus pa); The ultimate commentary, explained by Nagarjuna (Klu sgrub); The ultimate path, the instructions on the five stages; The ultimate way of teaching, is to explain it like this. Through thorough study of the father and son (yab sras) texts; Without fully mastering the root and explanatory tantras; And lacking a yogi who practices properly; Unable to distinguish between the true path and the apparent path; Even with long-term effort, one cannot understand it as it is. Having seen this, if one prays for a long time; When one obtains a stable sign of desire; For the benefit of oneself and others, I have combined it. By the merit gained from striving in that way; May I never be separated from this excellent path; May the essence of the teachings remain for a long time; And may the desire to strive therein be fulfilled as wished. This is called the complete stage five stages of the King of Tantras, the Glorious Guhyasamaja (rgyud kyi rgyal po dpal gsang ba 'dus pa), the oral instruction manual for the completion of the seat. The previous lamas made many scattered instruction manuals, which have now been compiled into one, supplementing the parts that need to be clarified by the tantra and the father and son texts, and completing the key meanings. By the yogi of the Glorious Guhyasamaja, Shar Tsongkhapa Lobsang Dragpa (Shar Tsongkhapa Blo-bzang-grags-pa'i dpal), at Drog Riwoché Ganden Nampar Gyalwai Ling ('Brog ri bo che dGe-ldan rnam-par-rgyal-ba'i gling). The scribe was Rinchen Pal (Rinchen dpal), who is proficient in the Guhyasamaja and possesses the four difficulties (dka' bzhi). May this also enable the precious teachings to spread everywhere! Mangalam! Mangalam! Just as stirring a blocked bamboo tube or other pipe with a stick can clear it, through the power of familiarizing oneself with vajra recitation of arising and entering within the nadi (dྷཱུ་ཏཱི, Sanskrit: dhūtī), one can actually untie the knots. In general, it is not enough to merely enter the nadi; the key is to perform the arising, going, and abiding in the knot of the heart. As for the duration of each arising or entering, one must first make a deliberate effort. When one becomes accustomed to this, after a period of time, one will naturally abide without having to make a deliberate effort. Once this occurs, by extending the practice again, the abiding will become longer and longer. Through this key point, the arising and entering will become shorter and shorter, and eventually, even the subtle flow of wind arising and entering will cease, leaving only abiding. Then, the abiding also dissolves into the nadi, and emptinesses arise.

---

་སྟེ། འདིར་ཡང་སྨིག་རྒྱུ་ལ་སོགས་པའི་རྟགས་རྣམས་འཆར་རོ། །དོན་གྱི་དབང་འདི་གཟིགས་ནས་འཕགས་པ་ཡབ་སྲས་ཀྱིས་རྫོགས་རིམ་གྱི་སྐབས་ཀྱི་རླུང་གི་རྣལ་འབྱོར་བཤད་པ་ན། སྟེང་འོག་གི་རླུང་ཁ་སྦྱོར་གིས་ནང་དུ་འཛིན་པ་མ་བཤད་པར་རྡོར་བཟླས་ཉིད་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། རྡོ་རྗེ་འཕྲེང་བ་ལས་ལན་དུ་མར་སྔགས་ཀྱི་དེ་ཉིད་གཅིག་བུས་འགྲུབ་ཅེས་གསུངས་པ་ཡང་དེ་ལ་དགོངས་སོ། ། ༈ ཡན་ལག་གི་རླུང་གི་རྡོར་བཟླས། གཉིས་པ་ནི། རང་ལྷར་བསྐྱེད་པ་དང་གནད་གཞན་གསུམ་ནི་སྔར་དང་འདྲ། ཡན་ལག་གི་རླུང་གི་རྡོར་བཟླས་འདི་ལ་ངག་དབེན་གྱི་སྐབས་དང་། མིག་གི་མངོན་ཤེས་སོགས་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་གཉིས་ 8-8-31b ཡོད་པ་ལས། ངག་དབེན་གྱི་སྐབས་སུ་བྱེད་པ་ནི་སྒྲོན་གསལ་མ་གཏོགས་པ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་གཞུང་གཞན་ནས་གསལ་བར་མ་བཤད་ལ། སྒྲོན་གསལ་གྱི་དགོངས་པ་ནི་རྩ་བའི་རླུང་གི་རྡོར་བཟླས་ཀྱིས་མི་ཤིགས་པ་ལ་རླུང་ཐིམ་པར་བྱས་པའི་འོག་ཏུ་ལྡང་བ་ན་སྙིང་ཁའི་མི་ཤིགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་བྱེད་པ་ལ་ཡུལ་གྱི་གནད་ནི་འབྱུང་བ་ན་སྙིང་ཁའི་མི་ཤིགས་པ་ལས་བྱུང་ནས། དབང་པོ་སོ་སོའི་སྒོར་འབྱུང་བ་དང་འཇུག་པ་ན་སྒོ་སོ་སོ་ནས་ནང་དུ་ཞུགས་ཏེ། མི་ཤིགས་པ་ལ་འཇུག་པ་དང་། གནས་པ་ན་དེར་གནས་པ་དང་། རླུང་སྔགས་སྦྱོར་ཚུལ་སོགས་ནི་སྔར་དང་འདྲའོ། །དབང་པོ་གཞན་གྱི་སྒོར་བྱེད་པ་ནི་ཤེས་པར་སླ་ལ། སྣའི་སྒོར་བྱེད་པ་ལ་སྣ་སྒོར་རྒྱུ་བའི་རྩ་བའི་རླུང་མིན་པའི་ཡན་ལག་གི་རླུང་གཅིག་ནི་ཡོད་དེ། གཉིད་དུ་སོང་ནས་དབང་ཤེས་ལྔ་ཐིམ་པའི་དུས་སུ་སྣ་བུག་གི་འབྱུང་འཇུག་ནི་ཡོད་ལ། སྣ་ཤེས་ཐིམ་ན་དེའི་བཞོན་པ་ཡང་དག་པར་རྒྱུ་བའི་རླུང་ལྡོག་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་གཉིས་ཡོད་པའི་ཡང་དག་པར་རྒྱུ་བའི་རླུང་ལ་བསམས་ནས་བྱ་དགོས་སོ། །ངེས་པར་རྒྱུ་བའི་རླུང་གི་བཟླས་པ་བྱེད་པ་ན་ལུས་ཀྱི་བ་སྤུའི་སྒོ་ཐམས་ཅད་ནས་འབྱུང་འཇུག་བྱེད་པར་བསམ་ཞེས་རྗེ་དགོས་གསུང་ངོ་། །རྩ་བའི་རླུང་ལ་རྡོར་བཟླས་བྱས་པས་སྣ་བུག་གི་རླུང་རྒྱུ་བ་དྷཱུ་ཏཱིར་ཚུད་ནས་ཐིམ་ན་དབང་ཤེས་ལྔ་བཞོན་པ་དང་བཅས་པ་ལྡོག་དགོས་པ་བཞིན་དུ། ཡན་ལག་གི་རླུང་གི་རྡོར་བཟླས་བྱས་ནས་ཡན་ལག་གི་རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་ཐིམ་ནའང་རྩ་བའི་རླུང་རྣམས་དྷཱུ་ཏཱིར་ཐིམ་དགོས་སམ་སྙམ་ན། དབང་ཤེས་རླུང་གི་བཞོན་པ་དང་བཅས་པ་ཐིམ་པ་ཡིན་ལ། ཡིད་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་ 8-8-32a བརྒྱད་ཅུའི་རྟོག་པ་རགས་པ་མ་ཐིམ་པ་གཞི་མཐུན་པ་འོང་ཞིང་། རྩ་བའི་རླུང་བཞི་དྷཱུ་ཏཱིར་ཐིམ་ན་ཀུན་རྟོག་རགས་ཤོས་རྣམས་ངེས་པར་ཐིམ་དགོས་པས་སྤྱིར་ངེས་པ་མེད་མོད་ཀྱང་། ཡན་ལག་གི་རླུང་ཐིམ་པ་ནུས་པ་མཐུ་ཅན་དུ་སོང་བ་ན་རྩ་བའི་རླུང་རྣམས་ཀྱང་དྷཱུ་ཏཱིར་ཐིམ་པར་འགྱུར་རོ། །བྱང་ས

【現代漢語翻譯】 此外，在這裡也會顯現出如煙霧等各種徵兆。聖者父子（指那若巴和帝洛巴）觀察到這個意義后，在圓滿次第的階段講解風瑜伽時，並沒有講授上下風結合后納入體內的修法，而是直接講授金剛誦。金剛鬘中也多次提到，僅憑咒語的真如就能成就，這也是他們的意圖。 分支氣金剛誦 第二種是：生起自身為本尊，以及其他三個要點與之前相同。分支氣金剛誦有兩種情況：一是語靜時，二是修持眼識等神通時。 在語靜時修持，除了《燈明論》外，聖者父子的其他論著中沒有明確闡述。而《燈明論》的觀點是，在根本氣金剛誦使不壞明點融入氣之後，當它升起時，要依靠心間的不壞明點來修持。在修持這個時，所緣的要點是：從心間的不壞明點產生，從各個感官的門進出時，從各個門進入體內，進入不壞明點，安住時，安住在那裡，風和咒語結合的方式等與之前相同。在其他感官的門修持很容易理解，而在鼻子的門修持時，存在一個並非在鼻孔中流動的根本氣，而是分支氣。因為在入睡后五種感官意識融入時，鼻孔仍然有氣息的出入。如果鼻識融入，那麼它的坐騎（指氣）也必須停止流動。因此，必須考慮到有兩個流動的氣來進行修持。杰·多瓦（可能是人名）說，在修持必須流動的氣時，要觀想身體的所有毛孔都在進出氣息。如果對根本氣進行金剛誦，導致鼻孔的氣息進入中脈並融入，那麼五種感官意識及其坐騎也必須停止。同樣，如果修持分支氣金剛誦，導致分支氣融入中脈，是否根本氣也必須融入中脈呢？這是因為感官意識是氣的坐騎，它們會融入，而意意識的自性，即八十種粗分別念，不會融入，它們是基礎相同的事物。如果四種根本氣融入中脈，那麼最粗大的分別念也必須融入。所以一般來說，這並不一定。但是，如果分支氣融入變得強大有力，那麼根本氣也會融入中脈。 北方...

【English Translation】 Furthermore, here also appear signs such as mirages. Seeing this meaning, the noble father and son (referring to Naropa and Tilopa), when explaining the wind yoga in the context of the completion stage, did not explain the practice of combining the upper and lower winds and drawing them inward, but directly explained the Vajra recitation. The Vajra Garland also states many times that the Suchness of mantra alone can accomplish, and this is also their intention. Vajra Recitation of Branch Winds The second is: generating oneself as the deity, and the other three key points are the same as before. There are two situations for the Vajra recitation of branch winds: one is during speech silence, and the other is when practicing clairvoyance of the eye consciousness, etc. Practicing during speech silence is not clearly explained in the other texts of the noble father and son except for the 'Lamp Illuminating'. The view of the 'Lamp Illuminating' is that after the indestructible point in the heart is made to merge with the wind through the Vajra recitation of the root wind, when it arises, it should be practiced relying on the indestructible point in the heart. When practicing this, the key point of the object is: arising from the indestructible point in the heart, entering and exiting through the doors of each sense organ, entering the body from each door, entering the indestructible point, and when abiding, abiding there, the way of combining wind and mantra, etc., are the same as before. It is easy to understand practicing at the doors of other sense organs, but when practicing at the door of the nose, there is one branch wind that is not the root wind flowing in the nostrils. Because when the five sense consciousnesses merge after falling asleep, there is still the entry and exit of breath in the nostrils. If the nose consciousness merges, then its mount (referring to the wind) must also stop flowing. Therefore, it is necessary to consider that there are two flowing winds to practice. Je Dowa (possibly a person's name) said that when practicing the wind that must flow, one should visualize all the pores of the body entering and exiting breath. If the Vajra recitation is performed on the root wind, causing the wind in the nostrils to enter the central channel and merge, then the five sense consciousnesses and their mounts must also stop. Similarly, if the Vajra recitation of the branch wind is practiced, causing the branch wind to merge into the central channel, must the root winds also merge into the central channel? This is because the sense consciousnesses are the mounts of the wind, and they will merge, while the nature of the mind consciousness, that is, the eighty coarse conceptualizations, will not merge, they are things with the same basis. If the four root winds merge into the central channel, then the coarsest conceptualizations must also merge. So in general, this is not necessarily the case. However, if the merging of the branch wind becomes powerful, then the root winds will also merge into the central channel. Northern...

---

ེམས་ཞུ་བ་སྙིང་གར་ཕབ་ནས། སྙིང་ག་ནས་ཡན་ལག་གི་རླུང་གི་རྡོར་བཟླས་བྱས་ཏེ་རླུང་གིས་ཡུལ་སྣང་ཁྱབ་པར་བྱས་ནས། ཡུལ་རྣམས་རང་གི་རླུང་སེམས་བདེ་སྟོང་དུ་མྱོང་བའི་རང་སྣང་དུ་གོམས་པར་བྱས་ན། ཡུལ་སྣང་རབ་འབྲིང་ཐ་མ་ཐམས་ཅད་བདེ་བ་ཆེན་པོ་འབའ་ཞིག་གི་རྐྱེན་དུ་འཆར་བར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་མཁས་པ་དག་གསུང་པ་ནི། རྡོ་རྗེ་འཕྲེང་བའི་དགོངས་པ་དམ་པར་སྣང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ན་རྩ་བའི་རླུང་གི་རྡོར་བཟླས་མཐར་ཕྱིན་པའི་ཚད་ནི་སྙིང་ཁའི་རྩ་མདུད་ལེགས་པར་གྲོལ་བ་ཡིན་ལ། ཡན་ལག་གི་རླུང་གི་རྡོར་བཟླས་མཐར་ཕྱིན་པའི་ཚད་ནི་བཤད་མ་ཐག་པ་ལ་བྱས་ན་ལེགས་སོ། །རྡོར་བཟླས་བྱས་པས་རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་ཐིམ་ནས་སྟོང་པ་བཞི་འཆར་བ་ནི། རྡོར་བཟླས་མཐར་མ་ཕྱིན་པའི་དམའ་མོ་ནས་ཀྱང་འབྱུང་ལ། ལུས་དབེན་དང་། སྙིང་ཁར་སྔགས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་སྒོམ་པ་དང་། རྡོར་བཟླས་ཀྱི་སྐབས་གསུམ་གར་རླུང་ཐིམ་པའི་སྟོང་པ་བཞི་འཆར་བ་སྤྱི་ཙམ་ཞིག་འདྲ་མོད་ཀྱང་། རྒྱུའི་ཁྱད་པར་མི་འདྲ་བའི་གནད་ཀྱིས་ནང་ཚན་གྱི་ཁྱད་པར་ཆེན་པོ་ཡོད་པའང་ཤེས་པར་བྱའོ། །རྡོར་བཟླས་འདྲ་བ་གཅིག་གིས་སྟོང་པ་འདྲེན་ཐེབས་ཀྱི་སྔ་ཕྱིའི་སྟོང་པ་རྣམས་ལ་ཡང་རླུང་བྱང་མ་བྱང་དང་། རླུང་འདུ་ཚབས་ཆེ་ཆུང་གིས་ཐིམ་པ་ཤས་ཆེ་ཆུང་དང་། བདེ་སྟོང་སྦྱར་ནས་ 8-8-32b བསྒོམ་པ་སྔོན་དུ་བཏང་བ་མང་ཉུང་སོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལས། རིམ་གྱིས་རིམ་གྱིས་ཁྱད་ཞུགས་པར་འགྲོ་ཚུལ་དུ་མ་ཞིག་འབྱུང་བ་ཡང་ཤེས་པར་བྱའོ། །དྷཱུ་ཏཱིའི་ནང་གི་གཏུམ་མོ་ཐོག་མར་ལྟེ་བ་དང་། གསང་གནས་འབར་བ་དང་། དྷཱུ་ཏཱིའི་ཕྱིའི་གཏུམ་མོ་ཕལ་པ་འབར་བའི་ཁྱད་པར་དང་། དྲོད་འབར་ཚུལ་ལ་ལུས་ཀྱི་གཏིང་ནས་འབར་བ་དང་། ཤ་ལྤགས་ཀྱི་བར་ལྟ་བུ་ཁ་ནས་འབར་བ་དང་། དང་པོར་འབར་བའི་དྲོད་ཀྱི་རྒྱ་ཆེ་ཆུང་དང་། དྲོད་གྱེན་དུ་འཕྱུག་པ་མྱུར་བུལ་དང་། སྲབ་འཐུག་སོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལས་བདེ་བ་སྐྱེ་ལུགས་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་བ་རིམ་པ་དུ་མ་ཞིག་འོང་བའི་སྟེང་ནས། གཏུམ་མོ་ཁྱད་པར་ཅན་འབར་བ་དང་། དྲོད་ཕལ་པ་འབར་བ་དང་། རླུང་ཙམ་གྱིས་དྲངས་པའི་བདེ་བ་དང་། ཁམས་ཞུ་བའི་བདེ་བའི་ཁྱད་པར་ལ་སོགས་པ་ཤེས་དགོས་སོ། །གཏུམ་མོ་ཁྱད་པར་ཅན་འབར་ན་དེ་དང་མཐུན་པའི་བྱང་སེམས་ཞུ་བ་རེ་འོང་བས། ཁམས་མི་མཉམ་པར་སོང་བའི་ནད་མི་སྐྱེད་ཀྱང་། དེ་མིན་པའི་དྲོད་འབར་བ་ལ་བྱང་སེམས་འཇུ་བའི་ངེས་པ་མེད་པས་ཤས་ཆེར་འཁྲིག་པ་འཕེལ་བ་དང་།བདེ་ཉམས་མི་ཆེ་བར་དྲོད་ཀྱིས་གདུང་བ་སོགས་འབྱུང་ལ། གཏུམ་མོ་འབར་བ་གནད་དུ་སོང་ན་དེས་བྱང་སེམས་དཀར་པོ་ཞུ་ནས་འཕེལ་བར་མ་ཟད། བྱང་སེམས་ཞུ་བ་བབས་པ་དེས་ཀྱང་བྱང་སེམས་དམར་པོའི་གཏུམ་མོ་རྒྱས་པར་བྱེད་པར་གསུངས་སོ། །མདོར་ན་རྫོགས་རིམ་གྱིས་ལམ་ཁྱད་པར་ཅན་སྔ་མས་

【現代漢語翻譯】 將專注融入心間，從心間開始進行支分氣脈的金剛誦，通過氣使景象遍佈，習慣於將一切景象體驗為自身氣心安樂空性的顯現，那麼一切景象，無論好壞，都將成為引發大樂的因緣。諸位智者如是說，這似乎是《金剛鬘》的甚深密意。如此，根本氣脈金剛誦的圓滿標準是心間脈結的徹底解開，而支分氣脈金剛誦的圓滿標準最好是如前所述。通過金剛誦，氣融入中脈，顯現四空，即使在金剛誦尚未達到圓滿的較低層次，以及在身遠離、觀想心間咒字明點、金剛誦這三種情況下，氣融入時都會顯現四空，雖然大致相似，但由於因的不同，其內在的差別也應了知。僅僅是相似的金剛誦，在引導空性的先後順序上，也存在氣是否清凈，氣融入的程度大小，以及在安樂空性雙運的基礎上，先進行觀修的多少等差別，因此，逐漸產生各種不同的體驗方式也應了知。中脈內的拙火最初在臍輪和密處燃燒，以及中脈外的普通拙火燃燒的差別，以及燃燒的方式，如從身體深處燃燒，或如在皮肉之間從外部燃燒，以及最初燃燒的熱量的大小，熱量向上升騰的快慢，以及粗細等差別，由此產生的安樂的生起方式也同樣存在多種次第。在此基礎上，還要了解特殊拙火燃燒、普通熱量燃燒、僅僅由氣引導的安樂、以及明點融化的安樂等差別。如果特殊拙火燃燒，就會有與之相應的菩提心融化，因此不會引發脈不調和的疾病。但如果不是特殊拙火燃燒，就不一定能使菩提心融化，因此多半會引發性慾增強，或者安樂體驗不大，卻被熱量所困擾等情況。如果拙火燃燒成為關鍵，那麼它不僅會使白色菩提心融化並增長，而且白色菩提心的融化和降臨也會使紅色菩提心的拙火增長。總之，以圓滿次第的特殊道，先前的... 將專注融入心間，從心間開始進行支分氣脈的金剛誦，通過氣使景象遍佈，習慣於將一切景象體驗為自身氣心安樂空性的顯現，那麼一切景象，無論好壞，都將成為引發大樂的因緣。諸位智者如是說，這似乎是《金剛鬘》的甚深密意。如此，根本氣脈金剛誦的圓滿標準是心間脈結的徹底解開，而支分氣脈金剛誦的圓滿標準最好是如前所述。通過金剛誦，氣融入中脈，顯現四空，即使在金剛誦尚未達到圓滿的較低層次，以及在身遠離、觀想心間咒字明點、金剛誦這三種情況下，氣融入時都會顯現四空，雖然大致相似，但由於因的不同，其內在的差別也應了知。僅僅是相似的金剛誦，在引導空性的先後順序上，也存在氣是否清凈，氣融入的程度大小，以及在安樂空性雙運的基礎上，先進行觀修的多少等差別，因此，逐漸產生各種不同的體驗方式也應了知。中脈內的拙火最初在臍輪和密處燃燒，以及中脈外的普通拙火燃燒的差別，以及燃燒的方式，如從身體深處燃燒，或如在皮肉之間從外部燃燒，以及最初燃燒的熱量的大小，熱量向上升騰的快慢，以及粗細等差別，由此產生的安樂的生起方式也同樣存在多種次第。在此基礎上，還要了解特殊拙火燃燒、普通熱量燃燒、僅僅由氣引導的安樂、以及明點融化的安樂等差別。如果特殊拙火燃燒，就會有與之相應的菩提心融化，因此不會引發脈不調和的疾病。但如果不是特殊拙火燃燒，就不一定能使菩提心融化，因此多半會引發性慾增強，或者安樂體驗不大，卻被熱量所困擾等情況。如果拙火燃燒成為關鍵，那麼它不僅會使白色菩提心融化並增長，而且白色菩提心的融化和降臨也會使紅色菩提心的拙火增長。總之，以圓滿次第的特殊道，先前的...

【English Translation】 By focusing the mind in the heart, and from the heart, performing the Vajra recitation of the branch channels, and by permeating the environment with the breath, and by becoming accustomed to experiencing all phenomena as the self-manifestation of one's own breath-mind bliss-emptiness, then all phenomena, whether good or bad, will become a cause for generating great bliss. Thus, the wise ones say, this seems to be the profound intention of the 'Vajra Garland'. Thus, the measure of the complete perfection of the Vajra recitation of the root channel is the complete untying of the knot of the heart channel, and the measure of the complete perfection of the Vajra recitation of the branch channels is best done as just explained. By doing the Vajra recitation, the breath dissolves into the central channel, and the four emptinesses arise, even from the lower level where the Vajra recitation has not reached perfection, and in the three instances of body isolation, meditating on the seed-syllable bindu in the heart, and Vajra recitation, the four emptinesses that arise when the breath dissolves are somewhat similar, but one should also know that there are great differences in the inner aspects due to the difference in the cause. Merely similar Vajra recitations, in the order of guiding emptiness, there are also differences in whether the breath is purified or not, the degree of breath absorption, and the amount of prior meditation on the basis of bliss-emptiness union, and thus, one should also know that various ways of gradually entering into differences arise. The difference between the inner heat of the central channel initially burning in the navel and secret place, and the ordinary outer heat of the central channel burning, and the way of burning, such as burning from the depths of the body, or burning from the outside like between the flesh and skin, and the size of the initial burning heat, the speed of the heat rising upwards, and the thickness, etc., the ways of generating bliss are also similar to this, with many stages. On top of this, one must know the differences between the burning of special heat, the burning of ordinary heat, the bliss guided only by breath, and the bliss of dissolving elements. If special heat burns, there will be a corresponding melting of Bodhicitta, so it will not cause diseases of imbalance of the channels. But if it is not the burning of special heat, there is no certainty that Bodhicitta will melt, so mostly it will cause increased sexual desire, or the experience of bliss will not be great, but one will be troubled by the heat. If the burning of heat becomes the key, then it will not only melt and increase the white Bodhicitta, but the melting and descending of the white Bodhicitta will also increase the heat of the red Bodhicitta. In short, with the special path of the completion stage, the previous... By focusing the mind in the heart, and from the heart, performing the Vajra recitation of the branch channels, and by permeating the environment with the breath, and by becoming accustomed to experiencing all phenomena as the self-manifestation of one's own breath-mind bliss-emptiness, then all phenomena, whether good or bad, will become a cause for generating great bliss. Thus, the wise ones say, this seems to be the profound intention of the 'Vajra Garland'. Thus, the measure of the complete perfection of the Vajra recitation of the root channel is the complete untying of the knot of the heart channel, and the measure of the complete perfection of the Vajra recitation of the branch channels is best done as just explained. By doing the Vajra recitation, the breath dissolves into the central channel, and the four emptinesses arise, even from the lower level where the Vajra recitation has not reached perfection, and in the three instances of body isolation, meditating on the seed-syllable bindu in the heart, and Vajra recitation, the four emptinesses that arise when the breath dissolves are somewhat similar, but one should also know that there are great differences in the inner aspects due to the difference in the cause. Merely similar Vajra recitations, in the order of guiding emptiness, there are also differences in whether the breath is purified or not, the degree of breath absorption, and the amount of prior meditation on the basis of bliss-emptiness union, and thus, one should also know that various ways of gradually entering into differences arise. The difference between the inner heat of the central channel initially burning in the navel and secret place, and the ordinary outer heat of the central channel burning, and the way of burning, such as burning from the depths of the body, or burning from the outside like between the flesh and skin, and the size of the initial burning heat, the speed of the heat rising upwards, and the thickness, etc., the ways of generating bliss are also similar to this, with many stages. On top of this, one must know the differences between the burning of special heat, the burning of ordinary heat, the bliss guided only by breath, and the bliss of dissolving elements. If special heat burns, there will be a corresponding melting of Bodhicitta, so it will not cause diseases of imbalance of the channels. But if it is not the burning of special heat, there is no certainty that Bodhicitta will melt, so mostly it will cause increased sexual desire, or the experience of bliss will not be great, but one will be troubled by the heat. If the burning of heat becomes the key, then it will not only melt and increase the white Bodhicitta, but the melting and descending of the white Bodhicitta will also increase the heat of the red Bodhicitta. In short, with the special path of the completion stage, the previous...

---

སྟོང་ཉིད་བསྒོམས་ནས། རྫོགས་རིམ་གྱི་ལམ་ཕྱི་མ་མཐོན་པོར་བགྲོད་པ་ལ་ལུས་ལ་གནད་དུ་བསྣུན་པའི་ཐབས་སྔར་བཤད་པའམ། དེ་འདྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་ཐིམ་ 8-8-33a པ་དང་། དེར་ཞུགས་པའི་རླུང་གིས་གཏུམ་མོ་སྦར་ཏེ་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་བདེ་ཆེན་བསྐྱེད་པ་དེས། བདག་མེད་པའི་དོན་སྒོམ་པའི་བདེ་སྟོང་སྦྱོར་བ་མེད་ན། རྒྱུད་སྡེ་འོག་མ་གསུམ་དང་བསྐྱེད་རིམ་མན་ཆད་ཀྱི་སྟོང་ཉིད་སྒོམ་ཚུལ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་བདེ་སྟོང་སྦྱོར་བ་མི་འབྱུང་བས། བདག་མེད་པའི་གོ་བ་རྣམ་པར་དག་པ་འཚོལ་བ་དང་། ལུས་ལ་གནད་དུ་བསྣུན་པའི་ཐབས་ལམ་ཟབ་མོ་ལེགས་པར་ཤེས་པར་བྱས་ནས་སྒོམ་པ་ཅིག་མེད་མི་རུང་དུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་དང་། ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་བདེ་བ་མ་མཐའ་ཅིག་རྙེད་ནས་བདེ་སྟོང་སྦྱར་ཏེ་བསྒོམ་པ་དང་། རླུང་གཡོས་ཏེ་དེ་ལས་ལངས་པ་ན་སླར་ཡང་ལུས་ལ་གནད་དུ་བསྣུན་པའི་ཐབས་སྒོམ་པ་སྤེལ་མར་བྱ་དགོས་སོ། ། ༈ གེགས་བྱུང་ན་སེལ་ཚུལ། གསུམ་པ་ནི། སྔར་བཤད་པའི་སྣ་རྩེ་གཉིས་སུ་ཐིག་ལེ་གཉིས་ཀྱི་སྲོག་རྩོལ་བསྒོམས་པས་རླུང་ཐིམ་པ་བྱུང་ན་རྡོར་བཟླས་ལ་གེགས་ཤིན་ཏུ་ཆུང་། རྡོར་བཟླས་བྱེད་པའི་ཚེ་ཡང་དལ་བུས་བྱ་བར་ཞལ་ལུང་ལས་ལན་མང་དུ་གསུངས་པས། རླུང་ཕྱི་ནང་དུ་གཏོང་ལུགས་དང་ཅུང་ཟད་རེ་འཛིན་པའི་གནད་ལ་མཁས་ན་ཡང་གེགས་ཧ་ཅང་ཐལ་བ་མི་སྐྱེའོ། །རླུང་སྒོམས་པ་ལ་གེགས་ཆེན་པོ་སྐྱེ་བ་ཕལ་ཆེ་བ་ནི། དང་པོའི་སྐྱོང་ཚུལ་གྱི་གནད་ལ་མི་མཁས་པའི་སྐྱོན་ཉིད་དུ་སྣང་བས་སྐྱོང་ཚུལ་ལེགས་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །འོན་ཀྱང་སྔོན་དུ་རླུང་ཐིམ་པ་མ་བྱུང་ན་རྡོར་བཟླས་ཡུན་རིང་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ན། ཐམས་ཅད་ལ་འོང་བར་མ་ངེས་ཀྱང་། གེགས་ཐན་ཐུན་འོང་བ་སེལ་ཚུལ་ནི་རླུང་རེ་འགའ་འདུས་བའི་མཚམས་ནས་ཟུག་སྐྱེད་པ་ལ་ཇི་ལྟར་བྱ་བ་ནི་སྔར་བཤད་པས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ལུས་ཀྱི་གནས་རྣམས་ནས་སྨུག་པའམ། འོད་ཟེར་ 8-8-33b གྱི་རྣམ་པའམ་སྐྲའི་ཕྱེ་མ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་ཕྱིར་ལ་མང་དུ་འཐོན་པའི་སྣང་བ་བྱུང་ན། རླུང་གནད་དུ་འདུ་དཀའ་བ་ཡིན་པས་རླུང་བསྡུས་ནས་མི་ཤིགས་པ་ལ་སྡུད་པ་མང་དུ་བྱ། རྣམ་པ་དེ་འདྲ་མང་པོ་ཕྱི་ནས་བྱུང་ནས་ལུས་ལ་འཇུག་པར་སྣང་ན་རླུང་འདུ་རྟགས་ཡིན་པས་སྐྱོན་མིན་ནོ། །གཞན་ཡང་མགོ་ལ་སོགས་པའི་པགས་པ་ཤིན་ཏུ་འཐུག་པ་སྙམ་བྱེད་ཅིང་། སྐྲའི་རྩ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་རྩེ་བ་དང་། ཤ་ལྤགས་ཀྱི་བར་ཟ་བ་དང་། ཚ་བ་དང་། གྲང་བ་དང་། འཕྲིག་པ་སོགས་དང་། སྲོག་ཆགས་མང་པོས་ཟ་བ་དང་། འཁྱུད་པ་དང་། འབྱར་བའི་ཉམས་བྱུང་ན། རླུང་ཅུང་ཟད་འདུ་བའི་རྟགས་ཡིན་ཀྱང་འདུ་ལུགས་འདོད་པ་ལྟར་མིན་པས། གནས་གང་ཡིན་དུ་དམིགས་པས་བསྡུས་ནས་མི་ཤིགས་པ་ལ་བསྟིམ་པ་མང་དུ་བྱས་པ་ཉིད་དགའོ། །སྦྲུལ་ཁྲ་བོའི་རྣམ་པ་ཕྱི་ནས

【現代漢語翻譯】 通過觀修空性，爲了在後續的圓滿次第道路上取得更高成就，先前所說的關於身體要點的運用方法，或者類似的方法，使氣息融入中脈。 在那裡，融入的氣息點燃拙火，產生俱生大樂。如果沒有觀修無我的意義，沒有樂空雙運，那麼就無法產生超越下三部密續和生起次第以下空性觀修方式的樂空雙運。因此，必須尋求對無我意義的完全理解，並充分了解身體要點的深奧方法，然後進行觀修。至少要獲得俱生樂，並將樂空結合起來進行觀修。當氣息涌動並從中升起時，應交替進行身體要點的觀修方法。 如果出現障礙，消除方法如下： 第三，如果通過觀修先前所說的鼻尖兩點的明點，使氣息融入，那麼金剛誦的障礙會非常小。口訣中多次提到，即使在進行金剛誦時，也要緩慢進行。如果精通氣息內外輸送和稍微保持的要點，也不會產生太大的障礙。大多數觀修氣息時產生的大障礙，似乎都是因為不精通最初的調理方法的過失。因此，必須充分了解調理方法。然而，如果在先前沒有氣息融入的情況下，長時間進行金剛誦，雖然不一定對所有人都有效，但如果出現間歇性的障礙，消除方法是，在氣息聚集的間隙，如何處理產生的疼痛，這可以從先前的解釋中得知。如果從身體的各個部位出現煙霧、光芒、頭髮碎片等現象，說明氣息難以融入，因此要多次收攝氣息，使其不散亂。如果許多這樣的現象從外部出現並融入身體，這是氣息融入的徵兆，沒有問題。此外，如果感覺頭部等部位的面板非常厚，頭髮根部等部位刺痛，肉皮之間有東西啃咬、發熱、發冷、顫抖等感覺，或者感覺有許多生物在啃咬、纏繞、粘附，這都是氣息稍微融入的徵兆，但融入的方式不如預期。因此，最好專注于所在的位置，收攝氣息，並多次使其融入而不散亂。如果從外部出現花蛇的形象……

【English Translation】 By meditating on emptiness, in order to achieve higher accomplishments on the subsequent path of the Completion Stage, the previously mentioned methods of applying key points to the body, or similar methods, cause the winds to dissolve into the central channel (dhūtī). There, the winds that have entered ignite the inner heat (tummō), generating the co-emergent great bliss. If there is no union of bliss and emptiness through meditating on the meaning of selflessness, then there will be no union of bliss and emptiness that surpasses the way of meditating on emptiness in the lower three tantras and below the Generation Stage. Therefore, one must seek a completely pure understanding of the meaning of selflessness, and thoroughly understand the profound methods of applying key points to the body, and then meditate. At the very least, one must find co-emergent bliss, and combine bliss and emptiness to meditate. When the winds stir and rise from that, one should alternately practice the methods of applying key points to the body. If obstacles arise, the methods of removing them are as follows: Third, if by meditating on the life force of the two bindus at the tips of the nostrils as previously described, the winds dissolve, then there will be very few obstacles to vajra recitation. It has been stated many times in the oral instructions that even when performing vajra recitation, it should be done slowly. If one is skilled in the key points of sending the winds in and out and holding them slightly, then very extreme obstacles will not arise. Most of the major obstacles that arise when meditating on the winds seem to be due to the fault of not being skilled in the key points of the initial training. Therefore, one must thoroughly understand the training methods. However, if one performs vajra recitation for a long time without the winds dissolving beforehand, although it is not certain to work for everyone, if intermittent obstacles arise, the method of removing them is to know from the previous explanation how to deal with the pain that arises from the intervals where the winds gather. If phenomena such as smoke, rays of light, or hair fragments appear to emerge from various parts of the body, it indicates that the winds are difficult to gather, so one should gather the winds many times to prevent them from scattering. If many such phenomena appear from the outside and enter the body, it is a sign that the winds are gathering, so there is no problem. Furthermore, if one feels that the skin of the head and other parts of the body is very thick, and there is a tingling sensation in the roots of the hair and other parts, or a feeling of something gnawing between the flesh and skin, or sensations of heat, cold, or twitching, or a feeling of many creatures gnawing, entwining, or sticking, these are signs that the winds are gathering slightly, but the way they are gathering is not as desired. Therefore, it is best to focus on the location where it is happening, gather the winds, and repeatedly dissolve them without scattering. If the image of a speckled snake appears from the outside...

---

་ནང་དུ་འཇུག་པ་དང་། ནང་ནས་ཕྱི་ལ་འབྱུང་བར་རྩོམ་པ་དང་། ལུས་ལ་འཁྱུད་པ་སོགས་ཀྱི་ཉམས་བྱུང་ན་རླུང་འདུ་ཚུལ་སྔར་དང་འདྲ་བས་རླུང་གི་རྣལ་འབྱོར་ལ་དྲག་ཏུ་བརྩོན་པ་དང་། བསྡུས་ནས་བཤིག་པ་བྱས་པས་སེལ་ལོ། །སྦྲུལ་ཁྲ་བོའི་རྣམ་པ་རྩའི་ནང་དུ་འཚང་བ་སོགས་ཀྱི་སྣང་བ་བྱུང་བ་ན་རླུང་འདུ་རྟགས་ལེགས་པོ་ཡིན་པས་རླུང་གི་རྣལ་འབྱོར་ཉིད་བསྐྱངས་པས་ཆོག་གོ། རླུང་ཐིམ་པའི་སྐབས་སུ་སྤྲུག་པ་དང་འདར་བ་བྱུང་བ་མ་བསལ་ན་ཁམས་འཁྲུག་པར་གསུངས་པས། ལྷའི་སྐུར་ལངས་ཏེ་འོག་ཟེར་སྤྲོ་བའི་སྦྱོར་བས་བསལ་བར་གསུངས་སོ། །མདོར་ན་སྲོག་རྩོལ་བསྒོམས་པས་རླུང་ཤིན་ཏུ་མཉེན་པར་མ་སོང་གི་བར་དུ་སྦྱོར་བ་འཇམ་པོ་ཁོ་ན་བྱ། ཤིན་ཏུ་ལས་རུང་དུ་སོང་བའི་སྐབས་སུ་སྦྱོར་བ་དྲག་པོ་བྱས་ན་རླུང་ 8-8-34a འདུ་སླ་བར་སྣང་ན་མི་མང་ཙམ་རེ་བྱས་པས་ཆོག་གོ། སྦྱོར་བ་འཇམ་པོས་ལུས་ལ་གནད་དུ་བསྣུན་པ་བྱས་པའི་སྒོ་ནས་རླུང་ཐིམ་པ་བྱུང་ན་ཉམས་མྱོང་དེ་བརྟན་པ་དང་། བོགས་ཆེ་བ་དང་། ལུས་ཀྱི་འབྱུང་བ་མི་འཁྲུག་པས་ལུས་ལ་བརྟེན་པའི་ཡོན་ཏན་སྐྱེ་བ་རྣམས་གནད་དུ་འགྲོ་ལ། བཟློག་སྟེ་བྱས་ན་ཉམས་མྱོང་ཅུང་ཟད་མྱུར་བ་འདྲ་བ་ཅིག་འོང་ཀྱང་སྐྱོན་མང་པོ་སྐྱེད་པས་མི་ལེགས་སོ། ། ༈ གསང་བའི་སྣ་རྩེར་རྫས་ཀྱི་ཐིག་ལེའི་སྲོག་རྩོལ་བསྒོམ་པ། གསུམ་པ་ནི། ལྷར་སྒོམ་པ་དང་། གནད་གཞན་གསུམ་སྔར་དང་འདྲ་། ཡུལ་གྱི་གནད་ནི་ཡབ་ཡུམ་གྱི་རྡོ་རྗེ་དང་པད་མ་འདུ་བྱས་ཏེ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཞུ་བ་དྷཱུ་ཏཱི་ནས་རིམ་གྱིས་བརྒྱུད་དེ། རྡོ་རྗེའི་རྩེའི་དྷཱུ་ཏཱིའི་མར་སྣ་དང་། ཡུམ་གྱི་རྡོ་རྗེ་དབྱིངས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་མའི་རྩའི་སྣ་རྩེ་གཉིས་སྤྲད་ནས་འབྱར་བའི་ཕྲད་མཚམས་ཀྱི་ནང་དུ་བྱང་སེམས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་ཡུངས་འབྲུ་ཙམ་པ་ཅིག །རང་གི་ལྷའི་ཁ་དོག་ཅན་འོད་ཟེར་ལྔ་འབར་བ་ཤིན་ཏུ་འཚེར་བ་ཞིག་བསམས་ལ། དེ་ལ་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་སེམས་བཟུང་། དེ་ལ་སེམས་ལེགས་པར་ཟིན་པའི་རྟགས་ཁྱད་པར་ཅན་བྱུང་བ་ན། དེ་ནས་རླུང་ནང་དུ་འཇུག་པའི་ཉམས་སྐྱེ། དེའི་རྗེས་སུ་དྲོད་ཁྱད་པར་ཅན་འབར་ཞིང་དེས་བཞུ་བའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འབབ་སྟེ། དྷཱུ་ཏཱིའི་མར་སྣ་ཕྱེ་ནས་ལྷན་སྐྱེས་འཆར་བའི་གནད་ཤིན་ཏུ་ཆེའོ། །ཐུན་འཇོག་པ་ན་ཐིག་ལེ་སྙིང་ཁར་དྲངས་ལ་བཞག་གོ། སྲོག་རྩོལ་བསྒོམས་པས་རླུང་ཐིམ་ནུས་པའི་མཚམས་ནས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་དང་མཉམ་པར་སྦྱར་བས་ཀྱང་། དེ་ལྟར་བྱེད་ནུས་པའི་གདམས་ངག་གི་གནད་ཀྱང་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཐིག་ལེ་གསུམ་གྱི་སྲོག་རྩོལ་ 8-8-34b སྒོམ་པ་འདི་གསུམ་གའི་སྐབས་སུ་བྱང་སེམས་ཞུ་བ། སྤྱི་བོ་ནས་གསང་གནས་ཀྱི་སྣ་རྩེའི་བར་དུ་གཏོང་བ་དང་། སྟོད་སྨད་ནས་སྙིང་ག་ཉིད་དུ་སྡུད་པའི་གནད་གཉིས

【現代漢語翻譯】 如果出現進入體內、從體內向外散發、身體抽搐等現象，說明氣聚集的方式與之前相同，因此要努力進行氣的瑜伽，通過收縮和放鬆來消除這些現象。如果出現蛇纏繞在脈絡中的景象，說明氣聚集的徵兆良好，只需繼續進行氣的瑜伽即可。據說，在氣融入時，如果出現顫抖和震動而不消除，會導致脈絡紊亂。因此，據說可以通過化為本尊身相，進行下泄甘露的修持來消除這些現象。總之，在修習命氣拙火時，在氣變得非常柔順之前，只能進行柔和的修持。當氣變得非常容易控制時，進行猛烈的修持，如果感覺氣容易聚集，可以稍微多做一些。通過柔和的修持，以身體的關鍵部位為重點進行刺激，如果氣融入，這種體驗會更加穩定、有效，並且身體的元素不會紊亂，從而使依賴於身體的功德得以實現。反之，如果採取相反的方式，雖然體驗可能會稍微快一些，但會產生許多過失，因此不好。 第三，修習秘密處頂端物質明點的命氣拙火： 觀想為本尊，其他三個要點與之前相同。所緣的要點是觀想男女本尊的金剛和蓮花交合，處於平等融合的狀態，菩提心從dhūti（藏文：དྷཱུ་ཏཱི།）逐漸流下，金剛頂端的dhūti末端與蓮花金剛界自在母的脈絡頂端相接，在接觸的縫隙中，觀想有一個芥子大小的菩提心明點，具有自己本尊的顏色，發出五彩光芒，非常耀眼。然後，按照之前所說的方法，專注於此。如果出現特別的徵兆，表明已經很好地專注於此，那麼就會產生氣進入體內的體驗。之後，會產生特別的熱量，燃燒並融化菩提心，使其流下，打開dhūti末端，這是生起俱生智的關鍵。在結束時，將明點引導至心間並安住。通過修習命氣拙火，在能夠融入氣的階段，與智慧手印相結合，也要了解能夠這樣做的口訣要點。在修習這三個明點的命氣拙火時，都要注意兩個要點：一是菩提心從梵穴流向秘密處的頂端，二是將上下之氣匯聚於心間。

【English Translation】 If experiences such as entering the body, emanating from the body, or convulsions occur, it indicates that the air is gathering in the same way as before. Therefore, one should diligently practice air yoga, eliminating these phenomena through contraction and relaxation. If visions of snakes coiling within the channels arise, it signifies a good sign of air gathering, and it is sufficient to continue practicing air yoga. It is said that during the absorption of air, if trembling and shaking occur and are not eliminated, it can disrupt the elements. Therefore, it is said that these phenomena can be eliminated by transforming into the deity's form and practicing the application of downward-flowing nectar. In short, when practicing life-force heat, one should only engage in gentle practices until the air becomes very pliable. When the air becomes very manageable, one can engage in forceful practices. If it seems easy to gather the air, one can do a little more. If air absorption occurs through gentle practice, focusing on key points of the body, this experience will be more stable, effective, and the body's elements will not be disrupted, thus enabling the qualities that rely on the body to arise effectively. Conversely, if done in the opposite way, although the experience may seem slightly faster, it will generate many faults and is therefore not good. Third, practicing the life-force heat of the substance bindu at the tip of the secret place: Meditate as the deity, and the other three key points are the same as before. The key point of the object is to visualize the vajra and lotus of the male and female deities uniting, being in a state of equal union, with the bodhicitta flowing down gradually from the dhūti. The end of the dhūti at the tip of the vajra connects with the tip of the channel of the Vajradhatu Ishvari (Tibetan: Dorje Yingkyi Wangchukma) of the lotus, and in the gap of the contact, visualize a bodhicitta bindu the size of a mustard seed, having the color of one's own deity, emitting five-colored rays, being very dazzling. Then, as explained before, focus on this. If a special sign arises indicating that one has focused well on this, then the experience of air entering the body will arise. After that, a special heat will arise, burning and melting the bodhicitta, causing it to flow down, opening the end of the dhūti, which is the key to arising innate wisdom. At the end of the session, guide the bindu to the heart and rest there. By practicing life-force heat, at the stage where one can absorb the air, one should also know the key points of the instructions for being able to do so in conjunction with the wisdom mudra. When practicing the life-force heat of these three bindus, one should pay attention to two key points: first, the bodhicitta flows from the crown chakra to the tip of the secret place, and second, the upper and lower airs are gathered in the heart.

---

་ཡོད་པ་ནི་བླ་མས་བསྟན་པར་བྱའོ། །འདི་གསུམ་གྱི་སྐབས་སུ་ཡང་རླུང་ཐིམ་པས་སྟོང་པ་བཞི་འདྲེན་ནུས་པའི་མཚམས་ནས། རླུང་སྟོབས་ཀྱིས་གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་བཞི་བཟུང་ནས་རྨི་ལམ་གྱི་སྒྱུ་མ་ལ་འཇུག་པའི་ཚུལ་ཡང་ཤེས་པར་བྱའོ། །རྡོ་རྗེ་བཟླས་པ་དང་ངག་དབེན་ནི་སྲོག་རྩོལ་གྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གི་མིང་གིས་བཏགས་པ་ཡིན་པས། འདིར་སྲོག་རྩོལ་གསུམ་མེད་པ་ནི་མིན་ནོ། །ངག་དབེན་གྱི་གནད་རྒྱས་པར་ནི་རིམ་ལྔ་གསལ་སྒྲོན་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ།། ༑ །། ༈ སེམས་དབེན་ཐུགས་རྡོ་རྗེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བསླབ་ཚུལ། གསུམ་པ་སེམས་དབེན་ཐུགས་རྡོ་རྗེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བསླབ་པ་ལ་གསུམ། སེམས་དབེན་སྐྱེད་པའི་ཐབས། ཐབས་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་སེམས་དབེན་སྐྱེད་ཚུལ། སེམས་དབེན་གང་གི་དོན་དུ་སྐྱེད་པ་བསྟན་པའོ། ། ༈ སེམས་དབེན་སྐྱེད་པའི་ཐབས། དང་པོ་ནི། དེ་ལྟར་སྙིང་གའི་སྣ་རྩེར་སྔགས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་བསྒོམས་པས་སྙིང་ཁར་རླུང་བསྡུས། དེ་ནས་གདོང་གི་སྣ་རྩེར་འོད་ཀྱི་ཐིག་ལེ་བསྒོམ་པ་རླུང་རྡོ་རྗེའི་བཟླས་པ་བྱས་པས། སྙིང་གའི་དྷཱུ་ཏཱིའི་མདུད་པའི་ནང་ནས་རླུང་གིས་འགྲོ་འོང་གནས་གསུམ་བྱས། དེ་རྗེས་གསང་བའི་སྣ་རྩེར་རྫས་ཀྱི་ཐིག་ལེ་བསྒོམས་ཏེ། ཕྱག་རྒྱ་ལ་བརྟེན་ནས་སྔ་མའི་བོགས་འདོན་པ་གསུམ་གོམས་པར་བྱས་པས་མཐར་སྙིང་ཁའི་རྩ་མདུད་ལེགས་པར་གྲོལ་བ་ན། མདུད་པའི་ནང་གི་མི་ཤིགས་པ་ལ་རླུང་ལེགས་པར་བསྡུས་ཏེ་ཐིམ་པ་ལས་སེམས་དབེན་སྐྱེད་པ་ལ་གཉིས། ནང་གི་ཐབས་དང་། ཕྱིའི་ཐབས་སོ། །དང་པོ་ནི། ལྷར་སྒོམ་པ་དང་གནད་གཞན་གསུམ་སྔར་ལྟར་སྔོན་དུ་བཏང་ 8-8-35a ནས་དང་སྡུད་པའི་རྣལ་འབྱོར་ནི། རང་ལྷར་བསྐྱེད་པ་འཁོར་ལོ་ལ་བསྡུས། འཁོར་ལོའི་ཡི་གེ་པད་འདབ་དང་བཅས་པ་ཕྱི་མ་བར་མ་ལ་བསྡུས། བར་མ་གཉིས་ནང་མ་ལ་བསྡུས། ནང་མ་གཉིས་དབུས་ཀྱི་མི་ཤིགས་པ་ལ་སྡུད་པར་མན་ངག་ལས་བཤད། ཡང་དོན་ལྔ་མ་ལས་བསམ་གཏན་གཉིས་ཀྱིས་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ཡིན་ཞེས་འབྱུང་བ་ལྟར་བསམ་གཏན་གཉིས་གང་རུང་གིས་བསྡུས་ནའང་ཆོག་ལ། དེ་ལྟར་བྱེད་ན་འཁོར་ལོའི་སྡུད་རིམ་ཟུར་པ་མ་བྱས་ཀྱང་ཆོག་སྟེ་བསམ་གཏན་གཉིས་ནི་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །སྡུད་པའི་ཚེ་སྟེང་འོག་གི་རླུང་ཁ་སྦྱོར་དང་སྦྲགས་ནས་བྱེད་པ། གསེར་སྡིངས་པའི་མན་ངག་ཆེ་ཆུང་རྣམས་ལས་བཤད་དོ། །འདི་ལ་སྟེང་འོག་གི་རླུང་ཁ་སྦྱར་ཏེ་ནང་དུ་འཛིན་པ་ཞིག་མེད་ན། རྡོར་བཟླས་ཀྱིས་རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་ཚུད་པ་མི་འོང་སྙམ་པའམ། ཆུད་ཀྱང་དེར་ཐིམ་པ་མི་འོང་སྙམ་ནས་བྱེད་ན་ནི། རྡོར་བཟླས་ཀྱི་གནད་རྫོགས་པར་མ་རྟོགས་པ་ཡིན་པས་མི་འཐད་ལ། དེ་ལྟ་མིན་པར་དེ་ཡང་མན་ངག་གིས་བྱེད་ན་འགལ་བ་མེད་དོ། །སྐབས་འདིར་བུམ་པ་ཅན་བྱེད་པའི་ཡུལ་གྱི་གནད་ནི་དོན་ལྔ་མར་སྙིང་ཁར་བྱེད་པར་བཤད་པ་ལེགས

【現代漢語翻譯】 這些內容應由上師傳授。在這三種情況下，當氣息融入時，從能夠引導四空（Śūnyatā，शून्यता，shunyata，空性）的階段開始，也要了解氣息的力量如何控制睡眠的四空，並進入夢幻的幻覺。金剛唸誦（Vajrajāpa，वज्रजाप，vajrajapa，金剛唸誦）和語靜（vāgvivikta，वाग्वििक्त，vagvivikta，語靜）只是生命能量運作的一個方面的名稱。因此，這裡並非沒有三種生命能量的運作。關於語靜的詳細要點，已在《次第五明燈》（Rim Lnga gSal sGron）中闡述。 如何修習心靜（cittavivikta，चित्तविविक्त，cittavivikta，心靜）之心金剛（Thugs rDo rJe）三摩地（samādhi，समाधि，samadhi，三摩地）： 第三，關於修習心靜之心金剛三摩地，有三點：產生心靜的方法；依靠該方法產生心靜的方式；以及說明爲了何種目的而產生心靜。 產生心靜的方法： 首先，像這樣觀想心間的尖端有咒語的明點（bindu，बिन्दु，bindu，明點），從而將氣息聚集在心間。然後，觀想面部鼻尖有光明的明點，進行氣息金剛唸誦，氣息在心間集聚，從dhūti（धृति，dhṛti，堅固）脈結中進行三次出入停留。之後，觀想秘密處的鼻尖有物質的明點，依靠手印（mudrā，मुद्रा，mudra，手印）來練習之前的三個釋放，最終當心間的脈結完全解開時，氣息完全聚集並融入脈結中的不壞明點（mi-shigs-pa）中，從而產生心靜，這有兩種方法：內在的方法和外在的方法。首先，像以前一樣，將觀想本尊（devatā，देवता，devata，天）和其他三個要點放在前面。 然後是聚集的瑜伽（yoga，योग，yoga，瑜伽）：將自己觀想為本尊，聚集到輪（cakra，चक्र，cakra，輪）中。按照口訣（man-ngag）的解釋，將輪的字母（akṣara，अक्षर，akshara，字母）連同蓮花花瓣一起聚集到外層和中間層，將中間兩層聚集到內層，將內層聚集到中心的mi-shigs-pa中。此外，如《五義》（Don Lnga Ma）中所說，可以通過兩種禪定（dhyāna，ध्यान，dhyana，禪定）中的任何一種來進行修習。如果這樣做，即使不單獨進行輪的聚集順序也可以，這兩種禪定將在後面解釋。在聚集時，將上下氣息結合起來進行，這在《金臺》（gSer sDings Pa）的大大小小的口訣中都有說明。如果有人認為，如果沒有上下氣息的結合並將其保持在內部，金剛唸誦的氣息就不會進入dhūti脈，或者即使進入了也不會融入其中，那麼這種做法是不合適的，因為這並沒有完全理解金剛唸誦的要點。如果不是這樣，而是通過口訣來做，則沒有矛盾。在這種情況下，進行寶瓶氣（kumbhaka，कुम्भक，kumbhaka，寶瓶氣）的對象的要點在《五義》中最好是在心間進行。

【English Translation】 These should be shown by the guru. In these three cases also, from the point where the wind dissolves and is able to draw in the four emptinesses, it should also be known how the power of the wind seizes the four emptinesses of sleep and enters the illusion of dreams. Vajra recitation and speech isolation are named after one aspect of the life force's activity. Therefore, it is not that there are no three life force activities here. The detailed points of speech isolation have already been explained in 'The Clear Lamp of the Five Stages'. How to Train in the Mind Isolation, the Samādhi of the Vajra Mind: Third, concerning training in the samādhi of mind isolation, the vajra mind, there are three points: the method of generating mind isolation; the way of generating mind isolation based on that method; and showing for what purpose mind isolation is generated. The Method of Generating Mind Isolation: First, in that way, by meditating on the mantra bindu at the tip of the heart, the wind is gathered at the heart. Then, by meditating on the light bindu at the tip of the nose of the face, doing the wind vajra recitation, the wind makes three movements of going, coming, and staying from within the knot of the dhūti at the heart. After that, by meditating on the substance bindu at the tip of the secret place, and by practicing the three releases of the previous one based on the mudrā, finally when the knot of the heart channel is well released, there are two ways to generate mind isolation from the wind being well gathered and dissolved into the indestructible one within the knot: the inner method and the outer method. First, as before, put the deity visualization and the other three key points in front. Then the yoga of gathering is: generating oneself as the deity, gathering into the wheel. According to the instructions, gathering the letters of the wheel together with the lotus petals into the outer and intermediate ones, gathering the two intermediate ones into the inner one, and gathering the inner one into the indestructible one in the center. Furthermore, as it says in the 'Five Meanings', it is practiced with either of the two meditations. If you do that, it is okay even if you don't do the separate sequence of gathering the wheel, and those two meditations will be explained later. At the time of gathering, it is done in conjunction with the joining of the upper and lower winds, as explained in the large and small instructions of the 'Golden Platform'. If one thinks that without joining the upper and lower winds and holding them inside, the wind will not enter the dhūti channel with vajra recitation, or even if it does enter, it will not dissolve there, then that practice is not appropriate because it has not fully understood the key points of vajra recitation. If it is not like that, but it is done with instructions, then there is no contradiction. In this case, the key point of the object of doing kumbhaka is best done at the heart, as explained in the 'Five Meanings'.

---

་སོ། །དེའི་ཚུལ་ནི་རླུང་རེ་བསལ་བ་སྔོན་དུ་བཏང་བའམ། དེ་མ་བྱས་ཀྱང་ཆོག་པས་སྟེང་རླུང་འོག་ཏུ་འཐེན་པ་དང་། འོག་རླུང་ཀྱེན་དུ་འཐེན་པ་ནི་གཉིས་ཀ་བྱ་དགོས་ཏེ། སྲོག་དང་ཐུར་སེལ་གཉིས་ཀ་སྙིང་གར་དྲངས་ནས་མི་ཤིགས་པ་ལ་བསྡུ་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྡོམ་འབྱུང་ལས་ཀྱང་། འཁོར་ལོའི་སྟེང་དུ་བགྲོད་པའི་རླུང་། །མྱ་ངན་འདས་པའོ་འོག་ཏུ་བགྲོད། །རབ་ཏུ་མི་གནས་མྱ་ངན་འདས། །སྙིང་ཁའི་ཆུ་སྐྱེས་ 8-8-35b ཟེའུ་འབྲུར་གནས། །སྟེང་དང་འོག་ཏུ་འགྲོ་བའི་རླུང་། །ཡིད་ཀྱིས་ཁ་སྦྱོར་དུ་བྱ་སྟེ། །དེ་ཡི་རྣལ་འབྱོར་གོམས་པ་ཡིས། །དེས་ནི་བརྟན་པའི་གོ་འཕང་འཐོབ། །ཅེས་སྟེང་འོག་གཉིས་ཀའི་རླུང་ཁ་སྦྱར་ཏེ་སྙིང་ཁར་འཛིན་པར་གསུངས་སོ། །རིམ་པ་ནི་དང་པོར་སྟེང་རླུང་སྣ་སྒོ་ནས་སྙིང་ཁའི་བར་དུ་འཐེན། དེ་རྗེས་འོག་སྒོ་གཉིས་ནས་འོག་རླུང་སྙིང་གའི་བར་དུ་འཐེན་ནས་མི་ཤིགས་པའི་ནང་དུ་ཚུད་པར་བྱས་ཏེ་སེམས་དེར་གཏད་ལ་བཟུང་། དེ་ཡང་ཡིད་ཀྱིས་ཁ་སྦྱོར་དུ་བྱས་ཏེ། ཞེས་གསུངས་པས་ལུས་ཀྱི་རྩོལ་བ་དྲག་པོ་མི་བྱ་བར་གཙོ་ཚར་དམིགས་པས་བྱ། འཛིན་པའི་ཚད་ནི་ཟུག་མི་སྐྱེད་ཙམ་དུ་བཟུང་ལ། ཟུག་སྐྱེད་པ་ན་ཁ་ནས་མ་ཤོར་བར་སྣ་ནས་དལ་བུས་བཏང་། དེ་ནས་ཡང་དེ་མ་ཐག་སྔར་ལྟར་བཟུང་ངོ་། །རླུང་རེ་མཉེན་དུ་མ་སོང་བར་ལ་ལྷག་མ་མི་བཞག་པར་བཏང་། རེ་མཉེན་དུ་སོང་བའི་ཚེ་ལྷག་མ་ཇི་ཙམ་འཚམ་པ་རེ་བཞག་ཀྱིན་བཟུང་ངོ་། །འཆི་བླུའི་བུམ་པ་ཅན་ལ་རྐང་མཐིལ་གྱི་བར་གྱི་ལུས་ཀུན་རླུང་གིས་བཀང་ནས་བྱེད་པར་སྡོམ་འབྱུང་ལས་གསུངས་པ་དེ་ལྟ་བུའི་དམིགས་བསལ་ཅན་མ་གཏོགས་པ། འདི་འདྲའི་སྐབས་སུ་དྷཱུ་ཏཱིའི་ནང་གི་མི་ཤིགས་པའི་ནང་ལྟ་བུ་དམིགས་པ་རྒྱ་ཆུང་བ་གཅིག་ཏུ་སེམས་གཏད་ནས་དེར་རླུང་ཁ་སྦྱར་འཛིན་པ་ཡིན་གྱི། དེ་ལྟར་མ་བྱས་པར་དམིགས་པ་ངེས་པ་མེད་པའམ་ལུས་ཀྱི་ནང་ཀུན་ཏུ་གང་བའི་དམིགས་པས་བཟུང་ན། གང་འདོད་པའི་འཁོར་ལོའི་དབུས་སུ་འདུ་བར་དཀའ་ལ། རླུང་རང་ཤུགས་ཀྱིས་སྡོད་པའི་མགོ་མ་བརྩམས་བར་དུ་རྩོལ་བ་རྐྱང་པས་བཟུང་བ་དེ། གནས་དེར་རིང་དུ་མི་སྡོད་པར་འཕྱུག་པ་ཡིན་ལ། རིང་དུ་འཕྱུགས་ 8-8-36a ན་དེར་བཙན་འཇིན་བྱས་ཀྱང་། དྷཱུ་ཏཱིར་འདུ་བ་ལ་ཕན་དཀའ་ཞིང་གེགས་སྐྱེད་པས། དང་པོ་ནས་འཛིན་པ་ཡུན་རིང་བ་ལ་རྩལ་དུ་འདོན་པ་མིན་ནོ། །དེ་ལྟར་གོམས་པས་རླུང་བཟུང་རྒྱུའི་འདི་ཡིན་ཀྱང་མེད་ལ། སྣ་སྒོར་འབྱུང་འཇུག་བྱེད་རྒྱུ་ཡང་མེད་པ་ཅིག་བྱུང་ན། བྱེར་བ་ཡིན་ན་ནི་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་གྱི་གཏུམ་མོ་ཁྱད་པར་ཅན་འབར་བ་དང་། བདེ་བ་ཁྱད་པར་ཅན་སྐྱེ་རྒྱུ་མེད་ལ། དེ་རྣམས་འོང་བར་སྣང་ན་རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་ཚུད་ནས་ཐིམ་པ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་དེ་འདྲ་བ་དེ་ལ་རླུང་འཛིན་རྒྱུ་མེད་ན་ཇི་ལྟར་བྱ་ས

【現代漢語翻譯】 因此，其方法是首先清除一次風，或者即使不這樣做也可以，必須同時進行將上風吸入下部和將下風吸入上部，因為必須將命風（藏文：སྲོག་，梵文天城體：प्राण，梵文羅馬擬音：prāṇa，漢語字面意思：生命）和下行風（藏文：ཐུར་སེལ་，梵文天城體：अपान，梵文羅馬擬音：apāna，漢語字面意思：排泄）都引到心間並聚集在不壞明點中。如《集經》中所說：『在輪之上的風，是寂滅；在下方的風，是涅槃；完全不住留，是寂滅；心間的蓮花，位於蓮鬚中。上下流動的風，應以意念交合；通過習慣於此瑜伽，他將獲得穩固的地位。』因此，經中說應將上下二風交合，並保持在心間。次第是首先從鼻孔將上風吸入到心間，然後從下方的兩個孔將下風吸入到心間，使其進入不壞明點中，並將心專注於此。正如經中所說：『以意念交合』，因此不要進行劇烈的身體運動，而應主要通過專注來完成。保持的程度是保持到不產生疼痛為止，如果產生疼痛，則不要從口中呼出，而應從鼻孔緩慢呼出。然後立即像以前一樣保持。在風沒有完全順暢之前，不要留下任何殘留物地呼出。當風完全順暢時，根據適合的程度留下一些殘留物並保持。對於具有奪命寶瓶氣的人，如《集經》中所說，全身直到腳底都充滿風，但除了這種特殊的專注之外，在這種情況下，應將心專注于像拙火定（藏文：དྷཱུ་ཏཱི，梵文天城體：धوتي，梵文羅馬擬音：dhūtī，漢語字面意思：清洗）中的不壞明點那樣的小範圍，並將風交合保持在那裡。如果不這樣做，而是保持沒有確定專注點或充滿全身的專注，則難以聚集在所期望的輪的中心，並且在風沒有自發停止之前，僅僅通過努力保持，它不會長時間停留在那裡，而是會移動。如果長時間移動，即使在那裡強行固定，也難以有助於拙火定的聚集，並且會產生障礙。因此，一開始不要努力長時間保持。如果通過習慣，即使沒有保持風的意圖，也沒有從鼻孔進出的意圖，如果出現散亂，就不會產生像先前所說的特殊的拙火燃燒和特殊的喜樂，如果這些出現，則表明風已經進入拙火定並融入其中。那麼，對於這樣的人，如果沒有保持風的意圖，應該怎麼辦呢？ 因此，其方法是先清除一次風，或者即使不這樣做也可以，必須同時進行將上風吸入下部和將下風吸入上部，因為必須將命風 (prāṇa) 和下行風 (apāna) 都引到心間並聚集在不壞明點中。如《集經》中所說：『在輪之上的風，是寂滅；在下方的風，是涅槃；完全不住留，是寂滅；心間的蓮花，位於蓮鬚中。上下流動的風，應以意念交合；通過習慣於此瑜伽，他將獲得穩固的地位。』因此，經中說應將上下二風交合，並保持在心間。次第是首先從鼻孔將上風吸入到心間，然後從下方的兩個孔將下風吸入到心間，使其進入不壞明點中，並將心專注於此。正如經中所說：『以意念交合』，因此不要進行劇烈的身體運動，而應主要通過專注來完成。保持的程度是保持到不產生疼痛為止，如果產生疼痛，則不要從口中呼出，而應從鼻孔緩慢呼出。然後立即像以前一樣保持。在風沒有完全順暢之前，不要留下任何殘留物地呼出。當風完全順暢時，根據適合的程度留下一些殘留物並保持。對於具有奪命寶瓶氣的人，如《集經》中所說，全身直到腳底都充滿風，但除了這種特殊的專注之外，在這種情況下，應將心專注于像拙火定 (dhūtī) 中的不壞明點那樣的小範圍，並將風交合保持在那裡。如果不這樣做，而是保持沒有確定專注點或充滿全身的專注，則難以聚集在所期望的輪的中心，並且在風沒有自發停止之前，僅僅通過努力保持，它不會長時間停留在那裡，而是會移動。如果長時間移動，即使在那裡強行固定，也難以有助於拙火定的聚集，並且會產生障礙。因此，一開始不要努力長時間保持。如果通過習慣，即使沒有保持風的意圖，也沒有從鼻孔進出的意圖，如果出現散亂，就不會產生像先前所說的特殊的拙火燃燒和特殊的喜樂，如果這些出現，則表明風已經進入拙火定並融入其中。那麼，對於這樣的人，如果沒有保持風的意圖，應該怎麼辦呢？

【English Translation】 Therefore, the method is to first clear the wind once, or even if you don't do that, you must simultaneously draw the upper wind into the lower part and the lower wind into the upper part, because both the life wind (prāṇa) and the downward-clearing wind (apāna) must be drawn into the heart and gathered in the indestructible bindu. As it says in the 'Compendium of Sources': 'The wind that moves above the wheel is nirvana; the one that moves below is nirvana; completely non-abiding is nirvana; the lotus in the heart resides in the stamen. The winds that move above and below should be joined together with the mind; through habituating this yoga, one will attain a stable position.' Therefore, it is said in the sutra that the two winds, upper and lower, should be joined together and held in the heart. The order is to first draw the upper wind from the nostrils into the heart, and then draw the lower wind from the two lower orifices into the heart, causing it to enter the indestructible bindu, and focus the mind on that. As it says, 'Join them together with the mind,' therefore, do not engage in vigorous physical exertion, but accomplish it mainly through focus. The extent of holding is to hold until it does not produce pain, and if it produces pain, do not exhale from the mouth, but exhale slowly from the nostrils. Then immediately hold it again as before. Before the wind is completely smooth, exhale without leaving any residue. When the wind is completely smooth, hold it, leaving as much residue as is appropriate. For those who have the vase-like retention of life-force, as it says in the 'Compendium of Sources,' the entire body up to the soles of the feet is filled with wind, but apart from that special focus, in this case, one should focus the mind on a small area, like the indestructible bindu in the dhūtī, and hold the winds joined together there. If you do not do that, but instead hold with a focus that is either without a definite point of focus or fills the entire body, it is difficult to gather in the center of the desired wheel, and until the wind stops spontaneously, merely holding it through effort will not stay there for long, but will move. If it moves for a long time, even if you forcibly fix it there, it will be difficult to help the gathering of the dhūtī, and it will create obstacles. Therefore, do not strive to hold it for a long time from the beginning. If, through habit, there is no intention to hold the wind, and there is no intention to inhale or exhale from the nostrils, if scattering occurs, there will be no generation of the special blazing of inner heat and the special bliss as previously described, and if those appear, it indicates that the wind has entered the dhūtī and dissolved into it. So, for such a person, if there is no intention to hold the wind, what should be done? Therefore, the method is to first clear the wind once, or even if you don't do that, you must simultaneously draw the upper wind into the lower part and the lower wind into the upper part, because both the life wind (prāṇa) and the downward-clearing wind (apāna) must be drawn into the heart and gathered in the indestructible bindu. As it says in the 'Compendium of Sources': 'The wind that moves above the wheel is nirvana; the one that moves below is nirvana; completely non-abiding is nirvana; the lotus in the heart resides in the stamen. The winds that move above and below should be joined together with the mind; through habituating this yoga, one will attain a stable position.' Therefore, it is said in the sutra that the two winds, upper and lower, should be joined together and held in the heart. The order is to first draw the upper wind from the nostrils into the heart, and then draw the lower wind from the two lower orifices into the heart, causing it to enter the indestructible bindu, and focus the mind on that. As it says, 'Join them together with the mind,' therefore, do not engage in vigorous physical exertion, but accomplish it mainly through focus. The extent of holding is to hold until it does not produce pain, and if it produces pain, do not exhale from the mouth, but exhale slowly from the nostrils. Then immediately hold it again as before. Before the wind is completely smooth, exhale without leaving any residue. When the wind is completely smooth, hold it, leaving as much residue as is appropriate. For those who have the vase-like retention of life-force, as it says in the 'Compendium of Sources,' the entire body up to the soles of the feet is filled with wind, but apart from that special focus, in this case, one should focus the mind on a small area, like the indestructible bindu in the dhūtī, and hold the winds joined together there. If you do not do that, but instead hold with a focus that is either without a definite point of focus or fills the entire body, it is difficult to gather in the center of the desired wheel, and until the wind stops spontaneously, merely holding it through effort will not stay there for long, but will move. If it moves for a long time, even if you forcibly fix it there, it will be difficult to help the gathering of the dhūtī, and it will create obstacles. Therefore, do not strive to hold it for a long time from the beginning. If, through habit, there is no intention to hold the wind, and there is no intention to inhale or exhale from the nostrils, if scattering occurs, there will be no generation of the special blazing of inner heat and the special bliss as previously described, and if those appear, it indicates that the wind has entered the dhūtī and dissolved into it. So, for such a person, if there is no intention to hold the wind, what should be done?

---

ྙམ་ན། རླུང་འཛིན་རྒྱུ་མེད་ཀྱང་སྙིང་གའི་མི་ཤིགས་པ་ཉིད་ལ་གཏད་ལ་སེམས་གཡོ་མེད་དུ་བཟུང་ན། རླུང་འཛིན་པ་དང་གནད་གཅིག་པས་ལྷན་སྐྱེས་འཆར་སླ་ལ་ཤར་བ་ཡུན་རིང་། དེ་ལྟར་མ་བྱས་པར་རྟོག་པའི་འཕྲོ་འདུ་མངས་ན་སླར་ཡང་ལས་རླུང་ལྡང་སླ་བས་ལྷན་སྐྱེས་ཡུན་ཐུང་ངོ་། །བུམ་པ་ཅན་གྱི་ཡུན་ཚད་ནི། སྡོམ་འབྱུང་ལས། བུམ་པ་ཅན་སྔར་ཤེས་བྱས་ནས། །བདག་ཉིད་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་བཅས་ཏེ། །ལག་པ་ལན་གསུམ་མཉེས་ནས་ནི། །དེ་ནས་ལན་དྲུག་སེ་གོལ་བརྡབ། །ཇི་སྲིད་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་ཙམ། །དེ་སྲིད་བུམ་པ་ཅན་བྱ་སྟེ། །སུམ་འགྱུར་མཆོག་གིས་གཞོམ་པར་ནི། །བརྒྱད་ལྷག་པ་ཡི་བརྒྱ་ཙམ་མོ། །ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་ལྟར། རབ་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད། འབྲིང་དོན་གཉིས། ཐ་མ་སོ་དྲུག་གིས་འཆི་བ་འཇོམས་པར་བཤད་པ་ལྟར་རོ། །ཁ་ཅིག་སྙིང་གའི་བུམ་པ་ཅན་ཐོག་མར་བྱེད་པ་ཤིན་ཏུ་གཉན་ཞེས་ཟེར་མོད་ཀྱང་། སྟེང་འོག་ནས་འདྲེན་པ་འཇམ་སྦྱོར་དང་། འཛིན་པའི་ཡུན་ཚད་སོགས་སྒོམ་ཚུལ་ 8-8-36b ལེགས་པར་ཤེས་ན་གེགས་ཆེན་པོ་སྐྱེད་པ་མིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི་སྐབས་འདིར་ནང་གི་ཐབས་དེ་ཙམ་གྱིས་སེམས་དབེན་རྫོགས་པར་སྐྱེད་མི་ནུས་པས། དེ་སྐྱེད་པ་ལ་ཕྱིའི་ཕྱག་རྒྱ་གྲོགས་སུ་དགོས་པར་གསུངས་ཏེ། རིམ་ལྔ་ལས། སྒྱུ་མ་དག་ནི་ཐམས་ཅད་ལས། །བུད་མེད་སྒྱུ་མ་ཁྱད་པར་འཕགས། །ཡེ་ཤེས་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བ་ནི། །གསལ་བར་འདི་ལས་མཚོན་པར་འགྱུར། །འདོད་ཆགས་ཉིད་དང་ཆགས་བྲལ་དང་། །དེ་ཡི་བར་ཏེ་གསུམ་པོ་ནི། །དབང་པོ་གཉིས་ནི་མཉམ་སྦྱོར་བའི། །རྡོ་རྗེ་པདྨ་འདུས་ལས་སོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །འདིར་སེམས་དབེན་ནི་སྙིང་ཁའི་སྡུད་རིམ་ལས་འབྱུང་བ་ཡིན་ལ། དེ་ཕྱག་རྒྱ་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བ་དང་། ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་ཀུན་ལས་བཏུས་ལས་སྒྱུ་མའི་སྐུ་འགྲུབ་པ་ཕྱག་རྒྱ་ལ་ལྟོས་པར་གསུངས་ཏེ་ཚེ་འདིར་སྒྱུ་ལུས་འགྲུབ་པའོ། །དེ་གཉིས་ལ་ནི་སྤྱིར་ཕྱག་རྒྱ་སྲོག་རྩོལ་དུ་འགྲོ་ཚུལ་ཤེས་དཀའ་ན། ཁྱད་པར་དུ་ཐབས་དེ་སྙིང་ཁའི་རླུང་སྡུད་ཐབས་སུ་འགྲོ་བའི་ཚུལ་རྟོགས་དཀའ་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས། དེས་ན་དེ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་རྟོགས་དཀའ་བའི་ཚུལ་རྣམ་དཔྱོད་ཅན་གྱིས་ལེགས་པར་ཤེས་ནས་རྒྱུད་དོན་བཙལ་བར་བྱའོ། ། ༈ ཐབས་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་སེམས་དབེན་སྐྱེད་ཚུལ། གཉིས་པ་ནི། སྟོང་པ་བཞི་ནི་ནམ་མཁའ་གཡའ་དག་གི་དཔེས་མཚོན་ནས་སྟོན་པ་ལ། དབྱར་གྱི་ཆར་གྱིས་སའི་རྡུལ་བར་སྣང་ལ་ལྡང་བ་ལེགས་པར་མནན་པ་དང་། སྤྲིན་གྱི་སྒྲིབ་བྱེད་དང་བྲལ་བ་གཉིས་ཚོགས་པ་མང་དུ་འབྱུང་བ་སྟོན་གྱི་དུས་ཡིན་པས་སྟོན་གྱི་ནམ་མཁའ་དཔེར་བཟུང་ངོ་། །དེའི་ནམ་མཁའ་གཡའ་དག་པ་ལ་ནི། ཉིན་པར་ཉི་འོད་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་དང་། 8-8-37a ནམ་སྲོས་ནས་སྲོད་ཀྱི་སྨག་འཐུག་པོ་མ་སངས་ཀྱི་བར་གྱི་མཚམས་ལ་སྨག་ནག་

【現代漢語翻譯】 總之，即使不進行控風，專注於心間的不壞明點，保持心無動搖，也與控風具有相同的效果，更容易生起俱生智，且能長久保持。如果不這樣做，思緒紛飛，業風更容易升起，俱生智則難以持久。關於寶瓶氣的持續時間，《集經》中說：『先知寶瓶氣，自身結跏趺坐，雙手輕揉三次，然後彈指六次。持續三十六次左右，就這樣進行寶瓶氣。以三倍的力量摧毀死亡，即一百零八次。』等等。如上所述，上等一百零八次，中等七十二次，下等三十六次，據說可以摧毀死亡。有些人說，最初進行心間寶瓶氣非常危險，但如果能很好地掌握從上下引導的柔和方法，以及保持的時間等禪修方法，就不會產生很大的障礙。第二點是，在這種情況下，僅憑內在的方法無法完全生起心性空性，因此，爲了生起它，需要外在手印的幫助。如《次第五》中說：『幻化之中，女性幻化最為殊勝。三種智慧的差別，從此可以清楚地顯現。貪慾本身、離貪慾以及二者之間，這三者是，二根交合時，金剛蓮花所生的。』如是說。此處的心性空性是從心間的收攝次第中產生的，它依賴於手印而產生。並且，《一切智慧金剛集》中說，幻身的成就依賴於手印，即此生獲得幻身。對於這兩者來說，通常很難理解手印如何成為命脈，更不用說理解這種方法如何成為心間收攝風的方法了。因此，有智慧的人應該很好地理解這些難以理解的方法，並尋求續部的意義。 ༈ 通過此方法生起心性空性的方式： 第二，四空以晴朗的虛空為例來闡釋。夏季的雨水將地上的塵土揚到空中，將其很好地壓制，並且沒有云的遮蔽，這兩種情況多發生在秋季，因此以秋季的虛空為例。對於晴朗的虛空，白天陽光普照，從黃昏到夜晚的濃厚黑暗尚未消散之間的時刻是昏暗的。

【English Translation】 In short, even without practicing wind control, focusing on the indestructible point in the heart and keeping the mind unwavering has the same effect as wind control, making it easier to generate innate wisdom and maintain it for a long time. If this is not done, and thoughts are scattered, karmic winds are more likely to rise, and innate wisdom will be difficult to maintain. Regarding the duration of vase breathing, the 'Compendium of Teachings' says: 'First know vase breathing, sit in the lotus position, gently rub the hands three times, then snap the fingers six times. Continue for about thirty-six times, and practice vase breathing in this way. Destroy death with three times the strength, that is, one hundred and eight times.' And so on. As mentioned above, one hundred and eight times for the best, seventy-two times for the medium, and thirty-six times for the lowest, it is said that death can be destroyed. Some say that it is very dangerous to initially perform vase breathing in the heart, but if one can master the gentle methods of guiding from above and below, as well as the duration of holding, etc., the meditation method, it will not create great obstacles. The second point is that, in this case, the mind cannot be completely generated by the inner method alone, so in order to generate it, the help of an external mudra is needed. As the 'Five Stages' says: 'Among illusions, the illusion of a woman is the most supreme. The difference of the three wisdoms can be clearly shown from this. Desire itself, freedom from desire, and the space between the two, these three are born from the union of the two organs, the vajra and the lotus.' Thus it is said. Here, mind isolation arises from the stages of gathering in the heart, and it arises dependent on the mudra. And, the 'Collected Wisdom Vajra' says that the accomplishment of the illusory body depends on the mudra, that is, achieving the illusory body in this life. For both of these, it is generally difficult to understand how the mudra becomes the life force, let alone how this method becomes the method of gathering wind in the heart. Therefore, those with wisdom should understand these difficult-to-understand methods well and seek the meaning of the tantra. ༈ How to generate mind isolation through this method: Second, the four emptinesses are explained by exemplifying the clear sky. The summer rain raises the dust on the ground into the air, suppressing it well, and the absence of cloud cover, these two situations often occur in autumn, so the autumn sky is taken as an example. For the clear sky, the daytime is covered by sunlight, and the moment from dusk until the thick darkness of night has not cleared is twilight.

---

པོ་འཐུག་པོས་ཁྱབ་པ་དང་། དེ་སངས་པའི་འོག་ཏུ་ཟླ་འོད་ཤར་ནས་ཐོ་རངས་ལ་མ་སླེབ་པའི་བར་དུ་ཟླ་འོད་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་དང་། ཟླ་འོད་ཀྱང་ཡལ་ཉི་འོད་ཀྱིས་ཀྱང་མ་སླེབ་པའི་ཐོ་རངས་ཀྱི་དུས་ནམ་མཁའི་རང་མདོག་ཇི་བཞིན་དུ་མི་ཐོན་པའི་རྒྱུ་གསུམ་དང་བྲལ་བའི་སྐབས་གཅིག་སྟེ་བཞི་ཡོད་དོ། །དེ་ལ་སྔར་བཤད་པའི་ཐབས་རྣམས་ལ་བརྟེན་ནས། ཀུན་རྟོག་གཡོ་བའི་རླུང་ཐིམ་པ་ན་མར་མེ་འབར་བ་ལྟ་བུའི་རྟགས་འཆར་ལ། དེའི་རྗེས་སུ་འཆར་བའི་སྣང་བ་ནི་སྟོན་གྱི་ནམ་མཁའ་གཡའ་དག་པའི་ཚེ་མཚན་མོ་ཟླ་བ་ཤར་བའི་འོད་ཀྱིས་ཁྱབ་པའི་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་ཤིན་ཏུ་དྭངས་ཤིང་སྟོང་སང་ངེ་བ་ལ་འོད་ཀྱི་སྣང་བ་དཀར་པོའི་རྣམ་པ་གཅིག་འཆར་ལ། དེ་མ་གཏོགས་པའི་གཉིས་སྣང་རགས་པ་གང་ཡང་མི་འཆར་རོ། །དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལ་ཟླ་འོད་ཀྱིས་ཁྱབ་ཀྱང་། དེས་ནམ་མཁའ་མི་སྒྲིབ་པར་མཐོང་བ་བཞིན་དུ། འདིར་ཡང་འོད་སྣང་དཀར་པོའི་རྣམ་པ་ཤར་བ་དེས་ནམ་མཁའ་དག་པ་ལྟ་བུའི་སྟོང་གསལ་དེ་མི་སྒྲིབ་པར་འཆར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་སྣང་བ་དེ་བསྡུས་པའི་འོག་ཏུ་སྣང་བ་མཆེད་པས་ཤར་བ་ན། སྟོན་གྱི་ནམ་མཁའ་གཡའ་དག་ལ་ཉི་འོད་ཀྱིས་ཁྱབ་པ་བཞིན་དུ། སྔ་མ་ལས་ཀྱང་ཆེས་དངས་པའི་སྟོང་སང་ངེ་བ་ལ་དམར་པོའམ་དམར་སེར་གྱི་རྣམ་པ་འཆར་ཏེ་ལྷག་མ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །དེ་ནས་སྣང་བ་དེ་ཡང་བསྡུས་པའི་འོག་ཏུ་ཉེར་ཐོབ་ཤར་བ་ན། རླུང་འགག་པ་ཆེར་སོང་བས་ཡུལ་སྣང་ནི། སྟོང་ 8-8-37b སྣང་ལ་མཚམས་ཀྱི་སྨག་གིས་ཁྱབ་པ་འདྲ་བའི་ནག་པོའི་རྣམ་པ་དྲན་པ་ཉམས་པ་ཅིག་ཐོག་མར་འཆར་ལ། བར་དུ་ཡུལ་ཅན་གྱི་དྲན་པ་ཉམས་ནས་དྲན་མེད་དུ་འགྲོ། དེའི་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ཉམས་སངས་པའི་ནམ་མཁའ་སྤྲིན་མེད་འདྲ་བ་ཅིག་འཆར་ཏེ།རིམ་པ་གསུམ་པ་མན་ཆད་དུ་ཕྱི་མ་དེ་ཡང་ཉེར་ཐོབ་ཏུ་བསྡུས་ནས་སྟོང་པ་གསུམ་དུ་བཤད་ཀྱང་། དཔེའི་འོད་གསལ་དེ་ལོགས་སུ་བྱས་ན་སྟོང་པ་བཞིར་འགྱུར་རོ། །ལུགས་མཐུན་གྱིས་ཚེ་ཉེར་ཐོབ་དྲན་མེད་དུ་སོང་བ་ཇི་ལྟར་འཐུག་པ་ཙམ་གྱིས་དེའི་མཇུག་གི་འོད་གསལ་བརྟན་ལ་རྒྱུན་རིང་ངོ་། །དཔེའི་འོད་གསལ་ནས་ལུགས་ཟློག་ཏུ་འཆར་ཚུལ་ནི། དཔེའི་འོད་གསལ་དེ་བསྡུས་པ་ན་ཉེར་ཐོབ་དང་། དེ་བསྡུས་པ་ན་མཆེད་པ་དང་། དེ་བསྡུས་པ་ན་སྣང་བ་རྣམས་སྔོན་བཞིན་དུ་འཆར་རོ། །སྟོང་པ་བཞི་ཁའི་ཚེ་བདེ་སྟོང་སྦྱོར་བ་ཡིན་མོད་ཀྱང་། གཙོ་བོ་ནི་ཐམས་ཅད་སྟོང་པའི་དུས་སོ། །སྟོང་པ་བཞི་ནི་འཆི་བའི་དུས་སུ་རྫོགས་པར་འཆར་ལ། གཉིད་ཀྱི་དུས་སུ་སྣ་བུག་གི་རྒྱུ་བ་མི་ལྡོག་པས་ཆ་འདྲ་ཙམ་འཆར་རོ། །ལམ་དུས་སུ་ནི་སྙིང་ཁའི་དྷཱུ་ཏཱིར་རླུང་བཙུད་ནས་ཐིམ་པ་ལ་མཚན་ཉིད་རྣམས་ཚང་བར་འཆར་ལ། གཞན་དུ་ཐིམ་པ་ལ་དེའི་ཚོད་ཙམ་མི་འཆར་རོ། །དེ་གསུམ་ལ་ཡང་གོམས་པ་ཤས་ཆེ་ཆུང་དང་། རླུང་འདུ་ཕུལ་ད

【現代漢語翻譯】 被濃厚的黑暗籠罩，在黑暗之下，月光升起，直到黎明到來之前都被月光照亮，月光消退，陽光也未到達的黎明時分，天空的本色無法顯現，這與三種狀態分離的情況共有四種。 對此，依靠之前所說的各種方法，當念頭的動搖之風平息時，會出現如燈火燃燒般的徵兆。此後出現的景象，如同秋季晴朗的天空中夜晚月光照耀，非常清澈空曠，會出現白色光明的景象，除此之外，不會出現任何粗大的二元對立顯現。例如，如同天空被月光照亮，但月光不會遮蔽天空一樣，這裡也是，白色光明的景象顯現，不會遮蔽如同清凈天空般的空明。 之後，當景像在收攝之下，景象擴充套件而顯現時，如同秋季晴朗的天空被陽光照耀一樣，比之前更加清澈空曠，會出現紅色或紅黃色的景象，其餘與之前相同。之後，當景象也被收攝，近乎獲得顯現時，由於氣息停止得更多，所見之境，如同空曠的景象被邊界的黑暗籠罩一般，最初會出現黑色景象，並伴隨記憶喪失。中間，能取所取的記憶消失，進入無記狀態。此後，會出現記憶消散后的晴朗天空般的景象。第三個階段之後，後面的景象也會被收攝到近乎獲得中，被稱為三種空性，如果將譬喻光明單獨列出，則會變成四種空性。 按照規律，臨終時近乎獲得進入無記狀態越徹底，其後的光明就越穩定持久。譬喻光明逆向顯現的方式是，譬喻光明收攝時顯現近乎獲得，近乎獲得收攝時顯現擴充套件，擴充套件收攝時顯現景象，都如先前一樣。雖然四空性時是樂空雙運，但主要是一切皆空的時刻。四空性在死亡時完整顯現，睡眠時由於鼻孔的氣息不迴流，只會顯現相似的部分。在道位時，將氣息納入心間的dhūti（藏文：དྷཱུ་ཏཱིར་，梵文天城體：धूतীর，梵文羅馬擬音：dhūtīr，漢語字面意思：脈）中並使其融入，會完整顯現這些徵兆，其他時候融入時不會顯現同樣的程度。這三種情況也取決於串習的程度和氣息的融入程度。

【English Translation】 Covered by thick darkness, and beneath that darkness, moonlight rises, illuminating everything until dawn. As the moonlight fades and the sunlight has not yet arrived, the natural color of the sky cannot be seen at dawn. This state, separated from the three conditions, exists in four forms. Therefore, relying on the methods previously described, when the winds of conceptual movement subside, signs like a burning lamp appear. The subsequent appearance is like the autumn sky, clear and cloudless, illuminated by the moon at night, extremely clear and empty. A single white light appearance arises, and no other coarse dualistic appearances arise. For example, just as the sky is illuminated by moonlight, but the moonlight does not obscure the sky, so too here, the appearance of white light arises without obscuring the clear emptiness like a pure sky. Then, as the appearance is gathered and expands, it is like the autumn sky, clear and cloudless, illuminated by sunlight. Even clearer and more empty than before, a red or reddish-yellow appearance arises, and the rest is the same as before. Then, as that appearance is also gathered, near attainment arises. As the wind ceases more completely, the perceived environment is like an empty appearance covered by a boundary of darkness. Initially, a black appearance arises with a loss of memory. In the middle, the memory of the subject and object disappears, entering a state of unconsciousness. After that, an appearance like a cloudless, clear sky after the dissipation of memory arises. From the third stage onwards, the subsequent appearances are also gathered into near attainment and are described as the three emptinesses. However, if the illustrative clear light is separated, it becomes four emptinesses. According to the proper method, the more thoroughly near attainment enters unconsciousness at the time of death, the more stable and long-lasting the clear light that follows. The way the illustrative clear light arises in reverse is that when the illustrative clear light is gathered, near attainment appears; when near attainment is gathered, expansion appears; and when expansion is gathered, appearances arise as before. Although the union of bliss and emptiness occurs during the four emptinesses, the main point is the moment when everything is empty. The four emptinesses fully manifest at the time of death, and during sleep, only a similar portion manifests because the breath in the nostrils does not reverse. On the path, when the wind is drawn into and dissolves in the dhūti (藏文：དྷཱུ་ཏཱིར་，梵文天城體：धूतীর，梵文羅馬擬音：dhūtīr，漢語字面意思：pulse) at the heart center, all the characteristics fully manifest. Otherwise, the same degree of dissolution does not manifest. These three also depend on the degree of familiarity and the extent of wind integration.

---

ང་ཐིམ་པ་ཤས་ཆེ་ཆུང་གི་དབང་གིས་ཡུལ་སྣང་རྒྱ་ཆེ་ཆུང་དང་སྲབ་འཐུབ་དང་། གནས་ཡུན་རིང་ཐུང་སོགས་མི་འདྲ་བ་དུ་མ་ཞིག་འབྱུང་ངོ་། །རླུང་སྒོམ་པ་སོགས་ཀྱི་སྐབས་སུ་སྣང་བ་དང་པོ་གཉིས་སྔོན་དུ་མ་ཤར་བར། ནག་ཐོ་མ་གྱིས་འགྲོ་བའི་དྲན་མེད་འོང་བ་ནི་ཉེར་ཐོབ་མིན་ལ། དབང་ཤེས་མ་ཐིམ་པར་ཡིད་ངོར་ནམ་མཁའ་ལ་ 8-8-38a ཟླ་འོད་སོགས་ཤར་བ་བཞིན་དུ་སྣང་བ་དང་དབང་ཤེས་ལོག་ཀྱང་ཡིད་ངོར་ཀོར་ལེ་རེར་ཟླ་འོད་སོགས་ཤར་བ་བཞིན་དུ་སྣང་བ་དང་། དེ་གཉིས་ཀའི་སྐབས་སུ་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་གྱི་སྟོང་པ་གསུམ་སྔོན་དུ་སོང་བ་མིན་པའི་ནམ་མཁའ་གཡའ་དག་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་ཤར་བ་རྣམས་འདིར་བཤད་པའི་སྟོང་པ་བཞི་མིན་ནོ། །དེ་འདྲ་བའི་སྟོང་པ་གསུམ་ནི་སྒྱུ་ལུས་ཐོབ་ནས་དོན་གྱི་འོད་གསལ་སྔོན་དུ་མ་བྱས་པར་དང་། དོན་གྱི་འོད་གསལ་ལས་ལུགས་ཟློག་ཏུ་ལངས་པའི་སྐབས་དང་། སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་ཐོབ་ནས་མི་སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་མ་ཐོབ་པའི་བར་དུ་ཡང་འབྱུང་མོད་ཀྱང་། སེམས་དབེན་མིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་། སེམས་དབེན་མ་ཐོབ་པའི་གོང་དུ་ཡང་སྟོང་པ་གསུམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་བ་ཡིན་པས། སྟོང་པ་གསུམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་དང་། སེམས་དབོན་གྱི་སྟོང་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁྱབ་ཆེ་ཆུང་རྣམས་ཕྱེད་པར་བྱའོ། ། ༈ སེམས་དབེན་གང་གི་དོན་དུ་སྐྱེད་པ་བསྟན་པ། གསུམ་པ་ནི། སྤྱིར་རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་བསྡུས་པ་དང་ཁྱད་པར་དུ་སྙིང་ཁའི་མདུད་པ་གྲོལ་ནས་དེའི་ནང་གི་མི་ཤིགས་པ་ལ་རླུང་བསྡུས་ནས་ཐིམ་པ་ལས་སེམས་དབེན་བསྐྱེད་པའི་དགོས་པ་ནི། གཞུང་གཞན་ནས་འབྱུང་བ་ལྟར་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་དགའ་བ་ཁྱད་པར་ཅན་བསྐྱེད་དེ་དེ་དང་སྟོང་པ་སྦྱར་ནས་གོམས་པར་བྱེད་པ་ཙམ་གྱི་ཆེད་མིན་གྱི། བར་དོ་ཇི་བཞིན་པ་དེ་འདྲ་བའི་སྒྱུ་མའི་སྐུ་སྒྲུབ་པར་འདོད་ནས་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ནི་འཆི་རིམ་ཇི་བཞིན་དུ་རླུང་སེམས་བསྡུས་ནས་སྟོང་པ་བཞི་སྐྱེད་དགོས་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ལ་སྙིང་གའི་མི་ཤིགས་པ་ཉིད་དུ་སྡུད་གནས་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་དབེན་གྱི་བཤད་པ་མཐའ་དག་པར་ནི་རིམ་ལྔ་གསལ་སྒྲོན་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། ། ༈ བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་རྫོགས་རིམ་ལ་བསླབ་ཚུལ། གཉིས་པ་བདེན་པ་གཉིས་ 8-8-38b ཀྱི་རྫོགས་རིམ་ལ་གསུམ། ཀུན་རྫོབ་སྒྱུ་མའི་རྫོགས་རིམ། དོན་དམ་འོད་གསལ་གྱི་རྫོགས་རིམ། དབྱེར་མེད་ཟུང་འཇུག་གི་རྫོགས་རིམ་མོ། ། ༈ ཀུན་རྫོབ་སྒྱུ་མའི་རྫོགས་རིམ། དང་པོ་ལ་གཉིས། སྒྱུ་ལུས་དངོས་དང་། དེའི་ཡན་ལག་གི་གདམས་པའོ། ། ༈ སྒྱུ་ལུས་དངོས། དང་པོ་ནི། དེ་ལྟར་ཕྱི་ནང་གི་ཐབས་གཉིས་ལས་སེམས་དབེན་གྱི་ཡེ་ཤེས་རྫོགས་པ་བསྐྱེད་པའི་ལུགས་མཐུན་དུ་ཞུགས་པའི་སྟོང་པ་དང་པོ་གཉིས་དང་། ཉེར་ཐོབ་ཀྱི་ཐོག་མ་དང་བར་གྱི་རླུང་སེམས་ལས་བརྒྱུད་ནས་དང་། མ

【現代漢語翻譯】 由於融入的程度不同，對外境的顯現，會有大小、濃淡、持續時間長短等多種差異。在修習氣脈等時，如果最初的兩個顯現沒有出現，就直接進入昏沉狀態，這不是近得（指空性體驗）。如果明覺沒有融入，只是像虛空中出現月光一樣，或者明覺顛倒，意識中出現圓圓的月光等，或者在這兩種情況下，如前所述的三空沒有先出現，只是出現像晴朗天空一樣的景象，這些都不是這裡所說的四空。這樣的三空，在獲得幻身之後，沒有首先進行真實光明，或者從真實光明中逆轉出來的時候，以及獲得有學雙運之後，到未獲得無學雙運之間也會出現。但是，因為不是心寂，所以在未獲得心寂之前，也會產生三空的智慧。因此，要區分三空的智慧和心寂的空性智慧的範圍大小。 爲了什麼目的而生起心寂的開示： 第三，一般來說，氣融入中脈，特別是當心間的結解開，氣融入其中的不壞明點，由此生起心寂的必要是：不像其他論典所說的那樣，僅僅是爲了生起俱生的大樂，並將此樂與空性結合而修習。而是爲了成就如中陰狀態一樣的幻身。因為要成就幻身，就必須像死亡次第一樣，將氣和心融入，從而生起四空。並且，心間的不可壞明點是融入的最終歸宿。關於心寂的詳細解釋，已經在《五次第明燈論》中闡述過了。 如何修學二諦的圓滿次第： 第二，關於二諦的圓滿次第，分為三部分：世俗幻化的圓滿次第、勝義光明的圓滿次第、無別雙運的圓滿次第。 世俗幻化的圓滿次第： 第一部分分為兩點：真實的幻身和幻身的支分竅訣。 真實的幻身： 第一點是：像這樣，通過內外兩種方便，圓滿生起了心寂的智慧，進入瞭如法的次第，首先是前兩個空性，然後通過近得的初始和中間的氣心，以及...

【English Translation】 Due to the different degrees of absorption, there are various differences in the appearance of external objects, such as size, thickness, duration, etc. When practicing with the winds, if the first two appearances do not arise first, and one directly enters a state of unconsciousness, this is not the Near Attainment (referring to the experience of emptiness). If the awareness does not dissolve, but only like moonlight appearing in the sky, or if the awareness is reversed, and a round moonlight, etc., appears in the mind, or in both of these cases, if the three emptinesses mentioned earlier do not precede, but only an appearance like a clear sky arises, these are not the four emptinesses discussed here. Such three emptinesses can also occur after obtaining the illusory body, without first performing the actual clear light, or when reversing from the actual clear light, and after obtaining the learning union, until the non-learning union is not obtained. However, because it is not mind isolation, the wisdom of the three emptinesses will also arise before mind isolation is obtained. Therefore, the scope of the wisdom of the three emptinesses and the emptiness wisdom of mind isolation should be distinguished. The instruction on for what purpose mind isolation is generated: Third, in general, the need to generate mind isolation from the winds dissolving into the central channel, and especially from the knot at the heart chakra being released and the winds dissolving into the indestructible essence within it, is: not merely for the sake of generating the extraordinary innate bliss and familiarizing oneself with combining this bliss with emptiness, as stated in other treatises. But it is because one desires to accomplish the illusory body that is just like the intermediate state. Because to accomplish the illusory body, one must dissolve the winds and mind like the stages of death, thereby generating the four emptinesses. And the indestructible essence at the heart is the ultimate place of dissolution. A complete explanation of mind isolation has already been given in the 'Lamp Illuminating the Five Stages'. How to train in the Completion Stage of the Two Truths: Second, regarding the Completion Stage of the Two Truths, there are three parts: the Completion Stage of Conventional Illusion, the Completion Stage of Ultimate Clear Light, and the Completion Stage of Undifferentiated Union. The Completion Stage of Conventional Illusion: The first part has two points: the actual illusory body and the ancillary instructions for the illusory body. The Actual Illusory Body: The first point is: In this way, through the two inner and outer methods, the wisdom of mind isolation is completely generated, entering the proper sequence, first the first two emptinesses, and then through the initial and intermediate winds and minds of Near Attainment, and...

---

ཐའི་དཔེའི་འོད་གསལ་ལས་ལུགས་ཟློག་ཏུ་འཇུག་པའི་རླུང་སེམས་ཙམ་ལས་དངོས་སུ་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་སྐུ་མཚན་དཔེས་བརྒྱན་པར་འཁྲུངས་པ་ནི། བདག་བྱིན་རླབས་དང་། ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་དང་། སྒྱུ་མའི་སྐུ་དང་རྡོ་རྗེའི་སྐུ་ཞེས་བྱ་ལ། དྲི་ཟའི་སེམས་ཅན་བར་དོའི་ཐ་སྙད་ཀྱིས་ཀྱང་གསུངས་སོ། །དེ་ཡང་རིམ་ལྔ་ལས་མེ་ལོང་ནང་གི་གཟུགས་བརྙན་གྱིས། །སྒྱུ་མའི་ལུས་ནི་ཤེས་པར་བྱ། །ཁ་དོག་རྣམས་ནི་འཇའ་ལྟ་བུ། །ཁྱབ་པ་ཆུ་ཡི་ཟླ་བས་སོ། །ཞེས་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་ཅིག་ཅར་དུ་རྫོགས་པ་མེ་ལོང་ལ་བྲིས་སྐུ་ཤར་བ་ལྟ་བུ་དང་། ལུས་དྭངས་ཤིང་ཐོགས་པ་མེད་པ་བར་སྣང་གི་འཇའ་ཚོན་ལྟ་བུ་དང་། སྐུ་གཅིག་ལས་འཕྲོས་བའི་བཀོད་པས་ཡུལ་དུ་མ་ལ་ཁྱབ་པ་ནམ་མཁའི་ཟླ་བ་ཆུ་སྣོད་དུ་མར་ཤར་བ་ལྟ་བུའི་དཔེས་མཚོན་པར་གསུངས་ཏེ། སྤྱིར་ན་སྒྱུ་མའི་དཔེ་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་མཚོན་ནས་གསུངས་སོ། །འདི་ཆེས་རྟོགས་དཀའ་ལ་གནད་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བས་མཐའ་གཅོད་པ་རྒྱས་པར་ནི་རིམ་ལྔ་གསལ་སྒྲོན་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། ། ༈ དེའི་ཡན་ལག་གི་གདམས་པ། གཉིས་པ་ལ་གསུམ། མཉམ་གཞག་སྒྱུ་མ་དང་། རྨི་ལམ་སྒྱུ་མ་དང་། བར་དོ་སྒྱུ་མའོ། ། ༈ མཉམ་གཞག་སྒྱུ་མ། དང་པོ་ནི། མཉམ་གཞག་སྒྱུ་མའི་གཙོ་བོ་ནི་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་གྱི་ 8-8-39a རླུང་སེམས་ཙམ་ལས་གྲུབ་པའི་སྐུ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཞེས་ཀྱང་གསུངས་པ་དེ་ལ་མཉམ་པར་བཞག་པའོ། །རྗེས་མཐུན་པ་ནི་སྡུད་པའི་རྣལ་འབྱོར་གྱིས་རིམ་གྱིས་བསྡུས་ནས། མི་ཤིགས་པ་ལ་ཐིམ་པ་དངོས་སུ་བསྒོམས་པའམ། དེ་ལྟར་མ་བྱས་ཀྱང་མཐའི་རླུང་རྣམས་དྷཱུ་ཏཱིར་འདུས་ནས་ཐིམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་སེམས་དབེན་རྗེས་མཐུན་པའི་སྟོང་པ་རྣམས་ཤར་བའི་མཐར། རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་སྐུར་ལངས་ཏེ་དེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མཉམ་པར་བཞག་པའོ། །འདི་ནི་ལུས་དབེན་ནས་ཀྱང་འཐོབ་མོད་ཀྱང་། སྙིང་ཁའི་དྷཱུ་ཏཱིར་འདུས་ནས་ཐིམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་མཚམས་ནས། སྒྱུ་ལུས་དངོས་དང་མཐུན་ཚབས་ཆེའོ། །དེ་ལྟར་བྱས་ན་རིམ་པ་ལྔ་རྗེས་མཐུན་པ་ནི་ལུས་དབེན་ནས་ཀྱང་བཞག་ཏུ་རུང་ལ། དེ་རྣམས་དང་རིམ་ལྔ་དང་སྤྱོད་བསྡུས་ནས་གསུངས་པའི་རིམ་ལྔ་དངོས་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལེགས་པར་ཕྱེད་པ་ཅིག་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེའོ། །རིམ་ལྔ་ལས། རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ལེགས་བྲིས་པ། །མེ་ལོང་དྲི་མ་མེད་པ་ལ། གཟུགས་བརྙན་གསལ་བར་སྣང་དང་མཚུངས། །རྣམ་པ་ཀུན་གྱི་མཆོག་ལྡན་ཞིང་། །སྐུ་ནི་བལྟ་བས་མི་ངོམས་པ། །སློབ་མ་བཟང་པོ་དེ་ལ་བསྟན། །བདག་བྱིན་བརླབ་ཅེས་དེ་བཤད་དོ། །ཞེས་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་སྐུ་ཇི་འདྲ་བ་བྲིས་པའི་བྲིས་སྐུ་མེ་ལོང་གཡའ་དག་པ་ལ་ཤར་ཏེ་གསལ་བར་སྣང་བ་དང་མཚུངས་པའི་སྐུ་དེ་ནི། མཚན་གྱི་རྣམ་པ་ཀུན་གྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པ་དང་ལྟ་བས་ཆོག་མི་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེ

【現代漢語翻譯】 從勝妙光明中，僅僅是逆轉的風息融入，實際上化生為具足金剛持（Vajradhara，持有金剛者）的身相和妙相，這被稱為自生加持、世俗諦、幻身和金剛身。也被稱為乾闥婆（Gandharva，香音神）有情的中陰身。 這又如次第五法中所說，如鏡中之影像：『幻身應如是了知，諸色猶如虹彩般，遍佈如水中之月。』意思是說，支分和細分同時圓滿，如同在鏡子上顯現的畫像；身體清澈無礙，如同虛空中的彩虹；一尊身顯現，其光輝遍佈多處，如同天上的月亮倒映在多個水器中。用這些比喻來象徵說明。總的來說，用幻化的十二個比喻來象徵說明。這非常難以理解，而且要點極其重要，詳細的決斷已經在《次第五法明燈論》中闡述過了。 分支竅訣： 分為三：等持幻身、夢幻身和中陰幻身。 等持幻身： 第一，等持幻身的主要內容是，如前所述，由風息融入所形成的幻身般的禪定。與此相應的是，通過收攝瑜伽逐漸收攝，觀想融入不壞明點，或者即使不這樣做，當末梢的風融入中脈時，從融入中產生的空性，在空性顯現的最後，升起金剛持的身相，並安住於此禪定中。這雖然也可以從身遠離中獲得，但從融入心間中脈的時刻起，與真實的幻身非常相似。如果這樣做，次第五法與身遠離也相符。因此，必須清楚地區分這些以及次第五法和《攝行論》中所說的次第五法這二者之間的區別，這一點非常重要。《次第五法》中說：『金剛薩埵（Vajrasattva，金剛勇識）善妙畫像，如鏡無垢顯現般，具足一切殊勝相，身相觀之無厭足，為善弟子如是示，是為自生之加持。』意思是說，金剛持的身相如同在潔凈的鏡子上顯現的畫像一樣清晰，具足一切殊勝的相好，令人百看不厭。

【English Translation】 From the clear light of the supreme example, merely the reversed winds enter, and actually manifest as the body and marks of Vajradhara (Holder of the Vajra), this is called self-blessing, conventional truth, illusory body, and vajra body. It is also spoken of as the intermediate state of a Gandharva (celestial musician) being. This is also as stated in the Five Stages, like the image in a mirror: 'The illusory body should be known as such, the colors are like rainbows, pervasive like the moon in water.' It means that the branches and details are simultaneously complete, like a painted image appearing on a mirror; the body is clear and unobstructed, like a rainbow in the sky; one body manifests, its radiance pervading many places, like the moon in the sky reflected in many water vessels. These metaphors are used to symbolize and explain. In general, it is symbolized and explained using the twelve metaphors of illusion. This is very difficult to understand, and the key points are extremely important, the detailed determination has already been explained in the 'Lamp Illuminating the Five Stages'. Branch Instructions: Divided into three: Samadhi Illusion, Dream Illusion, and Bardo Illusion. Samadhi Illusion: First, the main point of Samadhi Illusion is, as mentioned before, the illusory body-like samadhi formed from the entry of winds. Corresponding to this, through the practice of gathering yoga, gradually gather and visualize absorption into the indestructible point, or even if not doing so, when the peripheral winds enter the central channel, from the emptiness arising from the absorption, at the end of the manifestation of emptiness, arise as the body of Vajradhara and abide in this samadhi. Although this can also be obtained from body isolation, from the moment of absorption into the central channel of the heart, it is very similar to the actual illusory body. If done in this way, the Five Stages also correspond to body isolation. Therefore, it is very important to clearly distinguish the differences between these and the Five Stages and the actual Five Stages spoken of in the 'Compendium of Conduct'. The Five Stages state: 'Vajrasattva (Diamond Being) well-painted, like a clear image appearing in a spotless mirror, possessing all excellent marks, a body that is never tiring to behold, shown to a good disciple, this is said to be the blessing of self-arising.' It means that the body of Vajradhara is as clear as a painted image appearing on a clean mirror, possessing all excellent marks and qualities, and is never tiring to behold.

---

ས་སློབ་མ་ལ་བསྟན་པའི་དོན་དེ་བདག་བྱིན་བརླབ་བོ་ཞེས་གསུངས་པའི་དོན་ནི། གཟུགས་བརྙན་དང་སྒྱུ་མའི་སྐུ་གཉིས་དཔེ་དོན་དུ་སྦྱར་ནས། བླ་མའི་མན་ངག་གིས་ 8-8-39b སློབ་མ་ལ་སྟོན་པའི་དོན་ཡིན་གྱི། མེ་ལོང་ལ་གཟུགས་བརྙན་ཤར་བ་སློབ་མའི་མིག་ལ་སྟོན་པ་དང་། དེ་ལ་བལྟས་ནས་སྒོམ་པ་དང་། དེ་ནས་བློས་གཏོན་ནས་རང་ལ་བསྡུས་པའི་ལྷ་སྐུ་སྒྱུ་ལུས་སུ་སྟོན་པ་མིན་ཏེ། དཔེ་གཞན་རྣམས་དང་ཡང་མཚུངས་པར་སློབ་མ་ལ་སྟོན་པར་གསུངས་ཀྱང་། དེ་རྣམས་ལ་སྒྱུ་མ་སོགས་ཀྱི་དཔེ་མིག་ལ་སྟོན་མི་དགོས་པ་དང་འདྲའོ། །སྤྱོད་བསྡུས་ལས་ཀྱང་། བྲིས་པའམ་རས་བྲིས་མེ་ལོང་གི་ནང་དུ་སྣང་བ་བཞིན་དུ། ཞེས་གསུངས་པས་ཀྱང་ཤེས་ལ། རིམ་ལྔའི་འགྲེལ་པ་ལ་སོགས་འཕགས་སྐོར་གྱི་རྒྱ་གཞུང་གང་ནས་ཀྱང་དེ་ལྟར་མ་བཤད་དོ། །བསྐྱེད་རིམ་མི་གསལ་ན་མེ་ལོང་གི་ནང་དུ་བྲིས་སྐུ་ཤར་བ་ལ་བལྟས་ཀྱིན་སྒོམ་པའི་གདམས་ངག་འགའ་ཞིག་སྣང་བ་དང་། རིམ་ལྔའི་གཞུང་དེའི་དོན་ལེགས་པར་མ་གོ་བ་དང་། སྒྱུ་མའི་ལུས་ཀྱི་སྒྱུ་མ་ཞེས་པའི་དོན་གཟུགས་བརྙན་བཞིན་གྱི་བརྫུན་སྣང་དང་། དེ་ལྟར་རྟོགས་པའི་ཞེན་མེད་གཅིག་ལ་བཟུང་ནས། སྒྱུ་ལུས་ཀྱི་གནད་ཁོང་དུ་མ་ཚུད་པར་སྐབས་འདིར་མེ་ལོང་གི་ནང་དུ་ལྷ་སྐུར་ཤར་བ་ལ་སེམས་གཏད་ནས་སྒོམ་པ་སོགས་བྱེད་པར་སྣང་ཡང་། མར་ལུགས་ཀྱི་དང་པོའི་གདམས་ངག་གི་དོན་མིན་པ་ནི་སྔར་བཤད་ཟིན་ཏོ།། ༑ །། ༈ རྨི་ལམ་སྒྱུ་མ། གཉིས་པ་ལ་གཉིས། རྨི་ལམ་གྱི་སྔོན་དུ་གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་འཛིན་ཚུལ་དང་། དེ་ཟིན་ནས་རྨི་ལམ་གྱི་དགེ་སྦྱོར་སྐྱོང་ཚུལ་ལོ། ། ༈ རྨི་ལམ་གྱི་སྔོན་དུ་གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་འཛིན་ཚུལ། དང་པོ་ནི། གཞི་ལ་འཆི་བའི་སྟོང་པ་བཞི་སྔོན་དུ་འབྱུང་བའི་མཐར་བར་དོ་འགྲུབ་པ་དང་། གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་རྣམས་བྱུང་བའི་མཐར་རྨི་ལམ་འཆར་བ་དང་། ལམ་ལ་བསྐྱེད་རིམ་ལ་ལྷག་མོས་འོད་གསལ་དུ་སྡུད་པ་སྔོན་དུ་བཏང་ནས། དང་པོའི་མགོན་པོར་སྐྱེད་པ་ 8-8-40a པ་དང་། རྫོགས་རིམ་ལ་སེམས་དབེན་གྱི་སྟོང་པ་རྣམས་སྔོན་དུ་བཏང་བའི་སྒྱུ་མའི་སྐུ་འགྲུབ་པ་དང་། དོན་གྱི་འོད་གསལ་སྔོན་དུ་བཏང་བའི་མཐར་ཟུང་འཇུག་གི་ལྷ་སྐུ་འགྲུབ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གོ་རིམ་དེ་ལྟར་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རྨི་ལམ་གྱི་ལུས་སྒྱུ་ལུས་སུ་ལྡང་བ་ལ་ཡང་། སེམས་དབེན་དང་འདྲ་བའི་གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་བཞི་སྔོན་དུ་བཟུང་དགོས་པ་ཡིན་ཏེ། འདིས་འཆི་བའི་འོད་གསལ་འཛིན་པ་དང་བར་དོ་སྒྱུ་མའི་གོ་རིམས་ཀྱང་ཤེས་པར་བྱའོ། །སྤྱིར་གཉིད་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ངོ་བོར་སྐྱེད་པ་ལ་སད་དུས་སུ་སེམས་གནས་བརྟན་པོ་ཡོད་ན། དེས་གཉིད་དུ་འགྲོ་ཁར་སད་དུས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་དྲན་ནས་དེ་ལ་ཡིད་ཕྱོགས་པར་བྱས་ན། གཉིད་དུ་སོང་བ་ན་རྨི་ལམ་མེད་པར་གཉིད་

【現代漢語翻譯】 關於上師向弟子展示的意義，他說『我加持』，其意義在於：將影像和幻化的身（藏文：སྒྱུ་མའི་སྐུ་）這二者作為比喻和實際意義結合起來，通過上師的口訣向弟子展示。這並不是指像鏡子中顯現影像一樣展示給弟子的眼睛，然後看著它進行禪修，之後通過智慧拋棄並收攝於自身，從而將本尊幻化身為幻身。雖然像其他例子一樣也說要展示給弟子，但那些例子不需要像幻術等一樣展示給眼睛。如《行集論》中也說：『如繪畫或布畫顯現在鏡子中一樣。』由此可知。在《次第五論釋》等聖者論典中也沒有這樣解釋。如果生起次第不清晰，就會出現看著鏡子中顯現的畫像進行禪修的訣竅，以及沒有很好地理解《次第五論》的意義，將幻身的幻化理解為像影像一樣的虛假顯現，並執著于如此證悟的無執，從而沒有領會幻身的要點，在這種情況下，似乎會專注于鏡子中顯現的本尊像進行禪修等。但這並不是瑪爾巴傳承的最初訣竅的意義，這在之前已經說過了。 幻夢與幻化 第二部分分為兩點：夢境之前的執持睡眠空性之方式，以及執持之後修持夢境之善行的方式。 夢境之前執持睡眠空性之方式 第一點是：在基礎位，死亡的四種空性首先出現，最終成就中陰；睡眠的空性出現之後，最終顯現夢境；在道位，先生起生起次第中的余修，然後收攝於光明，先生起最初的怙主；在圓滿次第中，先生起心性的空性，最終成就幻化身；先生起意義的光明，最終成就雙運的本尊身。一切的次第都是如此。因此，爲了使夢身昇華為幻身，也必須首先執持類似於心性空性的四種睡眠空性。通過這個，也應該瞭解執持死亡光明和中陰幻化的次第。一般來說，如果將睡眠轉化為等持的自性，如果在清醒時有穩固的住心，那麼在入睡時憶念清醒時的等持，並將心導向它，那麼入睡后就不會做夢，而是進入睡眠

【English Translation】 Regarding the meaning of the master showing the disciple, he said, 'I bless,' the meaning is: combining the image and the illusory body (Tibetan: སྒྱུ་མའི་སྐུ་) as metaphor and actual meaning, showing it to the disciple through the master's oral instructions. This does not mean showing the image appearing in the mirror to the disciple's eyes, then meditating on it, then abandoning it through wisdom and gathering it into oneself, thereby transforming the deity's illusory body into an illusory body. Although it is said to be shown to the disciple like other examples, those examples do not need to be shown to the eyes like illusions. As it is also said in the 《Compendium of Practice》: 'Like a painting or a cloth painting appearing in a mirror.' From this, it can be known. In the 《Commentary on the Five Stages》 and other treatises of the saints, it is not explained in this way. If the generation stage is not clear, there will be a secret to meditate while looking at the image appearing in the mirror, and not understanding the meaning of the 《Five Stages》 well, understanding the illusion of the illusory body as a false appearance like an image, and clinging to the non-attachment of such realization, thereby not grasping the key points of the illusory body. In this case, it seems that one will focus on the deity image appearing in the mirror and meditate, etc. But this is not the meaning of the initial secret of the Marpa tradition, which has been said before. Dream and Illusion The second part is divided into two points: the way to hold the emptiness of sleep before dreaming, and the way to cultivate the virtuous deeds of dreaming after holding it. The way to hold the emptiness of sleep before dreaming The first point is: in the base, the four emptinesses of death first appear, and finally the intermediate state is achieved; after the emptiness of sleep appears, dreams finally appear; in the path, first generate the residual practice in the generation stage, and then gather into the clear light, first generate the initial protector; in the completion stage, first generate the emptiness of the mind, and finally achieve the illusory body; first generate the clear light of meaning, and finally achieve the union deity body. The order of everything is like this. Therefore, in order for the dream body to rise to the illusory body, it is also necessary to first hold the four emptinesses of sleep similar to the emptiness of the mind. Through this, one should also understand the order of holding the clear light of death and the illusion of the intermediate state. Generally speaking, if one transforms sleep into the nature of samadhi, if one has a stable mind in the waking state, then when falling asleep, one should remember the samadhi of the waking state and direct the mind towards it, then after falling asleep, one will not dream, but enter sleep.

---

ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་མེར་གྱིས་འགྲོ་བ་ཅིག་འབྱུང་། འདི་ནི་ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་དང་། སྔགས་དང་ཕར་ཕྱིན་གྱི་ཐེག་པ་གཉིས་ཀའི་ཐུན་མོང་བ་ཡིན་པས། དེ་ལ་གཉིད་ཀྱི་འོད་གསལ་འཛིན་པ་ཟེར་བ་མིན་ནོ། །ཉན་ཐོས་ཀྱིས་སར། གཉིད་དུ་འགྲོ་ཁར་ཉིན་མོའི་དགེ་སྦྱོར་བྱས་པ་རྣམས་མངོན་དུ་བྱས་ནས། ཡིད་གཞན་དུ་མ་གཡེངས་ན་གཉིད་དུ་སོང་བའི་ཚེ་དགེ་སྦྱོར་དེ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུན་སྐྱོང་བ་འོང་བར་བཤད་པས། ཏིང་ངེ་འཛིན་ཁོ་ནར་མ་ཟད་ཉིན་པར་གྱི་དགེ་སྦྱོར་གྱི་གོམས་པ་གང་བརྟན་པ་ཐམས་ཅད་ལ་གཉིད་དུ་འགྲོ་ཁར་དྲན་ནས་དེ་ཉིད་ལ་གནས་བཞིན་པའི་ངང་ནས་གཉིད་ལོག་པ་གོམས་ན་སྔ་མའི་རྒྱུན་དེ་སྐྱོང་བ་འོང་ངོ་། །དེས་ན་སད་དུས་སུ་སེམས་གནས་ཤིན་ཏུ་བརྟན་པོ་ཡོད་པ་ལ་གཉིད་ཐུན་གངས་པོ་ལ་རྨི་ལམ་མེད་པར་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐུན་གཅིག་ཏུ་འགྲོ་བ་ཡང་འོང་ལ། ཁ་ཅིག་ལ་རྨི་ལམ་ཤར་ 8-8-40b ཡང་སད་པའི་ཚེ་བཤད་མི་ཤེས་པ་ཡང་འོང་ངོ་། །གཉིད་ཀྱི་འོད་གསལ་འཛིན་པ་ནི་རྒྱུད་སྡེ་འོག་མ་གསུམ་ལའང་མེད་པར་སྔགས་བླ་མེད་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་ཡིན་པས། དེ་འཛིན་ཚུལ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཤེས་དགོས་སོ། །འདི་ལ་ལུས་ལ་གནད་དུ་བསྣུན་པའི་ཐབས་རྣམ་དག་གང་ཡང་རུང་བ་གཅིག་བསྒོམས་ནས། རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་ཚུད་དེ་ཐིམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་སྟོང་པ་བཞི་སད་དུས་སུ་ལེགས་པར་འདྲེན་ནུས་པ་ཞིག་དགོས་ལ། ཁྱད་པར་དུ་སྙིང་ཁར་གནད་དུ་བསྣུན་པའི་ཐབས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་ནུས་པ་ཅིག་བྱུང་ན་ཁྱད་པར་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་འདྲ་བའི་ནུས་པ་མ་ཐོབ་པས་ནི་གཉིད་དུ་འགྲོ་ཁར་གཉིད་ཀྱི་མགོ་རྩོམ་པ་ནས་ཇི་ལྟར་འཆར་བ་ལ་སེམས་ཀྱི་དྲན་པ་བསྟེན་ན་སྣང་མཆེད་གཉིས་དང་ཉེར་ཐོབ་ཀྱི་སྟོང་ཙམ་ངེས་པ་སྲིད་ཀྱང་། ཉེར་ཐོབ་ཀྱི་དངོས་གཞི་དང་། གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་བཞི་པ་མི་ངེས་སོ། །གཞི་དུས་ཀྱི་གཉིད་ཀྱི་སྐབས་སུ་སྣ་བུག་གི་རྒྱུ་བ་ཕྲ་མོ་ཞིག་མི་ལྡོག་པར་འབྱུང་འཇུག་བྱེད་པའི་གནད་ཀྱིས། སྟོང་པ་རྣམས་ཆ་མཐུན་ཙམ་མ་གཏོགས་པ་མཚན་ཉིད་རྫོགས་པར་མི་འཆར་ལ། སྟོང་པ་བཞི་པ་ནི་ཡུན་ཤིན་ཏུ་ཐུང་ངོ་། །སྔར་བཤད་པ་ལྟར་གྱི་ནུས་པ་སད་པའི་སྐབས་སུ་ཐོབ་པས་ནི། རང་ལྷར་སྒོམ་པ་སྔར་དང་འདྲ། ལུས་ཀྱི་གནད་ནི་གཉིད་ཀྱི་དུས་སུ་ཉལ་བའི་སྤྱོད་ལམ་འཕྲེས་པ་དང་། ཙོག་པུ་སོགས་གང་རུང་ངོ་། །དུས་ནི་གཉིད་དུ་འགྲོ་བའི་སྔོན་རོལ་ཙམ་ནས་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་སྲོད་ལ་སོགས་པ་གཉིད་འཐུག་པའི་དུས་སུ་མ་གོམས་པས་ཟིན་པར་དཀའ་བས་ཐོ་རངས་སོགས་གཉིད་སྲབ་པའི་དུས་སུའོ། །རླུང་གི་གནད་ནི་ཉིན་མོ་བུམ་པ་ཅན་བྱང་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་ན། 8-8-41a དེས་བྱས་པས་ཀྱང་ཟིན་ལ། དེ་ལྟ་མིན་ན་རླུང་འབྱུང་འཇུག་རང་ལུགས་པར་བྱའོ། །ཡུལ་གྱི་གནད་ནི་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་རྨི་ལམ་མ་ཤར་བའི་གཉིད་དུ་འགྲོ་བ་ལ་ནི།

【現代漢語翻譯】 當進入禪定時，會有一種明覺生起。這在大小乘、密宗和般若乘中是共通的。因此，這不被稱為執持睡眠光明。對於聲聞乘的修行者來說，在入睡前，他們會憶念白天所做的善行，如果心不散亂，據說在入睡時，會持續保持善行的狀態。因此，不僅是禪定，所有穩固的白天善行習慣，如果在入睡前憶念並安住於此，習慣成自然，就能保持先前的狀態。因此，如果醒著時心非常穩定，那麼在深度睡眠中，沒有夢境，也能進入禪定的狀態。有些人即使做了夢，醒來時也無法描述。 執持睡眠光明並非下三部密續的特點，而是無上瑜伽密續的特殊之處。因此，必須瞭解其獨特的執持方法。對於這種執持，需要修習一種能使風融入中脈，並能很好地憶念醒時所生起的四空（四種空性體驗）的，任何一種清凈的身要訣竅。特別是，如果通過心間的要訣竅能做到這一點，那就非常殊勝了。如果沒有獲得這種能力，那麼在入睡時，從開始入睡到顯現的景象，如果能保持憶念，或許能確定現分和增分，以及接近獲得的空性。但是，接近獲得的實相和第四個睡眠空性則無法確定。在基礎階段的睡眠中，如果鼻孔的微細氣息沒有停止，只是有規律地出入，那麼空性只能相似顯現，而無法完整顯現其特徵。第四個空性的持續時間非常短暫。如果像之前所說的那樣，在醒著時獲得了這種能力，那麼就像之前一樣觀修本尊。身體的要訣竅可以是睡眠時的任何姿勢，如側臥或盤坐等。時間是從入睡前開始，但如果在傍晚等深度睡眠時段不習慣，就難以掌握，因此最好在黎明等睡眠較淺的時段進行。如果風的要訣竅像白天修習寶瓶氣一樣純熟，那麼也能掌握。如果不是這樣，就讓風自然出入。境的要訣竅是像之前所說的那樣，在沒有夢境的情況下入睡。

【English Translation】 When entering Samadhi, a certain clarity arises. This is common to both the Greater and Lesser Vehicles, as well as to both Mantra and Paramita Vehicles. Therefore, this is not called 'holding the clear light of sleep.' For the Hearers, before falling asleep, they recall the virtuous deeds done during the day, and if the mind is not distracted, it is said that the continuity of that virtuous deed will be maintained when falling asleep. Therefore, not only Samadhi, but all stable habits of virtuous deeds done during the day, if remembered before falling asleep and remaining in that state, will maintain the previous continuity once it becomes a habit. Therefore, if the mind is very stable when awake, then in deep sleep, without dreams, one may enter a state of Samadhi. Some may have dreams, but upon waking, they are unable to describe them. Holding the clear light of sleep is not a characteristic of the lower three Tantras, but a special feature of the Unsurpassed Yoga Tantra. Therefore, one must know its unique method of holding. For this, one needs to meditate on a pure method of pressing the body's key points, which enables the winds to enter the central channel and allows one to well recall the four emptinesses (four types of emptiness experiences) that arise from absorption when awake. In particular, if one can do this through the key point of the heart, it is especially excellent. If one has not obtained such an ability, then when falling asleep, if one maintains mindfulness from the beginning of falling asleep to the appearance of visions, one may be able to ascertain the appearance and increase, as well as the emptiness of near attainment. However, the actual reality of near attainment and the fourth emptiness of sleep cannot be ascertained. During the sleep of the base stage, if the subtle flow of breath in the nostrils does not cease but occurs regularly, then the emptinesses will only appear similar, without fully manifesting their characteristics. The duration of the fourth emptiness is very short. If one has obtained the ability as described earlier in the waking state, then one meditates on oneself as the deity as before. The key point of the body can be any posture during sleep, such as lying on the side or sitting cross-legged. The time is from just before falling asleep, but if one is not accustomed to it during deep sleep times such as evening, it is difficult to grasp, so it is best to do it during light sleep times such as dawn. If the key point of the wind is as skilled as practicing vase breathing during the day, then one can grasp it by doing that. If not, let the wind enter and exit naturally. The key point of the object is to fall asleep without dreams, as described earlier.

---

སྙིང་ཁར་རླུང་རང་ཤུགས་ཀྱིས་འདུ་བའི་གནད་ཀྱིས་སྙིང་ཁའི་མི་ཤིགས་པ་ལ་དམིགས་པ་གཏད་ན་གནད་དུ་འགྲོ་སྟེ། སྙིང་ཁར་རང་ཤུགས་ཀྱིས་མི་འདུ་བའི་སད་དུས་སུ་ཡང་སྙིང་ཁར་དམིགས་པ་གཏད་ན་དེར་རླུང་བསྡུས་ནས་ཐིམ་པར་བྱེད་ནུས་པ་དེས། གཉིད་དུ་འགྲོ་ཁར་རང་ཤུགས་ཀྱིས་སྙིང་གར་འདུ་བ་ལ། དེར་དམིགས་པ་གཏད་ན་དེར་རླུང་འདུ་བ་ལྟ་ཅིག་སྨོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལ་བརྟེན་ནས་སད་དུས་ཀྱི་སྟོང་པ་དང་གཉིད་དུས་ཀྱི་སྟོང་པ་བསྲེ་བ་ཡང་ཤེས་པར་བྱའོ། །སྙིང་ཁར་པདྨ་འདབ་མ་བཞི་པའི་ལྟེ་བར་ཐིག་ལེ་དཀར་དམར་ལ་དམིགས་པར་བཤད་དེ་དེ་ལྟར་རམ། ཡང་ན་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་གྱི་སྔགས་འཁོར་སྒོམ་པ་ལ་བྱང་ན་དེས་བྱ་བ་དང་མི་ཤིགས་པ་རྐྱང་པ་ལ་དམིགས་ནའང་འགྲུབ་སྟེ། པདྨའི་ཁ་དོག་དཀར་དམར་སྔོ་བ་གསུམ་ག་བཤད་པས་གང་རུང་གིས་ཆོག་གོ། སྔགས་འཁོར་སྒོམ་ན་དང་པོར་ཕྱོགས་མཚམས་ཀྱི་རིམ་པས་དམིགས་ལ། དེ་ནས་ཕྱི་ནས་རིམ་པ་བཞིན་དུ་བསྡུས་ཏེ་མི་ཤིགས་པ་ལ་ཐིམ་པར་བྱས་ལ་དེ་ཉིད་ལ་སེམས་བཟུང་ངོ་། །གཞན་ཡང་རིམ་ལྔ་གདན་རྫོགས་ལས། རྡོ་རྗེ་བཟླས་པ་བྱས་ནས་ཀྱང་འཛིན་པ་ཞིག་བཤད་དེ་འཛིན་ཐབས་དེ་གཉིས་ནི་རྒྱུད་དང་ཡབ་སྲས་ཀྱི་དགོངས་པ་བླ་ན་མེད་པར་མཐོང་ངོ་། །གཉིད་ཀྱི་འོད་གསལ་སྙིང་ཁར་འཛིན་པའི་རིགས་པ་འདིས་ནོར་བུའི་ནང་དུ་འཛིན་པ་ཡང་གོ་བར་ནུས་ 8-8-41b སམ་སྙམ་མོ། །དེ་ལྟར་བཟུང་བས་སྨིག་རྒྱུ་ལ་སོགས་པའི་རྟགས་བཞི་འཆར་ལ། དེ་ནས་ནམ་མཁའ་གཡའ་དག་ལ་ཟླ་འོད་དང་ཉི་འོད་ཤར་བ་དང་མཚམས་ཀྱི་སྨག་གིས་ཁྱབ་པ་དང་འདྲ་བའི་སྟོང་པ་གསུམ་སྔོན་དུ་ཤར་བའི་མཐར། ནམ་མཁའ་སློད་བྱེད་ཀྱི་རྐྱེན་གསུམ་དང་བྲལ་བའི་རང་མདོག་ཐོན་པའི་ཐོ་རངས་ཀྱི་དུས་དང་འདྲ་བའི་ནམ་མཁའ་གཡའ་དག་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་འཆར་བ་ནི། གཉིད་ཀྱི་འོད་གསལ་དངོས་གཞིའོ། །སྔར་བཤད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐུན་མོང་བའི་སྒོ་ནས་གཉིད་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་འགྲོ་བ་ལ་ནི། རྟགས་དེ་རྣམས་དང་སྟོང་པ་སྔ་མ་གསུམ་མི་འཆར་བས། ནམ་མཁའ་སྤྲིན་མེད་འདྲ་བ་ཞིག་ཤར་ཡང་གཉིད་ཀྱི་འོད་གསལ་གྱི་དོན་མེད་དོ། །འདི་ལ་ལན་འགའ་ཟུང་མཚན་མ་རྣམས་ཁྲིགས་ཆགས་སུ་མ་ཤར་ཡང་དེ་ནས་མྱུར་པོར་འཆར་རོ། །ལུགས་ཟློག་གི་སྟོང་པ་རྣམས་ནི་ལུགས་མཐུན་ལས་འཆར་དཀའ་བས། དེ་བྱེད་བའི་མཚམས་ནས་ལན་འགའ་ཟུང་འཕེན་པ་བཏང་ནས་འཆར་བར་བྱས་ན། དེ་ནས་འཕེན་པ་ལ་མི་ལྟོས་སོ། །སད་དུས་སུ་སྔར་བཤད་པའི་རླུང་ནུས་མ་ཐོབ་པས་ཀྱང་གཉིད་དུ་འགྲོ་ཁར་དམིགས་པ་སྔ་མ་གཉིས་བྱས་ན་ཉིན་མོ་སྒོམ་པ་ལ་ཕན་ཐོགས་པས་བྱས་ན་ལེགས་སོ། །གཉིད་ཀྱི་འོད་གསལ་ཤར་བ་ན་ལྟ་བ་དྲན་པར་བྱས་ལ། ཇི་སྲིད་དུ་རླུང་གིས་མ་གཡོས་པ་དེ་སྲིད་དུ་དེ་འབའ་ཞིག་སྒོམ་དགོས་སོ། །འདི་ལ་གཉིད་འཐུག་དྲགས་ན་དྲན་པ་ཉམས་པ་

【現代漢語翻譯】 如果專注於心間氣自然匯聚的關鍵點，就能把握住心間的不壞（藏文：མི་ཤིགས་པ་，梵文天城體：अक्षय，梵文羅馬擬音：akṣaya，漢語字面意思：不壞）。即使在清醒時，氣不自然匯聚，如果專注於心間，也能通過在那裡聚集和消融氣來做到這一點。更不用說在入睡時，氣自然匯聚於心間，專注於此，氣自然會匯聚。因此，也要明白將清醒時的空性和睡眠時的空性融合在一起。有人說，要專注於心間四瓣蓮花中心的紅白色 bindu（藏文：ཐིག་ལེ་，梵文天城體：बिन्दु，梵文羅馬擬音：bindu，漢語字面意思：點），是這樣嗎？或者說，如果熟練地修習之前所說的 mantra 輪，那麼即使只專注於事業和不壞，也能成就。因為蓮花的顏色有紅、白、藍三種說法，所以任何一種都可以。如果修習 mantra 輪，首先要按照方位順序來專注，然後從外到內依次收攝，使其消融于不壞，並專注於此。此外，在《五次第圓滿》（藏文：རིམ་ལྔ་གདན་རྫོགས་）中，也提到通過唸誦金剛誦（藏文：རྡོ་རྗེ་བཟླས་པ་，梵文天城體：वज्रजप，梵文羅馬擬音：vajrajapa，漢語字面意思：金剛唸誦）來執持，這兩種執持方法被認為是傳承和師徒父子的無上密意。這種將睡眠光明執持於心間的道理，是否也能理解為執持于寶珠之中呢？ 像這樣執持之後，會出現煙霧等四種徵兆，然後會出現三種空性，類似於晴朗的天空中出現月光和陽光，以及被黑暗籠罩的景象。最後，會出現類似於黎明時分，晴朗無雲的天空般的景象，這才是真正的睡眠光明。如果通過之前所說的共同禪定之門進入睡眠禪定，就不會出現這些徵兆和之前的三種空性。即使出現類似無雲晴空的景象，也沒有睡眠光明的意義。對於這種情況，有時這些徵兆不會依次出現，但之後會迅速出現。逆行的空性比順行更難出現，所以在進行逆行時，有時可以放鬆一下專注，使其出現，之後就不需要依賴放鬆了。如果在清醒時沒有獲得之前所說的氣的能力，那麼在入睡前進行前兩種專注，對白天的修行也有幫助，所以最好這樣做。當睡眠光明出現時，要憶念見地，只要氣沒有動搖，就必須只修習它。如果睡眠太濃，就會失去正念。

【English Translation】 If you focus on the key point of the natural gathering of air in the heart, you can grasp the imperishable (Tibetan: མི་ཤིགས་པ་, Sanskrit Devanagari: अक्षय, Sanskrit Roman transliteration: akṣaya, literal Chinese meaning: imperishable). Even when awake, when the air does not gather naturally, if you focus on the heart, you can do it by gathering and dissolving the air there. Not to mention that when falling asleep, the air naturally gathers in the heart, and if you focus on it, the air will naturally gather there. Therefore, it is also important to understand how to blend the emptiness of wakefulness and the emptiness of sleep. It is said that one should focus on the red and white bindu (Tibetan: ཐིག་ལེ་, Sanskrit Devanagari: बिन्दु, Sanskrit Roman transliteration: bindu, literal Chinese meaning: dot) at the center of the four-petaled lotus in the heart. Is this so? Or, if one is skilled in practicing the mantra wheel as previously described, then even focusing solely on activity and the imperishable can be accomplished. Because the colors of the lotus are said to be red, white, and blue, any one of them is acceptable. If practicing the mantra wheel, one should first focus in the order of the directions, and then gradually gather from the outside in, dissolving it into the imperishable, and holding the mind on that alone. Furthermore, in the 'Five Stages of Completion' (Tibetan: རིམ་ལྔ་གདན་རྫོགས་), it is also mentioned that one can hold it by performing the vajra recitation (Tibetan: རྡོ་རྗེ་བཟླས་པ་, Sanskrit Devanagari: वज्रजप, Sanskrit Roman transliteration: vajrajapa, literal Chinese meaning: vajra recitation). These two methods of holding are seen as the supreme intention of the lineage and the master-disciple relationship. Can this reasoning of holding the clear light of sleep in the heart also be understood as holding it within a jewel? After holding it in this way, four signs such as mirages will appear, and then three emptinesses will appear, similar to the appearance of moonlight and sunlight in a clear sky, and being enveloped by darkness. Finally, a state similar to dawn, when the sky is clear and cloudless, will appear, which is the actual clear light of sleep. If one enters sleep meditation through the common meditation gate mentioned earlier, these signs and the previous three emptinesses will not appear. Even if a state similar to a clear, cloudless sky appears, it does not have the meaning of the clear light of sleep. In this case, sometimes the signs do not appear in order, but they will appear quickly thereafter. Retrograde emptinesses are more difficult to appear than direct ones, so when performing the retrograde, sometimes one can release the focus to allow them to appear, and then one does not need to rely on releasing the focus. If one has not obtained the power of air mentioned earlier during wakefulness, then performing the first two focuses before falling asleep will also benefit daytime practice, so it is best to do so. When the clear light of sleep appears, one should remember the view, and as long as the air has not moved, one must only meditate on that. If sleep is too heavy, mindfulness will be lost.

---

ཕུལ་ཆེ་བས་འོད་གསལ་མི་ཟིན་ལ། གཉིད་མ་བྱུང་ན་ནི་གཞི་སྟོར་བས་མི་ཟིན་པས། གཉིད་དུ་ཡང་འགྲོ་བ་དང་གཉིད་ཅུང་ཟད་སྲབ་པ་གཉིས་ཚོགས་ཅིག་དགོས་པ་ལ། གཉིད་མ་བྱུང་ན་ཁ་ཟས་དྲོད་ 8-8-42a བཅུད་ཅན་བསྟེན་པ་དང་། བསྐུ་མཉེ་སོགས་གཉིད་འོང་བའི་རྒྱུ་བསྟེན་ཏེ། འདི་ལ་སྟོང་འབྱམས་གཅོད་པ་ཞེས་ཁ་ཅིག་ཟེར་རོ། །གཉིད་འཐུག་དྲགས་ན་སྙིང་ཁའི་ཐིག་ལེ་ཤིན་ཏུ་འཚེར་བ་དང་། འོད་ཕུང་ཆེན་པོ་འཕྲོས་ཏེ་གནས་ཁང་ཙམ་མམ། མལ་གྱི་ཁྱོན་ཙམ་དུ་ཉི་མ་ཤར་བ་ལྟ་བུ་བསམས་ཏེ། འདི་ལ་སྡུག་འབྱམས་གཅོད་པ་ཞེས་ཁ་ཅིག་ཟེར་རོ། །གཉིད་སྲབ་ཀྱང་མི་ཟིན་ན་དྲེད་འབྱམས་གཅོད་པ་བྱ་ཞེས་ཟེར་མོད་ཀྱང་། སྔར་བཤད་པ་ལྟ་བུས་འཛིན་པ་ལ་དེ་མི་འོང་ངོ་། །གཉིད་ཀྱི་འོད་གསལ་ཤར་ནས་རིང་དུ་སྐྱོང་དགོས་པ་ལ། དེ་ལ་སང་སྐྱིན་ན་སད་འབྱམས་གཅོད་པའི་མན་ངག་གཞན་འགའ་རེ་སྣང་ཡང་། མན་ངག་དམ་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། འོད་གསལ་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྲབ་ཏུ་སོང་ནས་ལྡང་བར་རྩོམ་པར་སྣང་ན། དེ་མ་ཐག་སྙིང་ཁའི་མི་ཤིགས་པ་ལ་དམིགས་པ་གཏད་ན། སྙིང་ཁ་ནས་རླུང་ཅུང་ཟད་གྱེས་པ་སླར་ཡང་དེར་འདུས་ནས་འོད་གསལ་བརྟན་པར་འགྱུར་རོ། །ཉིན་མོ་བུམ་པ་ཅན་ལ་བྱང་ནའང་། གཉིད་དུ་འགྲོ་ཁར་སྙིང་གའི་བུམ་པ་ཅན་བྱས་ལ་བཟུང་ཞིང་། སད་འབྱམས་ཀྱང་དེས་གཅོད་དོ། །སད་དུས་རྡོར་བཟླས་སོགས་བྱས་པས་རླུང་རེ་འགའ་འདུས་ཀྱང་། རྟགས་བཞི་དང་སྟོང་པ་རྣམས་ཁྲིགས་ཆགས་མིན་པར་འཆར་བ་དང་། སྟོང་པའི་ངོ་བོ་འདོད་པ་བཞིན་མ་ཤར་ན། དེས་གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་བཞི་འཛིན་པ་ལ་འབད་ནས། དེའི་ཉམས་མྱོང་སྐྱེད་ནུས་ན་སད་དུས་ཀྱི་རྡོར་བཟླས་སོགས་སྒོམ་པ་ལ་ཚུར་བོགས་འདོན་པ་དང་། ཕར་ལ་བོགས་འདོན་པ་གཉིས་ཀ་ཤེས་པ་གནད་ཆེའོ། །འདིའི་སྐོར་ཡང་ཡིད་ཆེས་པའི་ཁུངས་དང་བཅས་པ་རིམ་ལྔ་གསལ་སྒྲོན་དུ་རྒྱས་པར་བཤད་ཟིན་ཏོ།། ༑ །། ༈ དེ་ཟིན་ནས་རྨི་ལམ་གྱི་དགེ་སྦྱོར་སྐྱོང་ཚུལ། གཉིས་ 8-8-42b པ་ལ་གསུམ། རྨི་ལམ་བཟུང་བ་དང་། རྨི་ལམ་སྦྱང་བ་དང་། གཅིག་ཏུ་བྱེད་པའི་བསམ་གཏན་ནོ། ། ༈ རྨི་ལམ་བཟུང་བ། དང་པོ་ལ་གཉིས། རྨི་ལམ་འཛིན་ཐབས་ཀྱི་དབྱེ་བ་དང་། རྨི་ལམ་འཛིན་པ་དངོས་སོ། ། ༈ རྨི་ལམ་འཛིན་ཐབས་ཀྱི་དབྱེ་བ། དང་པོ་ནི། རྨི་ལམ་འཛིན་པ་འདི་ལ་རླུང་སྟོབས་ཀྱིས་འཛིན་པ་དང་། འདུན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་འཛིན་པ་གཉིས་ཡོད་པ་སོ་སོར་ཕྱེད་དགོས་སོ། །དེ་ལ་དང་པོ་ནི་སད་དུས་སུ་རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་ཚུད་ནས་ཐིམ་པ་ལས་སྟོང་པ་བཞི་འདྲེན་ནུས་པ་ཞིག་གིས་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། བྱེད་ཚུལ་ནི་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་གཉིད་ཀྱི་འོད་གསལ་ཐོག་མར་བཟུང་བའི་ཚེ།གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་བཞི་ལེགས་པར་ངོ་ཤེས་ནས་སྐྱོང་བ་ན། དེའི་ཕྱི་ལོགས་སུ་རྨི་ལམ་འཆར་བ་ངེས་པར་ཤེས་པས། དེ་ལ་ནི་གཉིད་ཀྱ

【現代漢語翻譯】 如果過於專注，光明就無法顯現；如果無法入睡，根本就無法控制心性。因此，需要入睡和淺睡眠兩種狀態的結合。如果無法入睡，就應該食用營養豐富的食物，並通過按摩等方式來幫助入睡。有些人稱這種方法為『斷絕散亂』。如果睡得太沉，心間的明點（藏文：ཐིག་ལེ，梵文天城體：बिन्दु，梵文羅馬擬音：bindu，漢語字面意思：明點）會感到非常刺痛，並且會看到巨大的光芒，感覺像太陽照亮了整個房間或床鋪。有些人稱這種方法為『斷絕痛苦』。如果淺睡眠也無法控制心性，據說應該使用『斷絕昏沉』的方法，但這並不能像之前所說的那樣控制心性。當睡眠的光明生起后，需要長時間保持。如果過早醒來，還有其他一些『斷絕醒覺散亂』的訣竅，但最關鍵的訣竅是：當光明的禪定變得微弱，並且似乎要醒來時，立即將注意力集中在不壞明點（藏文：མི་ཤིགས་པ་，梵文天城體：अक्षय，梵文羅馬擬音：akshaya，漢語字面意思：不壞）上。這樣，從心間升起的一點氣息會再次融入其中，從而使光明變得穩定。即使白天已經熟悉了寶瓶氣（藏文：བུམ་པ་ཅན，梵文天城體：कुम्भक，梵文羅馬擬音：kumbhaka，漢語字面意思：寶瓶），在入睡前也要練習心間的寶瓶氣，並用它來斷絕醒覺散亂。醒來時，通過金剛誦等方式，即使能控制一些氣息，但如果四相和空性沒有清晰地顯現，或者空性的本質沒有如願顯現，那麼就應該努力掌握睡眠的四空，並培養對它們的體驗。如果能夠做到這一點，那麼就能夠理解如何在醒覺時修持金剛誦等，從而知道如何相互促進。瞭解這些至關重要。關於這些內容，在《五次第明燈論》中有詳細的解釋，其中包含了可信的來源。 接下來，講述如何修持夢瑜伽。 夢瑜伽分為三個部分：抓住夢境、轉化夢境和合一禪定。 首先，是抓住夢境。 抓住夢境分為兩個部分：抓住夢境的方法的分類和實際抓住夢境。 首先，是抓住夢境的方法的分類。 抓住夢境有兩種方法：通過風（氣）的力量抓住夢境和通過願望的力量抓住夢境。需要區分這兩種方法。第一種方法是由那些在清醒時能夠將氣息融入中脈（藏文：དྷཱུ་ཏཱི，梵文天城體：धुती，梵文羅馬擬音：dhuti，漢語字面意思：中脈）並從中引出四空的人使用的。方法是，如前所述，在最初抓住睡眠光明時，如果能夠很好地識別和修持睡眠的四空，那麼肯定會知道夢境會在其外顯現。因此，需要專注于睡眠的四空。

【English Translation】 If you are too focused, the clear light cannot manifest; if you cannot fall asleep, you cannot control your mind. Therefore, you need a combination of falling asleep and light sleep. If you cannot fall asleep, you should eat nutritious food and use methods such as massage to help you fall asleep. Some call this method 'cutting off scattering'. If you sleep too deeply, the bindu (Tibetan: ཐིག་ལེ, Sanskrit Devanagari: बिन्दु, Sanskrit Romanization: bindu, Literal meaning: drop) in your heart will feel very painful, and you will see a great light, feeling like the sun is shining on the entire room or bed. Some call this method 'cutting off suffering'. If even light sleep cannot control your mind, it is said that you should use the method of 'cutting off dullness', but this cannot control your mind as previously described. When the clear light of sleep arises, it needs to be maintained for a long time. If you wake up too early, there are some other tricks for 'cutting off waking scattering', but the most important trick is: when the meditation of clear light becomes weak and seems to be about to wake up, immediately focus your attention on the indestructible bindu (Tibetan: མི་ཤིགས་པ་, Sanskrit Devanagari: अक्षय, Sanskrit Romanization: akshaya, Literal meaning: indestructible). In this way, a little breath that rises from the heart will merge back into it, thereby stabilizing the clear light. Even if you are familiar with vase breathing (Tibetan: བུམ་པ་ཅན, Sanskrit Devanagari: कुम्भक, Sanskrit Romanization: kumbhaka, Literal meaning: vase) during the day, you should practice vase breathing in your heart before going to sleep, and use it to cut off waking scattering. When you wake up, even if you can control some breath by doing Vajra recitation, etc., if the four appearances and emptiness do not appear clearly, or if the essence of emptiness does not appear as desired, then you should strive to master the four emptinesses of sleep and cultivate the experience of them. If you can do this, then you will understand how to practice Vajra recitation, etc., when you are awake, so that you know how to promote each other. Understanding these is crucial. These contents are explained in detail in the 'Lamp Illuminating the Five Stages', which contains credible sources. Next, it tells how to practice dream yoga. Dream yoga is divided into three parts: seizing the dream, transforming the dream, and the samadhi of oneness. First, is seizing the dream. Seizing the dream is divided into two parts: the classification of methods for seizing the dream and actually seizing the dream. First, is the classification of methods for seizing the dream. There are two methods for seizing the dream: seizing the dream through the power of wind (breath) and seizing the dream through the power of aspiration. It is necessary to distinguish between these two methods. The first method is used by those who are able to integrate breath into the central channel (Tibetan: དྷཱུ་ཏཱི, Sanskrit Devanagari: धुती, Sanskrit Romanization: dhuti, Literal meaning: central channel) and draw out the four emptinesses from it when they are awake. The method is, as mentioned earlier, when initially seizing the clear light of sleep, if you can well recognize and practice the four emptinesses of sleep, then you will definitely know that dreams will manifest outside of it. Therefore, you need to focus on the four emptinesses of sleep.

---

ི་སྟོང་པ་རྣམས་འཛིན་པའི་ཐབས་ལས་གཞན་པའི་རྨི་ལམ་འཛིན་ཐབས་མི་དགོས་སོ། །གཉིས་པ་ནི་དེ་འདྲ་བའི་ནུས་པ་མེད་པ་གཅིག་གིས་སད་དུས་སུ་རྨི་ལམ་ཟིན་ཐབས་ཀྱི་འདུན་པ་སྦྱོང་བ་དང་། མགྲིན་པ་ལ་སོགས་པར་དམིགས་པ་གཏོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་སྔགས་ཀྱི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རྨི་ལམ་འཛིན་ལུགས་གཙོ་བོ་ནི་སྔ་མ་ཡིན་ལ། ཕྱི་མ་ནི་ཐུན་མོང་བ་ཕལ་པའོ། །འདི་ལ་དོན་ལྔ་མར་མཚུར་གྱི་ལུགས་ཀྱིས་སྙིང་ཁར་དམིགས་པ་གཏད་ནས་རྨི་ལམ་འཛིན་པ་དང་། མེས་མཚོན་གྱི་ལུགས་ཀྱིས་མགྲིན་པར་དམིགས་པ་གཏད་ནས་རྨི་ལམ་འཛིནཔའི་ཚུལ་གཉིས་བཤད་ནས། སྙིང་ཁ་གཏོད་པ་འོད་གསལ་དང་འབྲེལ། མགྲིན་པར་གཏོད་པ་རྨི་ལམ་དང་འབྲེལ་ཞེས་ཟེར་མོད་ཀྱང་། རྨི་ལམ་རླུང་སྟོབས་ཀྱིས་ཟིན་པ་ཞིག་ཡིན་ན། གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་བཞི་སྔོན་ལ་བཟུང་ནས་བྱེད་ལ། དེ་ལ་ནི་སྙིང་ཁར་དམིགས་པ་གཏོད་པ་ཡིན་ནོ། །འདུན་པའི་སྟོབས་ 8-8-43a ཀྱིས་འཛིན་དགོས་པ་ཅིག་ཡིན་ན། རྨི་ལམ་ཟིན་པའི་སྔོན་དུ་གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་བཞི་མི་ཟིན་པས་མགྲིན་པར་གཏོད་དོ། །འོ་ན་རྩ་ཚིག་ལས་མགྲིན་པར་རྨི་ལམ་འཛིན་པའི་གནད་ཡོད་པར་བཤད་པ་དེ། འདུན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་འཛིན་དགོས་པ་ཁོ་ན་ལ་ཡིན་ནམ་སྙམ་ན། རླུང་སྟོབས་ཀྱིས་རྨི་ལམ་འཛིན་ནུས་པས་ཀྱང་། གཉིད་དུ་འགྲོ་ཁར་མགྲིན་པར་དམིགས་པ་གཏད་ན། གནས་དེའི་དྷཱུ་ཏཱིར་རླུང་ཐིམ་ནས་སྟོང་པ་བཞི་སྔོན་དུ་འཆར་བ་ཅིག་ཡོད་མོད་ཀྱང་། སྔོན་དུ་སྙིང་གར་རླུང་མ་འདུས་པར་མགྲིན་པར་མི་འདུ་ལ། སྙིང་ཁར་འདུས་ནས་ཐིམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་སྟོང་པ་བཞི་འདྲ་བ་གནས་གཞན་དུ་འཆར་མི་ཐུབ་པས། གཉིད་དུ་འགྲོ་ཁར་སྙིང་ཁར་དམིགས་པ་གཏོད་དགོས་སོ། །འོན་ཀྱང་རྨི་ལམ་ཤར་ཟིན་པའི་འོག་ཏུ་གཉིད་ཀྱི་དུས་སུ་རྨི་ལམ་ཡུན་རིང་བ་ཅིག་འདོད་ན་སྔོན་ལ་མགྲིན་པར་དམིགས་པ་གཏད་དེ་སེམས་ཡུད་ཅིག་བཟུང་ན་རྨི་ལམ་གྱི་ངང་ནས་དགེ་སྦྱོར་སྐྱོང་བ་རྒྱུན་རིང་བ་ཅིག་འབྱུང་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། རྨི་ལམ་གྱི་དགེ་སྦྱོར་གྱི་གནད་མགྲིན་པར་ཡོད་པར་བཤད་དོ། ། ༈ རྨི་ལམ་འཛིན་པ་དངོས། གཉིས་པ་ནི་རླུང་སྟོབས་ཀྱིས་ཟིན་པ་ཡིན་ན། རྨི་ལམ་མ་ཤར་བའི་སྔོན་ནས་ཕྱི་ལོགས་སུ་རྨི་ལམ་འཆར་བ་ཤེས་ཏེ། དེ་ཡང་ལུགས་མཐུན་གྱི་གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་བཞི་པའམ། ཡང་ན་གཉིད་ཀྱི་ལུགས་ཟློག་གི་སྟོང་པ་ཐ་མ་ནས་རྨི་ལམ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ཤེས་པ་དེས་རྨི་ལམ་བཟུང་བས་ཆོག་གོ། འདུན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་འཛིན་དགོས་པ་ཡིན་ན། །སྤྱིར་ལམ་སྒོམ་པ་ལ་མི་སྟོས་པར་གཞི་དུས་ནས་ཀྱང་རྨི་ལམ་གསལ་བའི་རིགས་འགའ་ཞིག་ལ། རྨི་ལམ་ཟིན་པ་མང་པོ་འོང་བས། རྨི་ལམ་ཟིན་པ་ཙམ་ཞིག་ལམ་བསྒོམས་ནས་བསྒྲུབ་མི་དགོས་ 8-8-43b ལ། དེ་བཞིན་དུ་བྱ་བ་འགའ་ཞིག་ལ་སད་དུས་སུ་འདུན་པ་དྲག་པོ་ཡ

【現代漢語翻譯】 如果不是通過掌握空性來控制夢境，就不需要其他控制夢境的方法了。第二種方法是，對於沒有這種能力的人，在清醒時練習控制夢境的願望，並將注意力集中在喉嚨等部位。其中，前者是密宗特有的控制夢境的主要方法，後者是常見的普通方法。關於這一點，瑪爾巴·卻吉·洛卓（Marpa Chokyi Lodro）的傳統認為，將注意力集中在心間來控制夢境；麥·次重的傳統認為，將注意力集中在喉嚨來控制夢境。據說，集中於心間與光明有關，集中於喉嚨與夢境有關。如果夢境是通過風的力量來控制的，那麼首先要掌握四種睡眠空性，而這需要將注意力集中在心間。如果需要通過願望的力量來控制，那麼在控制夢境之前，不需要掌握四種睡眠空性，因此要將注意力集中在喉嚨。那麼，根本文頌中說，在喉嚨處控制夢境的關鍵，是否僅僅適用於通過願望的力量來控制的情況呢？即使能夠通過風的力量來控制夢境，如果在入睡前將注意力集中在喉嚨，那麼該處的明點（dhūti）會融入風中，從而先出現四種空性。但是，如果心間沒有先聚集風，風就不會聚集在喉嚨。其他地方無法顯現出與心間聚集並融入后產生的四種空性相同的狀態。因此，入睡前需要將注意力集中在心間。然而，如果在夢境出現后，希望在睡眠期間擁有更長的夢境，那麼首先將注意力集中在喉嚨，並保持片刻的專注，這樣就可以在夢境中進行長時間的修行。因此，據說夢境修行的關鍵在於喉嚨。 控制夢境的實際方法： 第二種情況是，如果夢境是通過風的力量來控制的，那麼在夢境出現之前，就知道夢境會在外部顯現。也就是說，通過符合規律的四種睡眠空性，或者通過睡眠逆轉規律的最後一種空性，知道夢境即將產生，這樣就足以控制夢境了。如果需要通過願望的力量來控制，那麼一般來說，即使不依賴於道路的修習，從基礎階段開始，有些人也能清晰地做夢，從而能夠控制許多夢境。僅僅爲了控制夢境而修習道路是沒有必要的。同樣，對於某些事情，在清醒時有強烈的願望

【English Translation】 If one does not need other methods of controlling dreams other than mastering emptiness to control dreams, then there is no need for other methods of controlling dreams. The second method is that for one who does not have such ability, one trains the desire to seize dreams while awake, and focuses on the throat and so on. Among these, the former is the main method of controlling dreams unique to tantra, and the latter is a common ordinary method. Regarding this, the tradition of Marpa Chokyi Lodro holds that one focuses on the heart to control dreams; the tradition of Me Tson holds that one focuses on the throat to control dreams. It is said that focusing on the heart is related to luminosity, and focusing on the throat is related to dreams. If dreams are controlled by the power of wind, then one must first master the four sleep emptinesses, and this requires focusing on the heart. If it is necessary to control by the power of desire, then before controlling dreams, there is no need to master the four sleep emptinesses, so one focuses on the throat. Then, does the key to controlling dreams at the throat, as stated in the root text, only apply to situations where control is needed through the power of desire? Even if one can control dreams through the power of wind, if one focuses on the throat before falling asleep, then the dhūti at that place will dissolve into the wind, so that the four emptinesses will appear first. However, if the wind does not first gather in the heart, it will not gather in the throat. The same state of the four emptinesses arising from the gathering and dissolving in the heart cannot appear elsewhere. Therefore, one needs to focus on the heart before falling asleep. However, if after a dream has appeared, one desires to have a longer dream during sleep, then first focusing on the throat and holding the mind for a moment will result in a long period of cultivating virtue within the dream. Therefore, it is said that the key to dream practice lies in the throat. The actual method of controlling dreams: The second case is that if dreams are controlled by the power of wind, then before the dream appears, one knows that the dream will appear externally. That is, through the regular four sleep emptinesses, or through the last emptiness of the sleep reversal sequence, knowing that the dream is about to arise is enough to control the dream. If it is necessary to control by the power of desire, then in general, even without relying on the practice of the path, from the base stage, some people can dream clearly, thus being able to control many dreams. It is not necessary to practice the path just to control dreams. Similarly, for certain things, having a strong desire while awake

---

ོད་ན། རྨི་ལམ་ན་དེ་འབྱུང་བ་ཡང་མང་བའི་གནད་ཀྱིས། ཉིན་པར་རྨི་ལམ་ཟིན་པའི་དྲན་འདུན་དྲག་པོ་རྒྱུན་ཆགས་པ་བཏང་ནའང་རྨི་ལམ་ཟིན་པ་སྐྱེད་ནུས་པས། དེ་ཙམ་ཞིག་སྐྱེད་དཀའ་བ་མིན་ནོ། །འདི་ལ་རྨི་ལམ་མ་ཤར་ན། རྨི་ལམ་གྱི་དགེ་སྦྱོར་གི་གཞི་སྟོར་བས་འཆར་བ་ཅིག་དགོས་ལ། རྨི་ལམ་བྱུང་ཡང་མི་གསལ་བའི་རིགས་ཡིན་ན་ཟིན་དཀའ་བས། རྨི་ལམ་གསལ་པོ་འཆར་བ་ཅིག་དགོས་ཏེ། རྨི་ལམ་གསལ་བ་ན་སད་རྗེས་སུ་རྨི་ལམ་ཀུན་མི་བརྗེད་པར་བཤད་རྒྱུ་འོང་བའོ། །དེས་ན་དང་པོ་ནས་རྨི་ལམ་ཤིན་ཏུ་གསལ་བ་དང་། དེ་མིན་ཀྱང་གནས་དབེན་པ་ལ་སོགས་པ་རིག་པ་དྭངས་པའི་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་ཚོགས་པའི་སྐབས་དང་། མཚན་གཅིག་གིའང་ཐོ་རངས་ཀྱི་དུས་ལྟ་བུ་རིག་པ་ནམ་གསལ་བའི་དུས་སུ་རྨི་ལམ་ཟིན་པར་སླ་བ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཉིན་པར་གྱི་དྲན་འདུན་དྲག་པོ་དེས་བཞག་པའི་བག་ཆགས་རྨི་ལམ་གྱི་དུས་སུ་སད་ཐུབ་པ་ལ་ནི། རྨི་ལམ་གྱིས་དུས་ཀྱི་ཤེས་པ་ཤིན་ཏུ་གསལ་བ་ཅིག་དགོས་པས། དེའི་ཐབས་ཀྱང་ཉིན་མོ་བསྒྲུབ་དགོས་སོ། །དེ་ནི་མན་ངག་རྣམས་ལས་བཤད་པ་ལྟར་མགྲིན་པ་དང་སྨིན་མཚམས་སུ་ཤེས་པ་གཏོད་པ་དང་། དམིགས་ཡུལ་ཤིན་ཏུ་འཚེར་པའི་རྣམ་པ་ཅན་སྒོམ་པ་དང་། རླུང་སྦྱོར་བྱས་ནས་རིག་པ་དྭངས་སྙིགས་འབྱེད་པ་སོགས་ཡིན་ནོ། །ཉལ་ཁར་མགྲིན་པ་དང་དཔྲལ་བ་སོགས་སུ་དམིགས་པ་གཏད་ན། སྙིང་གར་རླུང་འདུ་ཚབས་ཆུང་བས་གཉིད་སྲབ་པའི་གནད་ཀྱིས་རིག་པ་གསལ་བར་སླ་བ་དང་། ཉལ་ཁར་མགྲིན་པར་སེམས་བཟུང་བ་གོམས་པས་ཀྱང་ད་གཟོད་རྨི་ལམ་ཤར་བ་ན་རྨི་ལམ་ཡུན་རིང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ 8-8-44a སྔར་བཤད་པ་ལྟར་དུ་རྨི་ལམ་གྱི་གདམས་ངག་གི་གནད་རྣམས་ལ་གོ་བ་ལེགས་པར་བཙལ་ནས་བྱས་ན། རྣམ་པར་དག་པའི་མྱོང་བ་ཅན་མཁས་པར་འགྲོ་ཡི་གཞན་དུ་ན་མྱོང་བ་ཅུང་ཟད་སྐྱེས་ཀྱང་ཐོམས་སེ་བ་ལས་མི་འོང་སྟེ། མན་ངག་གཞན་རྣམས་ལའང་དེ་དང་འདྲའོ། །རྨི་ལམ་འཛིན་པ་ལའང་རང་ལྷར་སྒོམ་པ་དང་། གནད་བཞི་ཚང་བ་དང་། བླ་མའི་རྣལ་འབྱོར་བསྒོམས་ཏེ་མཆོད་ནས་རྨི་ལམ་མང་པོ་དང་། གསལ་པོ་དང་། བཟང་པོ་རྨི་བ་དང་། རྨི་ལམ་ཟིན་པ་དང་། ཟིན་ནས་ཀྱང་རྨི་ལམ་གྱི་དགེ་སྦྱོར་རྣམས་རྒྱུད་ལ་སྐྱེ་བའི་འགལ་རྐྱེན་ཞི་ཞིང་མཐུན་རྐྱེན་ཚང་བའི་གསོལ་བ་དྲག་པོ་མང་དུ་འདེབས་པ་དང་། ཡི་དམ་དང་བཀའ་སྡོད་ལའང་གཏོར་མ་ཕུལ་ནས་འཕྲིན་ནས་དྲག་ཏུ་བཅོལ་ཞིང་མཚམས་དམ་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་ཉིན་པར་དྲན་པ་རྒྱུན་ཆགས་ཀྱིས་བཟུང་བ་ནི། ད་ལྟར་གྱི་སྣང་བ་འདི་རྣམས་རྨི་ལམ་གྱི་སྣང་བར་འདུག་སྙམ་པ་དང་། དེ་རྨི་ལམ་ལ་རྨི་ལམ་དུ་ངོ་ཤེས་པར་བྱ་སྙམ་པའི་འདུན་པ་དྲག་པོ་ཡང་ཡང་སྦྱང་། གཞན་ཡང་ད་གཟོད་རྨི་ལམ་བྱུང་བའི་དུས་སུ་ཅི་ནས་ཀྱང་རྨི་ལམ་དུ་ངོ་ཤེས་པར་བྱས་ལ་རྨི་ལམ་གྱི་དགེ་སྦྱོར་བསྐྱ

【現代漢語翻譯】 如果這樣，因為在夢中發生這種情況很多，即使白天持續不斷地保持著抓住夢的強烈意願，也能產生抓住夢的能力，所以並非那麼難以產生。如果沒有出現夢，那麼夢瑜伽的基礎就會喪失，所以需要出現夢；即使出現了夢，如果是不清晰的那種，也很難抓住，所以需要清晰地出現夢，因為夢清晰的話，醒來后就不會忘記所有的夢。因此，首先夢要非常清晰，或者在寂靜的地方等，各種使心識清明的因緣具足的時候，以及在一夜之間，像黎明時分那樣心識容易清明的時候，就容易抓住夢。因此，白天強烈的意願所留下的習氣，在夢中能夠喚醒，需要夢境時刻的覺知非常清晰，所以也需要在白天進行修習。也就是像口訣中所說的那樣，將覺知專注于喉嚨和眉間，觀想目標非常鮮明的形象，通過調息來區分心識的清濁等等。臨睡前將注意力集中在喉嚨和額頭等處，因為心臟聚集的氣息較少，容易使睡眠變淺，從而容易使心識清明；臨睡前習慣於將心專注于喉嚨，那麼一旦開始做夢，夢境就會很長。像前面所說的那樣，如果很好地理解了夢瑜伽口訣的要點並加以實踐，就會成為具有清凈體驗的智者，否則即使產生了一些體驗，也只會變得遲鈍，其他的口訣也是如此。在抓住夢的時候，也要觀想自生本尊（self-deity），具足四要點，修習上師瑜伽並供養，祈禱能夠夢到許多、清晰、美好的夢，能夠抓住夢，抓住夢之後，能夠使夢瑜伽的善行在相續中生起，消除違緣，具足順緣，猛烈地祈禱，也要向本尊和護法供朵瑪，強烈地委託他們，並嚴守誓言。然後，白天持續不斷地保持正念，心想現在的這些顯現都是夢境的顯現，要努力在夢中認識到這是夢境，反覆修習這種強烈的意願。此外，一旦開始做夢，無論如何也要在夢中認識到這是夢境，並修習夢瑜伽。 If so, because it happens a lot in dreams, even if you constantly maintain a strong desire to seize the dream during the day, you can still generate the ability to seize the dream, so it is not that difficult to generate. If a dream does not appear, then the basis of dream yoga will be lost, so a dream needs to appear; even if a dream appears, if it is not clear, it is difficult to seize, so a clear dream needs to appear, because if the dream is clear, then after waking up, you will not forget all the dreams. Therefore, first of all, the dream must be very clear, or when various causes for purifying the mind are gathered, such as in a secluded place, and during the time when the mind is clear, such as at dawn during one night, it is easier to seize the dream. Therefore, the imprints left by the strong daytime intention can be awakened during the dream time, which requires a very clear awareness of the dream time, so you also need to practice during the day. That is, as stated in the instructions, focus awareness on the throat and between the eyebrows, meditate on a very vivid image of the object, and separate the clarity and turbidity of the mind by practicing breath control, etc. If you focus on the throat and forehead, etc., before going to bed, because there is less accumulation of air in the heart, it is easy to make sleep lighter, which makes it easier to clear the mind; if you are accustomed to focusing your mind on the throat before going to bed, then once you start dreaming, the dream will be long. As mentioned earlier, if you understand the key points of the dream yoga instructions well and practice them, you will become a wise person with pure experience, otherwise, even if some experience arises, it will only become dull, and the other instructions are the same. When seizing the dream, you should also meditate on the self-deity, complete with the four essentials, practice and offer the Guru Yoga, pray to dream many, clear, and good dreams, to be able to seize the dream, and after seizing the dream, to generate the merits of dream yoga in the mind, eliminate obstacles, gather favorable conditions, and pray intensely, and also offer tormas to the yidam and protectors, strongly entrust them, and keep the samaya strictly. Then, maintain constant mindfulness during the day, thinking that these present appearances are the appearances of dreams, and repeatedly practice the strong intention to recognize that this is a dream in the dream. In addition, once a dream occurs, be sure to recognize it as a dream and practice dream yoga.

【English Translation】 If so, because it happens a lot in dreams, even if you constantly maintain a strong desire to seize the dream during the day, you can still generate the ability to seize the dream, so it is not that difficult to generate. If a dream does not appear, then the basis of dream yoga will be lost, so a dream needs to appear; even if a dream appears, if it is not clear, it is difficult to seize, so a clear dream needs to appear, because if the dream is clear, then after waking up, you will not forget all the dreams. Therefore, first of all, the dream must be very clear, or when various causes for purifying the mind are gathered, such as in a secluded place, and during the time when the mind is clear, such as at dawn during one night, it is easier to seize the dream. Therefore, the imprints left by the strong daytime intention can be awakened during the dream time, which requires a very clear awareness of the dream time, so you also need to practice during the day. That is, as stated in the instructions, focus awareness on the throat and between the eyebrows, meditate on a very vivid image of the object, and separate the clarity and turbidity of the mind by practicing breath control, etc. If you focus on the throat and forehead, etc., before going to bed, because there is less accumulation of air in the heart, it is easy to make sleep lighter, which makes it easier to clear the mind; if you are accustomed to focusing your mind on the throat before going to bed, then once you start dreaming, the dream will be long. As mentioned earlier, if you understand the key points of the dream yoga instructions well and practice them, you will become a wise person with pure experience, otherwise, even if some experience arises, it will only become dull, and the other instructions are the same. When seizing the dream, you should also meditate on the self-deity, complete with the four essentials, practice and offer the Guru Yoga, pray to dream many, clear, and good dreams, to be able to seize the dream, and after seizing the dream, to generate the merits of dream yoga in the mind, eliminate obstacles, gather favorable conditions, and pray intensely, and also offer tormas to the yidam and protectors, strongly entrust them, and keep the samaya strictly. Then, maintain constant mindfulness during the day, thinking that these present appearances are the appearances of dreams, and repeatedly practice the strong intention to recognize that this is a dream in the dream. In addition, once a dream occurs, be sure to recognize it as a dream and practice dream yoga.

---

ང་པར་བྱའོ་སྙམ་པའི་འཕེན་པ་དྲག་པོ་མང་པོ་སྦྱང་། ཁྱད་པར་དུ་ཉལ་ཁར་རྒྱུན་ལྡན་དུ་སྦྱང་སྟེ། རྨི་ལམ་གསལ་ན་འདི་གཅིག་པུས་ཀྱང་ཟིན་པར་འགྱུར་རོ། །མཚན་མོ་མན་ངག་བཙམ་ཐབས་ཀྱིས་བཟུང་བ་ལ་གཉིས་ལས། རྟེན་ཅན་ནི་མགྲིན་པར་པདྨ་འདབ་མ་བཞི་པའི་ལྟེ་བ་ལ་ཨ་ཤད་ཀྱི་རྣམ་པ་ཅན་གསལ་གདབ་དེ་ནས་རྨི་ལམ་ལ་རྨི་ལམ་དུ་ངོ་ཤེས་པར་བྱའོ་སྙམ་པའི་འཕེན་པ་བཏང་ལ། ཨ་ལ་དམིགས་པ་གཏད་པའི་ 8-8-44b ངང་ནས་གཉིད་ལོགས་པར་བྱའོ། །འདབ་མ་བཞི་ལ་ཨ་ནུ་ཏ་ར་བཀོད་ནས་རིམ་པ་བཞིན་དུ་དམིགས་པའི་མན་ངག་ནི་གཉིས་མེད་རྣམ་རྒྱལ་རྫུས་མ་ལས་འབྱུང་མོད་ཀྱང་། དེ་ལ་ནུས་པ་ལྷག་པོ་མི་སྣང་བས་མ་བྲིས་སོ། །སད་པ་ན་བལྟས་པས་མ་ཟིན་པར་འདུག་ན་ཡང་སྔར་བཞིན་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ནུབ་གཅིག་དང་སོ་སོ་ལ་མང་དུ་བྱའོ། །རྨི་ལམ་ཟིན་པ་ན་མྱུར་པོར་སད་པའི་སད་འབྱམས་གཅོད་པ་མང་དུ་བཤད་ཀྱང་། གཙོ་བོ་ནི་རླུང་སྟོབས་ཀྱིས་ཟིན་པ་ཡིན་ན། མགྲིན་པའི་ཨ་ལ་གཏོད་པ་ཉིད་གནད་ཆེ། དེ་ལྟ་མིན་ནའང་དེར་དམིགས་པ་གཏོད་པའི་སྒོ་ནས་སེམས་འཛིན་པ་ལ་གོམས་པ་ཡོད་ན་དེ་ཀ་བྱ་ཞིང་། སྔར་གོམས་པ་མེད་ནའང་གོམས་སུ་གཞུག་གོ། རྟེན་མེད་ནི་འཕེན་པ་བཏང་ནས་མགྲིན་པའམ་སྙིང་ག་གང་རུང་དུ་རླུང་བུམ་པ་ཅན་བཟུང་སྟེ། སེམས་ཀྱང་དེར་གཏོད་པ་ཡིན་གསུང་ངོ་། །མགྲིན་པའི་གནད་ལ་བརྟེན་ནས་རྨི་ལམ་བཙན་ཐབས་སུ་བཟུང་བ་ནི། རང་རྡོ་རྗེ་འཆང་དམ་ཚིག་པར་གསལ་བའི་མགྲིན་པར་པདྨའི་ལྟེ་བ་ལ་རང་འདྲའི་ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའ་མཚོན་གང་པ་གཅིག་བསྒོམ། དེའི་ཐུགས་ཀར་ཐིག་ལེ་ཡུངས་འབྲུ་ཙམ་ཞིག་བསམ། ཐིག་ལེ་ལས་བདུད་རྩི་ཟག་པས་ལུས་ཐམས་ཅད་བདེ་བས་ཁེངས་ཏེ། སེམས་དཔའ་གཉིས་ཐིག་ལེ་ལ་བསྡུས་ལ་རྨི་ལམ་ལ་རྨི་ལམ་དུ་ངོ་ཤེས་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་བསམས་ཏེ། ཐིག་ལེ་ལ་དམིགས་པ་གཏད་ནས་གཉིད་ལོག་གོ། བླ་མ་ཁ་ཅིག་ནི་ནཱ་རོ་ཆོས་དྲུག་ལས་འབྱུང་བའི་རྨི་ལམ་གྱི་འབྱམས་གཅོད་མང་པོ་འདིའི་གདམས་ངག་ཏུ་མཛད་པར་སྣང་ངོ་།། ༈ །། ༈ རྨི་ལམ་སྦྱང་བ། གཉིས་པ་ལ་གཉིས། རྨི་ལམ་གྱི་དགེ་སྦྱོར་གཙོ་བོར་གང་ལ་སྦྱང་བ་དང་། སྦྱང་ཐབས་ 8-8-45a གཞན་ཡང་བསྟན་པའོ། ། ༈ རྨི་ལམ་གྱི་དགེ་སྦྱོར་གཙོ་བོར་གང་ལ་སྦྱང་བ། དང་པོ་ནི། རླུང་སྟོབས་ཀྱིས་འཛིན་ནུས་པ་ཡིན་ན་ལུགས་མཐུན་གྱི་སྟོང་པ་བཞི་པ་ལས་ལྡང་བར་རྩོམ་པ་ན། ངས་གཉིད་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལས་རྨི་ལམ་ལོངས་སྐུར་ལྡང་བར་བྱའོ་སྙམ་དུ་བསམས་ལ། འོད་གསལ་གྱི་ངང་ནས་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཡབ་ཡུམ་གྱི་སྐུར་ཡུད་ཙམ་གྱིས་ལྡང་བར་བྱའོ། །རྨི་ལམ་མ་ཤར་བའི་གཉིད་ཀྱི་དགེ་སྦྱོར་གྱི་གཙོ་བོ་ནི། གཉིད་ཀྱི་འོད་གསལ་ཉིད་སྐྱོང་བ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། རྨི་ལམ་གྱི་དགེ་སྦྱོར་གྱི་གཙོ་བོ་ཡང་འོད་གསལ་གྱི་ངང་ནས་རྨི་ལམ

【現代漢語翻譯】 應修習許多『我將入睡』的強烈意願。特別是睡前經常修習，如果夢境清晰，僅此一項就能掌握。夜晚以訣竅強制抓住夢境有兩種方法：有依憑的方法是在喉嚨的四瓣蓮花中心，清晰地觀想一個阿字（藏文：ཨ，梵文天城體：अ，梵文羅馬擬音：a，漢語字面意思：無），然後發出『我將在夢中認識到這是夢境』的強烈意願，並將注意力集中在阿字上入睡。在四瓣蓮花上寫上Anuttara（藏文，梵文天城體，梵文羅馬擬音，漢語字面意思：無上），然後依次觀想的訣竅出自《二無別勝幢幻化經》，但由於其效果不明顯，故未書寫。 醒來時，如果發現沒有抓住夢境，也要像以前一樣繼續練習，像這樣一夜又一夜地多次練習。一旦抓住夢境，就會有很多關於迅速切斷醒后散亂的教導，但最主要的是如果能以風的力量抓住夢境，那麼將注意力集中在喉嚨的阿字上至關重要。如果不是這樣，如果習慣於通過將注意力集中在那裡來控制心，那就這樣做；如果以前沒有習慣，也要使其習慣。無依憑的方法是發出意願后，在喉嚨或心間保持充滿氣的寶瓶氣，並將心專注於此。據說。 通過依賴喉嚨的關鍵點來強制抓住夢境的方法是：觀想自己顯現為誓言金剛持，在喉嚨的蓮花中心觀想一個與自己相似的智慧尊，手持彎刀和顱碗。在其心間觀想一個芥子大小的明點。從明點滴落甘露，充滿全身，感到快樂，然後將兩個尊者融入明點，並想『我將在夢中認識到這是夢境』，然後將注意力集中在明點上入睡。有些上師似乎將那若六法中關於切斷夢境散亂的許多教導作為此處的訣竅。 修習夢瑜伽 分為兩部分：主要修習夢瑜伽的重點，以及其他修習方法。 主要修習夢瑜伽的重點 第一點是：如果能以風的力量控制，那麼在按照次第從第四空性中升起時，要這樣想：『我將從睡眠的法身中升起為夢境的報身』，然後在光明中瞬間升起為金剛持父母雙尊。夢瑜伽的主要修習重點與睡眠瑜伽一樣，都是守護睡眠的光明，夢瑜伽的主要修習重點也是在光明中入夢。

【English Translation】 Practice many strong aspirations of 'I shall sleep.' Especially, practice regularly before sleeping. If the dream is clear, this alone will suffice to grasp it. There are two ways to seize the night dream with skillful means: The one with support is to clearly visualize an A (藏文：ཨ，梵文天城體：अ，梵文羅馬擬音：a，漢語字面意思：None) in the center of a four-petaled lotus at the throat, and then send forth the aspiration 'I shall recognize the dream as a dream in the dream,' and fall asleep while focusing on the A. The instruction to arrange Anuttara (藏文，梵文天城體，梵文羅馬擬音，漢語字面意思：Unsurpassed) on the four petals and focus on them in sequence comes from the Two-Without-Difference Victory Banner Illusion, but since its power is not very apparent, it is not written here. If, upon waking, it seems that you have not grasped it, continue to do as before, doing so many times each night. Although many ways of cutting off the dissipation of waking up quickly once the dream is grasped have been taught, the main point is that if it is grasped by the power of the wind, then focusing on the A at the throat is crucial. If not, if you are accustomed to holding the mind by focusing there, then do that; if you are not accustomed to it, then get accustomed to it. The one without support is to send forth the aspiration and hold the wind in a vase-like manner in either the throat or the heart, and focus the mind there. It is said. To forcibly seize the dream by relying on the key point of the throat: Visualize yourself clearly as the samaya Vajradhara, and in the center of the lotus at the throat, visualize a wisdom being like yourself, holding a curved knife and a skull cup. At its heart, visualize a sesame seed-sized drop. As nectar drips from the drop, the entire body is filled with bliss, and the two beings dissolve into the drop, and think, 'I shall recognize the dream as a dream in the dream,' and fall asleep focusing on the drop. Some lamas seem to make many of the instructions for cutting off the dissipation of dreams that come from the Six Dharmas of Naropa into the instructions here. Practicing Dream Yoga There are two parts: what to mainly practice in the virtuous activity of dream yoga, and also showing other methods of practice. What to Mainly Practice in the Virtuous Activity of Dream Yoga The first is: If you are able to grasp it with the power of the wind, then when starting to arise from the fourth emptiness in the proper order, think, 'I shall arise from the dharmakaya of sleep into the sambhogakaya of dream,' and then instantly arise in the form of Vajradhara and consort in a flash of light. Just as the main point of the virtuous activity of sleep before the dream arises is to cultivate the clear light of sleep itself, so too, the main point of the virtuous activity of dream is to dream in the state of clear light.

---

་གྱི་སྒྱུ་ལུས་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་སྐུར་ལྡང་བ་དང་། ལངས་ནས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་སྐུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྒོམས་པ་སོགས་ཡིན་ཏེ། སད་དུས་སུ་རླུང་ཐིམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་སྟོང་པ་བཞི་སྒོམ་པ་དང་། དེའི་མཐར་ལྷའི་སྐུར་ལྡང་བའི་བདེན་གཉིས་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་རྫོགས་རིམ་སྒོམ་པའི་ལམ། ཆེས་ཆེར་ཁྱད་ཞུགས་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་གཉིད་དུས་སུ་སྟོང་པ་བཞི་དང་རྨི་ལམ་གྱི་སྒྱུ་ལུས་སྒོམ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།། །།དེས་ན་སད་དུས་སུ་ཚུལ་དེ་གཉིས་ལན་དུ་མར་སྒོམ་པ་ཡིན་ནོ། གཉིད་དུས་སུ་ཡང་དང་པོར་གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་བཞི་སྒོམས་པའི་མཐར་རྨི་ལམ་འཆར་བ་ན། རྨི་ལམ་གྱི་ལུས་སྒྱུ་མའི་སྐུར་ལྡང་། སླར་ཡང་གཉིད་ཀྱི་འོད་གསལ་འཛིན་པའི་མན་ངག་བྱས་ནས་དེ་གཉིས་སྤེལ་མར་སྒོམ་པ་ཡིན་ནོ། །སད་དུས་ཀྱི་ཚུལ་གཉིས་བསྒོམས་པས་ཀྱང་གཉིད་དུས་ཀྱི་ཚུལ་གཉིས་སྒོམ་པ་ཆེས་ཁྱད་ཞུགས་ཏེ། ཕན་ཚུན་དུ་ནུས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་འདོན་པ་ཤེས་པར་བྱའོ། །རྨི་ལམ་འདུན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་འཛིན་དགོས་པས་ནི་སྔར་ལྟར་བྱེད་མི་ནུས་པས། ཐོག་མར་ 8-8-45b རྨི་ལམ་ཟིན་པར་བྱས་པའི་མཇུག་ཏུ་ལྷའི་སྐུར་ལྡང་བ་ལ་བསླབ་བོ། ། ༈ སྦྱང་ཐབས་གཞན་ཡང་བསྟན་པ། གཉིས་པ་ནི། སྒྱུ་མའི་རྣམ་ཐར་སྦྱོང་བ་ལ་གཉིས་ལས་འཇིག་རྟེན་པའི་རྣམ་ཐར་ལ་སྦྱོང་བ་ནི། སྔར་མེད་པ་གསར་དུ་སྤྲུལ་པ་དང་། སྔར་ཡོད་པ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་བསྒྱུར་བའི་སྤྲུལ་སྒྱུར་སྣ་ཚོགས་ལ་སློབ་པ་དང་། མེ་དང་ཆུ་དང་གཡང་ལ་མཆོང་པ་སོགས་བྱས་ནས་ཉམ་ང་བ་དང་། བག་ཚ་བ་མེད་པར་བྱེད་པ་དང་། ལྷ་དང་མིའི་ཡུལ་ལ་སོགས་པའི་གནས་བལྟ་བའི་འཕེན་པ་བཏང་ནས་དེར་འགྲོ་བ་དང་། ནམ་མཁའ་ལ་འཕུར་ནས་འགྲོ་བ་སོགས་སྣ་ཚོགས་པའི་རྩལ་སྦྱོང་བའོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་རྣམ་ཐར་ལ་སྦྱོང་བ་ནི་བདེ་བ་ཅན་དང་། མངོན་དགའ་དང་། འོག་མིན་སོགས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དག་པ་དང་། དེར་བཞུགས་པའི་སངས་རྒྱས་བྱང་སེམས་བལྟ་བ་དང་། མཆོད་པ་དང་། ཆོས་ཉན་པ་སོགས་ཀྱི་འཕེན་པ་བཏང་ནས་དེ་རྣམས་སྒྲུབ་པའོ། །འདི་དང་གོང་མ་གཉིས་ཀར་ཕྱག་རྒྱ་མ་དང་སྙམ་པར་སྦྱར་ནས་དགའ་བ་བཞི་སྐྱེད་པ་སོགས་བྱེད་པར་ཡང་མན་ངག་ལས་འབྱུང་ངོ་། །འདི་རྣམས་ལ་རླུང་སྟོབས་ཀྱིས་རྨི་ལམ་ཟིན་པ་ཡིན་ན།རླུང་ལེགས་པར་བྱང་བའི་གནད་ཀྱིས། འདུན་པ་གང་བཏང་ཕལ་མོ་ཆེ་འདོད་པ་བཞིན་བྱ་བར་སླ་ལ། དེ་འདྲ་བའི་ནུས་པ་མ་ཐོབ་པས་ནི་གོམས་པ་མང་དུ་དགོས་སོ། །དེ་གཉིས་ཀས་དག་པའི་སྣོད་བཅུད་མཐོང་བ་སོགས་ནི་དེ་དག་དང་རྣམ་པ་འདྲ་བ་ཙམ་འགའ་ཞིག་ཤར་བར་ཟད་ཀྱི་དངོས་མཐོང་བ་སོགས་སུ་བཞག་པར་དཀའོ། །ལུང་སྟོན་ལ་ཡང་ཕྱི་མའི་ལུང་སྟོན་འགའ་རེ་བདེན་པར་སྣང་ཡང་ཕལ་མོ་ཆེ་ངེས་པ་མེད་ལ། སྔ་མ་ཡིན་ན་རྨི་ལམ་གྱི་དགེ་སྦྱོར་གྱི་གནད་གཞན་འགའ་

【現代漢語翻譯】 從幻化之身升起為金剛持（梵文：Vajradhara，意義：持金剛者）之身，升起后修習如幻之身的等持（梵文：Samadhi，意義：三摩地，定）。醒來時，修習由氣融入所產生的四空，最後升起為本尊之身，這是與真俗二諦相符的圓滿次第的道路。爲了更加深入地修行，睡眠時修習四空和夢中的幻身。因此，醒來時要多次修習這兩種方法。睡眠時，首先修習睡眠的四空，之後當夢境顯現時，將夢中的身體升起為幻身。再次運用把握睡眠光明（梵文：Prabhasvara，意義：普照）的訣竅，交替修習這兩種方法。修習醒來時的兩種方法，也能使睡眠時的兩種方法更加深入，要知道它們之間能發揮特殊的作用。由於需要通過意願的力量來把握夢境，所以不能像以前那樣進行修習。首先要學會抓住夢境，然後在夢中練習升起為本尊之身。 ༈ 進一步展示修習方法： 第二種是修習幻化的行持，分為兩種，首先是修習世間的行持：學習各種幻化和變化，包括將從未有過的東西新變幻出來，以及將已有的東西轉變成其他形態；還要嘗試跳入火、水和懸崖等危險境地，做到無所畏懼；運用神變前往天界和人間等處觀光；在空中飛行等等，練習各種技能。修習出世間的行持：運用神變前往極樂世界（梵文：Sukhavati，意義：安樂世界）、現喜凈土（梵文：Abhirati，意義：妙樂）和色究竟天（梵文：Akanistha，意義：不究竟）等諸佛凈土，觀見居住在那裡的佛菩薩，進行供養和聽聞佛法等。這兩種修習方法都可以與手印母（梵文：Mudra，意義：身印）結合，生起四喜等，這是訣竅中的說法。如果能通過氣的力量抓住夢境，那麼憑藉對氣的良好控制，大多數情況下都能輕鬆地如願以償。如果沒有獲得這種能力，就需要多加練習。通過這兩種方法，或許能看到清凈的器情世界，但這僅僅是與真實景象相似的顯現，很難真正見到實景。在預言方面，有時會顯現一些關於未來的真實預言，但大多數並不確定。如果是前者，那麼夢中瑜伽還有其他一些重要的訣竅。

【English Translation】 Arising from the illusory body into the form of Vajradhara (Tibetan: rdo rje 'chang, Sanskrit: Vajradhara, meaning: Holder of the Vajra), and after arising, meditating on the Samadhi (Tibetan: ting nge 'dzin, Sanskrit: Samadhi, meaning: concentration) of the illusory body. When awake, meditating on the four emptinesses that arise from the dissolution of the winds, and finally arising into the form of the deity, this is the path of the completion stage that accords with the two truths. In order to engage in practice more profoundly, one meditates on the four emptinesses and the illusory body of dreams during sleep. Therefore, one should practice these two methods repeatedly when awake. During sleep, first meditate on the four emptinesses of sleep, and then when dreams arise, raise the dream body into an illusory form. Again, using the instructions for grasping the clear light (Tibetan: 'od gsal, Sanskrit: Prabhasvara, meaning: clear light) of sleep, one meditates on these two alternately. Practicing the two methods when awake also makes the two methods during sleep more profound, and one should know that they can exert a special influence on each other. Since one needs to grasp dreams through the power of intention, one cannot practice as before. First, one must learn to seize the dream, and then practice arising into the form of the deity in the dream. ༈ Further instructions on how to practice: The second is to practice the conduct of illusion, which is divided into two types. First, practicing worldly conduct: learning various illusions and transformations, including newly conjuring up things that have never existed before, and transforming existing things into other forms; also trying to jump into dangerous places such as fire, water, and cliffs, so as to be fearless; using magical powers to travel to places such as the realms of gods and humans for sightseeing; flying in the sky, and so on, practicing various skills. Practicing transcendental conduct: using magical powers to go to pure lands of the Buddhas such as Sukhavati (Tibetan: bde ba can, Sanskrit: Sukhavati, meaning: Land of Bliss), Abhirati (Tibetan: mngon dga', Sanskrit: Abhirati, meaning: Land of Great Joy), and Akanistha (Tibetan: 'og min, Sanskrit: Akanistha, meaning: Highest Heaven), to see the Buddhas and Bodhisattvas residing there, make offerings, and listen to the Dharma. Both of these practices can be combined with a Mudra (Tibetan: phyag rgya ma, Sanskrit: Mudra, meaning: hand gesture) to generate the four joys, etc., according to the instructions. If one can grasp dreams through the power of the winds, then by properly controlling the winds, it will be easy to do as one wishes in most cases. If one has not obtained such ability, one needs to practice more. Through these two methods, one may see pure realms and beings, but these are merely appearances similar to the real scenes, and it is difficult to truly see the real thing. In terms of prophecies, sometimes some true prophecies about the future may appear, but most are uncertain. If it is the former, then there are some other important instructions for dream yoga.

---

ཞིག་དང་། རླུང་ 8-8-46a བྱང་བའི་གནད་གཞན་འགའ་ཞིག་ལ་བརྟེན་ནས་མི་འཁྲུལ་བ་བྱ་བའི་ཐབས་ཤིག་ཡོད་པར་སྣང་ངོ་། ། ༈ གཅིག་ཏུ་བྱེད་པའི་བསམ་གཏན། གསུམ་པ་ནི། དེ་ལྟར་སྦྱངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རང་བཞིན་མེད་པར་རྟོགས་པའི་ལྟ་བའི་སྟེང་ནས་རྨི་ལམ་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་སྒོམ་པ་གཅིག་དགོས་ལ། དེའི་ཚུལ་ནི་རྨི་ལམ་གྱི་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་སོགས་དེ་དག་ཏུ་སྣང་ཡང་། དེའི་ངོ་བོས་སྟོང་པར་རྟོགས་པ་ནི། རྨི་ལམ་ལ་རྨི་ལམ་དུ་ངོ་ཤེས་པ་ན་འབྱུང་ཡང་། དེ་ཙམ་གྱིས་རྨི་ལམ་གྱི་རང་བཞིན་མེད་པ་རྟོགས་པ་ནི་མིན་ཏེ། དཔེར་ན་སད་དུས་སུ་མེ་ལོང་ལ་ཤར་བ་བཞིན་དུ་སྣང་བ་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པར་རྟོགས་ཀྱང་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་པ་མིན་པ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་རྨི་ལམ་ལ་རྨི་ལམ་དུ་མ་ཤེས་པར་འཁྲུལ་པ་ནི། བྱིས་པ་ཆུ་ངུས་བྱད་བཞིན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་ལ་བྱད་བཞིན་དངོས་ཡིན་པ་དང་འཛིན་པ་དང་འདྲ། རྨི་ལམ་ལ་རྨི་ལམ་དུ་ཤེས་པ་ནི་རྒན་པོ་བརྡ་ལ་བྱང་བས་བྱད་བཞིན་དུ་སྣང་ཡང་བྱད་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པར་ཤེས་པ་དང་འདྲ། བྱད་བཞིན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་བྱད་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་དཔེར་བྱས་ནས་ཆོས་གཞན་རྣམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་རང་བཞིན་མེད་པར་ཤེས་པར་བྱེད་པ་བཞིན་དུ། རྨི་ལམ་ལ་རྨི་ལམ་དུ་ཤེས་པ་དེ་དཔེར་བླངས་ནས། ཆོས་གཞན་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འདི་དང་འདྲ་བར་བདེན་པར་གྲུབ་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ་སྙམ་དུ་ངེས་པར་བྱ་སྟེ། བདེན་འཛིན་གྱིས་ཇི་ལྟར་བཟུང་བ་ལེགས་པར་ཤེས་ནས། དེས་བཟུང་བ་ལྟར་མེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་དག་རྣམས་ཤེས་དགོས་སོ། །དེ་ནི་རྨི་ལམ་ནའང་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྨི་ལམ་ལྟ་བུར་བལྟ་བར་གསུངས་པའི་དོན་ཏེ། སྔགས་དང་ 8-8-46b མཚན་ཉིད་གཉིས་ཀའི་ཐུན་མོང་བའོ། །འདིར་དེ་གཞིར་བཟུང་ནས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ནི་འོད་གསལ་དང་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། དེ་ནི་རང་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཡབ་ཡུམ་དུ་གསལ་བར་བསྒོམས་ལ། དེ་ནས་རྗེས་གཞིག་གི་བསམ་གཏན་གྱིས་རྨི་ལམ་གྱི་སྣོད་བཅུད་ཀྱི་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་སྡུད་པ་དང་། རང་ཡང་འོད་གསལ་དུ་འཇུག་པ་འཆད་པ་ལྟར་བྱས་ན། སད་དུས་ཀྱི་ཡིད་ངོའི་སྣང་བ་དང་རྨི་ལམ་གྱི་ཡིད་ངོའི་སྣང་བ་གཉིས་ཕྱི་མ་སྡུད་པ་ཆེས་སླ་བ་དང་། དེའི་དུས་སུ་རླུང་ཤིན་ཏུ་རགས་པ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཐིམ་ཡོད་པའི་གནད་ཀྱིས། སླར་ཡང་རླུང་སྙིང་ཁར་འདུ་ཞིང་རྨི་ལམ་གྱི་སྣང་བ་མི་འཆར་བར་གཉིད་དུ་འགྲོའོ། །དེའི་ཚེ་གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་རྣམས་ཅུང་ཟད་ངེས་ནུས་ལ། ལན་འགའ་ཟུང་ལ་ངེས་མ་ནུས་ནའང་། དེ་གོམས་པར་བྱས་པ་ན་རྣམ་པ་གསལ་པོར་གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་རྣམས་ངེས་ནུས་པ་ཅིག་འོང་ངོ་། །དེའི་སྡུད་རིམ་དང་སྟོང་པ་རྣམས་རེ་བརྟན་བྱུང་ན། ཉིན་མོ་སྙིང་ཁར་མི་ཤིགས་པ་སྒོམ་པ་སོགས་ལའང་བོ

【現代漢語翻譯】 此外，似乎還有一些其他的要點，可以依靠它們來避免混淆。 統一的禪定： 第三，所有這些修習都必須基於對萬法自性空的證悟之見，來修習夢瑜伽。其方法是，雖然夢中的瓶子和布匹等顯現，但要證悟到它們的自性是空性的。雖然在夢中認識到是夢時會發生這種情況，但這並不意味著證悟到夢的自性空性。例如，就像醒來時鏡子中顯現的影像一樣，雖然認識到是空性的，但並沒有證悟到影像的實性。因此，在夢中沒有認識到是夢而迷惑，就像小孩誤認為水中的面容倒影是真實的面容一樣。在夢中認識到是夢，就像老人精通隱喻，雖然顯現為面容，但知道它不是真實的面容一樣。以面容的倒影是空性的為例，從而理解其他諸法也同樣沒有以自性成立的自體。同樣，以夢中認識到是夢為例，從而確信其他一切法也與此類似，沒有絲毫真實成立的。要清楚地瞭解實執是如何執取的，並瞭解沒有像它所執取的那樣的正確理由。這就是說，即使在夢中，也要將一切法視為如夢，這是顯宗和密宗共同的觀點。在此基礎上，密宗不共的修法是與光明合一。首先，觀想自己是金剛持（Vajradhara）父母雙運，然後，按照後續次第的禪定，將夢中器情世間的一切顯現都收攝起來，自己也融入光明中。這樣做，醒時的意念顯現和夢中的意念顯現，後者更容易收攝。並且，由於此時一些非常粗大的氣也融入了，因此氣會再次聚集在心間，夢的顯現不再出現，從而進入睡眠。此時，可以稍微確定睡眠的空性。即使幾次未能確定，但如果習慣了，就能清晰地確定睡眠的空性。如果對收攝次第和空性有了一定的把握，那麼白天修習不從心間散亂等也會有所幫助。

【English Translation】 Furthermore, it seems that there are some other key points that one can rely on to avoid confusion. The Unifying Contemplation: Third, all these practices must be based on the view of realizing the emptiness of all phenomena, and one must practice the dream yoga. The method is that, although the vase and cloth, etc., appear in the dream, one must realize that their nature is emptiness. Although this occurs when one recognizes the dream as a dream, it does not mean that one realizes the emptiness of the dream's nature. For example, just as an image appears in a mirror when awake, although one recognizes it as empty, one does not realize the reality of the image. Therefore, being confused by not recognizing the dream as a dream is like a child mistaking the reflection of a face in the water for a real face. Recognizing the dream as a dream is like an old man who is skilled in metaphors, although it appears as a face, he knows that it is not a real face. Taking the example of the emptiness of the reflection of a face, one understands that other phenomena are also similarly without inherent existence established by their own nature. Similarly, taking the example of recognizing the dream as a dream, one becomes certain that all other phenomena are similar to this, without any truth whatsoever. One must clearly understand how the belief in reality grasps, and understand the correct reasons why it is not as it grasps. This means that even in a dream, one should view all phenomena as dreamlike, which is a common view of both Sutra and Tantra. Based on this, the uncommon practice of Tantra is to unify with the clear light. First, visualize oneself as Vajradhara (རྡོ་རྗེ་འཆང་, वज्रधर, Vajradhara, Holder of the Vajra) in union with his consort, then, according to the subsequent stages of meditation, gather all the appearances of the vessel and contents of the dream world, and dissolve oneself into the clear light. By doing this, the mental appearances of the waking state and the mental appearances of the dream state, the latter is easier to gather. And, because some very coarse winds are also dissolved at this time, the winds will gather again in the heart, and the appearance of the dream will no longer arise, thus entering sleep. At this time, one can somewhat ascertain the emptiness of sleep. Even if one cannot ascertain it a few times, if one becomes accustomed to it, one will be able to clearly ascertain the emptiness of sleep. If one has a certain grasp of the stages of gathering and emptiness, then practicing not being distracted from the heart during the day, etc., will also be helpful.

---

གས་ཐོན་པར་འགྱུར་ཞིང་། མཚན་མོའི་གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་རྣམས་གཉིད་དུ་ཐོག་མར་འགྲོ་བའི་མཚམས་ནས་མ་ཟིན་ཀྱང་། རྨི་ལམ་ཟིན་པའི་རྗེས་ནས་སྔར་བཞིན་བྱས་པས་ཁྱད་པར་ཅན་ཟིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་མཐར་འོད་གསལ་གྱི་ངང་ནས་རྨི་ལམ་གྱི་ལུས་སྒྱུ་མའི་སྐུར་ལྡང་བ་སྔར་བཤད་པ་བཞིན་དུ་བྱའོ། །དེ་བརྟན་ནས་འདི་དང་སྔ་མ་གཉིས་ཀ་ལ་རྨི་ལམ་གྱི་ལུས་སྒྱུ་མའི་སྐུར་ལྡང་ལུགས་ཁྱད་པར་ཅན་ཅིག་སྣང་བ་དེ་བླ་མས་ཞིབ་ཏུ་བསྟན་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ནི་རྨི་ལམ་གྱི་གདམས་ངག་གི་ཡང་སྙིང་པོ་ཡིན་ལ་ཁྱད་པར་དུ་རྨི་ལམ་ལ་བརྟེན་ནས་བར་དོ་སྒྱུ་མ་ཟིན་པའི་ཐབས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རྨི་ལམ་རླུང་གི་ 8-8-47a སྟོབས་ཀྱིས་མི་ཟིན་པས་ཀྱང་། འདུན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཟིན་པ་བརྟན་པ་དང་། སད་འབྱམས་ལེགས་པར་བཅད་དེ་རྨི་ལམ་རིང་དུ་འོང་བ་བྱ་ནུས་པའི་མཚམས་ནས། རྨི་ལམ་དང་འོད་གསལ་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པའི་གདམས་ངག་འདིའི་གནད་ཤེས་ནས་གོམས་པར་བྱས་ན། ཉིན་པར་གྱི་རླུང་འདུ་བ་མྱུར་དུ་འགྲོ་བའི་ཐབས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་གཅིག་ཏུ་མཐོང་ངོ་། །གཉིད་ཀྱི་སྟོད་ལ་གཉིད་ཆོས་སྐུ་དང་བསྲེ་བ་དང་། བར་དུ་རྨི་ལམ་ལོངས་སྐུ་དང་བསྲེ་བ་དང་ཐ་མར་སད་པ་སྤྲུལ་སྐུ་དང་བསྲེ་བ་སྟེ།གཉིད་ཀྱི་སྐོར་གྱི་བསྲེ་བ་གསུམ་གྱི་རྣམ་གཞག་མང་པོ་ཞིག་ནི་རིམ་ལྔ་གསལ་སྒྲོན་དུ་བཤད་ཟིན་ལ། བླ་མས་ཞིབ་ཏུ་བཤད་དགོས་པ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་དོ།། ༑ །། ༈ གསུམ་པ། བར་དོ་སྒྱུ་མ། གཉིས་པ་བར་དོ་སྒྱུ་མ་ལ་གསུམ། བཟུང་བ་དང་། སྦྱང་བ་དང་། གཅིག་ཏུ་བྱེད་པའི་བསམ་གཏན་ནོ། ། ༈ བཟུང་བ། དང་པོ་ལ་གཉིས། འཛིན་པ་པོའི་གང་ཟག་གི་དབྱེ་བ། དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་འཛིན་པའི་ཚུལ་ལོ། ། ༈ འཛིན་པ་པོའི་གང་ཟག་གི་དབྱེ་བ། དང་པོ་ནི། བར་དོ་སྒྱུ་མ་འཛིན་པ་འདི་ལ་གང་ཟག་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད་དེ། རབ་ནི་ཞལ་ལུང་དང་སྤྱོད་བསྡུས་དང་སྒྲོན་གསལ་ལས་གསུངས་པ་ལྟར་འཆི་བའི་མཐར་བར་དོ་འོང་བའི་དོད་ལ་སྒྱུ་མའི་ལོངས་སྐུ་གྲུབ་ནས། རྟེན་དེ་ལ་འཚང་རྒྱ་བ་གཅིག་སྟེ། འདི་ལ་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་སྔ་མ་རྣམས་ལེ་ལོ་ཅན་བར་དོར་འཚང་རྒྱ་བ་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་མཛད་དེ། ལེ་ལོ་མེད་ཀྱང་ཚེ་འདིར་སྤྱོད་པ་བྱེད་པའི་ཡོ་བྱད་མ་ཚང་བ་བར་དོར་འཚང་རྒྱ་བ་གཅིག་ཀྱང་ཡོད་པས། མིང་དེ་ནི་ཕྱོགས་གཅིག་གིས་བཏགས་པའོ། །འདི་ལ་ཚེ་འདིར་ལམ་གྱི་རྟོགས་པ་ཇི་ཙམ་ཞིག་ཐོབ་པ་དགོས་སྙམ་ན། རིམ་པ་དང་པོ་ཕྲ་རགས་གཉིས་མཐར་ཕྱུང་། 8-8-47b དེ་ནས་ལུས་དབེན་དང་ངག་དབེན་མཐར་ཕྱིན་ནས་སེམས་དབེན་ཐོབ་པ་ཞིག་དགོས་ཏེ། རྒྱས་པར་རིམ་ལྔ་གསལ་སྒྲོན་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །གང་ཟག་འབྲིང་ནི་རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་ཚུད་ནས་ཐིམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་སྟོང་པ་བཞི་སྐྱེད་པ་བྱེད་པ་ཅིག་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་

【現代漢語翻譯】 將會顯現。即使在夜晚入睡時，沒有從一開始入睡就抓住機會，但在做夢之後仍然像以前一樣練習，將會抓住特別的機會。最後，如前所述，在光明中將夢身轉化為幻身。如果這個穩固了，那麼對於這兩個階段，夢身轉化為幻身的方式會顯現出特別之處，這需要上師詳細指導，因為這是夢瑜伽的精髓，也是通過夢境抓住中陰幻化的無上方法。因此，即使不能通過夢境中風的力量來控制，也要通過願望的力量來穩固控制，並很好地切斷清醒時的散亂，從能夠延長夢境開始，如果瞭解並習慣了將夢境與光明結合的竅訣，那麼將會看到一種特別殊勝的方法，可以迅速聚集白天的風。 在入睡之初，將睡眠與法身融合；在睡眠之中，將夢境與報身融合；在睡眠結束時，將醒來與化身融合。關於睡眠的三種融合方式，在《五次第明燈論》中已經闡述了很多，還有一些需要上師詳細講解。 第三，中陰幻化 第二，中陰幻化分為三部分：抓住、修習和合一的禪定。 抓住 首先分為兩部分：抓住者的補特伽羅（梵文：Pudgala，意為'人'或'個體'）的分類，以及他們如何抓住的方法。 抓住者的補特伽羅的分類 首先，抓住中陰幻化的人有三種：最好的是，如《面授》、《行集》和《明燈》中所說，在死亡結束時，中陰到來之際，已經成就了幻化報身，並以此為基礎證得菩提。對於這種人，以前的藏族學者稱之為'懶惰者在中陰中證得菩提'。即使不懶惰，但如果今生修行所需的條件不圓滿，也會有在中陰中證得菩提的人。因此，這個名稱只是一種片面的說法。那麼，今生需要獲得多少道的證悟呢？需要徹底完成第一階段的粗細二相，然後徹底完成身遠離和語遠離，並獲得心遠離，這在《五次第明燈論》中已經詳細闡述。中等的人是風進入中脈，並生起由消融產生的四空性的人。

【English Translation】 will arise. Even when falling asleep at night, even if one does not seize the opportunity from the very beginning of falling asleep, but continues to practice as before after having a dream, one will seize a special opportunity. Finally, as previously explained, in the state of clear light, one should transform the dream body into an illusory body. If this is stabilized, then for both of these stages, the way the dream body transforms into an illusory body will reveal special characteristics, which need to be carefully instructed by the guru, as this is the essence of dream yoga and also the supreme method of seizing the illusory nature of the bardo through dreams. Therefore, even if one cannot control through the power of wind in dreams, one should stabilize control through the power of aspiration, and by well cutting off distractions in the waking state, from the point of being able to lengthen dreams, if one understands and becomes accustomed to the key point of combining dreams with clear light, then one will see a particularly excellent method for quickly gathering the winds of the daytime. At the beginning of sleep, one merges sleep with the Dharmakaya (法身, Dharma-kāya, Dharma-kāya, Body of Truth); in the middle of sleep, one merges dreams with the Sambhogakaya (報身, Sambhoga-kāya, Sambhoga-kāya, Body of Enjoyment); and at the end of sleep, one merges waking with the Nirmanakaya (化身, Nirmāṇa-kāya, Nirmāṇa-kāya, Body of Emanation). Many aspects of the three ways of merging sleep have already been explained in the 'Clear Lamp of the Five Stages', and there are also some that need to be explained in detail by the guru. Third, the Illusory Body of the Bardo Second, the Illusory Body of the Bardo is divided into three parts: the samadhi (禪定, Samādhi, Samādhi, concentration) of Grasping, Cultivating, and Unifying. Grasping First, it is divided into two parts: the classification of the Pudgalas (補特伽羅, Pudgala, Pudgala, person) who grasp, and the manner in which they grasp. Classification of the Pudgalas who Grasp First, there are three types of people who grasp the Illusory Body of the Bardo: the best is, as stated in the 'Oral Instructions', the 'Collected Practices', and the 'Lamp', at the end of death, when the Bardo arrives, one has already accomplished the Illusory Sambhogakaya (幻化報身, Māyā-Sambhoga-kāya, Māyā-Sambhoga-kāya, Illusory Body of Enjoyment), and attains enlightenment based on that. For this type of person, previous Tibetan scholars called them 'lazy ones attaining enlightenment in the Bardo'. Even if one is not lazy, but if the conditions necessary for practice in this life are not complete, there will also be those who attain enlightenment in the Bardo. Therefore, this name is only a one-sided statement. So, how much realization of the path is needed in this life? One needs to completely exhaust the two aspects of the first stage, coarse and subtle, then completely accomplish body isolation and speech isolation, and attain mind isolation, which has been explained in detail in the 'Clear Lamp of the Five Stages'. The intermediate person is one who causes the four emptinesses that arise from the winds entering the central channel and dissolving.

---

ཡང་འོག་སྒོའི་ཕྲ་མོ་བསྒོམས་སྟོབས་ཀྱིས་དེ་ནུས་པ་ལུས་དབེན་གྱི་སྐབས་ལྟ་བུ་དང་། ངག་དབེན་གྱི་སྐབས་ལྟར་སྙིང་ཁའི་དྷཱུ་ཏཱིར་ཐིམ་སྟོབས་ཀྱིས་ནུས་པ་སོགས་མང་དུ་ཡོད་ལ། དེ་ལྟར་ནུས་པའི་སྟེང་ནས་གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་དང་ལེགས་པར་བསྲེ་ནུས་ན་ནི་ཤིན་ཏུ་བསྔགས་ཏེ། གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་དང་བསྲེ་བ་ནི་རླུང་སྟོབས་ཀྱིས་འཆི་བའི་སྟོང་པ་དང་བསྲེ་བའི་ཚད་འཛིན་ལྟ་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ནི་གཉིད་ཤིན་ཏུ་འཐུག་པའི་སྐབས་སུ་ཡང་དེའི་སྟོང་པ་དང་བསྲེ་ནུས་ན་ལེགས་པར་མངོན་ནོ། །ཐ་མ་ནི། དབང་རྫོགས་པར་ཐོབ་ཅིང་དམ་ཚིག་དང་སྡོམ་པ་བསྲུང་བ། རིམ་པ་དང་པོའི་རྣལ་འབྱོར་ལ་བརྩོན་ཞིང་རྫོགས་པའི་རིམ་པ་སྒོམ་པ་ཞིག་གིས་འཆི་བའི་དུས་སུ་ས་ཆུ་ལ་ཐིམ་པའི་རྟགས་ནས་འཆི་བའི་འོད་གསལ་དངོས་གཞི་འཆར་བའི་རིམ་པ་དང་། དེ་ལས་ལངས་པའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་བར་དོ་འགྲུབ་པའི་རིམ་པ་ལེགས་པར་ཤེས་ནས། ད་ལྟ་ཉིན་རེ་བཞིན་དེའི་གདམས་ངག་རྣམས་སྦྱོང་བ་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་རྨི་ལམ་འདུན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་འཛིན་པ་དང་འདྲ་སྟེ། འཆི་བའི་འོད་གསལ་རླུང་སྟོབས་ཀྱིས་མི་ཟིན་ཀྱང་། དེའི་གདམས་ངག་ལ་གོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་རྣམས་མིན་པའི་ཚེ་འདིར་སེམས་གནས་བརྟན་པོའི་གོམས་པ་ཤས་ཆེ་བས་ཀྱང་། འཆི་བ་ལ་ཉེ་བའི་ཚེ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ཡིད་ལ་བྱས་ན། དེའི་རྒྱུན་འབྱུང་བར་མངོན་ཏེ། ཚེ་འདིར་གང་གོམས་པ་བརྟན་ཆ་ཆེ་བའི་དགེ་བའི་ 8-8-48a སེམས་དྲན་ན། འཆི་སྲིད་ཀྱི་སྔ་ལོགས་བར་དུ་འཇུག་པར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་འདི་ནི་གཉིད་ཀྱི་འོད་གསལ་གྱི་སྐབས་སུ་བཤད་པ་ལྟར་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐུན་མོང་བ་ཡིན་ནོ། ། ༈ དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་འཛིན་པའི་ཚུལ། གཉིས་པ་ནི། གང་ཟག་དང་པོས་ནི་ཚེ་འདིར་སྟོང་པ་བཞི་འདྲེན་པའི་གདམས་ངག་བསམ་གཏན་གཉིས་གང་རུང་གི་རྣལ་འབྱོར་བྱེད་ཅིང་། འཆི་བའི་འོད་གསལ་དོན་དམ་དང་བསྲེ་བ་དང་། དེ་ལས་ལངས་པའི་དེ་མ་ཐག་འོད་གསལ་གྱི་རླུང་སེམས་ལས་གཞན་ལ་བར་དོར་སྐྱེ་བའི་དོད་ལ་ལོངས་སྐུ་སྒྱུ་མའི་ལུས་སུ་ལྡང་བར་བྱའོ་སྙམ་པའི་འཕེན་པ་བཏང་ན། ཇི་ལྟར་འཕེན་པ་བཏང་བ་བཞིན་དུ་འགྲུབ་པར་གསུངས་སོ། །གང་ཟག་འདིས་སྔོན་ལ་བར་དོ་རང་ཀ་བ་གྲུབ་ནས་དེའི་རྟེན་ལ་ལམ་བསྒོམས་ནས་འཚང་རྒྱ་མིན་གྱི་སྔར་ལྟར་ཡིན་ལ། འཆི་བའི་འོད་གསལ་དོན་དུ་བྱས་པ་ན།དོན་དམ་བདེན་པ་མངོན་དུ་རྟོགས་པ་མིན་པ་སོགས་ཀྱང་གཞན་དུ་རྒྱས་པར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལྟ་ནའང་བར་དོར་འཚང་རྒྱ་བའི་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་མི་འགལ་ཏེ། རིམ་ལྔར་ཚེར་འདིར་གྲུབ་པའི་སྒྱུ་ལུས་ལ་བར་དོར་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །འདི་ལ་བར་དོའི་ཚེ་ཚད་ཞག་ཞེ་དགུ་སོགས་རྩི་བའི་དོན་མེད་དོ། །གང་ཟག་ཕྱི་མ་གཉིས་ཀྱིས་ནི་འཆི་བ་

【現代漢語翻譯】 此外，通過修習下門的微細法，憑藉其力量，在身遠離（指身體的寂靜狀態）之時，以及語遠離（指言語的寂靜狀態）之時，如同融入心間的dhūti（藏文：དྷཱུ་ཏཱི，梵文天城體：धूती，梵文羅馬擬音：dhūtī，漢語字面意思：使者脈）一般，能產生諸多效用。若能在此效用之上，善巧地將睡眠的空性與之融合，則極為殊勝。因為將睡眠的空性融合，如同憑藉風的力量，把握住死亡空性的程度一般。對此，即使在睡眠極深之時，若能將其空性與之融合，則能很好地顯現。總之，圓滿獲得灌頂，守護誓言和戒律，精進于第一階段的瑜伽，修習圓滿次第的瑜伽士，在死亡之時，從地融入水的徵象開始，到死亡光明真正顯現的次第，以及從光明中起立之後立即成就中陰的次第，都應了知清楚。現在每日修習這些訣竅，這如同憑藉夢的力量來把握一樣。即使死亡光明無法憑藉風的力量把握，也能憑藉對訣竅的熟悉而進入。如果不是這樣，那麼今生對心安住的穩固習慣占主導地位，所以在臨近死亡時，如果憶念那個禪定，那麼那個禪定的相續就會顯現。因為今生所習慣的，穩固性更強，憶念善 心，據說會進入死亡的早期階段。然而，這如同在睡眠光明時所說的那樣，是共同的禪定。 那麼，如何把握這些呢？ 第二種方式是：第一種人，今生修習四空引導的訣竅，無論是止觀雙運還是毗缽舍那的瑜伽，都將死亡光明與勝義諦融合。並且，從光明中起立之後，立即發願將光明的風心轉化為中陰身，昇華為報身幻化身。據說，正如所發願的那樣，就能成就。這個人先前已經成就了中陰自身，然後在它的基礎上修習道，而不是像以前那樣成就佛果。如果將死亡光明作為重點，那麼沒有證悟勝義諦等等，也在其他地方詳細闡述過了。即使如此，稱在中陰身中成佛也不矛盾，就像在五次第中，將今生所成就的幻身稱為中陰身一樣。這裡沒有必要計算中陰身的壽命為四十九天等等。后兩種人，在死亡

【English Translation】 Furthermore, by practicing the subtle methods of the lower gate, through the power of that, at the time of body isolation (referring to the state of physical stillness), and at the time of speech isolation (referring to the state of verbal stillness), like dissolving into the dhūti (Tibetan: དྷཱུ་ཏཱི, Sanskrit Devanagari: धूती, Sanskrit Romanization: dhūtī, literal Chinese meaning: messenger pulse) in the heart center, it can produce many effects. If one can skillfully merge the emptiness of sleep with this effect, it is extremely excellent. Because merging the emptiness of sleep is like grasping the extent of the emptiness of death through the power of wind. Regarding this, even in times of very deep sleep, if one can merge its emptiness with it, it can manifest well. In short, one who has fully received empowerment, protects vows and precepts, diligently engages in the yoga of the first stage, and practices the completion stage, at the time of death, from the signs of earth dissolving into water, to the order of the actual manifestation of the death luminosity, and the order of immediately accomplishing the bardo after arising from that luminosity, should know clearly. Now, practice these key instructions daily, which is like grasping with the power of dreams. Even if the death luminosity cannot be grasped by the power of wind, one can enter through familiarity with the key instructions. If not, then the stable habit of mind abiding in this life dominates, so when approaching death, if one remembers that samādhi, then the continuity of that samādhi will appear. Because what one is accustomed to in this life is more stable, remembering virtue mind, it is said that one will enter the early stages of death. However, this is like the common samādhi spoken of during the luminosity of sleep. So, how does one grasp these? The second way is: The first type of person, in this life, practices the key instructions of the four emptinesses, whether it is the yoga of both calm and insight or vipassanā, merges the death luminosity with ultimate truth. And, after arising from the luminosity, immediately makes the aspiration to transform the wind-mind of luminosity into the intermediate state body, ascending into the sambhogakāya illusory body. It is said that just as one aspires, it will be accomplished. This person has previously accomplished the intermediate state itself, and then cultivates the path on that basis, rather than achieving Buddhahood as before. If the death luminosity is taken as the focus, then not realizing the ultimate truth, etc., has also been explained in detail elsewhere. Even so, it is not contradictory to call it achieving Buddhahood in the intermediate state, just as in the five stages, the illusory body accomplished in this life is called the intermediate state body. There is no need to calculate the lifespan of the intermediate state as forty-nine days, etc. The latter two types of people, at the time of death

---

ལ་ཉེ་བའི་སྔོན་རིག་པ་གསལ་བ་ན། ཟང་ཟིང་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་ཐམས་ཅད་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཕྱོགས་སུ་ལྟོས་པ་མེད་པར་བློས་ལིངས་ཀྱིས་བཏང་ལ། ཅི་ལ་ཡང་མ་ཆགས་པར་བྱ། ཁས་བླངས་པའི་སྡོམ་པ་དང་འགལ་བའི་ཉེས་ལྟུང་རྣམས་ལ་བཤགས་བསྡམ་དང་། དམ་ཚིག་ཉམས་ཆགས་སོར་གཞུག་ལ། ད་ནི་ཤི་ནའང་ཤི་མོད་སྙམ་དུ་ཡིད་ལ་གཅགས་པ་མེད་པར་བྱ། འཆི་བ་དང་བར་དོའི་གདམས་ངག་གོམས་པ་རྣམས་ལ་དེ་གཉིས་ 8-8-48b དགེ་སྦྱོར་གྱི་གསལ་འདེབས་སུ་འགྲོ་བའི་ཚུལ་དྲན་པར་བྱས་ལ། འཆི་བ་ལ་བུ་ཕ་ཁྱིམ་དུ་འགྲོ་བ་ལྟར་དགའ་བར་བྱ། དེ་ནས་རང་ལྷར་གསལ་འདེབས་པ་དང་། མདུན་དུ་བླ་མ་དང་ཡི་དམ་གྱི་ལྷ་ཚོགས་བསྒོམས་ནས་མཆོད་དེ། འཆི་བ་འོད་གསལ་དང་བསྲེ་ནུས་པ་དང་། བར་དོ་སྒྱུ་ལུས་དང་བསྲེ་ནུས་པའི་གསོལ་བ་དྲག་པོ་མང་དུ་གདབ་བོ། །དེ་ནས་གང་ཟག་གཉིས་པས་ནི་འཆི་བའི་དུས་སུ་འབྱུང་བའི་འཆི་རྟགས་མ་ཤར་བའི་སྔོན་ནས་ཀྱང་། སྔར་བསྒོམ་པའི་སྙིང་ཁའི་མི་ཤིགས་པ་བསྒོམ་པ་དང་རྡོར་བཟླས་སོགས་སྙིང་ཁར་གནད་དུ་བསྣུན་པའི་གདམས་ངག་རྣམས་ཡང་དང་ཡང་དུ་སྦྱངས་ལ་སྟོང་པ་བཞི་འདྲེན་པ་དང་། དེའི་མཐར་ལྷ་སྐུར་ལྡང་ལུགས་ཁྱད་པར་ཅན་དང་གཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་རྣམས་འཛིན་པ་དང་། རྨི་ལམ་གྱི་ལུས་སྒྱུ་ལུས་སུ་ལྡང་ལུགས་ཁྱད་པར་ཅན་རྣམས་བྱ་ཞིང་། སྔར་བཞིན་འཕེན་པ་ཡང་དང་ཡང་དུ་བཏང་སྟེ་འདི་ནི་སྔ་མོ་ནས་ཀྱང་མང་དུ་སྦྱང་དགོས་སོ། །དེ་ནས་འཆི་རྟགས་སོགས་བརྟག་པ་ནི་རགས་པ་ཉི་ཤུ་འོད་གསལ་དུ་འཇུག་པའི་རྟགས་རྣམས་ནི་རྣམ་གཞག་གི་རྣམ་བཤད་དུ་བཤད་པ་བཞིན་ཤེས་པར་བྱ། མདོར་བསྡུས་པའི་རྟགས་ནི་ས་ཆུ་ལ་ཐིམ་པ་ནི་ཕྱི་རྟགས་ལུས་སྒུལ་སྐྱོད་མི་ནུས་ཤིང་། ཟུངས་མི་ཐུབ་པར་ལྷོད་ལྷོད་པོར་འགྲོ། ལུས་ས་ལ་བྱིང་བ་སྙམ་བྱེད་ཅིང་། ང་ཐེན་ཟེར་བ་འབྱུང་། ནང་རྟགས་ནི་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུའི་ཉམས་འབྱུང་། ཆུ་མི་ལ་ཐིམ་པའི་ཕྱི་རྟགས་ནི། ཁ་སྣའི་མཆུ་སྐམ་ཞིང་ལྕེ་ཐུང་དུ་འགྲོ། ནང་རྟགས་ནི་དུ་བ་ལྟ་བུ་འབྱུང་། མེ་རླུང་ལ་ཐིམ་པའི་ཕྱི་རྟགས་ནི། དྲོད་ཆུང་དུ་འགྲོ་ཞིང་ལུས་ཀྱི་དྲོད་མཐའ་ནས་སྡུད། ནང་རྟགས་ནི་སྲིན་བུ་མེ་ཁྱེར་ལྟ་བུ་འབྱུང་། ཀུན་རྟོག་གི་རླུང་སེམས་ལ་ཐིམ་པའི་ཕྱི་རྟགས་ནི། དབུགས་ 8-8-49a ཕྱིར་རིང་དུ་རྒྱུ་ཞིང་ནང་དུ་སྡུད་མི་ཤེས། ཅུང་ཟད་སྡུད་ཀྱང་རྩུབ་ལ་ཐུང་བར་སྡུད། ནང་རྟགས་ནི་མར་མེ་རླུང་གིས་མ་སྐྱོད་པ་ལྟ་བུ་འབྱུང་། དེ་ནས་སྟོང་པ་ཞེས་པ་སྣང་བ་དང་པོ་འཆར་ཏེ། ནམ་མཁའ་སྤྲིན་མེད་ལ་ཟླ་བའི་འོད་ཤར་བ་ལྟ་བུ་འབྱུང་། དེ་ནས་སྣང་བ་དེ་བསྡུས་པའི་རྗེས་སུ་ཤིན་ཏུ་སྟོང་པ་ཞེས་པ་སྣང་བ་མཆེད་པ་འཆར་ཏེ། ནམ་མཁའ་གཡའ་དག་པ་ལ་ཉིད་འོད་ཤར་བ་བཞིན་དུ་དམར་པོའམ་དམར་སེར་གྱི་སྣང་བ་འཆར། དེ་ནས

【現代漢語翻譯】 當接近清晰的預知時，將所有世俗的執著完全放下，不要留戀功德的田地，毫不猶豫地捨棄，對任何事物都不執著。懺悔違背誓言的罪過，恢復破損的誓言，現在即使死去也無所謂，心中毫無牽掛。將死亡和中陰的教導融入日常修行，憶念這二者能轉化為善行的助緣，像孩子回家一樣歡喜地迎接死亡。然後，清晰地觀想自身為本尊，在前方觀想上師和本尊的壇城，進行供養，強烈祈禱能夠將死亡融入光明，將中陰融入幻身。接著，第二個人在死亡時，在死亡的徵兆顯現之前，也要反覆修習之前觀修的心間不壞明點，以及唸誦金剛誦等心間要訣，並練習四空觀。最後，修習特殊的起立為本尊身的方法，以及把握睡眠的空性，修習夢中之身轉化為幻身的特殊方法。像之前一樣反覆練習，這些都需要從平時就多多練習。然後，觀察死亡的徵兆，粗分的二十種徵兆融入光明的徵兆，要像在論典的解釋中說的那樣去了解。簡而言之，地融入水的徵兆是，外在徵兆是身體無法動彈，無法支撐身體，變得鬆弛無力，感覺身體沉入地中，發出『我完了』的聲音。內在徵兆是出現如海市蜃樓般的景象。水融入火的徵兆是，外在徵兆是口鼻乾燥，舌頭變短。內在徵兆是出現如煙霧般的景象。火融入風的徵兆是，外在徵兆是體溫降低，身體的熱量從外向內收縮。內在徵兆是出現如螢火蟲般的景象。分別唸的風融入心的徵兆是，外在徵兆是呼吸向外呼出很長，無法吸入，即使稍微吸入，也會變得粗短。內在徵兆是出現如無風的蠟燭般的景象。然後，所謂的空相開始顯現，如同無雲的晴空中升起月光。接著，在空相消退之後，顯現所謂的極空相，如同晴朗的天空中升起陽光，出現紅色或紅黃色的景象。然後，

【English Translation】 When approaching the clarity of premonition, completely relinquish all worldly attachments, without regard for the field of merit, abandon them decisively, and be unattached to anything. Confess the transgressions that violate vows, restore broken vows, and now, even if death comes, let it come, without any lingering attachment in your heart. Integrate the teachings of death and Bardo into daily practice, remembering that these two can transform into aids for virtuous actions, and joyfully welcome death like a child returning home. Then, clearly visualize yourself as the deity, visualize the mandala of the Guru and Yidam in front, make offerings, and fervently pray to be able to merge death into clear light and Bardo into the illusory body. Next, the second person, at the time of death, even before the signs of death appear, should repeatedly practice the indestructible essence point in the heart that was previously meditated upon, as well as the essential instructions focused on the heart, such as Vajra recitation, and practice drawing in the four emptinesses. Finally, practice the special method of rising as the deity body, and grasping the emptiness of sleep, and practice the special method of transforming the dream body into the illusory body. Practice projecting as before, again and again, and these must be practiced extensively from an early stage. Then, examining the signs of death, the twenty gross signs of dissolving into clear light should be understood as explained in the commentaries of the treatises. The condensed signs are: the sign of earth dissolving into water is that the external sign is that the body cannot move, cannot support itself, becomes loose and weak, feels like the body is sinking into the earth, and the sound 'I am finished' arises. The internal sign is the appearance of a mirage-like experience. The external sign of water dissolving into fire is that the lips and nose become dry and the tongue becomes short. The internal sign is the appearance of smoke-like experience. The external sign of fire dissolving into wind is that the temperature decreases and the body's heat contracts from the outside in. The internal sign is the appearance of fireflies-like experience. The external sign of the wind of conceptual thought dissolving into mind is that the breath exhales long and cannot inhale, and even if it inhales slightly, it inhales coarsely and shortly. The internal sign is the appearance of a candle flame unmoving by the wind-like experience. Then, the so-called emptiness begins to appear, like the moonlight rising in a cloudless sky. Then, after the dissolution of that appearance, the so-called very emptiness appears, like the sunlight rising in a clear sky, and a red or reddish-yellow appearance arises. Then,

---

་སྣང་བ་དེ་ཡང་བསྡུས་པའི་རྗེས་སུ་སྟོང་པ་ཆེན་པོ་ཞེས་པ་སྣང་བ་ཉེར་ཐོབ་འཆར་ཏེ། ནམ་མཁའ་གཡའ་དག་པ་ལ་མཚམས་ཀྱི་སྨག་གིས་ཁྱབ་པ་བཞིན་དུ་ནག་ལམ་པ་འབྱུང་ཞིང་དྲན་པ་ཡང་ཉམས་ནས་འགྲོ། དེ་ནས་ནག་ཐིབ་ཀྱིས་སོང་བའི་དྲན་མེད་དེ་སངས་པ་ན་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཞེས་པ་འཆར་ཏེ། ནམ་མཁའ་ཁ་དོག་སློད་བྱེད་ཀྱི་རྐྱེན་གསུམ་དང་བྲལ་བའི་ཐོ་རངས་ཀྱི་ནམ་མཁའ་གཡའ་དག་ལྟ་བུ་ཅིག་འཆར་ཏེ་འཆི་བའི་འོད་གསལ་དངོས་གཞིའོ། །འདི་ནི་སྣང་བ་གསུམ་རིམ་གྱིས་ཐིམ་ནས་རླུང་རྣམས་སྙིང་ཁའི་མི་ཤིགས་པ་ལ་ཐིམ་པ་དང་། སྤྱི་བོའི་ཐིག་ལེ་དཀར་པོ་མར་ལ་བབས། ལྟེ་བའི་དམར་པོ་ཡར་འོངས་ཏེ་སྙིང་ཁའི་ཐིག་ལེ་ལ་འདུས་པའི་སྐབས་ཡིན་ནོ། །ཁམས་དྲུག་ལྡན་མིན་པའི་སེམས་ཅན་གཞན་འཆི་བ་ལ་ཡང་། སྔར་བཤད་པའི་འོད་གསལ་ཁྱེམ་པ་ཞིག་འཆར་མོད་ཀྱང་ངོས་མི་ཟིན་ནོ། །འབྱུང་བའི་ཐིམ་རྟགས་དེ་རྣམས་ནི་སྔ་ཚད་ནས་ཀྱང་འོང་བས་ལེགས་པར་ཤེས་པར་བྱས་ལ། རྟགས་དང་པོ་བྱུང་བ་ནས། སྙིང་ཁའི་མི་ཤིགས་པའམ། སྙིང་ཁའི་རྡོར་བཟླས་སམ། བསམ་གཏན་གཉིས་གང་རུང་གིས་སྡུད་པའི་རྣལ་འབྱོར་བྱ་ཞིང་། རྟགས་བཞི་ཤར་བ་ན་རྟགས་ 8-8-49b དེ་དང་དེ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་ངེས་པར་བྱ་ཞིང་ལྟ་བ་དྲན་པར་བྱ། ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱི་འཆར་རིམ་རྣམས་དགེ་སྦྱོར་དང་བསྲེ་བའི་འཕེན་པ་བཏང་། དེ་ནས་སྟོང་པ་དང་པོ་ཤར་བ་ན་ངོས་ཟིན་པར་བྱ་ཞིང་ལྟ་ཐོག་ཏུ་བཞག་སྟེ། སྟོང་པ་གཉིས་པ་དང་ཉེར་ཐབ་དྲན་ཐུབ་པ་རྣམས་ལའང་དེ་ལྟར་བྱ། འོད་གསལ་ཤར་བ་ན་ལྟ་ཐོག་ཏུ་བཞག་ལ་མཉམ་པར་འཇོག་ཅི་ཐུབ་བྱ། དེ་ནས་འོད་གསལ་ལས་ལྡང་བར་རྩོམ་པ་ན་སྔར་གྱི་གོམས་པ་དང་འཕེན་པའི་གནད་ཀྱིས་བར་དོ་ལོངས་སྐུར་ལྡང་བའི་ཐབས་བྱའོ། །གང་ཟག་གསུམ་པས་ཀྱང་ལྷར་གསལ་བའི་ངང་ནས་སྔ་ཆད་ནས་ལུགས་འབྱུང་དང་། ལུགས་ཟློག་གི་འཆར་རིམ་རྣམས་ཡིད་ལ་བྱས་ལ། རྟགས་ཤར་བ་ན་སྔར་བཞིན་འཕེན་པ་བཏང་ལ་སྙིང་ཁའི་སྡུད་རིམ་གོམས་པ་གལ་ཆེ་བ་ཅིག་གི་དམིགས་པ་སྦྱང་སྟེ། ལྷག་མ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་དུ་བྱའོ། །ཁྱད་པར་དུ་ཕྱི་མ་འདིས་བསྲེ་བ་གཉིས་པོ་འདི་ནུས་པ་ལ། སྔ་མོ་ནས་རྨི་ལམ་དང་འོད་གསལ་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པའི་བསམ་གཏན་དང་། རྨི་ལམ་གྱི་ལུས་སྒྱུ་མའི་སྐུར་ལྡང་ལུགས་ཁྱད་པར་ཅན་ལ་འབད་པར་བྱའོ། །རྨི་ལམ་གྱི་ལུས་སྒྱུ་ལུས་སུ་ལྡང་བའི་སྟེང་ནས་རླུང་སྟོབས་དང་འདུན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་བར་དོ་ཟིན་པའི་ཚད་འཛིན་གཉིས་ཀྱང་ཤེས་པར་བྱའོ། ། ༈ སྦྱང་བ། གཉིས་པ་ནི་གང་ཟག་དང་པོས་ནི་རིམ་པ་གསུམ་པའི་སྒྱུ་ལུས་འགྲུབ་པ་ཡིན་པས་བསམ་གཏན་གཉིས་ཀྱི་འདུད་རིམ་གྱིས་འོད་གསལ་བསྒོམས་ཏེ་སྦྱོང་བ་ཡིན་ལ། དོན་གྱི་འོད་གསལ་མངོན་དུ་འགྱུར་ཚུལ་དང་། དེའི་མཐར་ཟུང་འཇུག་འགྲུབ་ཚུལ་སོགས་ཕལ་ཆེ་བ་ནི་གཞུང་ནས་འབྱུང་བ

【現代漢語翻譯】 而且，當顯現收攝之後，會顯現出名為『大空性』的顯現近得（nyer thob）。就像晴朗的虛空被暮色的黑暗籠罩一樣，會出現黑暗，記憶也會喪失。從黑暗中醒來，會顯現出『一切皆空』，就像虛空沒有任何遮蔽的三種因素，黎明時分晴朗的虛空一樣，這就是真實的死亡光明。這是三種顯現依次收攝，風融入心間的『不可摧毀者』（mi shigs pa）中，頭頂的白明點（thig le dkar po）下降，肚臍的紅明點上升，在心間的明點匯聚的時刻。即使是沒有六界（khams drug）的其他眾生死去，也會顯現出之前所說的光明片段，但他們無法認出。 由於地、水、火、風的收攝之相很早就會出現，所以要好好了解。從第一個徵兆出現時，就要通過心間的『不可摧毀者』、心間的金剛誦（rdo rje bzlas），或者禪定中的任何一種來修持收攝的瑜伽。當四個徵兆出現時，要確信『這就是那個徵兆』，並憶念見地。其餘的顯現次第要與善行結合起來修持。當第一個空性顯現時，要認出它，並安住在見地上。對於第二個空性和能夠憶念的近得，也要這樣做。當光明顯現時，要安住在見地上，並儘可能地保持等持。當光明開始升起時，要通過之前的串習和修持的關鍵，來獲得在中陰（bardo）中升起為報身（longs sku）的方法。第三者也要在明觀本尊的狀態中，憶念之前所說的順生和逆生的顯現次第。當徵兆出現時，像之前一樣修持，並專注於心間收攝次第的串習，這非常重要。其餘的像之前一樣修持。特別是後者，這兩種結合具有力量。從很早開始，就要努力將夢境和光明合二為一的禪定，以及夢身升起為幻身（sgyu lus）的特殊方法。也要通過夢身升起為幻身，以及風的力量和意願的力量，來了解掌握中陰的兩種衡量標準。 第二，對於第一者來說，由於要成就第三次第的幻身，所以要通過兩種禪定的收攝次第來修持光明。顯現真實光明的方式，以及最終成就雙運（zung jug）的方式等等，大部分都出自於經續。

【English Translation】 Moreover, when the appearances are gathered, the appearance of 'Great Emptiness' (stong pa chen po) called nyer thob arises. Just as the clear sky is covered by the darkness of twilight, darkness appears and memory is lost. When one awakens from that darkness, the appearance of 'all is emptiness' arises, like the clear sky at dawn, free from the three factors that obscure the sky. This is the actual death luminosity. This is the moment when the three appearances gradually dissolve, the winds dissolve into the indestructible at the heart, the white thig le at the crown descends, the red thig le at the navel ascends, and they meet at the thig le in the heart. Even when other sentient beings who do not possess the six elements die, a glimpse of the luminosity mentioned earlier appears, but they do not recognize it. Since the signs of the dissolution of the elements appear early on, they should be well understood. From the moment the first sign appears, one should practice the yoga of gathering through the 'indestructible' at the heart, the Vajra recitation (rdo rje bzlas) at the heart, or either of the two meditations. When the four signs appear, one should be certain 'this is that sign,' and remember the view. The remaining order of appearances should be practiced in conjunction with virtuous deeds. When the first emptiness appears, one should recognize it and rest in the view. The same should be done for the second emptiness and the nyer thob that can be remembered. When the luminosity appears, one should rest in the view and try to remain in equanimity as much as possible. When the luminosity begins to rise, one should use the key points of previous habituation and practice to gain the method of rising as the Sambhogakaya (longs sku) in the Bardo (bardo). The third person should also, in the state of clear visualization of the deity, remember the previously mentioned order of appearances of arising and reversing. When the signs appear, practice as before, and focus on the habituation of the order of gathering at the heart, which is very important. The rest should be practiced as before. In particular, the latter, this combination of the two has power. From early on, one should strive for the meditation that unifies dream and luminosity, and the special method of dream body rising as the illusory body (sgyu lus). One should also understand the two measures of grasping the Bardo by the power of the wind and the power of intention, from the rising of the dream body as the illusory body. Secondly, for the first person, since the illusory body of the third stage is to be accomplished, one should cultivate luminosity through the order of gathering of the two meditations. The way in which the actual luminosity manifests, and the way in which the union (zung jug) is ultimately accomplished, etc., mostly come from the tantras.

---

་དང་འདྲའོ། །གང་ཟག་ཕྱི་མ་གཉིས་ལ་ནི་བར་དོ་མཚན་ཉིད་པ་འགྲུབ་ལ། བར་དོ་ནི་གཟུགས་མེད་ཁམས་སུ་སྐྱེ་ན་མ་གཏོགས་ 8-8-50a པ་འདོད་གཟུགས་གཉིས་ཀར་སྐྱེ་བ་ལ་འོང་མོད་ཀྱང་། འདིར་ནི་འདོད་པར་སྐྱེ་བའི་དབང་དུ་བྱའོ། །དེ་ཡང་སྐྱེ་གནས་བཞི་ཀར་སྐྱེ་བ་ལ་འོང་བས་མངལ་སྐྱེས་རྐྱང་པའི་རྩིས་བྱར་མི་རུང་ངོ་། །འདི་ནི་འཆི་བའི་འོད་གསལ་གྱི་རླུང་སེམས་ལས་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་དུས་གཅིག་ཏུ་འགྲུབ་སྟེ། འཆི་སྲིད་ཀྱི་འོད་གསལ་འགགས་པ་དང་། བར་དོ་འགྲུབ་པ་གཉིས་སྲང་མདའི་མཐོ་དམན་བཞིན་འོང་ངོ་། །དེ་ཡང་དབང་པོ་ཀུན་ཚང་བ། གང་དུ་སྐྱེ་འགྱུར་གྱི་ལུས་དབྱིབས་ཅན། ལས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་ཤུགས་དང་ལྡན་པ། སྐྱེ་གནས་མ་གཏོགས་པ་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པ། བར་དོའི་ལུས་བླངས་པ་དེའི་ཚེ་ཚད་ནི་རིང་མཐའ་ཞག་བདུན་ཡིན་ཞིང་ཚུན་ཆད་མ་ངེས་ལ། དེ་ལ་སྐྱེ་སྲིད་དུ་སྐྱེ་མ་ཐུབ་ན་སླར་ཡང་བར་དོར་སྐྱེས་ནས་ཞག་བདུན་གྱི་ཚུལ་གྱིས་སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་གྱི་ཚོགས་པ་མ་རྙེད་ན་ཞག་ཞེ་དགུ་བར་དུ་གནས་ལ་དེ་ཚུན་ཆད་ཀྱིས་ངེས་པར་སྐྱེ་བ་ལེན་པའོ། །བརྫུས་ཏེ་སྐྱེ་ན་གནས་ལ་སྲེད་པ་སྐྱེ། དྲོད་ཤེར་ལས་སྐྱེ་ན་དྲི་རོ་ལ་སྲེད་པ་སྐྱེ། སྒོ་ང་ལས་སྐྱེ་བ་དང་མངལ་ནས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ན། ཕ་མ་ཉལ་པོ་བྱེད་པ་ལ་ཆགས་སྡང་སྐྱེ་སྟེ།མོར་སྐྱེ་ན་ཕ་ལ་ཆགས་མ་ལ་ལྡང་། ཕོར་སྐྱེ་ན་ཕ་ལ་སྡང་མ་ལ་ཆགས་པའི་ཞེ་སྡང་དང་། གཞན་རྣམས་ཀྱང་སྐྱེ་གནས་ལ་ཞེ་སྡང་སྐྱེས་པས་འཆི་རྐྱེན་བྱས་ནས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་གང་ཟག་གཉིས་པས་ནི་བར་དོར་རང་སྒྱུ་མའི་སྐུ་རྗེས་མཐུན་པར་བསྐྱེད་པ་དེ་ཉིད་བསམ་གཏན་གཉིས་གང་རུང་གིས་འོད་གསལ་དུ་གཞུག་པ་དང་། དེའི་མཐར་སྒྱུ་མའི་སྐུར་ལྡང་བ་སྟེ་ཚུལ་གཉིས་ཀྱིས་སྦྱང་ངོ་། །གང་ཟག་གསུམ་པས་བར་དོ་ཟིན་པ་ན། སྦྱོང་ཚུལ་ནི་གང་སྣང་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་པར་གཏན་ལ་ཕབ་ལ་བསྒོམ་པ་དང་། 8-8-50b སྣང་བ་དེ་རྣམས་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་རྣམ་པར་འཆར་བ་ལ་བསླབ་ཅིང་། སྐྱེ་གནས་ལ་ཆགས་སྡང་སྐྱེ་བའི་ཚེ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་གཏན་ལ་དབབ་པ་དང་། དེ་ཡང་ཡི་དམ་གྱི་ལྷར་བསྒོམ་མོ། ། ༈ གཅིག་ཏུ་བྱེད་པའི་བསམ་གཏན། གསུམ་པ་ནི། གང་ཟག་དེ་གཉིས་ཀྱིས་གཅིག་ཏུ་བྱེད་ཚུལ་ནི། དེ་ལྟར་སྦྱངས་པའི་མཐར་སྔགས་སྤྱོད་པའི་གནས་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་སྐྱེ་བའི་འཕེན་པ་མང་དུ་བཏང་ནས། འཕོ་བའི་གདམས་ངག་གང་རུང་དང་གཅིག་ཏུ་བྱས་ཏེ་འཕོ་བའམ། བར་དོ་འཆི་བའི་སྟོང་པ་རྣམས་ལ་བསྲེ་ཚུལ་སྔར་ལྟར་དང་། དེའི་མཐར་སྤྲུལ་པའི་སྐུར་ལྡང་བའི་འཕེན་པ་སྔ་མ་བཞིན་བྱས་ལ་སྐྱེ་གནས་སུ་སྐྱེ་བ་བླང་བར་བྱའོ། །འདི་ལ་ཡང་ཐོག་མར་འཆི་བ་ཆོས་སྐུ་དང་བསྲེ་བ་དང་། དེ་ནས་བར་དུ་བར་དོ་ལོངས་སྐུ་དང་བསྲེ་བ་དང་། མཐར་སྐྱེ་བ་སྤྲུལ་སྐུ

【現代漢語翻譯】 相似。對於後兩者來說，中陰（藏文：བར་དོ་，含義：兩個存在之間的狀態）的特徵是確定的。中陰存在可能出生于無色界，或者出生於色界和欲界。這裡我們只討論出生于欲界的情況。由於它可以出生於四種出生方式中的任何一種，因此不能僅僅算作胎生。這是因為死亡光明的能量和心識，以及所有肢體和器官，都是同時形成的。死亡時刻的光明消逝和中陰的形成，就像天平的兩端一樣同時發生。中陰眾生具有完整的感官，擁有將要出生的身體形態，具有業力的神通力量，除了出生之處外，沒有任何阻礙。獲得中陰身的那一刻，其壽命最長為七天，短則不確定。如果在此期間無法轉生，它將再次以中陰身出現，以七天為週期存在，如果找不到轉生的條件，則最多存在四十九天，之後必定會轉生。如果轉生為化生，就會產生對住所的貪戀；如果從濕熱中產生，就會產生對氣味的貪戀；如果是卵生或胎生，就會對父母的性行為產生貪戀和憎恨：如果轉生為女性，就會貪戀父親而憎恨母親；如果轉生為男性，就會憎恨父親而貪戀母親，以及對其他出生方式產生憎恨，因為憎恨是死亡的原因，所以會導致轉生。對於第二種人，在中陰狀態中，他會創造一個與自己相似的幻身，然後通過禪定將其融入光明中，最後再從幻身中升起，通過這兩種方式進行凈化。對於第三種人，一旦進入中陰狀態，凈化的方法就是確定並冥想一切顯現的事物都是沒有自性的，學習將所有顯現觀想為金剛持（藏文：རྡོ་རྗེ་འཆང་，梵文天城體：वज्रधर，梵文羅馬擬音：Vajradhara，漢語字面意思：持金剛者）的形象，並在對出生處產生貪戀和憎恨時，確定其如幻如夢，並將其觀想為本尊。 第三，關於這兩種人如何合一：在這樣凈化的最後階段，通過增加轉生到特殊密宗修行場所的傾向，將任何一種頗瓦（藏文：འཕོ་བ་，含義：意識轉移）的口訣與死亡、中陰的空性融合，就像之前所說的那樣，然後在最後，像之前一樣增加顯現化身的傾向，並選擇一個出生地進行轉生。對於這種情況，首先是將死亡與法身融合，然後將中陰與報身融合，最後將出生與化身融合。

【English Translation】 Similar. For the latter two, the characteristics of the Bardo (Tibetan: བར་དོ་, meaning: state between two existences) are definite. The Bardo being may be born in the Formless Realm, or in both the Form and Desire Realms. Here, we will only discuss the case of being born in the Desire Realm. Since it can be born in any of the four modes of birth, it cannot be simply counted as womb-born. This is because the energy and consciousness of the death luminosity, and all limbs and organs, are formed simultaneously. The cessation of the death luminosity and the formation of the Bardo occur simultaneously, like the two ends of a balance. The Bardo being has complete senses, possesses the body form of where it will be born, has the magical power of karma, and has no obstruction except for the place of birth. The lifespan of the Bardo body is at most seven days, and less is uncertain. If it cannot be reborn during this period, it will appear again as a Bardo being, existing in cycles of seven days. If it cannot find the conditions for rebirth, it will exist for up to forty-nine days, after which it must be reborn. If reborn as spontaneously born, it will develop attachment to the place; if born from heat and moisture, it will develop attachment to smells; if born from eggs or the womb, it will develop attachment and hatred towards the parents' sexual activity: if reborn as a female, it will be attached to the father and hate the mother; if reborn as a male, it will hate the father and be attached to the mother, as well as hatred towards other modes of birth, because hatred is the cause of death, so it leads to rebirth. For the second type of person, in the Bardo state, he creates an illusory body similar to himself, then merges it into the luminosity through meditation, and finally rises from the illusory body, purifying through these two methods. For the third type of person, once entering the Bardo state, the method of purification is to determine and meditate that all phenomena are without inherent existence, to learn to visualize all phenomena as the form of Vajradhara (Tibetan: རྡོ་རྗེ་འཆང་, Sanskrit Devanagari: वज्रधर, Sanskrit Romanization: Vajradhara, Chinese literal meaning: Holder of the Vajra), and when attachment and hatred arise towards the place of birth, to determine it as illusory, and to visualize it as a deity. Third, regarding how these two types of people merge: At the end of such purification, by increasing the tendency to be born in a special tantric practice place, merge any of the Powa (Tibetan: འཕོ་བ་, meaning: consciousness transference) instructions with the emptiness of death and the Bardo, as mentioned before, and then finally, increase the tendency to manifest as a Nirmanakaya as before, and choose a place of birth to be reborn. For this situation, first is to merge death with the Dharmakaya, then to merge the Bardo with the Sambhogakaya, and finally to merge birth with the Nirmanakaya.

---

་དང་བསྲེ་བ་གསུམ་ཡོད་དེ། རྒྱས་པར་ནི་རིམ་ལྔ་གསལ་སྒྲོན་དུ་བཤད་ཟིན་ལ། ཚེ་འདིར་ཡང་བསྲེ་བ་གསུམ་སྟེ་བསྡུ་ན་བསྲེ་བ་སྐོར་གསུམ་དང་། ཕྱེ་ན་བསྲེ་བ་སྐོར་དགུའི་ཚུལ་རྣམས་ཀྱང་ལེགས་པར་ཤེས་པར་བྱའོ།། ༈ །། ༈ དོན་དམ་འོད་གསལ་གྱི་རྫོགས་རིམ། གཉིས་པ་དོན་དམ་འོད་གསལ་གྱི་རྫོགས་རིམ་ལ་གཉིས། སྒྱུ་ལུས་དངོས་ལ་བརྟེན་ནས་དོན་གྱི་འོད་གསལ་གྱི་ཡེ་ཤེས་དངོས་སྐྱེད་ཚུལ་དང་། སྒྱུ་ལུས་རྗེས་མཐུན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་དོན་གྱི་འོད་གསལ་རྗེས་མཐུན་པ་བསྒོམ་པའི་ཚུལ་ལོ། ། ༈ སྒྱུ་ལུས་དངོས་ལ་བརྟེན་ནས་དོན་གྱི་འོད་གསལ་གྱི་ཡེ་ཤེས་དངོས་སྐྱེད་ཚུལ། དང་པོ་ལ་གཉིས། སྒྱུ་ལུས་དང་འོད་གསལ་གྱི་གོ་རིམ་ངེས་ཚུལ། དེ་ལ་འོད་གསལ་གྱི་གདམས་ངག་བཤད་པའོ། ། ༈ སྒྱུ་ལུས་དང་འོད་གསལ་གྱི་གོ་རིམ་ངེས་ཚུལ། དང་པོ་ནི། སྒྱུ་ལུས་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་སྔོན་དུ་མ་བསྐྱེད་ན་འདིའི་འོད་གསལ་མངོན་དུ་བྱ་མི་ནུས་པར་གསུངས་པའི་རྒྱུན་མཚན་གང་ཡིན་སྙམ་ན། སྤྱིར་འཕགས་པ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་ལུགས་ཀྱིས། ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པ་ནི་ཉན་རང་འཕགས་པ་དང་ཐུན་མོང་བ་ཡིན་ན། ཕར་ཕྱིན་གྱི་ཐེག་པའི་ས་ 8-8-51a རབ་ཏུ་དགའ་བ་ཐོབ་པས་དོན་དམ་དེ་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་བ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས། སྒྱུ་ལུས་སྒྲུབ་པ་ནི་སྔགས་བླ་མེད་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱི་ཆོས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཡིན་པས། དོན་དམ་བདེན་པའི་འོད་གསལ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པ་ཙམ་ཞིག་ལ་སྔོན་དུ་སྒྱུ་ལུས་སྐྱེད་དགོས་པར་མི་འདོད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་བདེ་བས། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པ་ཙམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་དུའང་སྒྱུ་ལུས་སྐྱེད་པ་མིན་གྱི་དོན་གྱི་འོད་གསལ་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཤེས་སྒྲིབ་སྦྱོང་བ་ལ་ནུས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་འགྱུར་བའི་དོན་དུ་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་སྐུའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུའི་གཙོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་བདེ་བས་སྟོང་ཉིད་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་ལ་ཡུལ་ཅན་གྱི་སྒོ་ནས་ཤེས་སྒྲིབ་སྦྱང་བ་ལ་ནུས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་སྐྱེ་བའི་སྒོ་གཅིག་ཀྱང་ཡོད་མོད་ཀྱང་།ཐེག་པ་གཞན་གྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་མཐའ་ཡས་པའི་དོད་ནི། རྫོགས་རིམ་གྱི་སྐབས་འདིར་སྒྱུ་མའི་སྐུ་ཡིན་པས་དེ་གཉིས་སྦྲེལ་ཤེས་པ་གནད་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡེ་ཤེས་ཆོས་སྐུའི་རྒྱུའི་གཙོ་བོ་དེ་ཤེས་སྒྲིབ་སྦྱོང་བ་ལ་ནུས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་འགྲོ་བའི་དོན་དུ་གཟུགས་སྐུའི་རྒྱུ་སྒྲུབ་པ་ནི་འདི་དང་ལམ་གཞན་འདྲ་མོད་ཀྱང་སྐུ་གཉིས་ཀྱི་རྒྱུའི་གཙོ་བོ་གང་ལ་བྱེད་པ་ཁྱད་པར་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་རིམ་པ་གསུམ་པའི་སྒྱུ་མའི་སྐུ་སྒྲུབ་པ་ནི། དེ་ལ་སྒྱུ་འཛིན་གྱི་དྲི་མ་གཅིག

【現代漢語翻譯】 此外，還有三種混合（བསྲེ་བ་གསུམ་），詳細內容已在《次第五明燈》（རིམ་ལྔ་གསལ་སྒྲོན）中闡述。今生也有三種混合，總的來說是三類混合，分開來說是九類混合，這些都應 ভালোভাবে 瞭解。 第二，關於勝義光明（དོན་དམ་འོད་གསལ་）的圓滿次第（རྫོགས་རིམ）： 勝義光明的圓滿次第分為兩部分：依靠真實幻身（སྒྱུ་ལུས་དངོས་）生起真實義光明（དོན་གྱི་འོད་གསལ་）的智慧（ཡེ་ཤེས་）的方法，以及依靠隨順幻身（སྒྱུ་ལུས་རྗེས་མཐུན་པ་）修習隨順義光明（དོན་གྱི་འོད་གསལ་རྗེས་མཐུན་པ་）的方法。 關於依靠真實幻身生起真實義光明的智慧的方法： 首先分為兩部分：確定幻身和光明的次第，以及闡述光明的訣竅（གདམས་ངག་）。 關於確定幻身和光明的次第： 首先，有人問：『如果未先生起世俗諦（ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་）的幻身，就無法顯現光明，這其中的原因是什麼呢？』一般來說，按照聖者父子（འཕགས་པ་ཡབ་སྲས་）的觀點，現量證悟法無我（ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་）的真如（དེ་ཁོ་ན་ཉིད་）之義，是聲聞（ཉན་རང་）、緣覺（རང་）聖者共通的。那麼，對於獲得波羅蜜多（ཕར་ཕྱིན་）乘極喜地（རབ་ཏུ་དགའ་བ་）者來說，現量證悟真如更不用說了。修習幻身是無上密（སྔགས་བླ་མེད་）的特殊法門，是不共的。因此，僅僅爲了現量證悟勝義諦（དོན་དམ་བདེན་པ་）的光明，並不需要事先生起幻身。同樣，爲了通過俱生樂（ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་བདེ་བ་）現量證悟真如，也不是爲了生起智慧而修習幻身，而是爲了義光明智慧在凈除所知障（ཤེས་སྒྲིབ་）方面具有特殊的能力，因為它是色身（གཟུགས་སྐུའི་）不共的主要原因。雖然通過俱生樂將空性（སྟོང་ཉིད་）作為對境，從有境的角度生起凈除所知障的特殊能力的方法是存在的，但是其他乘無量福德資糧（བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་）的替代，就是此處圓滿次第的幻身，因此將二者結合起來理解是至關重要的。因此，爲了使智慧法身（ཡེ་ཤེས་ཆོས་སྐུའི་）的主要原因在凈除所知障方面具有特殊的能力，而修習色身之因，這與其他的道（ལམ་）相似，但是對於將哪一個作為二身的主要原因，其差別是極其巨大的。因此，修習第三次第的幻身，是爲了去除對幻覺的執著。

【English Translation】 Furthermore, there are three mixtures (བསྲེ་བ་གསུམ་). The details have already been explained in 'The Illuminating Lamp of the Five Stages' (རིམ་ལྔ་གསལ་སྒྲོན). In this life, there are also three mixtures, which can be summarized as three categories of mixtures, or divided into nine categories of mixtures. These should be well understood. Second, the Completion Stage (རྫོགས་རིམ) of Ultimate Clear Light (དོན་དམ་འོད་གསལ་): The Completion Stage of Ultimate Clear Light is divided into two parts: the method of generating the actual wisdom (ཡེ་ཤེས་) of the Clear Light of Meaning (དོན་གྱི་འོད་གསལ་) based on the actual Illusory Body (སྒྱུ་ལུས་དངོས་), and the method of meditating on the subsequent Clear Light of Meaning (དོན་གྱི་འོད་གསལ་རྗེས་མཐུན་པ་) based on the Illusory Body that follows (སྒྱུ་ལུས་རྗེས་མཐུན་པ་). Regarding the method of generating the actual wisdom of the Clear Light of Meaning based on the actual Illusory Body: First, it is divided into two parts: determining the order of the Illusory Body and Clear Light, and explaining the instructions (གདམས་ངག་) of Clear Light. Regarding determining the order of the Illusory Body and Clear Light: First, someone asks: 'What is the reason why Clear Light cannot be manifested if the Illusory Body of Conventional Truth (ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་) is not generated first?' Generally, according to the view of the Noble Father and Sons (འཕགས་པ་ཡབ་སྲས་), directly realizing the meaning of Suchness (དེ་ཁོ་ན་ཉིད་) of selflessness of phenomena (ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་) is common to Hearers (ཉན་རང་) and Solitary Realizers (རང་). So, for those who have attained the Joyful Ground (རབ་ཏུ་དགའ་བ་) of the Paramita (ཕར་ཕྱིན་) Vehicle, there is no need to mention directly realizing Suchness. Practicing the Illusory Body is a special Dharma of Anuttarayoga Tantra (སྔགས་བླ་མེད་), which is uncommon. Therefore, it is not necessary to generate the Illusory Body beforehand just to directly realize the Clear Light of Ultimate Truth (དོན་དམ་བདེན་པ་). Similarly, it is not to generate the Illusory Body for the sake of generating the wisdom of directly realizing Suchness through Coemergent Bliss (ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་བདེ་བ་), but for the sake of the wisdom of the Clear Light of Meaning having a special ability to purify the cognitive obscurations (ཤེས་སྒྲིབ་), because it is the main uncommon cause of the Form Body (གཟུགས་སྐུའི་). Although there is one way to generate a special ability to purify cognitive obscurations from the perspective of the object-possessor by taking emptiness (སྟོང་ཉིད་) as the object with Coemergent Bliss, the substitute for the immeasurable accumulation of merit (བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་) of other vehicles is the Illusory Body in this context of the Completion Stage, so understanding the combination of the two is crucial. Therefore, in order for the main cause of the Wisdom Dharmakaya (ཡེ་ཤེས་ཆོས་སྐུའི་) to have a special ability to purify cognitive obscurations, practicing the cause of the Form Body is similar to other paths (ལམ་), but the difference in which one is taken as the main cause of the two bodies is extremely large. Therefore, practicing the Illusory Body of the third stage is to remove the clinging to illusion.

---

་ཡོད་པ་སྦྱོང་བ་ལ་འོད་གསལ་དུ་འཇུག་པ་མིན་གྱི། དོན་གྱི་འོད་གསལ་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཤེས་སྒྲིབ་སྦྱོང་བ་ལ་ནུས་པ་མཐུ་ཅན་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དུ་སྒྱུ་ལུས་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། རྒྱས་པར་ངོ་སྤྲོད་དུ་བཤད་ཟིན་ཏོ།། ༈ །། ༈ དེ་ལ་འོད་གསལ་གྱི་གདམས་ངག་བཤད་པ། གཉིས་པ་ལ་གཉིས། 8-8-51b ཕྱི་ནང་གི་བྱང་ཆུབ་པ་གཉིས་བཤད་པ་དང་། དེ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཐབས་བསམ་གཏན་གཉིས་བཤད་པའོ། ། ༈ ཕྱི་ནང་གི་བྱང་ཆུབ་པ་གཉིས་བཤད་པ། དང་པོ་ནི་སྒྱུ་ལུས་ཐོབ་པས་བསམ་གཏན་གཉིས་དང་སྤྱོད་པ་ལ་བསླབས་པས་དོན་གྱི་འོད་གསལ་མངོན་དུ་འགྱུར་བ་ལ་ཉེ་བར་སླེབ་པའི་ཚེ། ཉི་མ་དམར་ཐག་ཆད་པ་ན་ཚོགས་ཀྱི་མཆོད་པ་དང་། ལེགས་པར་བསླབས་པའི་ཕྱག་རྒྱ་ཕུལ་ནས་བླ་མ་མཉེས་པར་བྱས་པས། བླ་མས་མཚན་ཕྱེད་ན་ལས་རྒྱ་ལ་བརྟེན་པའི་དབང་གསུམ་པའི་དངོས་དབང་བསྐུར་ནས་འོད་གསལ་མཚོན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་ཐོ་རངས་འོད་གསལ་སྒོམ་ཚུལ་གྱི་གདམས་ངག་ཕོག་པ་བསྒོམ་པས། གཉིས་སྣང་ཕྲ་མོ་ཡང་དག་ནས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་བའི་དོན་གྱི་འོད་གསལ་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་རིམ་པ་འཐོབ་བོ། །དེ་ཉིད་ཕྱིའི་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པར་འཇོག་པ་ནི། སྣང་བ་ཉེར་ཐོབ་མཚོན་པའི་དུས་ཉི་མ་དམར་ཐག་ཆད་པ་ནས་སྨག་འཐུག་པོ་མ་སངས་ཚུན་གྱི་མཚམས་དང་། སྣང་བ་མཚོན་པའི་དུས་སྨག་འཐུག་པོ་སངས་ནས་ཐོ་རངས་ལ་མ་སླེབ་པའི་བར་གྱི་མཚན་མོ་གཉིས་འདས་ཤིང་། སྣང་བ་མཆེད་པ་མཚོན་པའི་དུས་ཉི་མ་ཤར་ནས་དམར་ཐག་མ་ཆད་ཀྱི་བར་དང་། ཉིན་མོས་མ་སློབ་པའི་བར་གྱི་ཕྱིའི་དུས་ཁྱད་པར་ཅན་ཐོ་རངས་ཀྱི་དུས་ལ་ལྟོས་ནས་མངོན་དུ་འགྱུར་བས་ན་ཕྱིའི་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པའོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ནང་གི་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པར་འཇོག་པ་ནི། ལུགས་མཐུན་གྱི་སྣང་བ་གསུམ་འདས་ཤིང་། ལུགས་ཟློག་གི་ཉེར་ཐོབ་མ་ཤར་བའི་ནང་གི་དུས་དེར་མངོན་དུ་འགྱུར་དགོས་པས་ན་ནང་གི་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ཞེས་ 8-8-52a བྱ་སྟེ། རིམ་ལྔ་ལས། མཚན་མོ་སྣང་བའི་ཆ་སྟེ་གསལ་བ་ཉི་མའི་ཟེར་འགྱེད་སྣང་བ་མཆེད་པ་ཡིན། །མཚམས་ནི་སྣང་བ་ཐོབ་པ་རང་གི་རང་བཞིན་རྣམས་ཀྱིས་ལན་ཅིག་མིན་པར་འགྲོ། །མཚན་མིན་ཉིན་པར་མ་ཡིན་མཚམས་མིན་གང་ཞིག་རང་བཞིན་རྣམས་དང་རྣམ་བྲལ་བ། །དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སྐད་ཅིག་ཡིན་པར་བླ་མ་མཆོག་བཤད་རྣལ་འབྱོར་པ་ཉིད་ཡུལ། །མཚམས་ཀྱི་མཐའ་ནི་འཇིག་མིན་མུན་ནག་ཚོགས་ནི་མ་ལུས་གང་དུ་འདས་པ་དང་། །ཇི་སྲིད་ཉི་མ་མ་ཤར་སྐད་ཅིག་འདིར་ནི་དྲི་མེད་ཡང་དག་མཐའ་རུ་བཤད། །སློབ་དཔོན་མཆོག་ནི་རབ་རིབ་བྲལ་བས་སློབ་མ་ལ་ནི་ཕྱི་རོལ་བྱང་ཆུབ་བསྟན། །ནང་གི་བདེ་བ་རྙོག་བྲལ་སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་སྐད་ཅིག་དག་གིས་ཐོབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་ཕྱི་

【現代漢語翻譯】 不是爲了訓練存在而進入光明，而是爲了使具有強大力量的實義光明之智慧能夠凈化所知障而修持幻身，對此已詳細介紹了。 以下講述光明的訣竅： 分為兩部分： 講述外內之現證菩提，以及，講述使之現證之方便，即兩種三摩地。 以下講述外內之現證菩提： 首先，獲得幻身後，通過修習兩種三摩地和行持，當接近能夠現證實義光明時，在太陽完全變紅時，獻上薈供，並獻上已善加修習之手印，使上師歡喜。上師於半夜，依靠業手印，授予第三灌頂之真實灌頂，從而象徵光明。之後，黎明時分，修習所傳授的光明修法訣竅，由此，二取微細顯現亦徹底止息，現量證悟彼性之義，即大樂智慧，從而獲得現證光明之智慧，次第獲得現證菩提。此即安立為外之現證菩提，即從象徵顯現近得之時，太陽完全變紅時至濃厚黑暗未消散之間，以及，象徵顯現之時，從濃厚黑暗消散至未至黎明之間，經歷兩個夜晚。象徵顯現增之時，從太陽升起至未變紅之間，以及，白天未修習之間，相對於黎明之時，外在特殊時間得以現證，故為外之現證菩提。又，此即安立為內在之現證菩提，即合乎規律的三種顯現已逝，逆轉次第之近得未生起之內在時間得以現證，故稱為內在之現證菩提。 如《次第五》所說：『夜晚顯現之分，明亮如太陽光芒四射，顯現增盛。』『間隙是顯現獲得，自性諸法非只一次執行。』『非夜非晝非間隙，何者與自性諸法皆分離。』『彼乃菩提一剎那，上師殊勝宣說，瑜伽士之境。』『間隙之盡頭，非壞滅，黑暗之眾全部於何處消逝。』『直至太陽未升起，此剎那即是無垢真實之盡頭。』『殊勝導師遠離昏昧，為弟子指示外在菩提。』『內在安樂無垢染，佛陀菩提剎那得以獲得。』

【English Translation】 It is not to enter into luminosity by training existence, but to cultivate the illusory body in order to make the wisdom of the actual luminosity powerful in purifying the obscurations of knowledge, which has been explained in detail. Here are the instructions on luminosity: Divided into two parts: Explaining the outer and inner enlightenment, and, explaining the means to realize it, the two samadhis. The following explains the outer and inner enlightenment: First, having obtained the illusory body, by practicing the two samadhis and conduct, when approaching the time to realize the actual luminosity, offer the tsog offering when the sun is completely red, and offer the well-trained mudra to please the lama. The lama, at midnight, relying on the karma mudra, bestows the actual empowerment of the third empowerment, thereby symbolizing luminosity. Then, at dawn, meditate on the instructions of the luminosity meditation method, whereby the subtle dualistic appearances also completely cease, and directly realize the meaning of that nature, the wisdom of great bliss, thereby obtaining the wisdom of realizing luminosity, and gradually obtaining enlightenment. This is established as the outer enlightenment, that is, from the time symbolizing the attainment of appearance, from the time when the sun is completely red until the thick darkness has not cleared, and, the time symbolizing appearance, from the time when the thick darkness clears until before dawn, two nights have passed. The time symbolizing the increase of appearance, from the time when the sun rises until it has not turned red, and, the time when one has not practiced during the day, the external special time is realized in relation to the time of dawn, hence it is the outer enlightenment. Again, this is established as the inner enlightenment, that is, the three appearances in accordance with the system have passed, and the inner time when the near attainment of the reverse order has not arisen must be realized, hence it is called the inner enlightenment. As it says in 'The Five Stages': 'The part of the night appearance, bright like the rays of the sun, the appearance increases.' 'The interval is the attainment of appearance, the natures do not run just once.' 'Neither night nor day nor interval, whatever is separate from the natures.' 'That is the moment of enlightenment, the supreme lama said, the realm of the yogi.' 'The end of the interval, not destruction, where all the masses of darkness have disappeared.' 'Until the sun has not risen, this moment is said to be the immaculate true end.' 'The supreme teacher, free from dimness, shows the outer enlightenment to the disciple.' 'Inner bliss, free from defilement, is attained by the moments of Buddha enlightenment.'

---

ནང་གི་བྱང་ཆུབ་པ་གཉིས་གསུངས་སོ། །ཆགས་འགྱུར་ལས། དེ་དག་རང་གི་རང་བཞིན་རྣམས་དང་ལན་ཅིག་མིན་པར་ལྡན། ཞེས་དང་། མུན་པའི་མཐའ་ནི་རྣམ་པར་ཟད་ཅིང་མཚམས་ཀྱི་གཟི་བརྗིད་མ་ལུས་གང་དུ་འདས་གྱུར་ཅིང་། །ཇི་སྲིད་ཉི་མ་མ་ཤར་སྐད་ཅིག་དྲི་མ་མེད་པ་འདི་ལ་ཡང་དག་མཐའ་ནི་བསྟན་ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །སྤྱོད་བསྡུས་ལས་ཀྱང་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ལ་གཉིས་ལས་ཕྱིའི་མངོན་བྱང་ནི་ཐོ་རངས་ཀྱི་ཐུན་མཚམས་སུ་མ་རིག་པའི་སྣང་བ་འདས་ནས་ཇི་སྲིད་ཉི་མ་གསལ་བར་མ་གྱུར་པ་སྟེ། འདི་ལ་ནི་འོད་གསལ་ཐམས་ཅད་སྟོང་པའོ་ཞེས་བཤད་པའི་དོན་ནི་རིམ་ལྔ་ལས། ཐོབ་པ་དང་སྣང་བའི་མཚན་གྱི་དུས་གཉིས་འདས་ཤིང་ཉི་མ་མ་ཤར་བའི་བར་ལ་བཤད་པའི་ཐོ་རངས་སོ། །ཉི་མ་ཤར་བ་ན་སྣང་བ་མཆེད་པ་དང་། ཉི་མ་ནུབ་པའི་ 8-8-52b མཚམས་སུ་མ་རིག་པ་དང་། ཟླ་བ་ཤར་བའི་ཚེ་སྣང་བའོ་ཞེས་བཤད་ནས། ནང་གི་མངོན་བྱང་སྟོན་པ་ན་དང་པོར་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ་ལ་འོད་ཟེར་ལྔའི་ཚོགས་དང་ལྡན་པར་མཐོང་ངོ་། །གཉིས་པ་ནི་སྣང་བ་སྟེ་ཟླ་བའི་འོད་ཟེར་ལྟ་བུའོ། །གསུམ་པ་ནི་སྣང་བ་མཆེད་པ་སྟོང་པའི་འོད་ཟེར་ལྟ་བུའོ། །བཞི་པ་ནི་སྣང་བ་ཐོབ་པ་སྟེ་མུན་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ནས་མུན་པ་དང་བྲལ་བའི་སྐད་ཅིག་ལ་འོད་གསལ་བ་སྟེ་ཤིན་ཏུ་གསལ་བ་རྟག་ཏུ་སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དོན་དམ་པའི་བདེན་པའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མིག་གིས་མཐོང་བ་ཞེས་གསུངས་ཤིང་། རྩ་རྒྱུད་ལེའུ་བཅོ་ལྔ་པའི་འགྲེལ་པ་སྒྲོན་གསལ་ལས་ཕྱི་ནང་གི་དུས་གཉིས་གསལ་བར་གསུངས་སོ། ། ༈ དེ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཐབས་བསམ་གཏན་གཉིས་བཤད་པ། གཉིས་པ་ནི། སྒྱུ་ལུས་ཐོབ་པས་དོན་གྱི་འོད་གསལ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཐབས་སུ་སྤྱོད་པ་ཡང་བྱ་དགོས་མོད་ཀྱང་། འདིར་བསམ་གཏན་གཉིས་སྟོན་ལ། དེ་ནི་རིམ་ལྔ་ལས། མན་ངག་ཐོབ་པའི་སློབ་མ་ཡིས། །དེ་ལ་རྣལ་འབྱོར་རྣམ་གཉིས་བསླབ། །རིལ་པོར་འཛིན་པའི་རིམ་པ་དང་། །ཇི་བཞིན་རྗེས་སུ་གཞིག་པའོ། །མགོ་བོ་ནས་ནི་རྐང་པའི་བར། །ཇི་སྲིད་སྙིང་ཁར་ཕྱིན་གྱི་བར། །རྣལ་འབྱོར་ཡང་དག་མཐའ་ལ་འཇུག །རིལ་པོར་འཛིན་པ་ཞེས་བཤད་དོ། །རྒྱུ་བ་དང་ནི་མི་རྒྱུ་ཉིད། །དང་པོར་འོད་གསལ་བར་བྱས་ཏེ། །ཕྱི་ནས་དེ་བཞིན་བདག་ཉིད་བྱེད། །རྗེས་སུ་གཞིག་པའི་རིམ་པ་ཡིན། །དབུགས་ཀྱི་རླུང་ནི་མེ་ལོང་ལ། །ཇི་ལྟར་ཀུན་ཏུ་ཐིམ་འགྱུར་བ། །དེ་བཞིན་རྣལ་འབྱོར་ཡང་དག་མཐར། །ཡང་དང་ཡང་དུ་འཇུག་པར་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །སྤྱོད་བསྡུས་ལས་ཀྱང་། ཆུ་བོའམ་ལྟེང་ཀའི་ཆུ་ནི་དྲི་མེད་དག་ལ་གོང་བུ་གནས་པ་ལྟར། །དེ་བཞིན་དེ་ལ་རིམ་གྱིས་རྗེས་སུ་འཇིག་པར་བྱེད་པར་རྣལ་འབྱོར་པས་ནི་རྟག་ 8-8-53a ཏུ་བསམ། །མེ་ལོང་ལ་ནི་རླུང་དག་རིམ་གྱིས་ཟད་པར་བྱེད་པ་བཞིན་དུའང་བལྟ་བྱ་སྟེ།

【現代漢語翻譯】 其中講述了兩種內在的現證菩提。在《生起次第》中說：『它們並非一次性地具備各自的自性。』又說：『黑暗的邊際完全消盡，所有邊際的光輝都已超越。只要太陽還未升起，在這無垢的瞬間，就顯示了真實的邊際。』《行集論》中也說，現證菩提有兩種，外在的現證菩提是指黎明時分，無明的顯現消失後，直到太陽升起之前。對此，有『一切光明皆是空性』的說法，其含義是指在五次第中，獲得和顯現的兩個階段過去之後，太陽尚未升起之前的黎明時分。太陽升起時，顯現增長；太陽落山時，無明產生；月亮升起時，顯現產生。』在講述內在的現證菩提時，首先看到如煙霧般的光芒，具有五種光芒的集合。第二是顯現，如月亮的光芒。第三是顯現增長，如空性的光芒。第四是顯現獲得，如黑暗。然後，在脫離黑暗的瞬間，光明顯現，非常清晰，具有恒常顯現的特徵，以智慧之眼見到勝義諦的自性。』《根本續》第十五章的註釋《燈明》中也清楚地說明了內外兩種時間。 現在講述實現它的兩種方法，即奢摩他和毗缽舍那。 第二，雖然獲得幻身也需要修行才能實現究竟的光明，但這裡只講述兩種禪定。即在五次第中說：『獲得口訣的弟子，應修習兩種瑜伽：完整把握次第和如實隨壞次第。從頭到腳，直到到達心間，進入真實的瑜伽之境，這被稱為完整把握。流動與不流動，首先使光明顯現，然後從外到內成就自性，這是隨壞次第。氣息如鏡子般完全融入，同樣地，反覆進入真實的瑜伽之境。』《行集論》中也說：『如同河流或水池中的清水，雜質沉澱后保持清澈，瑜伽士應始終如是次第隨壞。如同鏡子逐漸擦拭乾凈一樣，也應如此觀修。』

【English Translation】 Here, two types of inner Bodhi (enlightenment, byang chub) are discussed. In the chak gyur (Stages of Arising), it says, 'They are not merely endowed with their own nature once.' And, 'The edge of darkness is completely exhausted, and the glory of all boundaries has passed away. As long as the sun has not risen, in this immaculate moment, the true edge is shown.' Also, in the Chod-du (Collected Practices), it says that there are two types of Abhisambodhi (manifest enlightenment): the external Abhisambodhi is when the appearance of ignorance has passed at the twilight of dawn, until the sun has not yet become clear. 'Here, all clear light is emptiness.' The meaning of this statement is that in the Five Stages, the dawn is spoken of as the time between the passing of the two stages of attainment and appearance, and before the sun has risen. When the sun rises, appearance increases; when the sun sets, ignorance arises; when the moon rises, appearance arises.' When teaching about inner Abhisambodhi, first one sees something like a mirage, endowed with a collection of five rays of light. The second is appearance, like the light of the moon. The third is the increase of appearance, like the light of emptiness. The fourth is the attainment of appearance, like darkness. Then, in the moment of being free from darkness, clear light appears, which is very clear, and the nature of always appearing, the self-nature of ultimate truth, is seen with the eye of wisdom.' In the commentary sgron gsal (Lamp Illuminating) on the fifteenth chapter of the Root Tantra, the two times of outer and inner are clearly stated. Now, two methods for realizing it, samatha (calm abiding) and vipassanā (insight meditation), are explained. Secondly, although one must also practice to realize the ultimate clear light by obtaining the illusory body, here only two samādhi (meditative concentration) are taught. That is, in the Five Stages, it says, 'A disciple who has received the oral instructions should learn two yogas: the stage of grasping in its entirety and the stage of dissolving as it is. From the head to the feet, until reaching the heart, entering the true state of yoga, this is called grasping in its entirety. Movement and non-movement, first making the clear light appear, then accomplishing self-nature from the outside in, this is the stage of dissolving. The breath of air, like a mirror, how it completely dissolves, likewise, repeatedly entering the true state of yoga.' Also, in the Chod-du (Collected Practices), it says, 'Just as in a river or a pond, the clear water remains pure after the impurities have settled, the yogi should always contemplate dissolving in this way. Just as the wind gradually clears a mirror, one should also observe in this way.'

---

།རིལ་པོར་འཛིན་པ་ལའང་བྱ་བའི་རིམ་པ་འདི་ནི་དེ་བཞིན་ཡང་དག་བརྟག །ཅེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་རིལ་འཛིན་ནི་རང་གི་མགོ་བོ་ནས་མར་སྡུད་པ་དང་། རྐང་པ་ནས་ཡར་སྡུད་པའི་མཐའ་གཉིས་ཀ་སྙིང་ཁ་ཡིན་པ་ནི་སྙིང་ཁར་ཕྱིན་གྱི་བར་ཞེས་པའོ། །ནག་པོ་པས་མགོ་བོ་ནས་རྐང་པའི་བར་རྣམས་སྙིང་ཁའི་ས་བོན་དང་། དེ་ཐིག་ལེ་དང་། དེ་སྟོང་པར་སྡུད་པ་ལ་བཤད་དོ། །དེ་ལྟར་སྙིང་ཁར་བསྡུས་ནས་རྣལ་འབྱོར་པ་ཡང་དག་པའི་མཐའི་འོད་གསལ་དུ་འཇུག་གོ། དེའི་དཔེ་ནི་དབུགས་ཀྱི་ཞེས་པ་བཞིས་སྟོན་ཏེ། མེ་ལོང་ལ་ཧས་བཏབ་པའི་ཁ་རླངས་དེ་མཐའ་ཀུན་ནས་དེའི་དབུས་སུ་འདུ་བ་ལྟར། རང་གི་ལུས་ཀྱི་སྟེང་འོག་དང་རྒྱབ་མདུན་དང་གཡས་གཡོན་ཀུན་ནས་སྙིང་ཁའི་དབུས་སུ་སྡུད་པའོ། །རྗེས་གཞིག་ནི་དང་པོར་སྣོད་བཅུད་འོད་གསལ་དུ་བསྡུས་པ་དེའི་རྗེས་སུ་རང་ཉིད་འོད་གསལ་དུ་སྡུད་པའོ། །བདག་ཉིད་དེ་བཞིན་ཞེས་པ་ནི་ནག་པོ་པས་རིལ་འཛིན་བཞིན་དུ་བྱེད་པར་བཤད་པ་ལེགས་སོ། །ཡང་དང་ཡང་དུ་ཞེས་པ་ནི་དེ་གཉིས་ལན་དུ་མར་དགོས་པའི་དོན་ནོ། །རྗེས་གཞིག་གི་དཔེ་ནི་ལྟེང་ཀའི་ཆུ་ལ་ཁ་བའི་གོང་བུ་གནས་པ་དེ་རིམ་གྱི་ཞུ་བའོ། །འདི་ལ་ཆགས་འགྱུར་ལས། ཐིགས་པ་ཞེས་འབྱུང་ཡང་འགྱུར་རྙིང་བདེའོ། །རང་གི་ཕུང་པོ་རིམ་གྱིས་འཇིག་པ་གཉིས་ཀ་ལ་ཡོད་ཀྱང་། སྔོན་དུ་སྣོད་བཅུད་གཞན་བསྡུས་པ་ཡོད་མེད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཙམ་མོ། །རྗེས་གཞིག་གི་སྒྲ་དོན་ནི་བཤད་པ་ལྟར་ཡིན་ལ། རིལ་པོ་ནི་རང་གི་ལུས་དང་དེ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཛིན་པ་ནི་རིལ་འཛིན་གྱི་དོན་དུ་ཨ་བྷྱས་བཤད་དེ། ལུས་འོད་གསལ་ 8-8-53b དུ་བཅུག་སྟེ་འཛིན་པའོ། །བསམ་གཏན་གཉིས་ཀྱིས་སྡུད་པའི་གནས་མཐར་ཐུག་པ་སྙིང་གར་བྱས་ནས་དོན་གྱི་འོད་གསལ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་འདི་ནི་འཕགས་པ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་བཞེད་པའོ། །སྡུད་རིམ་གྱི་དམིགས་པ་འདི་ལ་དངོས་སུ་རླུང་སྡུད་པ་གསལ་བར་མ་བཤད་ཀྱང་། དམིགས་པ་དེ་བྱས་ན་དོན་ལ་རླུང་གི་སྡུད་རིམ་བླ་ན་མེད་པར་འགྲོ་ཚུལ་ནི། ངག་དབེན་གྱི་སྐབས་སུ་སྲོག་རྩོལ་སྒོམ་པ་གསུམ་ག་སྙིང་གར་རླུང་དང་བྱང་སེམས་སྡུད་ནས་སྟོང་པ་བཞི་འདྲེན་པའི་ཐབས་ཡིན་པས་ཤེས་དགོས་ཤིང་། དེ་ལ་གོམས་པའི་མཐུས་སྐབས་འདིར་དམིགས་པའི་སྡུད་རིམ་གྱིས་ཀྱང་རླུང་དང་བྱང་སེམས་སྙིང་ཁར་བསྡུད་ནས་འོད་གསལ་དུ་འཇུག་པར་བྱེད་པས། སྒྱུ་ལུས་པས་འོད་གསལ་དུ་འཇུག་པའི་ཐབས་སྒོམ་པ་ལ་བསམ་གཏན་གཉིས་གསུངས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་དེ་ཡིན་ནོ། །དེར་མ་ཟད་ཕྱིའི་ཕྱག་རྒྱ་དང་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དགོས་པར་ཡང་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་ཀུན་ལས་བཏུས་ལས་གསུངས་ཏེ། དེའི་བྱེད་ལས་ཀྱང་དེ་དང་འདྲའོ། །བསམ་གཏན་གཉིས་ཀྱིས་སྒྱུ་ལུས་འོད་གསལ་དུ་འཇུག་པར་གསུངས་པ་ཡང་། རླུང་སེམས་སྙིང་གར་བསྡུས་ཏེ་སྟོང་པ་བཞ

【現代漢語翻譯】 經中說：『執持圓滿之次第，亦當如是如實觀察。』 其中，執持圓滿是從自己的頭頂向下收攝，以及從腳向上收攝，兩者的終點都在心間，即『直至到達心間』之意。 納波巴（Nāropa，那若巴）解釋說，從頭到腳都收攝於心間的種子字（藏文：ས་བོན་，梵文天城體：बीज，梵文羅馬擬音：bīja，漢語字面意思：種子），然後收攝於明點（藏文：ཐིག་ལེ་，梵文天城體：बिन्दु，梵文羅馬擬音：bindu，漢語字面意思：明點），再收攝於空性。 如此收攝於心間后，瑜伽士便能進入真實究竟的光明。 其譬如『氣息』四句所示，如對著鏡子哈氣，霧氣從四面八方匯聚到中心一樣，將自身身體的上下、前後、左右都收攝於心間。 隨後的次第是，首先將器情（外在世界和有情眾生）收攝於光明，然後將自己也收攝於光明。 『自身如是』是指納波巴所說的像執持圓滿一樣去做，這樣解釋很好。 『再三』是指這兩個步驟都需要多次進行。 後續次第的比喻就像漂浮在水上的雪球逐漸融化一樣。 關於這一點，《次第生起法》中說『滴』，但舊譯本更好。 雖然兩種方法都有次第摧毀自身蘊，但區別僅在於是否先收攝器情。 後續次第的字面意義如上所述，而圓滿則是指自身與空性合一，阿瓦達（Abhaya）解釋說，執持圓滿的意義是將身體融入光明中。 通過二禪將收攝的終點放在心間，從而顯現實義光明，這是聖父子（觀音菩薩父子）的觀點。 雖然在這個收攝次第的觀想中沒有明確說明收攝氣息，但如果進行這種觀想，實際上氣息的收攝次第會達到無上之境，這是因為在語寂靜時，修持命勤（生命能量）的三種方式都是將氣息和菩提心收攝於心間，從而引出四空之法。 因此，通過習慣這種方法，在這種情況下，通過觀想的收攝次第，也能將氣息和菩提心收攝於心間，從而進入光明。 因此，幻身者修持進入光明的方法時，宣說了二禪的原因就在於此。 不僅如此，耶謝多杰（Ye shes rdo rje）在《昆雷杜》（Kun las btus）中也說需要外在手印和等持，其作用也與此類似。 宣說通過二禪使幻身進入光明，也是因為將氣息和心識收攝於心間，從而進入四空。

【English Translation】 It is said, 'The order of practice for holding the entirety should also be examined in this way, accurately.' Here, 'holding the entirety' refers to gathering from one's head downwards and from the feet upwards, with both ends meeting at the heart; that is, 'until reaching the heart'. Nāropa explains that from the head to the feet, everything is gathered into the seed syllable (Tibetan: ས་བོན་, Sanskrit Devanagari: बीज, Sanskrit Romanization: bīja, Literal meaning: seed) at the heart, then into the bindu (Tibetan: ཐིག་ལེ་, Sanskrit Devanagari: बिन्दु, Sanskrit Romanization: bindu, Literal meaning: drop), and then into emptiness. Having gathered in this way into the heart, the yogi then enters the clear light of perfect ultimate reality. The example of this is shown by the four 'breath' statements: just as the breath on a mirror gathers from all directions into its center, so too one gathers from above and below, front and back, right and left of one's body into the center of the heart. The subsequent dissolution is that first the environment and beings are gathered into clear light, and then oneself is gathered into clear light. 'Oneself likewise' means that Nāropa explained it should be done like holding the entirety, which is a good explanation. 'Again and again' means that both of these steps are needed repeatedly. The example of the subsequent dissolution is like a snowball resting on water gradually melting. Regarding this, in the 'Becoming of Attachment' (Chags 'gyur), it says 'drop', but the old translation is better. Although both methods involve gradually destroying one's own aggregates, the only difference is whether or not one first gathers the environment and beings. The literal meaning of subsequent dissolution is as explained above, while 'entirety' refers to holding one's body and its emptiness as one; Abhaya explained that the meaning of holding the entirety is to place the body into clear light. By making the heart the ultimate place of gathering through the two meditations, and thereby manifesting the clear light of meaning, this is the view of the noble father and sons (Avalokiteśvara and his spiritual sons). Although the actual gathering of winds is not clearly explained in this visualization of the order of gathering, if one does this visualization, then in effect, the order of gathering the winds will proceed to the unsurpassed state, because during verbal seclusion, the three practices of vital exertion are methods for gathering wind and bodhicitta into the heart and drawing out the four emptinesses. Therefore, through the power of habituation to this, in this case also, through the visualization of the order of gathering, one gathers wind and bodhicitta into the heart and thereby enters clear light. Therefore, the reason why the two meditations are taught for the illusory body practitioner's method of entering clear light is this. Moreover, Yeshe Dorje (Ye shes rdo rje) also said in the 'Collected from All' (Kun las btus) that external mudras and samadhi are necessary, and its function is similar to this. It is also said that the illusory body enters clear light through the two meditations because wind and mind are gathered into the heart, thereby entering the four emptinesses.

---

ི་ཡང་དང་ཡང་དུ་བསྐྱེད་དེ་གོམས་པར་བྱས་པ་ལས། དོན་གྱི་འོད་གསལ་མངོན་དུ་གྱུར་པའི་ཚེ། སྒྱུ་ལུས་ཀྱང་དག་ནས་འགྲོ་བའི་དོན་ནོ། །སྒྱུ་ལུས་པས་བསམ་གཏན་གཉིས་སྒོམ་པ་ལ། རྡོ་རྗེ་གསུམ་གྱི་སེམས་དཔའ་སུམ་རྩེགས་སྒོམ་པ་རྩ་རྒྱུད་ལེའུ་བཅུ་གཅིག་པ་དང་། དེའི་འགྲེལ་པ་སྒྲོན་གསལ་ལས་གསུངས་པ་བཞིན་མཛད་པ་ནི། རྒྱུད་འགྲེལ་ན་བཞུགས་པ་མན་ངག་ཏུ་ཐོན་པ་ཡིན་པས་ཤིན་ཏུ་ལེགས་སོ། །དེའི་ཚུལ་ནི་དང་པོར་རང་གི་ལུས་དང་སེམས་ཅན་གྱི་ལུས་གཉིས་དང་། རང་གི་ངག་དང་སེམས་ཅན་གྱི་ 8-8-54a ངག་གཉིས་དང་། རང་གི་ཡིད་དང་སེམས་ཅན་གྱི་ཡིད་གཉིས་དབྱེར་མེད་དུ་མོས་པར་བྱ། དེའི་འོག་ཏུ་རིམ་པ་བཞིན་དབྱེར་མེད་དུ་བྱས་པ་གསུམ་པོ་རྣམ་སྣང་དང་འོད་དཔག་མེད་དང་མི་བསྐྱོད་པར་སྒོམ་པ་ནི་དམ་ཚིག་སེམས་དཔའོ། །དེ་ལྟར་བསྒོམས་པ་གསུམ་གྱི་ཐུགས་ཀ་གསུམ་དུ་རིམ་པ་བཞིན་ཨོཾ་དང་། ཨཱཿདང་ཧཱུཾ་གསུམ་སྒོམ་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའོ། །ཡི་གེ་གསུམ་ལ་རང་གི་སེམས་ཐིག་ལེར་གྱུར་པ་འཇོག་པ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སེམས་དཔར་སྒྲོན་གསལ་ལས་གསུངས་པའི་དོན་ནི། ཡི་གེ་གསུམ་གྱི་ཐིག་ལེའི་ནང་དུ་ཨ་ཐུང་འཇོག་པར་བླ་མ་མཁས་པ་གོང་མ་རྣམས་བཞེད་དོ། །དེ་ལྟར་སེམས་དཔའ་སུམ་རྩེག་བསྒོམས་ནས་རིལ་འཛིན་སྒོམ་ཚུལ་ནི། ཐུགས་ཀའི་ས་བོན་གང་ཡིན་ལས་འོད་ཟེར་སྤྲོས་པས་དམ་ཚིག་སེམས་དཔའི་མགོ་བོ་ནས་ཡས་རིམ་དང་། རྐང་མཐིལ་ནས་མས་རིམ་གྱིས་སྙིང་ཁའི་ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའ་ལ་བསྡུ། ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱང་རིམ་གྱིས་ཏིང་ངེ་འཛིན་སེམས་དཔའ་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་ཨ་ཐུང་ལ་བསྡུ་ཞིང་། དེ་ཡང་འོད་གསལ་དུ་བསྡུས་པ་ལ་སེམས་གཡོ་མེད་དུ་འཛིན་པ་སྟེ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་རིལ་འཛིན་གསུམ་མོ། །རྗེས་གཞིག་སྒོམ་ཚུལ་ནི་རང་གི་སྙིང་ཁའི་ས་བོན་ལས་སྤྲོས་པའི་འོད་ཟེར་གྱིས་ཐོག་མར་རང་མ་གཏོགས་པའི་སྣོད་བཅུད་ཐམས་ཅད་འོད་དུ་བཞུས་པའི་འོད་ཕུང་རིམ་གྱིས་རང་ལ་གཞུག །དེའི་རྗེས་སུ་རིལ་འཛིན་ལྟར་བྱེད་པའོ། །སྤྱིར་ཨོཾ་ཡིག་སྤྱི་བོ་དང་། ཨཱཿཡིག་མགྲིན་པར་སྒོམ་པ་ཡིན་ཀྱང་། འདིར་ནི་ཡི་གེ་གསུམ་ག་སྙིང་ཁར་སྒོམ་པར་གསུངས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། འོད་གསལ་འཆར་བའི་ཐབས་ཀྱི་སྡུད་གནས་མཐར་ཐུག་པ་ནི་སྙིང་ཁ་ 8-8-54b ཡིན་པའི་གནད་ཀྱིས་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་མང་དུ་བསྒོམས་པས་རང་གི་སེམས་འགོག་པའི་རྡོ་རྗེ་འོད་གསལ་དུ་འཇུག་པའི་རྟགས་དང་པོར་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ་དང་། དེ་ནས་དུ་བ་ལྟ་བུ་དང་། དེ་ནས་མཁའ་སྣང་སྟེ་མེ་ཁྱེར་ལྟ་བུ་དང་། དེ་ནས་མར་མེ་ལྟར་འབར་བ་བཞི་འབྱུང་སྟེ། རིམ་པ་བཞིན་དུ་ས་ཆུ་ལ་དང་། ཆུ་མེ་ལ་དང་། མེ་རླུང་ལ་དང་། རླུང་རྣམ་ཤེས་གསུམ་གྱི་དང་པོ་སྣང་བ་ལ་ཐིམ་པ་ལས་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ནས་སྔར་བཤད་པ་

【現代漢語翻譯】 通過反覆生起並習慣，當證悟實義光明時，幻身也會清凈，從而利益眾生。對於幻身者修習二禪，如《根本續》第十一章和其釋《燈明》中所說，修習三層金剛薩埵，這是非常好的，因為續部和釋部中的內容已經成為口訣。其方法是，首先觀想自己的身體和眾生的身體無二無別，自己的語言和眾生的語言無二無別，自己的意和眾生的意無二無別。之後，依次觀想這三種無二無別者為毗盧遮那佛（རྣམ་པར་སྣང་，Vairochana，毗盧遮那），阿彌陀佛（འོད་དཔག་མེད་，Amitābha，無量光），不動佛（མི་བསྐྱོད་，Akshobhya，不動），這是誓言薩埵（དམ་ཚིག་སེམས་དཔའ）。如此觀修后，在三者的心間依次觀想嗡（ཨོཾ，oṃ，aum，圓滿）、阿（ཨཱཿ，āḥ，āh，生起）、吽（ཧཱུཾ，hūṃ，hūm，降伏）三個字，這是智慧薩埵（ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའ）。《燈明》中說，將自己的心安住在三個字的明點中，這是三摩地薩埵（ཏིང་ངེ་འཛིན་སེམས་དཔར）。但上師和智者們認為，應該在三個字的明點中安住短阿（ཨ་ཐུང་）。 如此觀修三層薩埵后，修習攝持次第的方法是：從心間的種子字（ས་བོན་）放出光芒，從誓言薩埵的頭頂開始向上收攝，從腳底開始向下收攝，融入心間的智慧薩埵。所有的智慧薩埵也依次融入三摩地薩埵，即不壞明點短阿（ཨ་ཐུང་），然後將其收攝於光明中，心無動搖地安住，這是身語意的三種攝持。之後，修習后破次第的方法是：首先，從自己心間的種子字放出光芒，將除了自己以外的所有外器內情都融化為光，然後將光蘊依次融入自己。之後，如攝持次第般進行觀修。一般來說，嗡（ཨོཾ，oṃ，aum，圓滿）字觀想在頭頂，阿（ཨཱཿ，āḥ，āh，生起）字觀想在喉間，但這裡說三個字都觀想在心間的原因是，光明顯現的最終收攝之處是心間的要點。 如此反覆觀修，當自己的心融入阻斷的（རྡོ་རྗེ་，vajra，金剛）光明時，首先會出現如陽焰般的景象，然後是如煙般的景象，然後是如空中閃爍的火星般的景象，然後是如燃燒的燈火般的景象。這四種景象依次是地融入水，水融入火，火融入風，風融入三識中的第一個——顯現。之後如前所述。

【English Translation】 Through repeatedly generating and familiarizing oneself, when the clear light of meaning is realized, the illusory body will also be purified, thereby benefiting sentient beings. For those with an illusory body practicing the two meditations, as stated in the Root Tantra Chapter Eleven and its commentary 'Lamp Illuminating,' practicing the three-tiered Vajrasattva is excellent because the content in the tantra and commentary has become oral instructions. The method is that, first, one should contemplate one's own body and the bodies of sentient beings as inseparable, one's own speech and the speech of sentient beings as inseparable, and one's own mind and the minds of sentient beings as inseparable. Afterward, one should contemplate these three inseparabilities in sequence as Vairochana, Amitābha, and Akshobhya, which are the Samaya-sattvas (誓言薩埵). Having meditated in this way, one should contemplate the syllables Oṃ, Āḥ, and Hūṃ in the hearts of the three respectively, which are the Jñāna-sattvas (智慧薩埵). 'Lamp Illuminating' states that placing one's own mind as a bindu (明點) within the three syllables is the Samādhi-sattva (三摩地薩埵). However, the gurus and wise ones consider that the short A (ཨ་ཐུང་) should be placed within the bindu of the three syllables. Having meditated on the three-tiered sattvas in this way, the method for practicing the gathering stage is: from the seed syllable (ས་བོན་) in the heart, rays of light emanate, gathering upward from the head of the Samaya-sattva and downward from the soles of the feet, merging into the Jñāna-sattva in the heart center. All the Jñāna-sattvas also gradually merge into the Samādhi-sattva, the indestructible bindu short A (ཨ་ཐུང་), and then that is gathered into the clear light, abiding without mental wavering, which are the three gatherings of body, speech, and mind. Afterward, the method for practicing the subsequent dissolution stage is: first, from the seed syllable in one's own heart, rays of light emanate, dissolving all outer and inner phenomena other than oneself into light, and then gradually merging the mass of light into oneself. Afterward, one should practice as in the gathering stage. Generally, the syllable Oṃ is contemplated at the crown of the head, and the syllable Āḥ is contemplated at the throat, but the reason why it is said here that all three syllables are contemplated in the heart is that the ultimate point of gathering for the means of manifesting clear light is the key point of the heart. Having meditated in this way repeatedly, when one's own mind enters the clear light that obstructs (རྡོ་རྗེ་，vajra，金剛), the first signs that appear are like a mirage, then like smoke, then like sparks flickering in the sky, and then like a burning lamp. These four appearances occur in sequence as earth dissolves into water, water dissolves into fire, fire dissolves into wind, and wind dissolves into the first of the three consciousnesses—appearance. Afterward, as previously explained.

---

ལྟར་སྣང་མཆོད་ཐོབ་གསུམ་སྔ་མ་ཕྱི་མ་ལ་ཐིམ་པའི་ཉམས་འཆར་རོ། །དེ་ནས་ཉེར་ཐོབ་འོད་གསལ་དུ་ཐིམ་པ་ན་སྟོན་གྱི་ནམ་མཁའ་སྤྲིན་མེད་ལ་སློད་བྱེད་ཀྱི་རྐྱེན་གསུམ་དང་བྲལ་བ་ཐོ་རངས་ཀྱི་དུས་ཀྱི་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་གཅིག་འབྱུང་ངོ་། །གཉིས་སྣང་ཕྲ་མོ་མ་དག་པས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་མངོན་སུམ་དུ་མ་གྱུར་ཚུན་ཆད་དཔེའི་འོད་གསལ་གྱིས་དུས་སུ། སྔར་བཤད་པའི་ནམ་མཁའི་ཁ་དོག་འདྲ་བ་འཆར་ཡང་། མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་བའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོར་ནི་ཁ་དོག་གི་རྣམ་པ་མི་འཆར་གྱི། སྤྲོས་ཚོགས་ཀྱི་གཡའ་དག་པ་ལ་དེ་ལྟར་བཏགས་པ་ཙམ་སྟེ། འདི་རྣམས་ཀྱང་རྒྱས་པར་རིམ་ལྔ་གསལ་སྒྲོན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། ། ༈ སྒྱུ་ལུས་རྗེས་མཐུན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་དོན་གྱི་འོད་གསལ་རྗེས་མཐུན་པ་བསྒོམ་པའི་ཚུལ། གཉིས་པ་ནི། དེ་ལྟར་རིགས་གསུམ་གྱི་སེམས་དཔའ་སུམ་རྩེག་བསྒོམས་ནས་བསམ་གཏན་གཉིས་ཀྱི་འོད་གསལ་དུ་འཇུག་པའི་རིམ་པ་སྒོམ་པ་འདི་ནི་སྐབས་འདི་ཁོ་ནར་མ་ཟད་ཕྲ་མོ་སོགས་བསྒོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་བསྡུས་ནས་ཐིམ་པར་བྱས་པ་ལས་བྱུང་བའི་སྟོང་པ་བཞི་འདྲེན་ནུས་ཤིང་། སད་པའི་དུས་དང་རྨི་ལམ་གྱི་དུས་སུ་སྒྱུ་ལུས་རྗེས་མཐུན་པ་སྒྲུབ་ནུས་པའི་མཚམས་ནས་ཀྱང་བསྒོམ་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་སྤྱིར་སྟོང་པ་བཞི་ཀའི་དུས་སུ་ལྟ་བ་དྲན་པར་བྱས་ནས་བདེ་སྟོང་སྦྱར་ཏེ་བསྒོམ་ལ། ཁྱད་ 8-8-55a པར་དུ་སྟོང་པ་བཞི་པ་འོད་གསལ་གྱི་དུས་སུ་ཡུན་ཅི་རིང་གི་ཐབས་བྱས་ལ། ལྟ་བ་ཕུ་ཐག་བཅད་པའི་དོན་དྲན་པར་བྱས་ནས་བདེ་སྟོང་སྦྱོར་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་དྲིལ་ཏེ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །དེའི་དུས་སུ་ཡང་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་གྱི་རྟགས་བཞི་ཤར་ནས་སྟོང་པ་བཞིའི་རིམ་གྱིས་འོད་གསལ་དུ་འཇུག་པ་འོང་ངོ་།། ༑ །། ༈ དབྱེར་མེད་ཟུང་འཇུག་གི་རྫོགས་རིམ། གསུམ་པ་དབྱེར་མེད་ཟུང་འཇུག་གི་རྫོགས་རིམ་ནི། སྔར་བཤད་པ་ལྟར་ཐོ་རངས་འོད་གསལ་བསྒོམ་པ་དང་། དེ་ལས་ཟུང་འཇུག་སྒྲུབ་པའི་ཚུལ་གྱི་གདམས་ངག་ཕོག་ནས་བསྒོམས་པས་དོན་གྱི་འོད་གསལ་སྔོན་དུ་བྱས་པའི་མཇུག་ཐོགས་སུ་སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་འགྲུབ་བོ། །དེའི་འགྲུབ་ཚུལ་ནི་འོད་གསལ་ལས་ལུགས་ཟློག་གི་རིམ་པས་ཉེར་ཐོབ་དང་། དེ་ལས་ཉི་འོད་ཚ་བ་ལྟ་བུའི་མཆེད་པ་དང་། དེ་ལས་ཟླ་འོད་བསིལ་བ་ལྟ་བུའི་སྣང་བ་རྣམས་བྱུང་ངོ་། །སྔར་ལུགས་མཐུན་གྱི་དུས་སུ་སྟོང་པ་བཞི་སྔ་མ་ཕྱི་མ་ལ་ཐིམ་ནས་མཐར་འོད་གསལ་དུ་གཅིག་ཏུ་སོང་བའི་འོད་གསལ་གྱི་ཡེ་ཤེས་དང་དེའི་བཞོན་པའི་རླུང་ཁམས་ཕྲ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་པ་ལས་སྒྲུབས་པ། གྲིབ་མ་དང་འདྲ་བར་བཅད་དུ་མེད་པ་དང་། གཞིག་ཏུ་མེད་པའི་རྡོ་རྗེའི་སྐུ་འཕོ་བ་མེད་ཅིང་ཟག་པ་མེད་པ་ཉོན་མོངས་པའི་ས་བོན་ཐམས་ཅད་ལས་གྲོལ་བ་ཆུ་ལས་ཉ་ལྡང་བ་འམ། གཉ

【現代漢語翻譯】 顯現、增長、獲得三種次第融入前後的體驗會顯現。之後，當近乎獲得融入光明時，會出現像秋季無雲晴空，遠離烏雲、霧氣、塵埃三種遮蔽，如同黎明時分的天空一般的景象。由於微細的二元對立顯現尚未清凈，在尚未證悟實相之前，在譬喻光明之時，雖然會顯現如前所述的各種天空顏色，但在證悟的智慧面前，不會顯現顏色的相狀，這只是爲了去除戲論的迷霧而安立的名稱。這些內容在《五次第明燈論》中有詳細闡述。 修持幻身相似，從而修持實義光明相似之法： 第二，如是修持三族姓尊三層疊加，進入二禪光明次第的修法，不僅限於此時，而且通過修持微細等，憑藉力量將氣融入中脈，由此產生的四空，能夠引導。在醒時和夢時，也能從能夠成就幻身相似的階段開始修持。也就是說，通常在四空的所有時間裡，都要憶念見解，結合樂空進行修持。特別是在第四空光明之時，要儘可能地延長修持時間，憶念見解的決斷之義，一心專注于結合樂空的禪定進行修持。在那時，也會如前所述顯現四種征相，從而次第進入四空光明。 無別雙運的圓滿次第： 第三，無別雙運的圓滿次第是：如前所述，修持黎明光明，並接受由此修成雙運之法的竅訣後進行修持，就能在實義光明之後，成就后得雙運。成就的方式是，從光明中以逆轉次第產生近乎獲得，由此產生如陽光般的熱力，由此產生如月光般清涼的顯現。在之前順行的階段，四空次第融入前後，最終融入光明，從光明智慧以及其所乘的微細風息一同修成，如同影子一般不可分割，不可摧毀的金剛身，不會改變，沒有遺漏，從所有煩惱的種子中解脫，如同魚兒躍出水面，或者，

【English Translation】 The experiences of appearance, increase, and attainment dissolving into the previous and subsequent stages will manifest. Then, when near-attainment dissolves into clear light, a state will arise like the cloudless autumn sky, free from the three obscurations of clouds, mist, and dust, resembling the dawn sky. Because subtle dualistic appearances are not yet purified, until the meaning of reality is directly realized, during the time of the illustrative clear light, although various sky colors similar to those previously described will appear, in the face of the directly realized wisdom, the aspect of color will not appear. This is merely a designation to purify the obscurations of proliferation. These should be understood in detail in the 'Clear Lamp of the Five Stages'. How to practice the illusory body in accordance with the subsequent, thereby practicing the meaning of clear light in accordance with the subsequent: Second, practicing the three family deities in three layers, entering the order of clear light of the second dhyana, is not only limited to this time, but also through the power of practicing subtle and so on, the wind is gathered into the central channel, and the four emptinesses arising from this can be guided. In the waking and dreaming states, one should also practice from the stage where one can accomplish the illusory body in accordance. That is to say, generally, in all times of the four emptinesses, one should remember the view and combine bliss and emptiness to practice. Especially in the fourth emptiness, the time of clear light, one should try to prolong the practice as much as possible, remember the meaning of the decisive view, and concentrate on the samadhi of combining bliss and emptiness to practice. At that time, the four signs mentioned earlier will also appear, and the order of the four emptinesses will gradually enter the clear light. The Completion Stage of Non-Dual Union: Third, the Completion Stage of Non-Dual Union is: As mentioned earlier, practice the dawn clear light, and after receiving the instructions on how to achieve the union from it, by practicing, one can achieve the subsequent learning union after the meaning of clear light. The way to achieve this is that from the clear light, the near-attainment arises in reverse order, from which arises the spread like the heat of sunlight, and from which arises the appearance like the coolness of moonlight. In the previous stage of accordance, the four emptinesses dissolve into the previous and subsequent, and finally merge into one clear light. From the clear light wisdom and the subtle wind element that rides on it, it is practiced together, inseparable like a shadow, the indestructible vajra body, unchanging, without leakage, liberated from all the seeds of afflictions, like a fish leaping out of the water, or,

---

ིད་ལོག་པ་ལས་སད་པ་བཞིན་དུ་བཞེངས་པའི་སྐུ་ནི་ཟུང་འཇུག་གི་སྐུའོ།དེ་ནི་འོད་གསལ་གྱི་འཇུག་ཐོགས་ཉེར་ཐོབ་གྲུབ་པ་དང་མཉམ་དུ་འགྲུབ་སྟེ། ཤི་བའི་འོད་གསལ་ལས་ལུགས་ཟློག་ཏུ་ལངས་པའི་ཉེར་ཐོབ་གྲུབ་པ་ན་བར་དོ་འགྲུབ་པ་བཞིན་ནོ། །འདིར་རིམ་ལྔ་ལས། འཁོར་བ་དང་ནི་མྱ་ངན་འདས། །རྟོག་པ་གཉིས་པོ་ 8-8-55b སྤངས་པས་ན། །གང་དུ་དངོས་པོ་གཅིག་གྱུར་པ། །ཟུང་དུ་འཇུག་ཅེས་དེ་ལ་བཤད། །ཅེས་པ་ནས། གཟུགས་ཅན་དང་ནི་གཟུགས་མེད་ཅེས། །རྟོག་པ་གཉིས་པོ་སྤངས་པས་ནི། །གང་ཞིག་ཞི་རྟོགས་རྣལ་འབྱོར་དབང་། །དེ་ནི་ཟུང་འཇུག་ཐོབ་པའོ། །ཞེས་པའི་བར་གྱིས་ཟུང་འཇུག་ཉེར་གསུམ་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་ཟུང་འཇུག་གི་སྐད་དོད་ཡུག་ན་དྭའི་ལུག་ནི་ཟུང་། ན་དྭ་ནི་གཉིས་མ་ཡིན་པ་སྟེ་གཉིས་གཉིས་མ་ཡིན་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ལ། དེའི་དོན་ལ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི་འཁོར་འདས་ལ་སོགས་པའི་གཉིས་ཆོས་རྣམས་ལ་གཉིས་སུ་འབྱེད་པའི་བདེན་འཛིན་གྱི་ཀུན་རྟོག་སྔར་བཤད་པའི་སྔགས་ཀྱི་ལམ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་འོད་གསལ་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བརྟེན་ནས་སྤངས་པས། རྟོག་པ་དེས་མི་ཕྱེད་པའི་གཉིས་མེད་དུ་སོང་བའི་རྡོ་རྗེའི་སྐུ་ཐོབ་པའི་ཟུང་འཇུག་དང་། གཉིས་པ་ནི་ལུས་སྒྱུ་མའི་སྐུར་སོང་བ་དང་། སེམས་དོན་གྱི་འོད་གསལ་གྱིས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོར་སོང་བ་གཉིས་རེས་འཇོག་ཏུ་མ་སོང་བར་དུས་གཅིག་ཏུ་ཐུགས་དང་སྐུར་ཚོགས་པའི་ཟུང་འཇུག་གོ། ཕྱི་མ་ནི་རིམ་ལྔ་ལས། དེ་ཉིད་ཤེས་པས་རིམ་པ་བཞིན། །རང་བྱིན་བརླབས་དང་འོད་གསལ་ཤེས། །དེ་དག་ཁོ་ན་འདུས་པ་གང་། །འདི་ནི་ཟུང་འཇུག་རིམ་པའོ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ་དེའི་དང་པོ་ནི་དོན་གྱིས་འོད་གསལ་གྱི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་འགྲུབ་ལ། གཉིས་པ་ནི་ཟུང་འཇུག་ཐོག་མར་ཐོབ་པ་དེས། ད་གཟོད་སླར་ཡང་དོན་གྱི་འོད་གསལ་དུ་ཞུགས་པ་ན་འཐོབ་བོ། །སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་ཐོབ་པའི་ཚེ་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པར་སྤྱོད་བསྡུས་ལས་བཤད་ལ། བདག་གཉིས་སུ་འཛིན་པའི་བདེན་འཛིན་ཐམས་ཅད་ཉོན་མོངས་སུ་འཇོག་པ་ནི་འཕགས་པ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་ལུགས་ཏེ། གཞན་དུ་རྒྱས་ 8-8-56a པར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །རིམ་ལྔ་ལས། ཟུང་འཇུག་གོ་འཕངས་ལ་གནས་པའི། །སློབ་བཞིན་པ་ཡི་རྣལ་འབྱོར་ཆེ། །ཟུང་དུ་འཇུག་པ་བསྒོམས་གྱུར་པས། །སྤྱོད་པའང་དེ་དང་གཉིས་སུ་མེད། །ཅེས་སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་ཀྱང་གསུངས་ལ། དེ་ལ་གནས་བཞིན་པའི་ངང་ནས་སྤྱོད་པ་བྱེད་པར་ཡང་གསུངས་སོ། །སྔར་བཤད་པ་བཞིན་དུ་སྒྱུ་ལུས་རྗེས་མཐུན་པ་ཐོབ་པ་བསམ་གཏན་གཉིས་ཀྱི་དཔེའི་འོད་གསལ་དུ་བཅུག་པའི་མཐར་སྒྱུ་མའི་སྐུ་རྗེས་མཐུན་པར་ལངས་པ་ཡང་ཟུང་འཇུག་རྗེས་མཐུན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །སྔར་བཤད་པའི་ཟུང་འཇུག་གི་རྣལ་འབྱོར་དེ་མ་ཐོབ་གོང་དུ་རྫོགས་རིམ་གྱིས་ལམ་མི་འདྲ་བ་ལ་

【現代漢語翻譯】 如同從沉睡中醒來般升起的身體，即是雙運身（藏文：ཟུང་འཇུག་གི་སྐུ།，含義：結合之身）。這與獲得明光（藏文：འོད་གསལ།，含義：光明）的證悟和近取（藏文：ཉེར་ཐོབ།，含義：鄰近獲得）同時成就。如同從死亡明光中逆轉而起的近取成就，即是中陰（藏文：བར་དོ།，含義：中陰）成就一般。 在此，從《次第五》中說：『輪迴與涅槃，兩種分別念，斷除之時，何處事物成一體，彼即名為雙運。』直到『有色與無色，兩種分別念，斷除之時，何者寂靜證悟瑜伽自在，彼即獲得雙運。』之間，講述了二十三種雙運。 其中，雙運的梵語是Yuganaddha，Yuga是雙，naddha是非二元，即變為非二元。其含義有二：第一，對於輪迴和涅槃等二元對立的諸法，通過之前所說的密咒道（藏文：སྔགས་ཀྱི་ལམ།，含義：真言道）的不共之道，即依靠明光大樂的智慧（藏文：ཡེ་ཤེས།，含義：智慧），斷除將二者區分開來的實執分別念（藏文：བདེན་འཛིན།，含義：真實執著），從而獲得不被分別念所分割的無二金剛身（藏文：རྡོ་རྗེའི་སྐུ།，含義：金剛身），此為雙運；第二，身體變為幻身（藏文：སྒྱུ་མའི་སྐུ།，含義：幻化身），心識變為意義上的明光，成為智慧的自性，二者並非交替出現，而是同時在心和身中匯聚的雙運。 後者，從《次第五》中說：『知曉彼性次第后，自加持與明光知，彼等唯一聚合處，此乃雙運之次第。』其中，第一是意義上的明光當下成就，第二是初次獲得雙運者，此後再次進入意義上的明光時獲得。獲得有學雙運之時，一切煩惱皆被斷除，這在《行集》中有所闡述。將執著二元的實執全部視為煩惱，是聖者父子（藏文：འཕགས་པ་ཡབ་སྲས།，含義：聖父子）的觀點，其他地方已廣為闡述。 《次第五》中說：『處於雙運果位之，有學瑜伽大行者，修習雙運之故，行持亦與彼無二。』也講述了有學雙運，以及處於此狀態中進行行持。如前所述，獲得相似幻身（藏文：སྒྱུ་ལུས་རྗེས་མཐུན་པ།，含義：隨似幻身）后，置於二禪（藏文：བསམ་གཏན།，含義：禪定）譬喻的明光中，最終升起相似幻身，也應知曉此為相似雙運。 在未獲得如前所述的雙運瑜伽之前，以圓滿次第（藏文：རྫོགས་རིམ།，含義：圓滿次第）修持不同的道。

【English Translation】 The body that arises as if awakened from sleep is the Yuganaddha-kaya (Tibetan: ཟུང་འཇུག་གི་སྐུ།, Meaning: Union Body). This is accomplished simultaneously with the attainment of the Clear Light (Tibetan: འོད་གསལ།, Meaning: Clear Light) and the Near Attainment (Tibetan: ཉེར་ཐོབ།, Meaning: Near Attainment). Just as the Near Attainment arises in reverse from the Clear Light of death, so too is the Bardo (Tibetan: བར་དོ།, Meaning: Intermediate State) accomplished. Here, from the Five Stages, it says: 'When cyclic existence and nirvana, the two concepts, are abandoned, where things become one, that is called Yuganaddha.' Up to 'When form and formlessness, the two concepts, are abandoned, whoever has peaceful realization, the power of yoga, that is the attainment of Yuganaddha.' Twenty-three Yuganaddhas are explained. Among these, the Sanskrit word for Yuganaddha is Yuganaddha, Yuga is dual, naddha is non-dual, that is, it becomes non-dual. Its meaning is twofold: First, for the dualities of samsara and nirvana, etc., through the uncommon path of the Mantra path (Tibetan: སྔགས་ཀྱི་ལམ།, Meaning: Mantra Path) previously mentioned, that is, relying on the wisdom of Clear Light Great Bliss (Tibetan: ཡེ་ཤེས།, Meaning: Wisdom), abandoning the conceptual thought of clinging to reality (Tibetan: བདེན་འཛིན།, Meaning: Grasping at Truth) that distinguishes the two, thereby obtaining the indivisible non-dual Vajra Body (Tibetan: རྡོ་རྗེའི་སྐུ།, Meaning: Vajra Body), this is Yuganaddha; Second, the body becomes the Illusion Body (Tibetan: སྒྱུ་མའི་སྐུ།, Meaning: Illusion Body), and the mind becomes the essence of meaning Clear Light, becoming the nature of wisdom, the two do not alternate, but simultaneously gather in the heart and body, this is Yuganaddha. The latter, from the Five Stages, says: 'Knowing that nature in sequence, self-blessing and knowing Clear Light, wherever those alone gather, this is the sequence of Yuganaddha.' Among these, the first is the immediate accomplishment of meaning Clear Light, and the second is the first attainment of Yuganaddha, which is obtained when one enters meaning Clear Light again. When the Yuganaddha of a learner is attained, all afflictions are abandoned, as explained in the Compendium of Conduct. Considering all grasping at reality that clings to duality as afflictions is the view of the Noble Father and Sons (Tibetan: འཕགས་པ་ཡབ་སྲས།, Meaning: Noble Father and Sons), which has been widely explained elsewhere. The Five Stages say: 'The great yogi who abides in the state of Yuganaddha, because of practicing Yuganaddha, conduct is also non-dual with it.' The Yuganaddha of a learner is also explained, as well as engaging in conduct while abiding in that state. As mentioned before, after obtaining the conforming Illusion Body (Tibetan: སྒྱུ་ལུས་རྗེས་མཐུན་པ།, Meaning: Similar Illusion Body), placing it in the Clear Light of the example of the Second Dhyana (Tibetan: བསམ་གཏན།, Meaning: Dhyana), and finally the arising of the conforming Illusion Body, this should also be known as the conforming Yuganaddha. Before obtaining the Yuganaddha yoga as mentioned before, practice different paths with the Completion Stage (Tibetan: རྫོགས་རིམ།, Meaning: Completion Stage).

---

གསར་དུ་བསླབ་དགོས་ཀྱང་། དེ་ཐོབ་ནས་ནི་རྫོགས་རིམ་གྱི་ལམ་གྱི་གནད་མཐར་ཐུག་པ། སྤྱིར་གསུང་རབ་ཀུན་གྱི་མཐར་ཐུག་པའི་སྙིང་པོ། ཁྱད་པར་དུ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་རྒྱུད་རྣལ་འབྱོར་བླ་མེད་ཀྱི་རྒྱུད་སྡེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངེས་དོན་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་ཞིང་། སྔར་ཐོབ་པ་རྣམས་གོམས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་གསར་དུ་བསླབ་ཏུ་མེད་པར་གསུངས་ཏེ། རིམ་ལྔ་ལས། ཟུང་འཇུག་ཏིང་འཛིན་ལ་གནས་ནས། སླར་ཞིང་གང་ལའང་མེ་སློབ་བོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །འདི་ཡང་རྒྱས་པར་རིམ་ལྔ་གསལ་སྒྲོན་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ།། ༈ །། ༈ ལམ་ལ་བོགས་འབྱིན་པའི་ཐབས་སྤྱོད་པ། གཉིས་པ་ལམ་ལ་བོགས་འབྱིན་པའི་ཐབས་སྤྱོད་པ་ནི། རྫོགས་རིམ་གྱི་སྐབས་སུ་ལམ་ལ་བོགས་འབྱིན་པའི་སྤྱོད་པ་བྱེད་པའི་དུས་གསུམ་སྟེ། འདི་ལྟར་སེམས་དབེན་ཐོབ་ནས་སྒྱུ་ལུས་འགྲུབ་པའི་དོན་དུ་བྱེད་པ་དང་། སྒྱུ་ལུས་ཐོབ་ནས་འོད་གསལ་གྱི་དོན་དུ་བྱེད་པ་དང་། སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་ཐོབ་ནས་ཤེས་སྒྲིབ་ཟད་པའི་ཕྱིར་དུ་བྱེད་པའོ། །དེ་རེ་རེའི་སྐབས་ 8-8-56b སུ་ཡང་གང་ཟག་གི་བྱེ་བྲག་གིས་སྤྲོས་བཅས་དང་། སྤྲོས་མེད་དང་། ཤིན་ཏུ་སྤྲོས་མེད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་གསུམ་གང་རུང་ལ་སློབ་པ། དེ་ལ་སྤྱོད་པ་དང་པོ་གཉིས་ནི་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱེད་ལ། གསུམ་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ཙམ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱེད་དོ། །སྤྱོད་པའི་ངོ་བོ་ནི་འདོད་ཡོན་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་དུ་རིག་མའི་འདོད་ཡོན་ལྔ་ལ་རང་བཞིན་ཤེས་པའི་སྒོ་ནས་སྤྱད་དེ་བདེ་སྟོང་བསྒོམ་པའོ། །དེ་ལ་སྤྲོས་བཅས་ནི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ལྷ་གྲངས་དང་མཉམ་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་ཕོ་མོ་ལྷ་དེ་དང་དེའི་ཆས་སུ་ཞུགས་པའི་ཚོགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་གནས་ནས། དང་པོ་སྦྱོར་བ་ལ་སོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གསུམ་གྱིས་སྒྲུབ་ཅིང་། ལས་རྒྱལ་མཆོག་གི་དུས་སུ་ཕྱག་དང་ཕྱག་གི་ལན་དང་། གླུ་གར་དང་གླུ་གར་གྱི་ལན་ལ་སོགས་པའི་བྱ་བའི་སྤྲོས་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཞག་གཅིག་ལ་དུས་བཞིར་སྦྱོད་པའོ། །སྤྲོས་མེད་ནི་ལས་རྒྱལ་མཆོག་གི་དུས་སུ་གར་དང་དེའི་ལན་ལ་སེགས་པའི་བྱ་བའི་སྤྲོས་པ་རྣམས་བཞག་ནས་འདོད་ཡོན་ལྔ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པའོ། །དེ་ལ་རྒྱས་པ་དཀྱིལ་འཁོར་པའི་ལྷ་གྲངས་དང་མཉམ་པ་དང་། འབྲིང་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ལྔ་དང་། བསྡུས་པ་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་གཅིག་དང་བཅས་པའི་ཚོགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་བརྟེན་ནས་བྱེད་དོ། །ཤིན་ཏུ་སྤྲོས་མེད་པས་ནི་བཟའ་བཏུང་དང་བཤང་གཅིའི་དོར་བ་ལ་འགྲོ་བའི་སྐབས་མ་གཏོགས་པ་ཡེ་རྒྱ་ལ་བརྟེན་ནས། རྒྱུན་དུ་གཉིད་དང་འོད་གསལ་བསྲེས་ཏེ། སྒོམ་པར་བྱེད་པས་དུས་འདའ་བར་བྱེད་དོ། །སྤྱོད་པ་དེ་རྣམས་ཟླ་བ་དྲུག་ལ་སོགས་པར་སྤྱད་པས་མཆོག་འགྲུབ་པའི་མཚན་མ་དབང་ཕྱུག་གི་ཡོན་ཏན་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། རྒྱས་པར་ནི་རིམ་ལྔ

【現代漢語翻譯】 即使是新學者，一旦獲得此法，就能達到圓滿次第（རྫོགས་རིམ།，dzogrim，completion stage）道之究竟，是所有佛經的究竟精髓，尤其是無二續（གཉིས་སུ་མེད་པའི་རྒྱུད།，nyisu mepay gyü，non-dual tantra）無上瑜伽續（རྣལ་འབྱོར་བླ་མེད།，naljor lamé，highest yoga）一切續部的究竟真義。對於先前已獲得此法者，則是爲了熟練，而非重新學習。如《次第五論》（རིམ་ལྔ།，rim nga，Five Stages）所說：『安住于俱生（ཟུང་འཇུག，zungjuk，union）三摩地，不再於任何凈土求學。』（種子字：嗡（藏文：ཨོཾ，梵文天城體：ओम्，梵文羅馬擬音：oṃ，漢語字面意思：圓滿））。此理應從《次第五論·明燈》（རིམ་ལྔ་གསལ་སྒྲོན།，rim nga salsön，Lamp Illuminating the Five Stages）中詳細瞭解。 ༈ 修持增進道之方便 第二，修持增進道之方便：在圓滿次第的修持中，有三種增進道之修持時機：即在獲得心性寂靜（སེམས་དབེན།，semwen，mind isolation）后，爲了成就幻身（སྒྱུ་ལུས།，gyulus，illusory body）而修持；在獲得幻身後，爲了成就光明（འོད་གསལ།，ösal，clear light）而修持；在獲得有學雙運（སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག，lobpay zungjuk，union in learning）后，爲了斷除煩惱障（ཤེས་སྒྲིབ།，shesdrib，cognitive obscurations）而修持。在每一次修持中，根據修行者的不同，可以學習有戲論（སྤྲོས་བཅས།，tröché，with elaboration）、無戲論（སྤྲོས་མེད།，trömé，without elaboration）或極無戲論（ཤིན་ཏུ་སྤྲོས་མེད།，shintu trömé，extremely without elaboration）三種修持中的任何一種。前兩種修持依賴於事業手印（ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ།，lekyi chakgya，karma mudra），第三種修持僅依賴於智慧手印（ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ།，yeshekyi chakgya，jnana mudra）。修持的本質是，通過了知自性的方式享用一般欲妙（འདོད་ཡོན།，döyön，objects of desire），特別是明妃（རིག་མ།，rigma，vidya）的五種欲妙，從而修持樂空（བདེ་སྟོང་།，detong，bliss-emptiness）。有戲論的修持是，與壇城（དཀྱིལ་འཁོར།，kyilkhor，mandala）本尊數量相同的男女瑜伽士，化身為壇城中的本尊，安住于會供輪（ཚོགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར།，tsokkyi kyilkhor，tsok mandala）中，首先通過結合等三種三摩地進行修持，在事業至尊（ལས་རྒྱལ་མཆོག，le gyalchok，supreme activity）之時，進行包括手印和手印迴應、歌舞和歌舞迴應等在內的廣大行為，一日四時進行修持。無戲論的修持是，在事業至尊之時，捨棄歌舞等行為，享用五種欲妙。其中，廣式是與壇城本尊數量相同的人一起修持，中式是與五個事業手印一起修持，簡式是與一個事業手印一起修持，並依賴於會供輪。極無戲論的修持是，除了飲食和排泄之外，依賴於智慧手印，持續將睡眠與光明融合，通過禪修度過時間。修持這些方法六個月等時間，就能獲得成就的徵兆，獲得自在（དབང་ཕྱུག，wangchuk，ishvara）的功德。詳細內容請參考《次第五論》。

【English Translation】 Even for a new learner, once this is attained, it reaches the ultimate essence of the path of the Completion Stage (Tibetan: རྫོགས་རིམ།, Wylie: dzogrim, meaning: completion stage), the ultimate essence of all scriptures in general, and in particular, the ultimate definitive meaning of all tantras of the Non-Dual Tantra (Tibetan: གཉིས་སུ་མེད་པའི་རྒྱུད།, Wylie: nyisu mepay gyü, meaning: non-dual tantra) Highest Yoga Tantra (Tibetan: རྣལ་འབྱོར་བླ་མེད།, Wylie: naljor lamé, meaning: highest yoga). For those who have previously attained this, it is for familiarization, not for new learning. As stated in the Five Stages (Tibetan: རིམ་ལྔ།, Wylie: rim nga, meaning: Five Stages): 'Having abided in the Union (Tibetan: ཟུང་འཇུག, Wylie: zungjuk, meaning: union) Samadhi, one no longer studies in any pure land.' (Seed Syllable: Om (Tibetan: ཨོཾ, Devanagari: ओम्, Romanized Sanskrit: oṃ, Literal Meaning: Perfection)). This should be understood in detail from the Lamp Illuminating the Five Stages (Tibetan: རིམ་ལྔ་གསལ་སྒྲོན།, Wylie: rim nga salsön, meaning: Lamp Illuminating the Five Stages). ༈ Methods for Enhancing Progress on the Path Secondly, methods for enhancing progress on the path: In the practice of the Completion Stage, there are three occasions for engaging in practices that enhance progress on the path: namely, after attaining mind isolation (Tibetan: སེམས་དབེན།, Wylie: semwen, meaning: mind isolation), one practices to accomplish the Illusory Body (Tibetan: སྒྱུ་ལུས།, Wylie: gyulus, meaning: illusory body); after attaining the Illusory Body, one practices for the sake of Clear Light (Tibetan: འོད་གསལ།, Wylie: ösal, meaning: clear light); and after attaining the Union in Learning (Tibetan: སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག, Wylie: lobpay zungjuk, meaning: union in learning), one practices for the sake of exhausting the cognitive obscurations (Tibetan: ཤེས་སྒྲིབ།, Wylie: shesdrib, meaning: cognitive obscurations). In each of these practices, depending on the individual practitioner, one can learn any of the three practices: with elaboration (Tibetan: སྤྲོས་བཅས།, Wylie: tröché, meaning: with elaboration), without elaboration (Tibetan: སྤྲོས་མེད།, Wylie: trömé, meaning: without elaboration), or extremely without elaboration (Tibetan: ཤིན་ཏུ་སྤྲོས་མེད།, Wylie: shintu trömé, meaning: extremely without elaboration). The first two practices rely on Karma Mudra (Tibetan: ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ།, Wylie: lekyi chakgya, meaning: karma mudra), while the third practice relies solely on Jnana Mudra (Tibetan: ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ།, Wylie: yeshekyi chakgya, meaning: jnana mudra). The essence of the practice is to cultivate bliss-emptiness (Tibetan: བདེ་སྟོང་།, Wylie: detong, meaning: bliss-emptiness) by enjoying the general objects of desire (Tibetan: འདོད་ཡོན།, Wylie: döyön, meaning: objects of desire), and in particular, the five objects of desire of the consort (Tibetan: རིག་མ།, Wylie: rigma, meaning: vidya), with the understanding of their nature. The practice with elaboration involves male and female yogis equal in number to the deities of the mandala (Tibetan: དཀྱིལ་འཁོར།, Wylie: kyilkhor, meaning: mandala), transforming into the deities of the mandala, abiding in the Tsok Mandala (Tibetan: ཚོགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར།, Wylie: tsokkyi kyilkhor, meaning: tsok mandala), and first practicing through the three samadhis such as union, and at the time of Supreme Activity (Tibetan: ལས་རྒྱལ་མཆོག, Wylie: le gyalchok, meaning: supreme activity), engaging in extensive activities including hand gestures and responses, songs and dances and responses, practicing four times a day. The practice without elaboration involves, at the time of Supreme Activity, abandoning activities such as dances and responses, and enjoying the five objects of desire. Among these, the extensive practice involves practicing with a number of people equal to the number of deities in the mandala, the intermediate practice involves practicing with five Karma Mudras, and the concise practice involves practicing with one Karma Mudra, relying on the Tsok Mandala. The practice extremely without elaboration involves, except for the times of eating, drinking, and eliminating waste, relying on Jnana Mudra, continuously integrating sleep and clear light, and spending time in meditation. By practicing these methods for six months or so, one will attain signs of accomplishment and gain the qualities of Ishvara (Tibetan: དབང་ཕྱུག, Wylie: wangchuk, meaning: ishvara). For details, refer to the Five Stages.

---

་གསལ་སྒྲོན་དུ་བཤད་ཟིན་པ་ལས་ཤེས་ 8-8-57a པར་བྱའོ།། ༈ །། ༈ འབྲས་བུ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཚུལ། གསུམ་པ་འབྲས་བུ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཚུལ་ནི། དེ་ལྟར་ལམ་ཐུན་མོང་བ་ནས་བརྩམས་ཏེ་བསྐྱེད་རིམ་ཕྲ་རགས་ལ་མཐར་ཕྱིན་པར་བསླབ་པའི་བར་གྱི་ལམ་དང་། ལུས་དབེན་གྱི་སྐབས་སུ་བསྒོམས་སྟོབས་ཀྱིས་རླུང་དྷཱུ་ཏཱིར་བཙུད་པ་ཐིམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་སྟོང་པ་བཞི་འདྲེན་ནུས་པ་ནས་བརྩམས་ཏེ སྒྱུ་ལུས་ཐོབ་པ་ནས་དོན་གྱི་འོད་གསལ་མ་ཐོབ་པའི་བར་གྱི་ལམ་རྣམས་ནི། ཐེག་པ་འདིའི་སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་ལམ་ཡིན་ལ། དོན་གྱི་འོད་གསལ་མངོན་དུ་བྱས་པ་ནས་བརྩམས་ཏེ། མི་སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་མ་ཐོབ་པའི་བར་གྱི་ལམ་ནི། ཐེག་པ་འདིའི་འཕགས་པའི་སློབ་པའི་ལམ་མོ། །དེ་འདྲའི་ལམ་རིམ་གྱིས་བགྲོད་ཅིང་། ཁྱད་པར་དུ་སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་ཐོབ་ནས་སྤྱོད་པ་ལ་བསླབས་པའི་མཐར་མི་སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་འགྲུབ་ལུགས་ནི་སྔར་བཤད་པ་ལྟར་ཕྱི་ནང་གི་བྱང་ཆུབ་པ་གཉིས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཐོ་རངས་འོད་གསལ་བསྒོམས་ཏེ། གཉིས་སྣང་འཁྲུལ་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་ལྷག་མ་མ་ལུས་པར་སྦྱངས་ནས། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་མཐར་ཐུག་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པའི་ཚེ་སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་སྒྱུ་མའི་སྐུ་མི་སློབ་པའི་ཟུང་འཇུག་གི་སྐུར་འགྱུར་ཞིང་། འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་པར་སྐུ་དེ་གཉིས་ལས་མི་གཡོ་བར་བཞུགས་སོ། །དེ་འདྲ་བའི་དག་པ་གཉིས་ལྡན་གྱི་ཡུལ་གྱི་འོད་གསལ་ནི་འདུས་མ་བྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་། ཡུལ་ཅན་གྱི་འོད་གསལ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་། བདེ་བ་ཆེན་པོའི་སྐུ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ། །དེའི་རྟེན་གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་རླུང་སེམས་ཙམ་ལས་འགྲུབ་པ་ནི་ལོངས་སྐུ་ཡིན་ལ། སྐུ་དེ་གཉིས་ངོ་བོ་གཅིག་ལ་ལྡོག་པ་ཐ་དད་ཙམ་ཡིན་པས་གཟུགས་སྐུ་དེ་ལ་ 8-8-57b གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་ཞེས་ལན་དུ་མར་གསུངས་སོ། །དེ་འདྲ་བའི་ཟུང་འཇུག་གི་སྐུ་དེས་མཆོག་གི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ལ་སོགས་པའི་སྤྲུལ་པ་དུ་མ་ཞིག་མཛད་ལ། སྤྲུལ་སྐུའི་ཟུང་འཇུག་གཅིག་ཀྱང་བྱས་ནས་ཟུང་འཇུག་གི་སྐུ་ལ་སྐུ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་བཞག་བྱས་ན་ལེགས་སོ། །ཚེ་འདིར་སྤྱོད་པ་བྱེད་པ་མ་བྱུང་བས་བར་དོར་མཆོག་འགྲུབ་ཚུལ་དང་། ལམ་གཞན་གྱི་མཐར་ལམ་འདིའི་འོད་གསལ་དང་ཟུང་འཇུག་གི་རིམ་པ་བསྐྱེད་ནས་འཚང་རྒྱ་ཚུལ་སོགས། ས་དང་ལམ་དང་འབྲས་བའི་རྣམ་བཞག་རྒྱས་པར་ནི་གསལ་སྒྲོན་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། །མདོར་ན་དཔའ་བོ་དང་རྣལ་འབྱོར་མའི་དབང་ཕྱུག་བགྲང་ལས་འདས་པ་རྣམས་གང་ནས་གཤེགས་པའི་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་རིམ་པ་འདིའི་དོན་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱས་ནས། ཁ་ཕྱི་ལྟར་མ་སོང་བར་ལམ་ཐུན་མོང་བ་ནས་བཟུང་སྟེ། འབྲས་བུའི་བར་རྣམས་རང་གི་རྒྱུད་ལ་བསྐོར་ཏེ། མངོན་རྟོགས་ཡིད་ལ་བྱ་བའི་རིམ་པ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་རྒྱུན་ལྡན་དུ་གོམས

【現代漢語翻譯】 如《明燈論》（gSal sgron）中所述，應知曉。 第三，顯現果位之方式：如是，從共同道開始，直至圓滿修習生起次第的粗細次第之間的道；以及從身體寂靜時，以修力將氣匯入中脈（dhu ti）而生起的能夠引生四空性，直至獲得幻身（sgyu lus）乃至未獲得真實光明之間的道，這些是此乘凡夫之道。從顯現真實光明開始，直至未獲得無學雙運之間的道，是此乘聖者的有學道。如此次第漸進，特別是獲得有學雙運后，修習行持至究竟，無學雙運成就之方式，如前所述，通過內外二種菩提心之門，于黎明修習光明，將二取迷亂的習氣余習完全清凈，于證得究竟法身之時，有學雙運幻身轉為無學雙運之身，于輪迴未空之際，安住於二身而不動搖。如是具有二種清凈之境的光明是無為法身，境之光明是智慧法身，亦可稱為大樂身。其所依之色身由氣心所成，是報身（long sku），此二身本體一而顯現各異，故多次宣說此色身為無二智慧之身。如是雙運之身，示現包括勝妙化身（mchog gi sprul pa'i sku）等多種化身，亦可示現一化身雙運，于雙運之身作二身之安立則善妙。若此生未及修行，于中陰獲得勝妙成就之方式，以及其他道之終點，生起此道之光明和雙運次第而成就佛果之方式等，關於地、道、果之詳細安立，應從《明燈論》中瞭解。 總而言之，無數勇士和瑜伽母從何處趨入究竟道之次第，應通達此義，莫向外馳求，應從共同道開始，直至果位，皆于自相續中修習，僅以憶念現證之次第，亦應恒常串習。

【English Translation】 As explained in the 'Lamp Illuminating the Path' (gSal sgron), it should be understood. Third, the manner of manifesting the fruit: Thus, starting from the common path, up to the path between the completion of the coarse and subtle stages of the generation stage; and from the ability to induce the four emptinesses arising from the absorption of wind into the central channel (dhu ti) through the power of meditation during physical isolation, up to obtaining the illusory body (sgyu lus) and not obtaining the actual clear light, these are the paths of ordinary beings in this vehicle. From the manifestation of the actual clear light up to not obtaining the non-learning union, this is the path of the noble learners in this vehicle. Progressing gradually through such a path, especially after obtaining the learning union, practicing conduct to the end, the manner of accomplishing the non-learning union is as previously explained. Through the gate of the two bodhicittas, inner and outer, meditating on the clear light at dawn, completely purifying the remaining habitual imprints of dualistic delusion, at the time of manifesting the ultimate dharmakaya, the learning union illusory body transforms into the non-learning union body, and remains unmoving from these two bodies as long as samsara exists. Such a clear light of the object with two purities is the unconditioned dharmakaya, and the clear light of the subject is the wisdom dharmakaya, also called the body of great bliss. Its basis, the form body, which is accomplished from mere wind and mind, is the sambhogakaya (long sku), and since these two bodies are one in essence but different in aspect, it is repeatedly said that this form body is the non-dual wisdom body. Such a union body manifests many emanations, including the supreme emanation body (mchog gi sprul pa'i sku), and it is good to manifest one emanation union and establish the two bodies in the union body. If there is no opportunity to practice conduct in this life, the manner of achieving the supreme accomplishment in the bardo, and at the end of other paths, generating the clear light and union sequence of this path and attaining Buddhahood, etc., the detailed establishment of the ground, path, and fruit should be understood from the 'Lamp Illuminating the Path'. In short, countless heroes and yoginis, from where they proceed to the ultimate path sequence, should understand this meaning, not seeking outwardly, but starting from the common path up to the fruit, all should be practiced in one's own mind-stream, and even by merely remembering the sequence of actualizing realization, one should constantly familiarize oneself.

---

་པར་བྱས་ན། དལ་བ་ཐོབ་པའི་རྟེན་ལ་སྙིང་པོ་དམ་པ་ལོན་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་དག་གི་ཤེས་བྱེད་མཐའ་གཅོད་རྣམས་རྒྱས་པར་ནི་རྩ་བའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དང་། དེའི་བཤད་པའི་རྒྱུད་ལྔ་དང་། ཡབ་སྲས་ཀྱི་བསྐྱེད་རྫོགས་ཀྱི་གཞུང་ཕྲན་ལྔ་དང་། རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱ་ཆེར་བཤད་པ་འགྲེལ་པ་སྒྲོན་མ་གསལ་བ་དང་། དེའི་འགྲེལ་བཤད་ལྔ་དང་། མདོར་བྱས་དང་རིམ་ལྔའི་འགྲེལ་པ་དགུ་དང་། རྒྱུད་ཕྱི་མ་དང་རྡོ་རྗེ་འཕྲེང་བའི་འགྲེལ་པ་གཉིས་དང་བཅས་པ་ལ་ཡུན་རིང་དུ་ལེགས་པར་སྦྱངས་ཤིང་། མར་འགོས་ཀྱི་གདམས་ངག་ཀུན་ལ་འདྲིས་པར་བྱས་ནས་སྦྱར་བ་ངོ་སྤྲོད་རིམ་ལྔའི་གནད་ཐམས་ 8-8-58a ཅད་གསལ་བའི་སྒྲོན་མེ་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ།། ༑ །།གསུང་རབ་མཐར་ཐུག་དཔལ་ལྡན་འདུས་པའི་དོན། །དགོངས་འགྲེལ་མཐར་ཐུག་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་བཀྲལ་བའི། །ལམ་གྱི་མཐར་ཐུག་རིམ་པ་ལྔ་ཡི་ཁྲིད། །འཆད་ཚུལ་མཐར་ཐུག་འདི་འདྲས་བཤད་པ་འདི། །ཡབ་སྲས་གཞུང་ལ་ལེགས་པར་སྦྱངས་པ་ཡིས། །རྩ་རྒྱུད་བཤད་རྒྱུད་ལེགས་པར་མ་འབྱོར་ཞིང་། །ཚུལ་བཞིན་སྒྲུབ་པའི་རྣལ་འབྱོར་དམན་པ་ཡིས། །ཡང་དག་ལམ་དང་ལྟར་སྣང་མི་ཕྱེད་པས། །རིང་དུ་འབད་ཀྱང་ཇི་བཞིན་མི་ཤེས་པར། །མཐོང་ནས་གསོལ་བ་རིང་དུ་བཏབ་པའི་ཚེ། །འདོད་པའི་མཚན་མ་བརྟན་པོ་རྙེད་པ་ན། །རང་དང་གཞན་གྱི་དོན་དུ་བདག་གིས་སྦྱར། །ཚུལ་དེར་འབད་ལས་ཐོབ་པའི་བསོད་ནམས་དེས། །ལམ་བཟང་འདི་དང་ནམ་ཡང་མི་འབྲལ་ཞིང་། །བསྟན་པའི་སྙིང་པོ་ཡུན་རིང་གནས་པ་དང་། །དེར་བརྩོན་འདོད་པ་ཡིད་བཞིན་འགྲུབ་པར་ཤོག །ཅེས་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་རྫོགས་རིམ་རིམ་ལྔ་གདན་རྫོགས་ཀྱི་དམར་ཁྲིད་ཅེས་བྱ་བ་འདི། སྔོན་གྱི་བླ་མ་རྣམས་ཀྱིས་ཁྲིད་ཡིག་ཁ་འཐོར་བ་མང་དུ་མཛད་པ་རྣམས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་སྒྲིགས་ཏེ། རྒྱུད་དང་ཡབ་སྲས་ཀྱི་གཞུང་གིས་གསལ་དུ་བཏང་དགོས་པ་རྣམས་ཁ་བསྐངས་ནས་གནད་ཀྱི་དོན་རྣམས་རྫོགས་པར་དཔལ་གསང་བ་འདུས་བའི་རྣལ་འབྱོར་པ་ཤར་ཙོང་ཁ་པ་བློ་བཟང་གྲགས་པའི་དཔལ་གྱིས། འབྲོག་རི་བོ་ཆེ་དགེ་ལྡན་རྣམ་པར་རྒྱལ་བའི་གླིང་དུ་སྦྱར་བའི་ཡི་གེ་པ་ནི། གསང་བ་འདུས་པའི་ཚུལ་ལ་སྦྱངས་པ་དཀའ་བཞི་པ་རིན་ཆེན་དཔལ་ལོ། འདིས་ཀྱང་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེ་ཕྱོགས་ཀུན་ཏུ་རྒྱས་པར་བྱེད་ནུས་པར་གྱུར་ཅིག། །།མངྒ་ལཾ།། །། 8-8-58b

【現代漢語翻譯】 如果這樣做，就能在獲得閑暇人身的基礎上，獲得最珍貴的精華。這些知識的決定性依據，詳細地記載在根本續之王（根本續之王，指《密集金剛本續》）中，以及它的五部釋續，父子（父指佛父，子指佛子）二尊的生起次第和圓滿次第的五部論著，續部的廣釋《燈炬明》，以及它的五部註釋，總攝和五次第的九部註釋，後部續和《金剛鬘》的二部註釋等等之中，長期精研這些典籍，熟悉瑪爾巴（Marpa）和麥（Ngok）的教誨，並結合《明晰五次第要點的明燈》來理解所有五次第的關鍵。 至高無上的經論是吉祥密集（吉祥密集，指《密集金剛》）的意義，至高無上的釋論是龍樹（Nagarjuna）所闡釋的，道路的至高無上是五次第的引導，講解方式的至高無上是像這樣講述的。通過精研父子二尊的論著，如果對根本續和釋續沒有精通，或者是不具備如法修行的瑜伽士，就無法區分真正的道路和虛假的道路，即使長期努力也無法如實瞭解。見到這種情況后，我長期祈請，當獲得堅定的意願時，爲了自己和他人的利益，我撰寫了此文。愿通過這種努力獲得的功德，使我永遠不離開這條殊勝的道路，愿佛法的精髓長久住世，愿所有致力於此的人都能如願以償！這部名為《密集金剛》的圓滿次第五次第座墊圓滿引導，是宗喀巴·洛桑扎巴（Tsongkhapa Losang Drakpa）吉祥賢，將過去上師們零散的引導文彙集在一起，補充了需要用續部和父子論著來闡明的內容，圓滿了關鍵要點，在哲蚌寺（Drepung Monastery）果芒學院（Gomang College）吉祥增廣林撰寫。記錄者是精通《密集金剛》的噶居巴（Kagyu）仁欽貝（Rinchen Pal）。愿此也能使珍貴的佛法在各處弘揚光大！吉祥！吉祥！

【English Translation】 If this is done, one will obtain the most precious essence on the basis of having obtained leisure and endowment. The definitive knowledge of these is extensively recorded in the King of Tantras (King of Tantras, referring to the Guhyasamaja Tantra), and its five explanatory tantras, the five treatises on the generation and completion stages of the Father and Sons (Father refers to the Buddha Father, Son refers to the Buddha Son), the extensive commentary on the tantra, 'Lamp Illuminating,' and its five commentaries, the nine commentaries on the summary and the Five Stages, the two commentaries on the Later Tantra and the Vajramala, etc. Having studied these scriptures extensively for a long time, being familiar with the teachings of Marpa and Ngok, and combining the 'Lamp Illuminating the Key Points of the Five Stages' to understand all the key points of the Five Stages. The ultimate scripture is the meaning of glorious Guhyasamaja (glorious Guhyasamaja, referring to the Guhyasamaja Tantra), the ultimate commentary is that explained by Nagarjuna, the ultimate path is the guidance of the Five Stages, and the ultimate way of explaining is to explain like this. By studying the treatises of the Father and Sons, if one is not proficient in the root tantra and explanatory tantras, or is a yogi who does not have the proper practice, one cannot distinguish between the true path and the false path, and even if one strives for a long time, one cannot understand it as it is. Seeing this situation, I prayed for a long time, and when I obtained a firm intention, I wrote this for the benefit of myself and others. May the merit gained through this effort keep me from ever leaving this excellent path, may the essence of the teachings last long, and may all who are dedicated to this achieve their wishes! This instruction on the complete stage of the Guhyasamaja Five Stages, called 'Seat Cushion Completion Guidance,' was compiled by Tsongkhapa Losang Drakpa, who gathered the scattered guidance texts of past masters, supplemented the content that needed to be clarified by the tantras and the treatises of the Father and Sons, and completed the key points. It was written in the Gelden Nampar Gyalwai Ling at Drepung Monastery. The recorder was Rinchen Pal, a Kagyupa who was proficient in the Guhyasamaja. May this also enable the precious teachings to spread widely everywhere! Mangalam! Mangalam!

---